장음표시 사용
241쪽
9o. T Onge autem obscurior habita sim. per fuit cognitio Somni, licet tantum sit status oppositus Vigiliae, unde opus
erit, ad cognoscendam ejus naturam, accu rate perpendere omnia ejus Phaenomena,
quae inprimis haec sunt: 1. A vigilia in somnum labenti incipiunt obtundi per gradus , dissicilius exerceri
omnes sensus eXterni, internique, accedente sensu ponderis in corpore , di tandem omnino de si nere. 2. Incipiunt retardari per gradus, deinde minui cum sensu magnae resistentiae , tandem desinere , omnes motus voluntarii.
3. Musculi autem iis exercendis destinati, Iabascere , collabi , flaccescere , paralytici fieri, primo in palpebris, facie, collo, brachiis, & sic, sensim descendendo, omnes. 4. Cessant omnes illi effectus corporei, & affectiones mentis, quae sequuntur ex tribus hisce, ut eX causa. F. Interim tamen motus arteriarum, Ve
narumque, & cordis, fit fortior, lentior, aequabilior, plenior , idque per gradus di versos augendo , prout augetur somnus 6. Respiratio profundior, robustior, leo uor, aequabilior, sensim fit, eaque co
242쪽
DE SOMNO. 227m, increscunt , quo plus augetur somnus. V 1. Itaque omnia, quae ex his duobus fiunt, persectius eXercentur , proinde persectio' sanguini inducitur illa, quae requiritur ad optimam circulationem , coctionem , secretionem, perspirationem, distributionem, nutritionem; fietque inprimis motus humorum celerior per Vasa sanguifera , cordique propiora, lentior per lateralia , a corde remota , L per musculos voluntarios aliter
8. Evigilat dormiens sensu externo valide excitato per objectum ; aut sensu incommodi percepti a stimulo excrementi ; vel
molestia ex compressa nimis parte, cui incumbit ; aut sponte; coeterum , quo plus dormitur, eo major sem nolentia ; ut, reliquis paribus, tandem vita fere fiat somnus. 9. Evigilans primo convellitur , palpebras aperit, expandit membra, oscitat, dormiturit, sensim sensibus , motuique , aptus evadit, dein refectus viribus iterum Valet. F9Ι. Somnus autem exoritur in nobis. fovetur, & augetur:
i. Cibi solidioris , tenaciorisque , inge-uione nimia, & remora in ventriculo.
o A potu copioso liquoris vegetabilis femmentati , eo magis somniferi, quo magis abundat spiritibus. 3. Ab Aromatibus penetrantibus, flagran-Ρ α tissi-
243쪽
. A lacte Papaveris , visco Cynofossae, succo lactucae Sylvestris, Pomo Mandrago rae , Virtute Solani. s. A lassitudine ex Iabore valido, diu se
6. A quiete pacatissimae mentis , dc otio tranquillisssimo quiescentis plane corporis, atque silentio absoluto objectorum omnium sensibilium. 7. Ab excessu aestus , aut frigoris , nimium aucti; sive oriantur a eausa quadam Communi , sive ex temperie, aetateve, B
8. Ab omni tali causa, quae impedit appulsum cruoris' vitalis in corticem cerebri ejus transitum per vasa illius, secretionem spirituum inde precessariam ; horum derivationem in nerVos , organa sensuum , & mu'. sculos voluntarios ; refluxum horum spirituum ab omnibus his locis versus sensorium Commune ; hinc evacuationes nimiae , pi'tuitosa humorum indoles , obesitas humore intra urgens, plethora comprimens. Vulnς-xa cerebri, phlegmone ejus, apostemata ibi nata , CXtraVasutio humorum sub cranio, Contusio cerebri, ejus compressio, ablatio 1
putrefactio , dc similia plurima , si interim
244쪽
DE SOMNO. 229 de stellum ab his Vitiis immune manet, talo munere fungitur. 192. Impeditur somnus: 1. Perpetua , lenta , admistione potus aquosi, calidi, ad sanguinem. 2. Nervorum cerebrosorum vellicatione acri qualibet. 3. Forti affectu animi. 4. Cerebro irritato , a causa quacunquCexterna, vel interna,s93. Erit itaque somnus ille status medullae cerebri , in quo nervi non accipiunt
a cerebro tam copiosum , nec tam sortem, influxum spirituum , ac requiritur eo , ut organa sensuum , motuumque voluntario
rum , facile & expedite, suas actiones eXe cere possint. 9 . Hujus autem causa proxima sorte est penuria lubtilissimi spiritus multo , lon-g0que, molimine tantum elaborandi , jamque consumti; unde inanita tenuissima vasa pro tempore vix inflata collabuntur: , aut r nta pressio crassioris sanguinis ad corticem cerebri, ut hinc medulla cerebri, undiqua involuta cortici , cpmpresia transitu spiri
S9y, Et causa somni naturalis erit id ψmne, quod haec duo producere potest. 96. Unde Se effectus ejus intelliguntur r m in somno cessant nonnullae actiones
245쪽
α3o D T S O M N Ο. O. I. 2. 3. 4. ; quiescunt harum organa: dc musculi s9o. 3.); spiritus per haec vix suunt ; ergo hi minus Consumun tur ; solidi autem villi; & fibrae, in nervis,
dc musculis, vix mutantur non destriiunctur p aequilibrium in omnibus obtinet; nec varietas pressionis in vasis, nec diversitas is,la velocitatis in humoribus, obtinet. 9 7. Sed in somno augetur motus cordis, lpulmonum , arteriarum, Viscerum 3 9o. s. l6. 7 ψ ; . neque hiC tum mutatur , nec dea lstruitur , actione senseum, motuumve Voluntariorum , tunc Cesiantium. y9D. I. 2.3.
4. ; ideoque orientur effectus hi , qui ex his immediate pendent, & censeri possunt:
I. humorum viralium circuitus validior , aequabilior, per canales tum liberiores, la-Niores: lingressui Patuntiores . varietate mu-
stulorum: non impeditos ; hinc impulsus in Vasia lateralia minor quidem, at aequabilior, per viai majorarivalidior , dc aequabilior; itaque i fistulae lateralesti sensim replentur, minus trajiciuntur , tandem sere quiescunt cum collectis suis, liquidis; solliculi laterales adiposi lentiori . oleo implenturi, distenduntur, ut dc solliculi glandularum; hinc cir-Cuitus tandem fere pes Tota vasa sanguisti g, sensita lentior , tandem, vix notabilis , si nimis diu protrahitur; dum interim accumu' lata pinguedo ut balsamus circumfusus con 1 tenta
246쪽
DE SOMNO. 23rtenta interiora defendit , & tarde urgenti recessitati pauculum pabuli praebet. a. inde in somno moderato materies Chyli in se ram, hoc in tenuiores humores, illi in nutattimentum , quam Optime commutantur.
, partium in solidis parum cohaerentium detritus sensim lenior. 4. secretio ad cutim aucta, reliquis imminutis. F. optima refectio perditi: nam repletio aequabilis, continua, bona, restituit humores ; & solida optime reparantur , quia causae impedientes, turbantes, destriaentes, quieschini ; dum interim selicissimc paratur materies ,sin vasis est aptitudo ad recipiendum, in humoribus ad ingrediendum , interimque causae applicantes , & consolidantes , libere agunt. 6. hinc itaque productio nova, & accumulatio , spirituum animalium in omnibus humoribus quoad materiem , in vasis minimis quoad repletionem. Quibus ita resectis per somnum, aderit iterum in corpore aptitudo ad vigiliam , de ineptitudo in somnum; unde, aC- cedente causia excitante , homo rursum evigilat. S99. Cur capite calido, pedibus frigidis, vigiliae, non somnuSyCur ebrietas a spirituosis, postea somnusZUnde insomnia ξ unde motus in somniantibus'
247쪽
Somno posito laudabili intra limites octo
horarum , cur tum perspiratio duplo major quam eodem tempore vigilanti fuisset pQui fit , ut protracto nimis diu somno caput grave, sensus hebes , memoria debi lis, frigus, pituita, obesitas, pondus, sus secatio virium , ineptitudo musculorum admotum, imperspirabilitas pUndenam protractus assiduo somnus diu sustinet vitam sine cibo, potuve Quamobrem fit, ut a somno bono, semper expansio musculorum omnium, oscitatio repetita, acies judicio, agilitas musculis, Vires nervis, redeant pQuo effectu foetus semper, pueri frequenter. juvenes plus quam Viri, senesve, dormiunt ΘEt cui bono resurgentes a morbis validissimis dormiunt longe magis , quam ubi Persecte valent p6OO. Ratio autem , qua tempore somni cordis musculi non patiantur similia cy9o. 3 ὶ, sed contra agant validius alterne , videtur intelligi, si attendimus r. ad disserentiam cerebri mollis , cavitatibus instructi , sinu-hus venosis circuitum variare potentibus
pressi & cincti, expansilis, dc compressitis,
circulis arteriosis majoribus externisque cOronati ; & ad disserentiam cerebelli 1olidioxis, compacti, omni cavo destituti , nullo
248쪽
DE SOMNO. 2 3gsinu venose cincti Vel pressi , non expansilis, nec compressitis , arteriolis venisque ut alibi tantum praediti. 2. nervos cardiacos primam originem cerebello tantum debere. 3. arterias coronarias opposito tempore impleri & depleri, quam reliquae in toto corpore, idemque de venis Verum esse. 4. Cava cordis impleri , dum Coronariae. F. aUriCulas , & cava cordis , alternis vicibus impleri, depleri, agere, quiescere: nam CX omni bus his liquet, causas contrahendo cordi assiduo renasci , agere , perire, quiescere. an
autem spiritus cerebelli vitales , spiritibus cerebri animalibus, Crassiores sunt Z
6oi. Uaenam sit Respiratio, cur peren- enet absque adjumento mentiS, patebit ex sequentibus : namque id indagari jam requirit ordo: quamvis enim alia actio frequentius visa non sit , tamen dissiculter intelligitur , inprimis quia partim Vitalis ,
partim voluntaria, tum elisam quia tam multiplicia organa ei exercendae serviunt: quare sollicite excutienda erit ; quod commodissime fiet considerando phaenomena , dc Or
6O2. Pulmones suspensi in aere undique Ra eos allabente , dc aequaliter ubique Pre P s men-
249쪽
, g 'RESPIRATIONE. mente, collabuntur semper , contrahunt se in spatium minus , fiunt multo minores quam erant, dum in thorace integro haere hant ; id docet Anatome : absolvitur haec vi, inprimis actione contractili fibrarum musicu Iarium , siquammosa segmenta Bronchiorum
6οῖ. Pulmones , sic contracti 6oet.), sivi inflato per glottidem aere implentur; diastenduntur eo usque . Ut aequent magnitudine eam , quam habebant in thorace integro , imo & multo discrimine eam superent. docet experientia.
6o . Quod idem 6οῖ.) fit, si aeri perglottidem aditu in pulmones relicto , interina ille aufertur , aut in pressione minuitur, qui pulmones externe attingit. Demonstrat machina Boyleana. 6os. Unde patet pulmones propria vi semper niti , ut minorcs sint in omnibus suis partibus , quam quidem sunt dum in thorace clauso locantur: hinc semper esse in statu distractionis violentae , dum homo vivit ; ideoque collabi minui, dum totum
animal in vacuo Boyleano haeret. 6O6. Enimvero non est aer ambienti similis inter membranum exteriorem pulm0
num & pleuram in omni suo ambitu in h0mine simo ; nihil ergo, quod comprimit ' ex terne pulmonem, nisi diaphragma; interim Vrlibere
250쪽
libere semper per glottidem ingressus inter ne semper adest unde pulmo semper paulo
plus extenditur per aerem internum, quam comprimitur per aerem eXternum impeditum diaphragmate sic costis , Vertebrisque, nexo, ut non adeo ingredi possit thoracem, ac reqRireretur ad aequilibrium. 6o7. Hanc autem, magni in his momenti, veritatem s 6O6. evidentissime demonstrat Anatome; productio, & incrementum socius in utero , & hominis extra uterum ;pulmones inflati ; vulnera in cavum thoracis penetrantia , pulmonis collapsum efficientia ejus dilatationem impedientia, nunc Uni, nunc utrique, lateri thoracis inflicta;
maxime vero celebre eXperimentum Hookii in canibus vivis institutum. 6o8. Quum ergo in inspiratione aer majori , , quam ante , copia ingrediatur per .glottidem in pulmones, hos extendet magis 6οῖ.) , superabit vim eoruminaturalem 6os. ergo pulmo in hac actione patitur; quid autem agat, docent phaenomena.
6O9. In inspiratione vitali, inprimis in
homine dormiente spectata, I. costae in primis novem superiores manentes in articulatione ad vertebras , & in unione cum Cartilaginibus sterno accretis, parte arcuata asia surgunt versus claviculas ita, ut motus hic