Chirurgia è graeco in latinum conversa, Vido Vidio Florentino interprete, cum nonnullis ejusdem Vidii co[m]mentariis

발행: 1544년

분량: 567페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

301쪽

- DE ARTICULIS

nam & Euclides ita rhombum finit.nosti autem ex fasciis primam fere nomi nari rhombum,quum eam figuram potissimum repraesentet in C Ic autem panni a latere nasi haud bene aptantur. quanquam neque hoc fata .. O eiunt qui alligant. A Nihil co ferre ait vinculum ad nasum sub fractura in latus conuersum, cum id praestare non possit, quod utile esse Videtur. Videtur aute utile esse per pantanos nasum fulcire ab ea parte, in qua iacet, sed neque ad hanc rem inquit id

prorsus accommodari.

- Γ, Roxime autem vinculu mihi videtur occurrere,si in medio naso,qua acuta .. I tus est,caro iuXta os conteratur, Vel paululum etiam os ipsum laedatur, notamen multum . his siquidem nasus callo obducitur, & aliquanto asperior fit neque tamen vinculo egent masni negocij, si sane alligandi sunt. Commune vinculu nas proxime ad salubre accedere videtur,ubi in medio cutis contusa fuerit et os parumper vitiatum. sequitur aute,Vt promineat qua callo circumdatur. Vinculum itaque in huiusmodi casibus coercens repellens que affectum locum, prodesse aliquid videbitur . sed neque his ullo modo ne cessarium est. conari enim debemus, quae contusa sunt, maxime ab inflammatione defendere: atq; ubi inflametur,celerrime inflamationem tollere.quin &ealtus,quum paruus increscit, nihil profecto huiusmodi vinculis eset. , C Atis est ad contusum,pannum admouere cerato inunctium, dem semel fa- ., P sciam circumdare,quae in utramque partem ducatur. Meaia fascia medio naso inijcienda est, cuius utraque capita ad posteriorem capitis partem non magna vi adducenda sunt, atque inde fronti circumdata inter se vincienda. ,, . Ptimum tamen praesidium est illinere haec farina tritatici huius anni, lo- ta glutinosa,respersa,pauca. Qui optime videntur verba Hippocratis enodare,asserunt ατα op triticum

ab ipso appellari, id quod satum est απι, quod attici utraque syllaba per τ . prolata vii, dicunt quo verbo significari volunt 'oc anno id est, quod vere 1atum est,quod & duorum mesium,&quadraginta dierum appellatur. Equidem in Co,& in tota Graecia Asiae vidi tritici genus - νων appellatu,sed parusursurum habet, & eius farina ex aqua subacta plurimum glutiliosa est. quam

rem nunc Hippocrates maxime exigit, quemadmodu ipse deinceps narrabit, qui ubi farina haec no fit, imperat,ut puluis qui ex concussis thure habetur,vel gummi admisceatur. seritur autem eiusmodi triticum vere ineute, ut duorumo mensium sit, recteque sic dicitux. quoniam summum ad id temporis perducitur,cuius farina ex aqua subacta maxime glutinosa redditur, ubi molito triti co urfures ex toto detrahantur,id quod fit,& cribris tenuibus,& tritico ante eloto. Nam idem tritico euenit,atque hordeo,ex hoc enim, ubi piissana praeparanda est, cortex magis remittitur, si antea madefactum Lerit. Quo pacto

igitur dixit botri quum non ide sit madefieri,& lauari. in quolibet enim pistrino madefit triticu,priusquam molaturmon tamen lauatur in quolibet, sed in compluribus Asiae esuitatibus, ubi calathos habent magnos intextos ex te nuibus iuncis exigua spacia intermittentibus per quae excerni puluis possit &arena,sed triticum retineatur. Id ergo triticum, quod molendum est, primo in calathos conijciunt, atque excutiunt: deinde calathos in aquam demittunt, sic,ut triticum lauetur, ac modice madefiat: calatho ex aqua recepto humoris plurimum

302쪽

COMMENT. II., plurimum essuit. tantum autem in tritico remanet, quantum idoneum est, ut moli possit. nam nisi madefiat cortex circumpositus,qui tanquam innata cutis est sub mola in tenues partes dissipatur,atque ita, cum farina per cribru excernitur, educitur aliquid etiam ex furfuribus in tenues partes diuisis : sed tritico prius madefaisto,surfures, grandiorum partiti quum sint, manet,& cum farina non eX cernutur.atque idcirco tritico prius maciefacto farina magis purgatur, '& quod ab interiori parte est tritici huius anni totum ut ait) & glutinosum, quod scilicet post cutem est, veluti caro ipsius, in farinam, ut froposui, reda

istum,valde glutinosum redditur. Puto itaque ab ipso lotam farinam appellari, io ubi ex tritico fit, sic purgato, & prius madefacto . nam, nisi ita accipiatur, restat,ut intelligamus sarmam,ubi ex aqua madefacta varie agitatur, deinde sinitur consistere tum super innatas aqua excipitur, ac decoquitur, quod in far re etiam fit, sed huic repugnat, quod respergi faxinam iubet,decoqui enim di xisset, non enim respergitur huiusmodi humor,sed coquitur dulaxat. Ex vertabo igitur respers quid sibi voluerit magis demonstratur. - rTi autem conuenit ad omnia haec huiusmodi farina, si ex optimo tritico,. V fuerit facileque duci possit: sed, si no omnino bene ducatur, modicu pul-- ueris illius, qui ex thure concusso habetur, in tenuissimum polline redacti, &- aqua diluti farinae adiicere, vel paulum omnino gummi similiter admiscere. Lo Quibus igitur fractus nasus in inferiorem partem demittitur, simusq; effici-- tur, si ab 1nferiori parte, qua cartilago est desidat, potest in nares indi aliquid, - quod dirigat : quod ubi non fiat, omnia haec excitanda sint digitis, si fieri

- potest, in nares coniectis. Optimum triticum dixit maiores enim soliti sunt αγαΘχ vo cabulo uti, ad notandum id omne quod in suo genere primum est. nuc autem omnes qui in panificiis versantur,asserunt optimum triticum esse, quod densum est. nam quod rarum multis furfuribus continetur,farinaque eius ex aqua

subacta non aeque essicitur glutinosa,atque illius,quod desum est. glutinosum autem expxessit, cum ait facile ducitu ea loquutione sumpta ab eo,quod ipsi

36 accidit quandoquidem a nobis in diuersa attractum ieruatur perpetuum, neque dissipaturi contra quod minime glutinosum est, quum ita tractatur diuel

litur, sed si diuellatur, quo pacto sequi dicetur , clim manu trahitur ac si non sequitur, quinam dicetur facilὸ duci id vero quod no dissipatur, sed perpetuuest iure quis dicet facile sequi, quemadmodum & viscum, hoc siquidem manibus nostris prehensum in cotrarias partes plurimum attrahitur. quare ex his constat velle Hippocratem farinam ex aqua subactam glutinosam esse, atque, ubi huiusmodi non sit, gummi vel puluerem ex cocullo thure collectu quem ει is ines appellat adijci iubet,ubi eius pulueris copia non sit, contundere thus ipsum ea de causa oportet,atque ex eode id,quod maxime pingue est. Ego in o terdum, qudm nec thuris,nec gummi copia esset,resina liquida usus sum, hac forte nactus .at ubi neq; haec sit,melle uti poteris, sed utilius puluis ex concus se thure vel gummi adijcitur. nam mel & resina quodammodo calefaciut, sed

talia ab initio aliena sunt: procedente vero tempore remanentibus inflammationis reliquiis,ut si quid aliud commodissima. Quemadmodum igitur in si1-

perioribus gratia exempli meminit prius corii AEgyptij, ac rursus Carthaginensis, sic etiam nunc tritici huius anni, quasi ita dixerit. Farina uti debemus, quae ex aqua subacta glutinosa sit, qualis essicitur ex tritico huius anni, quod

303쪽

DE ARTICULIS

in appellauit. fortasse eiusmodi vocabulo significare volens triticum o im ne quod densum est,& farinam reddit Slutinosam,ita,ut nome ab eo,quod ipsi accidit magis non ab aliqua singulari specie sumptum fuerit.

in Et certὸ eo instrumento, quo ad 1lli nedum utimur, pleniori digitis com

V pulso non in priore parte,sed qua desidet extrinsecus aute digitis utrinq;

ri compressis impellere simul conuenit,& excitare.sed, si fractura omnino in in .. feriori parte fuerit, licet aliquid in nares inserere, sicut iam diximus, vel lini mentum, vel aliud linteolo cinctu,vel magis Carthaginensi pellicula, circussi is tumq; & ita figuratia,ut idoneum sit, quod in hunc locum demittatur. At ubiis fractura fuerit superior, nihil demitti intus potest. nam,si in inferiori parte id ibis praesidium alienum est qui non in superiori Primo itaq; ,& ab interiori parteis dirigere nasum oportet, & ab exteriori utrinq, copellere, atque in pristina se-

,, dem restituere. commodissime enim restituitur nasus fractus, praecipue eodem

M die vel certe paulo post. sed torpent medici, & primo mollius rem pertractat, si opus sit. vixinq; enim digitos, qui naso accommodentur, demittere oportet, is quantum fieri potest in imu, & ipsum ab inferiori parte sursum copellere, atq; in excitare, simulq; ab interiori parte dirigere. ad quam rem nullus alius medicusis magis idoneus est, si homo id dare opera velit, audeatq; , si ipsius digiti indi-

,, ces. hi enim maxime secundu naturam sunt. admouere aute utruque digitum

in conuenit, ut toti naso inii reat, atq; ita quiescere, potissimu si fieri posset assi- Loin due, donec glutinaretur,vel certe plurimu tempus, ut dictu est: aut si non ipse in aegrotans, salte puer,vel mulier aliqua digitos ὀemittat. mollibus siquide ma-

nibus opus est,ut optime nasus curetur.Verum,ubi no reddatur simus,sed de -- orsum spectans,in neutram parte inclinetur. equide nullu unquam nasum vidi , ita fractum, qui non possiet protinus coponi, si prius si callus increueret, com-- pelleretur, modo quis recte mederi vellet. Atqui deformitate homines maxi- , me oderunt: curatione vero partim ignorant, partim non sustinet,nisi dolore prematur,aut mortem pertimestat. quansi in naribus callus cito increscit nam ,, dece diebus sanescit, nisi corrupatur. Quibus os a latere abrupitur, curatio ea-- dem est. dira gere nimiru oportet,no sque ab utraq; parte, sed ea,quq inclinat, 3 o , ad naturale situm adurgere ab exteriori parte copellendo: in naribus item alte, conquirere, quod in interiorem partem conuersum est, dirigedo assidue dum

restituatur,cum eo,ut sciamus nasum, nisi protinus dirigatur dirigi postea no- posse ed peruerti. Quo ad naturale sedem compulso, aci eum locu admoue di , sunt digiti,vel unus,vel plures, seu ipsius hominis,seu alterius , ut qua excedit, in repellatur, du fractura sanestat. sed & minimus digitus in nasum subinde co-- ijciendas est,quo componatur, quae declinant. ubi his inflamatio superueniat, ., farina uti conuenit ex aqua subacta: digitos'; similiter dare eiusmodi etia fa-- rina inducta. Vertim,si qua cartilago est,nasus a latere perfringatur necesse estis extremum peruerti .itaque oportet ad extremii nasum aliquid ex iis,quae dicta o- sunt adhibere, quod ipsum componat,vel aliquid tale demittere: multa enimis inueniri possunt accommodata,quae odorem non mouent,& alioquin mollia is sunt. Ego interdum frustum pulmonis ouilli coieci, ia enim sorte nactus sum. - nam si spongiae indantur, humorem combibunt.

Si nequeant inquit disiti in nares demitti,adhibendu est id instrumentu,

quod nuc sicut in superioribus etia ὐπαλουπηον appellat.quo verbo intelligitur

omne id,quo ad illinendum utimur,qualia sunt specillum,spath et idq; instru

mentum,

304쪽

1 mentum,quod δε ιτυμ p dicitur, quae omnia in summo capitulum habent rota tundum, sed quema)modii in superioribus ad alae ustione opus fuit tenuissimis,ita nunc plenioribus. quandoquidem & digitos,ubi licet,admovemus, &in nares conijcimus,eos nempe, qui aptantur,& qui fractam nasi partem com ponant.qua ratione autem uti coueniat hoc instrumento, ipse aperte exposuit Imperans,ut indatur in cauum, non in inferiorem partem nasi, sed qua potissimum fracta pars in eius cauum decidit . ea siquidem est, quae impulsu eget, ut excitata possit in suam sedem reuerti. nihil enim aliud est componere quamlibet partem,quam unamquamque eius particulam in suum locum compellere. ur, agglutinanda . post haec intendenda est,quantu expedit,paulo at- gis qua ut nasus dirigatur, intendi debet: tum sub aure longa enim esse habe- ,, na debet sursum circa caput adduceda. licet autem fronti extremam aggluti- ,, nare licet & ulterius ferre,& circa caput volutam vincire . haec siquidem iuste - nasum dirigit,& intendi,&remitti potest,atque ubi velis, nasum in contraria

- partem,ac iacet,magis aut minus repellere. Nam & quibus a latere nasus abru-- pitur,in caeteris eadem curatio couenit,quae proposita est. plaerisque aute opusio est naso extremam habenam agglutinare,ut in cotrariam parte repellatur,at

is que 1nclinet. Quod si fracture ulcus accedit, nihil sollicitare nos debet,sed nuta si triendum est cerato,quod picem habeat, vel aliquo ex ijs medicamentis, quae,. protinus cruentis vulneribus ini j ciuntur. haec siquidem facile curationem ad- ., mittunt. lassique etiam,vbi ossa recessium snt, primo dirigere assidue conuenit, . nullia re praetermissa, & in posterum digitis compellere laxius superdatis , Ω- . iis perdatis tamen. nasus enim ex omnibus corporis partibus facillime componi tur. Atqui habena agglutinata, & impulsu in contrariam partem, atque nasus

- declinatur nihil uti omnino prohibet,neque si ulcus sit, neque si inflammatio.

is innocenter enim eiusmodi praesidia adhibentur.3o Appendatu dixit α , τῆ, quo verbo significauit uniuersam ratione exte-dendi,& quasi dirigendi nasum peruexsum,per ea, quae agSlutinantur. quod autem nunc prςcipit,experimeto imbecillu comperi. nam,si habena vehemetius intedatur,gluten discutitur,resoluiturque: si modice,nihil fere proficitur.

De aure.

- IN fractura auris quodlibet vinculum inimicum est,neque enim ita laxu cir- ,, 1 eumdabitur,qubd si magis adstringatur,plurimum officiet. quadoquidem

.. integra auris sub vinculo adstricta dolet,pulsu vexatur, atque inflammatione. Vbi continuum soluitur graece in carno λκω appellatur,in osse i-αγ-, in o cartilagine non habet proprium vocabulum, sed eam fraetiaram Hippocrates se Vis

abusus Ἀγὰγμαῖς nomine nuncupauit.

- C Ed & caxaplasmata, quae maximi oneris sunt,penitus aliena sunt: plaeraqueia O etiam noxia sunt,atque abscessium concitant, & muccos plurimos, si pu-- rationemque infestam reddunt.quibus minime opus est auri comminuta .

Omnia sigillatim ijs consentanea sunt,quae ostendimus in libro de ratione

euradi. namque Hippocrates etia nunc laedi aurem asserit cataplasmate,quod experimento conspicitur. abunde enim siccari eam voluit,quum natura siccis-

305쪽

sima sit, eo quod ex cute constet,& cartilagine. Ostesum autem est unaquam- rque partem quatenus siccior est,eatenus sicciorem curationem requirere.

- Roxima quidem est modo quid superimponi coueniat farina glutinosa.

- Hic autem necessario grauis ne stac minimum contingat. Interdum enim v optima medicina est, med1cinam non facem, & ad aurem,& ad alia multa. Ca - uere insuper homo debet, ne in eam partem dormiat. extenuare aute corpus

, expedit,illi potissimum, qui auris suppuratione periclitatur,& aluum mollire. Proximu inquit esse ei, quod non obest,cataplasma ex farina glutinosa.con stat enim hoc magis siccare,quam alia. diximus aute paulo ante, ubi de illinendo naso tractauit,qualem appellet farinam glutinosam huic simillimu cataplata iosma conficiunt experimento edocti, qui in palaestra versantur, ex farre in aceto madefacto,dum maceretur, atque ita temperato. - C Εd si homo facile vomat,vomere debet,ut modice exhauriatur. O Veteres appellabant πρα-φής, quum modice homo e xhauriebatur,seu vomitu,seu deiectione tale quid nunc neri iubet eodem vocabulo usus. Multa autem sunt medicamenta,quae hoc praestant. nam & mel copiose assumptum,& mulsa minus diluta, vel cremor ptissanae ex aqua decoctus, seu per se, seu cumelle, magis adhuc vomitu citat radicula,&bulbus narcissi. His effcacior est, nondum tamen valens radicula,in qua surculos radicum ver tri albi defixeriς, data postridie siue perse,sue ex oxymelle. 2 QM C Ed si ad suppuratione veniat,n5 est celeriter aperieda. multa em ex ijs,quq - Ο videtur suppurare,interdu absorbentur,etia si nullu cataplasma inducatur Cauendum est,ne auris incidatur ob cartilagine cuti subiecta. nam,rusi,ubi incisa est,consolidetur & glutinetur,periculu est, ne cartilago obesa reddatur.

AbsorberiJ quod dixit hoe est discuti ac digeri pus ibi collectu,no-

nunquam per ea,quae superimponuntur simplicia medicamenta, ac leuia sine morsu siccandi vim habetis. cuiusmodi est muccus cochleae adiecto thure: ac, . si valentius siccare opus sit, vel aloe,vel myrrha,vel virisque. Eode modo siccare potest mel atticum inunctum insperso quouis ex propositis medicamentis bene contrito. voco autem sine morsu thus, aloen&myrrham. 3 - T,'bi incidere coactus sis, cςlerrime sanescit, si candens serramentum abis Ix una parte ad altera demittatur. scire autem certum licet aure curtam red-- di,& mancam mas is quam altera,si candens ferramentum traijciatur. Curta necessario fit,& manca,cum non exigua pars & cartilaginis,& cutis ipsam comprehendetis ustione absumatur. Ad quod praesidiu monex, ut confugiamus,nonnunqua veritus,ne cartilago aegre hanescat. namque ubi nuda tur,cicatricem non recipit praesertim si res aliquot dies protrahatur,neque cutis a sectione protinus coeat & glutinetur.

- C Ed si candenti ferramento non gaijciatur, incidere conuenit, quod magis - excedit,sectione non admodum exigua. ΑNe quid supersit puris, quo cartilago laedatur,incidi non parum iubet. Vandoquidem pus altius inuenitur, quam quis existimet. α Decipiuntur,qui secant, in cognoscendo pure,quod subiectum est,ita, vi existiment id in summo contineri,& cutem tenuem esse. Quo pacto autem in hune errorem incidant,ipse Hippocrates proxime demonstrabit. - 1 IErum ut summatim dicam caetera quoque omnia,quae muccosa sunt, &- V muccos producunt, utpote glutinosa,vbi tangatur cito in hanc,vel illam

partem

306쪽

COMMENT. II. 2 Ii is parte digitis elabuntur.qua obrem altiora haec medici reperiunt si existiment. In dignoscendo loco suppurante,ubi in affecta parte, quum tangeti mode rate cedit, se tione'adhibita contentu pus inuenitur, medici postquam eudem cedendi modum in quavis alia parte comprehenderint,putantes eam smiliter suppurare,ut illae, quas prius intuiti fuerint,venientes ad sectionem errat,isque error interdum duplex est,& quod nullo modo ibi pus inueniatur, quum haec multo crassiora sint quam opinentur, & quod medicis ea suppurare videatur, quae muccosum humorem in se continet. id, quod euenit,quoniam huiusi nodi humor ut ipse ait ubi tangatur,cito elabitur. contrahi autem solet in cartito lagine,chordis,neruis,ac ligamentis,ut deinceps ostendet. - Vandoquidem,& ea tubercula,quq ganglia dicuntur,cum humida sunt

, muccosa carne continentur, a multis aperiuntur inde fluxuru humo

is rem putantibus. Medicum itaque in sectione animus fallit: sed ei qui sectus est, is nullum affertur detrimentum . quae autem loca aquosa sint, vel muccorum pleti na,quibusve partibus singula, quae aperiuntur, hominem interimant, vel alte-- rius noxae causa sint,alibi exponentur. Haec enim ganglia circa cartilaginosas partes, & circa neruos eXhoru alimento Increscunt, oriunturque ex humore glutinoso ac muccoso. hoc enim est proprium neruorum alimentum.

io I fBi quis igitur aure secuerit, abstinere ab omni cataplasmate, atque omni - V linamento debet mederique vel medicamelis, quae protinus cruetis Iul-- neribus ini jciuntur,vel alio, quod neque onere laedat,neque molestiam asserat. Auris quia sicca est,idcirco siccantia medicamenta requirit,non tamen plus iusto siccanda est, ubi a sectione protinus medicameta inducuntur. distedunt enim,cum nihil habeant,quod leniat. Sed neque onerari auris debet mole eorum, quae superimponuntur. dolet enim & infestatur. Optimum est igitur a sectione medicamentis uti,quae modice siccent,cuiusmodi sunt, quae cruentis Vulneribus protinus iiiijciuntur. Cataplasmata leniunt quidem,sed resoluunt,

atque effoeminant. superantem vero humorem non discutiunt,pr sertim cum

30 glutinosus sit & cras1us.' IAmque ubi cartilago nudari incipiat, coitumque habeat purulentum ac l muccosum,res infestissima est. Adij cere orationi oportet humorum sicut nonnulli adscribunt, ut uniuersa sit huiusmodi Namque, ubi cartilago nudari incipiat, coitum'; humorum

habeatJ. Vocat autem o mς coitum humorum,qui intus continetur,&ex

cerni debent puris videlicet & mucci .res inquit infestissima est,hoc est, dolorem affert quod patet,quum cartilago vitiatur.' Vius illa curatio quoque causa est.In omnibus autem, quae recrudescunt, maxime abunde est candens ferramentum traij cere. Q Quam curationem damnat: eamne,quam paulo supra indicauit, praecipies ut cataplasma,linamentum,quod onerat,quod dolorem excitat,vitemus

FINIS SECUNDI CO M M ENTARII GALENI IN HIΡΡOCRATEM DE ARTICULIS.

307쪽

LIs COMMENTAR IUS TERTIVS, VIDOVIDIO FLORENTINO INTERPRETE.

De spinae vertebris.

Adiecit spincri non quod in aliis corporis partibus verte

brae reperiantur,omnium enim Vertebrarum compositio vota io

catur spina: sed quasi ita dixerit vertebrae,quarum situs est in spina. Quibusdam tamen ex iunioribus placet spinam nominari,non uniuersam vertebrarum compositionem,sed earum

tantum, quae ad thorace sunt, & lumbos iuxta quos Hippocrates nunc de vectatebris agere videtur,quae in lumbis tantum,& dorso sitae sunt, non de ijs,quae in ceruicibus. vertebrarum vero compositionem uniuersam in libro de ossibuuad eos ciui primas institutiones addiscunt,ad unguem narrauimus,in quo exerceri illum volumus,qui percepturus est haec commetaria,intuitum exquisite qualia sint singula ossa in cadauere arefacto hominis vel certe simiae. V ibus ob morbos trahuntur ut gibbum efficiant. ΣΟ Gil Atim dixit κ phe vocatur autem spina gibba, quum in posteriorem partem conuertitur,quod vitiu ὀπΘοκυψωπι graece nominatur: sicut curua, quado in priorem partem dicitur aute hoc grςce μειαρ: sed σωλLore,cum deprauatur a latere. Nonulli autem existimant spinam in posteriore partem peruerti quod vitium quoque graeci nominant ubi in ea fuerint cruda 'tubercula magna,dur ac diuturna,quorum onere vertebrae in posteriore partem compellantur.neque intelligunt,si supinus homo iaceat, non posse subiectas vertebras tuberculis onerari,neque etiam si stet,aut sedeat,ac neq; si in latus couersus cubet. Ad haec absurdum est, existimare tubercula ad tantu pondus ac duritiem peruenire,ut ossibus grauiora fiant,&duriora. sed,& a crudis 3 otuberculis spinam in priorem parte conuerti Hippocrates ipse Nulb post docebit.Illud item animaduertendum est,non solum eos,qui librum hunc exponunt, sed Hippocratem in propositis verbis dixisse straliutur, ut gibbum efficiant quum dicere potuisset impelluntu quemadmodum his placet. Absurdum vero videbitur afferere vertebras, ρος in posteriorem partem erumpunt,

trahi a morbo in priorem. hoc siquidem magis propriu est illius viiij sub quo

spina in interiore partem conuertitur. Quonam igitur pacto res vera sit quid que Hippocrates sentiat, conabor exponere. Vertebrarum quidem ossa per se, neque peruertuntur a tuberculis, neque trahutur, sed primum vitium est in iis corporibus,quibus vertebrae alligatur.Igitur,ubi ad vertebras tuberculu oria- otur,cum in tumorem assurgit,atq; augetur, ab interiori sue priori parte, viroque enim vocabulo appellatur, necesse est, ut tuberculum sequantur ligamenta atque haec rursus vertebrae. Itaque,si in una parte dutaxat tuberculum oriatur, ubi h c in interiorem trahatur,spina in priorem partem conuertetur: sed si in duabus ubi aliqua interiectast inuiolata, gibba euadet. utroq; enim tuberculo adiunctam vertebra trahente,quae in medio sunt a posteriori rte gibbet fiunt. quod euidenter intueri licet omnibus euenire, quae curuatimoniice posi

308쪽

COMME NT. III.

27 3 sunt,cuiusmodi sunt virides rami,& ex scriptorijs calamis pigriq; quos si quis

dextrae digitis ab una parte sinistrae ab altera, prehedens ad se traxerit,mediuin contraria parte attractu gibbumque cospiciet. Atqui neq; alia de causa spina ad latus conuertitur,si ob crudum tuberculu,quod a latere eius sit. Hic autem tria vitia in spina incidunt,cum vertebrae loco mouetur. na vel κύφωσις fit, vel Deita nq,vel ολιωας. cum in posteriorem 'uide partem conuertitur, κυ-- , quum in priorem, λόρειας, quum in latus inclinat, en ολίου . Extra haec quartum vitium in spina incidit,quod ας vocatur,ubi vertebrae loco manent,sed ea rum compago dimouetur,

io Tri Larrunque solui nequeunt, praecipue, ubi spina supra septi transuersi con- ,, I iunctionem gibba fiat. Nonnulla inquit quae in spina incidunt,aegre soluuntur,praecipueque ubi

supra eam regionem, qua cum septo transuerso colungitur,gibba fiat, hoc est,

in vertebris thoracis. dixit autem etiani, significare volens praecipueJ quemadmodum etiam in principio huius libri,quum inquit omnino enim melior est ac firmior exigua herba quam grandior, praecipue antequam ad maturitatem veniati. ubi verbum praecipue dixit -ii. Sed qua ratione aegre tubercula sol uantur,proximis verbis intelligenis Nfra vero quςda soluuntur cu varices in cruribus sunt. illi aute magis gibbato 1 spinam soluunt,qui in vena poplitis oriuntur, sunt etia & in venis inguinu. Quaedam ait) vitia insta thorace,nempe ad lumbos, a varicibus vel torminibus soluuntur,cum succi,qui ea faciunt,primo ferantur in venam maximam ipsius spin ae,deinde in eas,qus ab eade diducti ad crura intendunt. huiusmodi autem in thorace nulla vena est,quae possit vitiatos succos recipere . quadoquidem utrinq; octo costis una alimentu subministrat: sed superioribus, duae

aliae tenues,scilicet ab utroq; latere una.quae omnes per thoracem distribuuntur,dissipanturque. Idcirco,si succus aliquis ad ipsas ex tuberculis transferatur, excerni non potest, pr terquam Φ ςgre etiam admittitur. succi enim,qui cruda & dura tubercula faciunt,glutinosi sunt,& crassi,quare no facile per tenues 3o venas serutur: sed vena quae ad lumbos est, latissima est, & sanguine ad venas omnes transmittit.ergo,cum hos crassos ac glutinosos succos receperit, si asse ctae partes viribus adeo valeant, ut quod superat, expellant, ad venas hic sitas transmittit quo fit,ut latescant,& in varices assiusant,ubi quide succi crassio- res fuerint,ia accidit in inguine protinus, sin mediocriter crassi,in poplite. na-que,ubi primum,eo st crassi sint,& glutinos,conserti subsistunt,ibi vena distendui, dilatantq;. Etenim,quibus citra causam hac varices in cruribus oriuntur, videre licet venas pro portione succoru crassitudinis latescentes,ubi cras

sissimi sint,latissimas cuiusmodi venet sunt in inguine .ubi minus crassi,minus

latas quales in poplite. Interdum enim, quum maiores venas obstruunt, hunc o affectum excitant et interdum ad inferiores concurrunt, quae angustiores sunt.

in uniuersum autem in varicibus crassiis sanguis cotinetur. nam id vitiu plae-runque a succo melacholico,interdu etiam ab alijs crudis crassisque cocitatur. ., Olutum quoque iam id vitium est a torminibus diuturnis. o Vbi succi,qui praeter naturam in corpore sunt,ad intestina transseruntur,tormina fiunt, quum abradatur intestina ob succos acres qui ad ipsa confluunt, nempe, ubi tubercula suppurant, neque enim aliter ob suam crassitudinem confluere ad intestina potuissent. sed in suppurationibus crassi succi

309쪽

extenuantur, & naturam affectae partis ad expellendum excitant id,quod in ea contentum iam molestum est.

- Vibus vero adhuc pueris spina gibba fit, antequa corpus perfecte incre - tabcat, his corpus ad spinam non augetur sed crura & brachia Glaxat per - ficiuntur 'quae sunt ad spinam,non complentur. Nihil miru est, si in his morbis spina no increscat, queadmodu supra in tu xitis tradidit,cum inquit, Quibus recondi no potuist. Nam & propter vena, peruersas,& propterea, P .egrius mebrum moueatur,naturaq; in eiusmodi as sectibus langueat, laesae partes necessario deterius, si ante nutriuntur. Quo fit, vi quae iam perfecte increuerunt, emacrescat,quae adhuc increscunt,incremeto iuxta spinam prohibeantur. Sed,quae a Vitiatis partibus longius absunt ut bra chia,& crura, sine noxa omnino seruantur . ea enim, quae sic vitiata sunt, non totum corpus,sed solummodo proximas partes afficiunt.

QVibus item supra septum transuersum gibba spina fit, costae in latitudi

nem augeri non solent,sed in partem priorem.pectus vero latum non fit,.. sed acutum spiritus dissiculter mouetur,& cum sono,quum cauum, quo spiritus recipitur,atque emittitur, angustius reddatur De ijs ages,quae adhuc increscunt, dixit,que iuxta spina sunt, his augeri nocosuesse. Ergo, ubi spina gibba fiat in vertebris thoracis,lis maxime increscere in longitud1ne Plubentur. Hac igitur de causa,& illa etiam,s vertebxae, cum spina gibba sit,in posteriore parte conuertatur,necesse est thorace angustum reddi, atq; acutu: & idcirco interiora caua,quae spiritui accomodantur,minora' effici, sic, ut, ubi spiritu attrahunt,corpus minori modo ipsius fruatur. Diximus aute, & in libro de difficultate spiritus, ubi is minus attrahatur,quam opus sit, necesse esse breuiori temporis interuallo proxime rursus attrahi, quam si prius secutam natura attrahi coepisset. spiritus aute qui breuiori interuallo attrahitur, creber redditur, in quo consistit id genus spiritus difficultatis, sub quo &exiguus,& creber cooritur. sonus autem adijcitur, ob angustiam iuxta fauces,& asperam arteriam. auget angustiam hanc id, quod proxime subiicit. - δε Tqui cogiatur etia ceruices iuxta magna vertebam in priorem parte con- , IA uertere,ne caput in eandem proluciatur, hoc autem fauces reddit admodum angustas.nam ijs extam, qui natura recti sunt,id ossis, si in interiore par-- tem inclinetur,spiritus difficultatem affert, dum repellatur. Ob id igitur,quod ,. ita figurentur guttur his hominibus magis extare videtur, si bene valentibus. Cum vertebrς quae ad pectus sunt, ubi gibba spina fit,in posteriore partem spectet necesse est collu in priore coverti.quare & ipsu caput, illi enim e regione superimpositu est. Accidet igitur ijs,qui gibbi sunt, ambulare ita figuratis,

sicut caeteris omnibus,cum totu collu spinaq, inclinat,& utruq; curuates aposteriori parte gibbi terra spectat. quod ut euitet,qui gibbi sunt cogutur collu in

postriore parte recuruare,eius vertebris,ut quς minimu moueetur,ad hoc parucoferetibus: sed,qua potissimu moueri aliquid possunt,valde recuruatur. possunt aute qua duae primae Vertebrae inter se,& cu capite comittutur. Quemadmodu igitur figuratur iuxta capitis comissura illi,qui bene valetes caput in posteriore parte copellunt,ita gibbi,cum erecti sunt. pr terea ut ijs,qui naturaliter habet,guttur exta ubi caput in posteriore parte recuruatur,sic gibbis,cum rectu cotinetur.vocavit aute eos,quibus extat . quo vocabulo verisimile est, vel aspera arteria totam,vel guttur dutaxat appellasse. hinc aute

310쪽

i maxime fit,ut spiritus cum sono reddatur,quandoquide maxime etiassertunt, qui sic figurati dormiui. quaobrem scribit nam & ijs,qui natura recti sunt id ossis,si in interiore partem inclinetur,spiritus dissicultate affertJ. dicit autem id ossis,ad illud referes,quod principio orationis proposuerat cum inquit Atqui

coguntur etia ceruices iuxta magna vertebram in priorem partem couertere . unde posset quis conijcere magnam vertebram appellari secudam, quae magis potest in priorem partem urgeri,atque inde rursus repelli. Costat autem eandem regionem,& priorem,& interiorem ab ipso vocari. priore quidem,quum vertebrae a posteriori parte in eam erumpant: interiorem,quum sit in prosun- , o ditate corporis,si spectetur summa pars Hue prior, siue posterior. , T I Is tubercula platrunque circa pulmonem sunt, eaq; dura & cruda.pleterita. 1 1 que enim eiusmodi tumores sunt causa gibbi,& distetionis, quibus pro- ,, ximi nerui assiciuntur. Quibus spina supra septsi transuersum gibba est. his plaerunq; ait tubercula fieri circa pulmonem: costat autem,& quibus ad lumbos gibba fit his ea parte tubercula versari.Dixit plaerunq liptereat & casu, dc ictu spina gibba redditur,& tum in priore partem,tu in latus conuertitur. At cum inquit piae runq; enim eiusmodi tumores causa gibbi sunt, & distetionisJ eande sentetia tradit qua a principio,cum ait, spinς vertebrae,quibus ob morbos trahutur,ut gibbuio efficiat . Quod aute nunc scribit quibus proximi nerui afficiuntur ad neruos

dorsi refertur,ac vertebraru. nos vero antea causati sumus vertebram ligamen ta attrahetia quibus cum & ipsi vertebrae trahutur.non enim arbitramur neruos,qui a spinς medulla oriutur,attrahere secu vertebras posse, cum & propter 'exiguitate,&lpter mollitie longe imbecilliores sint, si vi praestare id possint. quippe,qui ab ossibus io depedet,quemadmodu ligamela, qui firmiora sunt,& neruis coniuncta ac, si tuberculis assiciantur,secu trahere vertebras possunt. ,, Erum ex his quibus sub septo transuerso gibba spina est,nonnullis renum , V & vesicae vitia superueniunt. sed & abscessus ad ilia & inguina, qui diu in manent,&aegre sanantur,quorum neutrum gibbum soluit. 3 o ob co sensum sane propositi affectus superueniunt. c5sensu aute assiciutur,& quae sunt eiusdem generis,& quae vicina,que supra significauit, quum proximos dixit,sed quς comunia primo sunt,maxime lidutur.Tormina igitur,&Varices,quoru causa erat succoru tubercula excitantium traffusio, gibbu curat: sed ex ijs malis,quq cosensus causa oriutur,nultu est,ss priore morbu depellat. , I I Is autem coxae extenuantur,magis quam quibus spina supra gibba est. 1 1 Quibus spina ad lumbos gibba est,his coxi graciliores sunt,q. quibus ad pectus. hinc autem manifestum est coxas, quibus spina ad pectus gibba est, graciles modice reddi propter consensum, quem habent cum spina.. ' Ota autem spina longior his est,quam quibus a superiori parte gibba est. 6 1 His qui aetate nodsi robusta sunt,prstere cyc5munis est macies,accedit ' affectae partes no augetur,queadmodu & antea dictu est: Nuc discrime aliud ad iugit, non ab qtate,sed a locis affectis.nam spina,quo magis versus suuinitium vitiatur, eo minus augetur,cu habeat de origine & incremetu stane. - Γ Vbes autem & barba serius increscit,& minus completur,minus item ste-- L cundi fiunt,quam quibus gibba est pars superior. Ad communem rationem consensus accedit differetia ex natura locorum. Communis igitur ratio est, ut quet vitiatis locis proxima sunt,cosensu assician-

SEARCH

MENU NAVIGATION