Chirurgia è graeco in latinum conversa, Vido Vidio Florentino interprete, cum nonnullis ejusdem Vidii co[m]mentariis

발행: 1544년

분량: 567페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

331쪽

- ad pectinem semo is caput inhaeret, cerulaque articuli cauo sustinetur, rursus iis ab exteriori parte clunis cauus apparet,ut pote quum femoris caput in interio

is rem partem exciderit. .

Orationem hanc sere uniuersam initio orsus Ipse Ita euidenter adscripsit, ut nemo loqui possit euidentius: sed & eorum, quae tradit,causas etiam adie cit. Quare quod saepius dicere consuevimus,nunc etia adducemus, si quis con sideret, qu proponutur,ea, si non ubi primo,saltem ubi secundo,uel certe ter tio legerit, percipi ζx- - ου' Xtremum rursus femur iuxta genu spectare cogitur in parte exteriorem, - la similiter crus & pes. Ergo,quum pes in exteriore partem conuertitur, im- 1 iis petitus medicus,quum hoc alterum confert,non hunc cum sano,atque idcirco .. crus lassum multo longius videtur ,quam integrum. Hoc etiam communiter pertinere ad omnia ossa luxata antea quoque demonstrauimus, quum altera extremitas spectet semper in contrariam partem, pc γῆ- atque ea quet prolapsa est. Nunc igitur femoris capite in interiorem parte prolapso,altera extremitas,quae ad genu est,merito in exteriorem conuertitur.

.. Λ Vlusque alijs modis error in his accidit.. Errorem πωλήίε nil dixit,quo vocabulo consuesse Hippocratem appellare non quemlibet errorem, sed eum, qui vero proximus est,& ea de caua probabilis, supra quoque indicauimus. Errant ergo nunc, quatenus in c*nse- 2 orendo affectam partem cum integra in naturali habitu decipiutur. debuerunt enim integrum cruri recto statu extento,quod vitiatu est comparare,sed contrarium faciunt, integrum enim testimant ad exemplum vitiati. - Vin,nec ad inguen flectere crus possunt,similiter atque ab integra parte.. - Adde. femoris caput si contingatur,inter anum & naturale promines.. sentitur . ex his itaque indicijs colligitur in interiorem partem femur venisse. Flectui quidem,sed cum Θolore, ac minus perfecte. cuius rei causa sunt posterioris partis musculi illis, qui femur inflectui, oppositi. quod donec ex toto femur curvetur,sine dolore non sequantur.quoniam,vbi sic femur exciderit in maximo flexu singuli plurimum praeter naturam extenduntur. 3o,. Vi bus ergo articulus prolapsus fuerit, neq; repositus sit, sed reponi non ,, potu erit, neglectusque sit,dum ingrediuntur, crus circumagui, perinde is ac boues,plurimumque integro pede nituntur. Quum vitiatum crus logius reddatur femore ita prolapso,necesse est hominem bovis modo ingredi. ille siquidem coxae articulum laxiorem habet, sicut ipse supra in principio huius operis testatur. fortasse autem no oportuit laxio rem duntaxat articulum causari, sed mouetium quoq; musculorum4mbecillitatem.nam,si validi fuissent, facile utique comissura curuassent,quo facto non

necesse esset crus in exteriorem parte circumagere. ambulamus enim utrumq;

crus in vice sistentes,mouentesque,vbi enim sinistrum sistimus,luc dextrum ex oposteriori parte in priore agimus, quod ubi in priori parte stabilivimus, alterurursus a posteriori parte in priore transferimus,sicque rursus hoc in priori parte sistentes ad dextrum mouendum reuertimur, altero crure recto humi innixo,altero, quod mouetur,excitato. Quod si crura nec ad inguen, nec ad genu curuarentur,cogeremur prorsus Vtrumque transferre ligni modo, aliquantisi per altius excitates,& circumagentes: at quum possint ad utramq; comissuram

curuari modis inter se cotrarijs,qui tame cruri toti aptissimi sunt, ambulamus, haec

332쪽

1 haec neque circumagentes, neque tanquam ligna excitates. quoniam commisi sura,quae ad inguen est,attollit femur in parte priorem, quae ad genu id quod inter ipsos & talum est,in posteriorem. Quare crus quod transfertur,si longius esset, quam quod humi insistit, nihil oporteret in exteriorem partem circumagere, modo haberet idoneos musculos, qui celeriter flectere utramque commissuram possent: sed quum ob imbecillitatem sectere prompte nequeant,&ob dolorem recusent, perest ut in orbem circumagant, quum infirmi ac dolentes musculi nihil excitare sublime possint, quod ligni ex eplo nequeat curvari. Hac igitur de causa, magis quam quod crus longius redditum sit,circumio agi in orbem, dum homo ingreditur, euidenter intelliges, de exemplo, quod ipse Hippocrates adijcit.in sequentibus enim ait, Quandoquidem quicuquo

ulcus habent in pede, aut crure, non ita possunt crure uti ad ambulandum, &pueri quoq, ita inambulan . his enim licet crus longius non reddatur,accidit, ut ita ambulent ob superuenientem dolorem,ubi comissiuras flectant, pr cipue circa inguen & circa genu,ac tertio,eam, quς ad talos est,cum necessie sit iuxta comissuram hanc,extremum crus simum in ingressu euadere,& sublime ferre

pedem uniuersum . nam nisi hoc fiat,offendet,ac potissimu in solo inaequali. - Oguturq; regionem iuxta eius partis ilia, & iuxta articulum prolapsum, - cauam ostendere & obliquam. io Necesse habent ita figurari, non ubi erus integrum sistetes moueant quod luxatum est,& in orbem transferunt: sed,ubi vitiato innixi,quod integru est, transferunt. nam,quod vitiatum est,superpositi corporis fulcrum ene non potest,erechum,sicut quando naturaliter se habebat adrecta lineam solo haerens, sed obliquum, ita, ut ab inguine in exteriorem partem conuertatur, in quam etiam inclinant id corporis,quod e regione est affecti cruris,quum periculum

sit,ne in contrariam cadant.quo fit ut corpus circa ilia prehendant. ilia autem Vocat κωνειλα, eam regionem intelligens, quae est inter offa coxarum,& costas nothas, quae omnino sne osse est. sed ,quum neque sic vitiatum crus ferre corpus possit,& propter imbecillitatem, & propter habitum, ope indiger, quam

3 o afferunt nonnulli aegrotantes,qui re ipsa docti affectu crus manu fulciunt, qua maxime opus est,ab exteriori parte femoris insidete. quae res, quum eos cogat

spectare in regionem cruris affecti eius partis ilia obliqua magis reddit, quae si

crure etia in exteriorem partem non couerso,ita figurentur,caua videbuntur.

- Lunem vero integri lateris necesse est ab exteriori parte rotundum eta. si quis enim ambularet pede integri cruris in exteriorem partem conuer- ,reliquum corpus a vitiato crure ferri utique cogeret,a quo sustineri minime posset.nam quo pacto necesse igitur est hominem ambulare integri cruris pede in interiorem partem conuerso,non in eXteriorem. sic enim integrum crus, & partem suam,& eam,quae ad vitiatum pertinet, maxime feret o Explicandi ordine permutato paulo obscurior fit: conuenientem vero Ordinem seruasset,si ita scripsisset,sicut ego nuc. Clunem vero integri lateris necesse est ab exteriori parte rotundum esse,eo quod homo inambulet crure hoc in interiorem partem spectante.nam,si in exteriorem spectaret,reliquum corpus Vitiato crure serri utique cogeret,quod fieri minime potes . siquidem hoc modo integrum crus ut dictum est maxime corpus fert, scilicet quando homo ambulat integro pede in interiorem partem conuerso. sic enim corpus totum ita sustineri ab ipso poterit,ut nequeat facile peruerti.

333쪽

is 8 DE ARTICVLI s

- Δ T quum regio iuxta ilia eius partis,& iuxta articulum sinuetur, parui ap i., II parent,&a latere cogutur ligno inniti ab integro crure . ea enim parte in is digent aliqua re,quae obiecta resistat. in hanc enim clunes conuertuntur, & abis eadem onus corporis sustinetur.

Quia vitiatum crus corporis parte sibi superiectam ferre nequit , propterea integro toto maxime in interioremParte compulso nituntur,&in id spectitit corpore uniuerso. Euenit igitur, Ut in alteram partem inclinati in periculo sint, ne cadant in eam partem,quae Vitiatς cotraria est. quemadmodum igitur, cum vitiato cruri innixi sanum transsierunt ad priorem partem, vitiatum manu fui ciunt: ita quum periculum sit,ne conuersi in integrum grauiter in terram cata iodant,ad baculi praesidium confugiunt m. - Oguntur item inclinari. necesse enim habent manu, quae e regione asse A chi cruris est a latere femur fulcire, quoniam,vbi transferenda crura sunt, is non potest, quod vitiatu est ferre corpus,nisi cotineatur, deorsumq; vrgeatur. Rursus hic etiam obscurus fuit,quum no praefatus sit pergere se ad alteram parte ambulationis. hactenus enim de ea parte traci auit,in qua crus,quod naturaliter habet humi c&istit,assectum in priorem partem ferturi nunc agit de altera , in qua assecto cruri innixus, sanum transfert, de qua parte ambulationis paulo supra tractatum est. ,, I I Is itaque modis figurari necesse est eos, quibus articulus in interiore par- Lo,, II tem elapsus, reconditus non fuerit, homine nullum consilium capiente - quomogo aptissime fisuretur,sed calamitate ipsa edocto, ex his figuradi moia, is dis,qui dantur, eum eligere,qui sit commodi stimus. quandoquide quicunqueis ulcus habent in pede, aut crure,non ita uti crure possunt ad ambulandum, &,, pueri quoque ita ambulant . ingrediuntur enim affecto crure in exteriorem

is partem conuerso.

Quum non uno tantum,sed duplici statu in ingressit viantur,qui se affecti sunt,merito dixit His itaque modis figurari J unus quidem status est, cum femur manu fulci unci alter, quum integro cruri innix1 in id toti inclinantur, at rue idcirco baculo egent, quo fit,ut in contrarias partes corpus inclinent, mo- 3 ob in dextram,ubi dextro pede insistunt modo in alteram ubi altero.hi quo que magiscindecore ambulant,quam quibus femur coxa excidens in exteriorem partem prorupit,quos in sequentibus persequetur. - Ι , Vo autem lucrantur duobus enim indigent. nam corpus in ingressu non. aeque fertur eo crure, quod In exterIOrem partem conuertitur, atque eo,

is quod in interiorem,quum onus no sit e regione illius, sed multo magis huius,

, e cuius regione in ambulan/o & cruribus transferendis onus collocatur. Pr A terea ,si ita figurentur, ut affectum crus 1pectet in partem exteriorem:quod in

,, tegrum est,in interiorem,integra vicem alterius, si citissime subibit. Quod adis propositu attinet,magni mometi est inuenire statum corpori comodissimum. o Vbi laesum crus in exteriorem partem circumagunt, & integro spectate in interiorem,nituntur,duplex sibi lucru comparant. Siquidem quod insum est, nec toto corpore superiori oneratur,nec diu subseruit clim quod integrum est paulu interualli moueatur. nam,si diligenter intueri tempus volueris,quo cruSutrumq, subseruit,non modo duplu,sed & triplum reperies. per breuissimum

enim spacium celeriterque recta duntaxat integrum crus fertur:per multu tardeque,quod affectium est. siquidem conspicuum est,quanto longior sit ambulatio iu

334쪽

COMME NT.. PII.

1 latio in orbem,quam quae recta est,quamuis utraque ijsde finibus terminetur. - L l Is autem,qui nondum perfecte increuerunt,si excidens non recondatur, ,11 breuius redditur femur,crus,& pes. neque enim ossa, similiter in logitu- ,, dinem augentur,sed breuiora fiunt, femur praesertim. Minus ait reddi crus totum, quibus non dure1 auctis, femur luxatam relin quitur. quod ut in superioribus ostedimus omnium quoque articuloru commune est. Communis autem rei nunc causam assignat quemadmodum solitus est. semel enim ubi aliquod singularium tractat,eius meminit, quod commune est. hac igitur de causa inquit crus his non augeri,neq; ali, partim quod ar-1o licuius loco motus sit:partim,quod nequeat suo munere fungi. Ego autem insuperioribus retul1 ocium causam esse, cur parteS neque augeatur, neque alantur,quq ambo eueni ut articulo luxato. quare non video quo pacto Hippocrates luxatum articulum causatus,ocium subiiciat. luxata enim non possunt primo prohibere, quo minus partes alantur, sed intercedente venarum & arte riarum deprauatione,atque ocio. - Rus item uniuersum sine carne, & sine musculis essicitur, ad haec effce -- minatum,tenuiusque.partim quod articulus loco motus siti partim quod

ri nequeat suo munere fungi,quum naturalem statum non retineat. Partes,quibus musculorum natura c5t1netur, caro sunt, ut in musculis inci

L, dendis saepe vidistis quum duo esse eorum principia demonstrarem, quς sensu. comprehenduntur, nempe fibras neruosas,& carnem super ipsas spissatam. Ergo, ubi quis exercitatione,&Echione robustior euadat, fibrae melius aluntur,caro gracilior fit,sed firmior. ignauis cotrarium fere accidit graciles enim fibrς sunt: at caro admodum quidem abundat sed ob humorε mollis est. eiu modi enim cune caseus,qui adhuc cocrescit,repraesentatur: sed carne eorum, qui exercentur, ill qui iam spissatus est. quocirc his musculi duri neruos, &proprijs finibus circumscripti conspiciuntur: inexercitatis vero molles,& carnosi apparent ac vel nullo modo vel vix circumscripti. quibus propterea sine eame crus reddi Hippocrates asserit, sed quum hoc quoque fieri ex multa ex 3 o ercitatione intelligeret,ubi dixit sine carn proxime subiecit sine mustulisi quasi musculis non circumscriptis a finibus,qui sensu comprehendantur . nullus siquidem ex ipsis musculis ex toto corrumpitur,sed ,sicut corpus sine venis dicimus,ubi venae non apparent,ita sine musculis, cum musculorum fines penitus delitescunt. Ad liqc quum clarius ostendere vellet, in his cuiusmodi fortama cruris sequatur, adiecit effoeminatum, hoc est madens, molle, non adstrichimsed laxum, quales sunt foeminae, de quarum carne conuenienter haec omnia dici possent a quibus translatione usus mutuatur verbu fessoeminatumJ. Adiungit autem in extrema oratione benuiusJ indicas partes eius omnes ex tenuari qua rem in principio dixerat his verbis 'reuius redditur . nam quod o ait sine carneJ ad sola carnis carentiam refertumquod vero dicit breuius reddi

crus,ad partes omnes,quae breuiores redduntur. a.. IAmque usus aliquis id, quod valde effoeminatum est, confirmat, soluitl etiam aliquid ex eo, quod augeri membrum in longitudinem prohibe-- bat.potissimum autem l duntur,quibuscunque,dum in utero sunt, hic articu-- lus elabitur: deinde quibus id accidit,dum in state sunt admodum tenera,minime, quum iam robusti sunt. Qua ratione autem ingrediantur, qui robustiis sunt,iam ostendimus.

335쪽

3oo DE ARTICVLIs Verbum aliquis dixit quod apud Iones nihil amplius sibi vel i

le quam quod nobis dicitur ετ ος id est alter,licet ex Herodoto colligere. vii tur enim eo frequenter, sicut & verbo m Moris quo significat id quod nos vo cabulo mis id est aliqui: sed & nunc quoq; μ μος tale quidpiam sonat. prae

fatus enim ob ignauia crus ipsis minui, ne quis fortasse rem minus bene aeci piens existimet quemlibet partiu motum essicere,Vt alantur, asserit no omne, sed quenda hoc praestare, nepe moderatum, sicut cςtera omnia in uniuersis vi

istu salubri. quod ipse,& alibi, & in uno capite in sexto de morbis vulgaribus

testatur,cum inquit, labor,cibus,potus,somnus,Venus,omnia moderata . Vos tenera aetate calamitas haec inuasit, plarrique in dirigendo corpore io gligentes sunt,maleque super integrum crus circumuoluuntur, manu, is quae e regione eius est,deorsum urgentes. negligentes item nonulli sunt in re ,, cte ambulando,quibus postquam aetas induruit,hoc vitiu accidit. Sed, qui te .. nera aetate huiusmodi calamitatem eXperiuntur, si recte educetur,integro cru is re recte inambulant, baculum tamen alae, quae integro cruri respondet, subi j-- ciunt: nonnulli baculum ad utrumque brachium admouet, vitiatum vero crus, suspensum habent. Quum homo aetate iam robusta eiusmodi calamitatem experitur, crure uti potest,quanquam claudicante. paruulis pueris qui,quamuis crura naturaliter

haberet, quonam ijs pacto uti possent )superuenit ignauia quaeda circa mem- Lobri actiones atque ea de causa ορες', id est,in dirigedo corpore negligetes sunt,atque ignaui. At quid mirum, si ambulantes pueri recte claudicare non student , quado ij qui iam robusti sunt, non sustinent interdu claudieare sed ut ipse dixit)super integrum crus circumuoluuntur manifeste autem aperuit modum motionis ipsaxum verbo circumuolunturJ. - O autem facilius agunt,quo affectum crus breuius habent. Facilius agentes appellat eos,qui promptius ingrediuntur,quod cotingit,ubi vitiatu crus breuius habent. non enim cogutur id circumagere, quem admodum, qui state firma sunt,quum luxatus articulus non reponitur,quibus erus ob prolapsum articulum longius essicitur, cogunturque ut ipse antea in- 3 odicauit ipsum dum ambulant, in orbem circumferre. - A Tque integro crure nihilominus valent, quam si utruque integrum esset. δε Merito hoc adiungit, iure siquidem integro crure utuntur, aeque ac si utrumque integrum esset, ut quod eundem usum praestet,atque ubi utrumque integrum erat,similiter nutriatur,re robustum sit. l Am vero his omnibus caro cruris effoeminatur, plaerunque autem magis ab exteriori parte,quam ab interiori . nonulli autem serunt Amazonas suis ma-- ribus protinus infantibus articulos sua sede expellere, alias ad coxas, ad genualias,ut claudi fiant ne scilicet mares foeminis insidientur, sed operarum locoia sint, & sutoriam, fabrilem aliasue sedentarias artes exerceant. Quae vera necne o,. sint,ignoro: sed ii is sequi certo scio,si,dum infantes sunt, articuli expellantur.

Omnibus ait effoeminari c: b exteriori parte,magis quam ab interiori ubi in interiorem partem prorumpat.quandoquidem ea pars magis in otestinam femoris caput ab interiori parte,licet praeter naturam moueatur, inuetur tamen aliquantum,Vbi femoris caput Interiori parte continetur.

- IN coxis quidem multum refert, in interiorόm ne partem articulus excidat, - 1 an in exteriorem: in genu refert quidem, sed minus. suus vero claudicandi modus

336쪽

COMMENT. III.

1 - modus utriusque est.nam quibus in exteriorem procidit,vari magis fiunt: mi -- nus autem recti stant,quibus in interiorem partem luxatur. similiter, ubi circa is talos articulus prorumpat, siquidem in exteriorem partem, vari fiunt, sed stareis queunt: si in interiorem, valgi,& stare minus possunt. Varos dixit κurari, quo nomine quidam significari volunt deprauationem quamlibet, generale ipsum existimantes: alij eam solummodo, sub qua membrum in exteriorem partem couertitur, in quo casu necesse est extremum eius,

pedem scilicet,in interiorem partem spectare. quae res non mediocriter ad id c5feri,ut pes firmiter insistat,1ta, ut ij qui naturaliter curuis sint cruribus colio aut ἐοικοὶ graece nominantur firmius pedibus insidant,& maiori negocio subuertantur, quam ij, qui rect penitus habent crura. id vel ex Archilocho patet, quum inquit, Imperatorem magnum non probo cruribus divaricantibus, sed paruum cruribus curuis pedibus firmiter insistente,& animi audacis . Verum euriosa inquisitio significationis verbi κuΜς, nihil ad praesentem locum confert ex ipsa enim oratione ita planum fit,ut Hippocrates nullo modo obscurus esse videatur. Ergo quibus in exteriorem partem articulus procidit, stare magis posse assirmat,quam quibus in interiorem venit. nam quibus coxae articulus in exteriorem partem excidit, pes e regione totius corporis collocatur: recedit aut ea situ, qui e regione est, ubi articulus in interiorem partem couertitur. Lo constat autem omnes homine*,qui naturaliter valgi sunt,deterius stare,neque possie celeriter currere, tum paruo mom elo,ac leui de causa cadere. Hoc igitur rerum d scrimen in coxa maximum est,deinde in genu, tento ad talos. comisnsurae enim magnitudinem noxae quoque magnitudo consequitur. hinc ergo

manifestum est eos melius stare,atq; ingredi, quibus femoris caput in exteriorem partem prolapsum est,de quo paulo inferius tractabit.,, ID Atio aute incrementi ossiu haec est.quibus ad talos crus exciderit, his pe-- 1 di; ossa minim im increscui. haec enim vitio finitima sunt: in crure auge ri tur,neq, multo minus, caro tamen minuitur, sed quibus articulus qui ad talosis est suo loco manet ille, qui ad genu, elabitur, his cruris ossa no aeque increscui,

36 sed breuissima fiunt, ut quae vitio proxima sint, at in pede minuutur quidem, M sed non similiter quemadmodu paulo ante dictum Ost. quoniam articulus,quiis ad pedem est, inuiolatus seruatur. quod si uti pede liceret, sicut cdm varus est,

,, minus adhuc his minueretur pedis ossa. quibus vero coxae articulus promoue -- tur, his femoris os nod pariter Increscit. proxime siquidem vixium attingit sedis integro breuius evadit: his tame ossa cruris & pedis etia,non aeque increscereis prohibentur. id auxem euenit propterea 9, dc femoris articulus, qui cum crure M committitur,& cruris, qui cum pede sito loco manet:crus tame uniuersum hisis gracili us redditur. Quod si crure uti possent, ossa magis adhuc augeretur, sicut

M antea quoque dictum est,femore excepto, miniis caro minueretur, multo ta-

o men magis quam in sano crure. huius aute rei indicio sunt illi, quibuς humeriis luxaxi,vel a primo natali die, vel dum increscunt,priusquam robusti sent, bre-- uiores redduntur,lii humeri os breuius, brachium vero & manum sanis paulo is minora habent ob causas superius dict s. quia humerus laeso articulo propior ., est,idcirco breuior redditur. brachium vero eiusmodi noxae non si piliter ce- ,, dit,quoniam humeri articulus, qui cum brachio committitur, in pristina sedeis manet mianus item longiui distat a vitio quam brachium ob propositas igiis tur causas,quaecunque ossa vitiu attingunt,incremento prohibentur,quae non

337쪽

3οι DE ARTICVLI s

in attingunt, no prohibentur. Multum autem facit ad bonu habitum totius bra iis cliij labor manus. nam qui humeru iam luxatum breuiorem habent,plaeraque is ex manuum operibus non minus praestare possiant,manu eius partis,quam in is tegrae neque enim,quemadmodum cruribuS,ita manibus fere dum corpuς est si sed earum opera leuia sunt. propter Usum vero ijs, 'ut luxatum iam humerum breuiorem habent, caro manus, ac brachii non minuitur, sed di humerues in is de aliqua parte impletur. Ubi vero in interiorem partem coxae articulus exee is dit vel in utero matris,uel adhuc infatibus caro magis minuitur,quam in bra - chio,ea de causii,quia crure uti non possunt. Sermo hic,qui sequitur,uniuersus perspicuus est,doctrinae aut e capita huta ioiusmodi habet. Que ad prolapsos articulos propius accedunt,magis increme to prohibentur,emacrescuntque,minus, tuq longius absunt: femore autem tu xato multo magis membrum incremento prohibetur, atque emacrescit, si in interiorem partem,quam si in exteriorem prorumpat. siquidem deterius mouentur,& claudicat magis. meminit autem eorum,quos 'Nίγκωνας vocat,quo

vocabulo retuli apud ipsum significari eos, qui ob humeri caput in alam prolapsum,du adhuc increscunt,humerum breuiorem habent. his ait minus laedi brachium totum,quam crus totum illis, quibus luxatur articulus,qui in coxam inseritur . quoniam in multis vitae operibus satis laborant: at non similiter uti crure posnunt,quibus femoris articulus in interiorem partem promouetur. Lo- sic ita habere id testabitur,quod paulo infra subi jeiemus.1 1 Quaenam sunt,quorum testimonium adducturum se pollicetur haec

sane,quod ex ijs,quae praetex naturam habent, quae minus mouetur, magis alimento,incrementoque prohibentur. Pollicetur ergo ipse Hippocrates ostesv-rum se in ijs, qui paulo infra subdet,eorum testimonium. ego,quum ad locum

veniam,vbi eam rem agit,hanc ipsam orationem in memoriam reuocabo. De capite femoris in exteriorem partem luxato. - Vibus in exteriore partem femoris caput elabitur, crus, si cum altero ex-- Etendatur. breuius est, idque non immerito. quum femoris caput non fe- 3 o., ratur superos, sicut quando in interiorem partem procidebat. sed iuxta os, quod non prominet, sed natura residet,in carnem humida cedentemque infi-- gatur.hac itaque de causa breuius apparet. interior aute regio,qua crura diducuntur,caua magis conspicitur,& gracilior fici. exterior vero gibba,ut in quam , venerit femoris caput. sed & clunis apparet superior,quum,que ibi caro est,ce- , dat capiti femoris. femoris item extremitas,que ad genu est,intro spectat,nonis secus etiam crus & pes. Agit nunc de coxae articulo in alteram partem luxato, narratque mala,quet ibi apparet,& causas adijcit, quemadmodum in omnibus fecit, nihilque praeter1t ex ea doctrina,quae in experimento consistit. quae oratio uniuersa simili- oter in aperto est. - Ed neq; curuare crus possunt, perinde ac sanum. hae sunt ergo notat semo-- O ris in exteriorem partem excidentis.

Hoc vigo accidit ob musculos posteriores, qui flexui pugnat, quoniam ita figurati plurimum extendi non sustinent. ώ Vibus ergo aetate iam robusta prolapsus articulus non reuertitur, totum - tas breuius fit,calx ingressu terram non cotingit, sed planta ima,extre

338쪽

COMMENT. II i - mique digiti parum in interiorem partem spectant, meliusque id crus superiusia corpus fert, quam quibus in interiorem partem excessit . partim quia femoris

is caput,& articuli ceruix,quum natura a latere contineatur, magna ex parte co-- xae subijcituri partim quia extremus pes non cogitur in exteriorem partem in-- clinari, sed prope e regione corporis est, & aliquantum magis in interiorem

is partem conuertitur.

Imam plantam dixit GAp,quam appellant,qui corporibus incidendis versantur,ea est ad radices digitorum . nam pedis medium naturaliter cauum est,quod calce extremo a posteriori parte terminatur, a priori platae principio. io sic ut pes humi insidat calce ima planta,& ea carne,quae extremis digitis sub tecta est, reliquis partibus omnibus, quae propositis interiectae sunt attollatur, excepta pedis parte exteriori, qua humi totus insidet. Habent autem nonnullipedum structura prauam, ut quibus medius pes ab interiori parte no sit cautis, quos a pedibus planis graeci nominant λεο-M. sed hos, ut qui similem valgis pedum structuram habeant, in hoc sermone praeterii . Quae sequuntur igitur animaduertens in iis,qui naturaliter figurati sunt perpende. namque hi, quum moderate progrediutur, toto calce ima planta ac digitorum parte carnosa liti mi haerent. q, si enitantur maxime progredi,principio calci insidunt: deinde, quum iam transferunt in priorem parteua alterum crus, tunc imae quoque pla-Lo latinnituturi postremὁ,ubi plurimum similiter altero pede progressi sunt calce terram contingere incipiunt,tuncque pedis ante consistetis calcem quidem attollunt extremos vero digitos in solo collocant. Eorum igitur, qui naturaliter habet ambulatio huiusmodi est. sed,ut quibusda ex vitio aliquo crus longius sit, aut breuius, utrumque duplici de causa accidit. longitudinis causa est humor multus neruorum,Vel articulus luxatus,quo modo supra diximus:bre uitatis siccitas,& articulus luxatus in eam partem quam nunc proposuit. priores quidem ingrediuntur ad eum modum quem paulo supra indicauici reliqui sicut nunc docet,primo ostendens femoris caput carnoso loco excipi, & non osse, ut in primo casu femoris erumpentis,quem proposuit. Cedit igitur iii hac 3 o parte caro, singulisq; musculis ad suum initium attractis fit, vi totum quoque femur sursum trahatur. Merito itaque crus breuius altero se ostendit,neq; ter ram cotingere similiter potest,atque ubi naturaliter habuit. hi ergo,quum ingredi necesse habent contrario modo pedem figurant,at'; ij qui ante propositi sunt quibus affectum crus integro logius reddebatur. illi enim iuxta talum pedem simum figurabant digitos excitantes: contra hi pedem inclinat, inflectuntq; ,& terra contingere extremis digitis cupiui, atq; hac de causa ab affecta coxa se demittiit ut humi innitantur,non solum extremis digitis, sed magna ex parte ima plata qua retuli ab ijs,qui in corporibus incide dis versantur,

vocari τnaoli: Hippocrates aute eam dixit sicit. 9, si velint calce terra cotinge- o re,demitti multu ab affecta coxa cogentur periculuq; erit, ne inclinati in alte ram partem cadant. qua de causa neque uti calce eiusmodi homines tentant. - rBi caro,in quam articulus exce it, iam trita est,& glutinosa euasit, dolor , V tempore conquiescit, quo cessante,ingredi absque baculo possunt,si alio-- quin velint Dotestq; affecto crure ferri corpus. his ergo,cum crure Utantur,ca-- ro min is effoeminatur,quam paulo ante propositis. effoeminatur aute, Vel ma- ., gis,vel minus: fere autem magis ab interiori parte, quam ab exteriori. alij vero - ex ijs nequeunt calceamenta 1e induere,propterea quod crus no curvetur, alijs

339쪽

is id licet. Quibus aute seu in utero matris,seu vi dum adhuc increscut,huiusmo iis di articulus iam exciderit, neq; repositus fuerit, quibus ite morbo elapsus sue rit expulsusq; complura enim talia eueniunt Vbi aliquibus oru femur corru in patur, suppurationes habent diuturnas, & linametis indiget,atq; ossa nonulli, is nudantur & femoris os, tam Vbi corrupitur,quam Vbi non corrumpitur, mul - to breuius redditur,neque ad sani eXemptu augetur. praeterea ossa huius cruriuia breuiora fiunt,si alterius, parta tamen Ob eas de causas,quae ante expositae sunt. Loeum tritum dixit trassatione usus a locis ambulatione tritis. est aute eives oratio talis. femoris caput suo loco motu in exteriorem partem figitur in carnem iis vero, qui sic assecti sunt, a principio dolet caro,quam premit semori, 46 caput, procedente tempore occallescit, perinde quasi fossiorum manus. Vbi idaeeidit, sedes fit commissurae similis, quum semur trito loco utatur, non secus atque antea cauo coxae .nam praeter caetera quidam ea parte humor collisitur, qui principio quidem copiose ob inflammationem coit, dein tenuiori sui pariale aquosa magis a superiectis medicamentis dissipata,reliqua remanet quae glutinosa est,& muccosa, haec admotionem capitis femoris maxime confert ob quem humorem trito hoc loco,iaquam articuli sinu utuntur. magis autem inclinantur in exteriorem partem,quam in interiore. Dictum autem est in se perioribus quoq; partes cotrarias ijs, quae luxatum articulum recipiunt, graciliores fieri,& molliores,quatenus magis in ocio sui: eas vero in quas prolapsus 1 oarticulus figitur,quamuis praeter naturam, aliquantum tamen mouentur: allar, unde recessit,per se quidem non mouentur, sed paululum per alias, quae primo motae sunt, quum partes in quibus articulus erat,efforminetur. atque hoc est id

testimonium,quod allaturum se pollicitus est. in sequentibus de partibus,quae

plus minusue emacrescunt,eXtenuanturque.

- Ngressique huiusmodi homines possunt,n5nulli quidem eo modo,quo illi,

M l quibus aetate iam firma articulus excidit,neque repositus est: nonnulli vero, toto pede insistentes, cogunturq; ob cruris breuitatem in ingressu a recto ha- , bitu,& qui sine inclinatione est,in affectam partem inclinari,& ab inclinatio ne,quae in affectam parte est,rursus attolli,atque erigi. Haec itaq; sic eueniunt, 3 o- ubi,& quod ad figurandi ratione attinet,& quod ad caetera, quae conueniunt, - fuerint dili senter a pueris instituti,priusquam ita confirmentur, ut inambula

in re possint diligenter item ac recte postquam cofirmati fuerint. Summam vero in curam postulant,quibus state maxime tenera hoc infortunium accidit nam,si in negligantur,quum teneri sint, crus uniuersum inutile efficitur, & minime in-- crescit, caro item totius cruris magis minuitur,quam in fano,multo tamen mi

- nus ijs,quam quibus in interiorem partem excessit,idque usus ac laboris causa. ., quum statim uti crure possint, quemadmodu supra de ijs diximus, quibus ob - humeri caput iam in alam prolapsum humerus breuior redditur.Ιnueniunturis autem nonnulli,quibus in utero penitus,alij,quibus sub morbo utriusque cru- o. ris articulus in exteriorem partem prolabitur. his ergo ossa eiusmodi vitio ve-- xantur, sed caro minime effoeminatur. crura autem habitiora fiunt, nisi si ab is interiori parte parum emacrescant. ea vero de causa habitiora sunt, quia hi

utroque pariter Utuntur.

A recto habitu,& qui sine inclinatione est, in assectam partem inclinari, de rursus ab inclinatione attolli atque erigi, dixit, quod quid sibi velit, in superioribus ostendimus,& hic quoque ostendemus.namque ubi femur

in exteriorem

340쪽

COMMENT. III. 3osi in exteriorem parte promouetuci musculis qui ibi sunt sursum attractusque admodum ante dictum est innexum crus totum sublimius reddit, atque ea de causa vix terram contingit. quamobrem coguntur ima tantu planta humi insidere dum ambulant uniuerso corpore in assectum crus conuerso, quum huic innitutur. necessario itaq; ubi sano inniti debent cum quod is sum est in priorem partem transferunt, in sanu rursus conuertutur femore erecto. ita, ut sem per in ingressu duos habitus inuicem mutent, varientq;. nam, quo tempore integro crure insistunt,erecto corpore attolluntur simul & ambulant. quo rursus

laeso nituntur, demittunt se,atq; in id inclinatur. Mutare igitur corpus modo aio recto habitu,& sine inclinatione in affectam partem inclinando,& ab inclinatione, quae in affectam partem est, rursus attollendo, atque erigendo dixit,vno verbo propositam habitus mutationem exprimens. - c, I militer enim ab utraque parte in ingressu agitantur , clunibusque appareta ita admodum in exteriorem partem prominentibus, propterea quod articuli. excesserint.

Quibus utrique crurum articuli in exteriorem partem exciderunt, mutatio totius corporis,dum ingrediuntur, in utroq; crure similis est habitui,qui acci dit,quum altero dutaxat luxato aeger ipso annititur,atque ad ilia curuatur,de primiturque. altero enim tantum luxato, quum homo affecto cruri insistit, eo 1 o modo, quem nunc diximus figuratur sed contrario, cum alteri nititur, corpus enim attollit, erigitque,& ilia recta continet. constat ergo eum tunc diffunditer figurari,sed in hoc casu qgri eo de statu ab utraque parte tam dextra quam sinistra continentur agitantur autem hic nihilominus , dum inuicem utrique

cruri innituntur quod ipse dixit ξαλ ιν ta τά id est, in ingressiu agi

tantur agitari expressit vocabulo οὐ ii, quod idem significat,ac δεα ρέτυ1 .accidit igitur hic ut similiter utraeque corporis Partes figurentur, quum Vtruque crus inuicem terrae innitaturi quod ut ostensum est 4psis ante non eueniebat.

- QEd, nisi his ossa vitientur , neque gibbi supra coxas fiant nonnulli enim - P huiusmodi viiijs prehenduntur nisi inquam tale quid eueniat, in caeteris, o satis sani degunt.

Nonnulli ex iis, quibus crura sic luxantur propter communitatem gibbi sunt. nempe quum inflammatio in vertebraru ligamentis primo oriatur,tum durae quaeda reliquiae remaneat. id siquidem & extrinsecus accidere videmus popliti, cubito,& digitis non raro, quum articulus contrahitur, ἁ γ Mob grae ci dicunt, patetque in huiusmodi casibus articulum prae tumoris duritie contrahi,cum chorda musculos,qui eam partem tendunt, minime sequatur, sicuti cum ob duru tumorem flectentes non sequitur, comissura, qua sic affecta est,

tenditur,qito a malui grςci nominat hesuta, My. Potest igitur ob talem quendam durum tumorem spina 4eprauari: potest & propter cosortium sub crudo, du--o roque tuberculo idem vitiu experiri. Sed quo pacto eiusmodi affectibus spinae peruerso superueniat,supra posuimus, ubi Je ipsa proprie tractauimus.

- Λ A Inus tamen toto corpore increscunt capite excepto.

IVI Quibus coxς articulus in exteriore partem prolabitur,melius iugis diutur,quam quibus in interiorem,ubi insammationis periculu effugerint,&praecipuarum partium,cui opportuniores sunt,quam illi. articulus enim,cum in interiore partem luxatur super os fertur,quod no premitur, cum durum sit, neque huic malo patet: at exterior femoris regio cum maximis musculis com-

SEARCH

MENU NAVIGATION