Jacobi Sadoleti Epistolae Familiares in Tres Partes Distributae

발행: 1760년

분량: 515페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

211쪽

EPIsTOLT FAMILIARES. I 6s

seneta fine racco mandando mi . Se io non v'occupero soverchio , io vi mandero quel dial

vere te voler Uedere amoreuol mente S per ch δ

ca Hie est autem huiss Dialogi titulus: ,, Petri Bembi , , ad Nicolaum Teupolum de Guido 1 baldo Feretrio sm deque Elisabeth a Gonragia Urbini Ducibus liber is . Hunc Dialogum paucis post annis ab authore ediis tum , ac postea euriosius perspectum , multia locis ab eodem Bembo auctum expolitumque, anno post eius obitum qui fuit ann. M. D. xLvIII. in publicam Pr tulit lueem Guidus Lolgius , & Guido Ubaldo Fere trio Franeisti Mariae filio, Urbini Duel, cquod ipse Petrus Bembus , si vitam longius produxisset , erat sa murus dieavit , idque suadente Torquato Bembo ipsus haerede , atque iis quibus idem Cardinalis per testamentum mandavit ; ut quae ipse extremo lairitu eainuisset sanxissetque , tuerentur atque defenderent , Ηie xonymo scilicet Quirino, R Carolo Gualterutio .cb Disserunt nimirum in eo Dialogo praeter ipsum Bembum ui undus, de ComitibusJacobus SadoIetus, Ea Philippus Bersa Idus , quos tres Iulio II. Pont. Max. exi mi e probatos eidemque char immos ae familiarissimos existitisse , idem Bembas his verbis assierit e B Nam is choo,, est Iulius Pont. & Sigismundum uniee diligit , di, apud seque habet, atque a seribendis epistolis prae dis clara eius opera utitur : in quo di melle dictu est ,ss quantum unus omnes excellat, cum seriptionis elera Santia di candore styli , tum plane diligentia Ris fide:

212쪽

EPISTOLA LXIII.

' Respo ndet litteris, quos ipse Voanni Boptistae Sangae scripseror. PER non ei essere ii Sanga ca) , ho aperte

te uos re a lui de et O. nelle quali non sipo tria piu prudente mente discorrere , S pensare di quelio , che late , non dimen o si e pensato it me desimo di qua , S latio tutio que l-1o , che si e saputo per v edere una volta , sequeste cose sono naturali, o con arte ; S perosi h mandato it Sanga in Francia , acciocchene cavi almeno questa chia regza, ct levi ci ditat dubio, quando non potesse far altro buon effetio, & donandogli Dio buon vi aggio , c me spero , S desidero, tosto credo , che sarata . Non si rimanendo di pensare , & far ognialtra cosa , che giudi chlamo buona in questo

is fide : & Iadoleto quantum tribueret , quanti eius,, incredibilem probitatem praestantissimamque doctris, nam faeeret , quamque sibi culta eius splendentiam que poemata probarentur , ostendit , saeerdotio illim tradito Romae templi honestissimi Laurentiani . ,, Nero aldus autem in aere illius iampridem est : euis ius eum simplex laudabilisque vita , tum doctrinae ,, elegans eruditio , atque in poeticis studiis mira ,, praestantia , eius stipendio ae liberalitate maxime is alitur is .ca Ioau. Baptista sanga Clementis VII. Pont.Max. a Meretis . Nihil tamen de eo Philippus Bonam leuata lib. de claris LPistolar in Pontificiar. scriptoribus .

213쪽

me Ego I S perche te cole sono horam a I tanto innan Ei , quanto sapete ir di far' almeno dilia ver la persona dei Duca nelle mani si curarque sto , o altra simit cosa bisogna , che si faciacia da se me desima , altrimenti non pare, ches si a pili a tempo , che lo fac clamo no I. Alleco se di Genova si pensa : e 'l Sig. Nicolo e qui, S attende a tutio, Scome sieno in ordine te Galere de Uinitiani , per esser con Ie nostre ;s com In ciera a far qualche cosa , se prima non comparer anno in ordine quelle di Francia, chen ol credo. Vt ringratio delli quinterni, cheesso Saga vi mando che habbia te fatio , e sate per fare quanto scri vete . Et la e spositione

fornita di scri vere vi pia cerv farta legare inquet pili bel modo, che vi parera , ct mandaria qua per quella via , per la quale pense- rete , che possi venir bene , indisfacendo comchi si havera da pagare , ct ordinando qui a chivorrete , che si facci buo no tutio quello, chespendere te, La cosa particolare vostra , chein ultimo strivete, ancorchὲn'alleghia te tanti segni, e testimoni, non mi Posso arrecare acrederia , ct massima mente quanto at Duce , a chi, come dite , non havete mgi data capione alc una di provocario a tanta scelleraggine,

ct quando bene voi gli ne havessi data qualch una , io per me nol giudico da pensare una vende ita di si fatia ragione , pur polrebbe eia sere ogni cosa. Ma sa, o eo , o altri, ici faro quanto strive te in usar diligenZa, che colui , che dite, si trovi, S bisognando ne saro conN. Bene det to det Signor Nicolo . Ne piu hoda seri vervi hora , sapendo, che te nuove dimano in mano Pintende te costi da Mon signordi Bajusa it Nuntio, si quelle, che sono scrit teloris

214쪽

,sa IACOBI SADOLETI .

loro da no i , come I ' ait re da altri, solo mivi offero , & racco mando iam pro con queli amore da ira telio , che tapete che continua- mente vi porto. Da Roma alii XX v. di Luillio M. D. XX v I. Τutto vostro Iacopo Sadoleto.

IACOBUS SADOLET Us Magno Cancellario Franciae. ΙLlustris S excellens domine semper obser-

an de . Pro ea observantia , qua Excellentiam tuam semper singulari prosecutus sum , aliquantum moleste tuli, de eis negotiis , quae in Romana curia habes , nihil ad me delatum fuisse : potuissem enim , si a principio rem scissem, si non auctoritate atque ope, at studio , amore , diligentia tibi aliqua ex parte satisfacere . Quam mea ero a te& tuos omnes voluntatem , iampridem tibi exploratam esse arbitror . Equidem tibi ego semper admodum fui deditus , vel praestanti virtute tua , vel magnis erga me beneficiis provocatus. Neque destiti tamen apud Summum Pontificem instare atque urgere . ut negotia tua expedirentur , quem inveni c ita Deus

ab Extat Miscellan tom. I pas. II 8. b) Quia iste fuerit , haud facile est iudieare . Existant quidem sadoleti litterae ad Antonium de Prato , &

Guillelmum Poyetum , quorum prior magni Caneellarii munere functus est ab an I. ad annum 1333. po Herior ab an. 1 38.- n. I I a.

215쪽

Deus mihi sit propitius)studiosissimum ac pene ardentem cupiditate satisfaciendi tibi . Sed res parum caute ab initio agitata , in eum is Cum deducta est, ut opposito iustitiae nomine, Cogatur ipse Pontifex pro instituto suae justissimae mentis ac naturae ire cunctatior. Datum

est tamen negotium summo & doetissimo viro Cardinali Anconitano o , ut videat, ecquis modus sit te explicandi, qui in eo nunc totus C st ; neque ego non optime spero de exitu . Nam ct Pontifex optima in te voluntate est , ct nos opera non deerimus , si modo a tuis ad-la i beb imur, & quae ad te pertinuerint, in eis opera mea fideli S prompta volent uti . De his omnibus copiosius locutus sum cum Petris Spina viro prudente , ct tuae Excellentiae studiosissimo a cui etiam animum erga te meum sct studium in serviendi tibi aperui: qui tibi coram omnia melius exponet ; et ego postulo haheri a te fidem . Tu quicquid erit, in quae me tibi commodo esse posse arbitrare , si de me tibi omnia promiseris , non fallam ulla in re opinionem tuam. Vale vir maxime XIV.Kal.

Decembris Aca3 Est hie Petrua de Aeeoliis Aretinus, qui me Ap

sol iei Palatii causarum Auditore, a Iulio II. Pont. Max. Episcopus primo Aneonitanus an . rso I. inde presbyter Cardinalis anum Is II. est renunciatus . Obiit Roma die xi I. Decembris an . II 3 a. aetatis septuagesimo octavo . Vide Ciaceou. tom. I. col.a 'Io

216쪽

IACOBus SADOLETUS EPISC. CARPENT. Ioanni Matthaeo Giberto ca Episc. Veronae S. P. D.

Murrat gesta itineris sui, gaudetque se liberatum a molestiis .

Postquam veni Carpentoracte , has primas

exaravi literas, easque ad te aliquanto ferius , quod fueram sane incommoda aegritudine

ab Hie ex nobili Ianuensi stirpe Franco Giberto Patre , Panormi natus , ibidemque usque ad duodecimum aetatis annum optimis litteris ae moribus institutus, magnopere ob eximiam pietatem , rerumque scientiam Leoni x. acceptus extitit . Α Clemente VII. primum conserendorum sacerdotiorum praefecturam c datariam vulgo dicunt accepit . Postea anno Isa . Veronensium Pontificatu auctus , S ad gravissima Sacerdotii ae imperii negotia pluries adhibitus , magnam integri praestanti Aque viri famam adeptus est.Magnopere quidem Gibertum apud Clementem authoritate & gratia valuisse , vel ex iis patet , quae de eo praeclare atque honorifice testatur idem Pontifex in litteris tum ad Franciseum Galliae regem , tum ad Genuensium Ducem scriptis , quum Giber tum Legatum ad eos mitteret. Quae quidem litterae extant inter Iacobi Sin oleti Epistolas Pontificias a nobis edita Pag. I 28. & seq. num. xCH. & xc III. Neque minus Paulus III. Clementi taeeessor , Giberti operam fecit . Nam R eum aliis cum praestantissimis viris Romam aecersivit sdi inter 1x viros Ecvlesiae reformandae adlesit . ua de r. iabundat

217쪽

dine impeditus . Senseram enim ex itinere αρ , quo morbo tamen relevari jam videor. Ned sive it Iam mihi maritima jactatio contraxit , sive iter terrestre aliquid postia addidit ad illius morbi molestiam ; omnino intelligo ,

me hac corporis imbecillitate iam non ad aliam rem ullam , quam ad ocium S quietem idoneum esse . Quod ipsum videor nunc demum , tuo singulari beneficio, & summa Principis henignitate consecutus . Nos a porta Centumcellis Nicaeam usque navibus pervecti fuimus et nihil Ipsi illa , quod appareret, maris agitatione offensi ; cum ceteri omnes fere, qui erant mecum, gravi nausea conflictati essent. Nicaeae duos dies mansimus . Inde digressi a Ualde montio, cujus mihi humanitas magnae voluptati fuit, iumentis pretio coaetis , iter aerra fecimus; septimo die, Nicaea pervenimus Carpentoracte , ad diem V. Nonas Maii , laeti , velut ex diuturnis fluctibus stabilem aliquando & desideratam terram aspicientes ,

si laetitiam nostram rumores de rebus urbanis non interpellassent; parum illi 'quidem constantes , sed tamen mihi molesti. Audieramus autem Labeone iam conscendentes , Gemmanos milites, quos nos ab Urbe cum proficisceremur, pro pacatis reliquimus , spectare denuo ad arma , remque iterum adductam esse

abunde satis egimus in notis ad SadoIeti vitam pag. LIV. I. . Lu I. R LvII. obiit Gibertus Veronae II. Cal. Ianuarii an . II 43. Eius opera edita sunt Veronae tom. I. in quarto. Histe eiusdem vita diligenter eleganterque descripta praefigitur , ad quam Giberti studiosos amanda mus . vide etiam quae de eo habet Ferdinand. Ushestius ItaI. Sac. t m. v. col. s 9 a. & seq. edit. Tvt.

218쪽

2 2 IACOBI SADOLETI

in discrimen . Hic mihi metus atque haec solicitudo ita haesit in animo , ut postea evelli non potuerit : nec sum sedato animo futurus, quoad certum sciero quid evenerit, ct num salus nostra etiam nunc in se sta , an improborum S perfidorum consilia , vel ipsa per sese

consenuerint, vel metu compressa sint. Equidem interim illa consolatione sustentor , quod video dies jam complureis rumores illos conticuisse. Non enim simile esset veri, si quid accidisset postea tumultuosius factum , tantas res tamdiu silentio jacere oppresas. Sed quoquo modo sese habet res, me meus incredibilis erga Summum Pontificem amor, neutiquam patitur curae & angoris expertem esse . Quis aliquo est adhuc proprio in periculo quod

utinam ne ita sit, atque in hoc Deus miseriis cors nostras preces exaudiat nae ego perquam doleo graviter , tum ejus ipsius causa , cujus ego salutem semper anteposui meae rium etiam mea . Viderer enim mihi ab ossicio quasi descivisse , si hoc tempore talem dominum deseruissem : atque eum dominum in

quo ego amando , ornando , omni pietate atque omnibus ossicii a colendo , neque virtuti ipsius unquam, neque meo studio satisfacere potuis em . Sed S nunc quid

me angeret, quo essem vinculo Deo immortali obstrictus , quo denique animo, qua spe pia catiorum rerum, ab eo digressus sim , ipse tu Optimus es testis . Et nunc in his quoque locis ac terris ea mente sum , ut secundas res ipsua aliis fruendas libentissime relinquam z ad Uersarum non recusem esse particeps . Deum autem quaeso, id quod acturus assidue S precatu rus eum sum , ut pacem & ocium aliquando asse in

219쪽

asserat O Pontifici Maximo Se Italiae: quo li-

herius ac diutius illius eximia virtute S humanitate frui omnes possimus. Sed haec hactenus . De te ipso , mi Ciberte, aveo plurimum , ct ex te cognoscere: quem ego habeo aut horem meae tranquillitatis ς cui uni bene

ficto , alterum par nunquam reperietur . Itaque quantum tibi debeam , S ipse sentio , Sedabo profecto operam , ut ceteri omnes intelligant. Ego nunc , quod maxime est necesse , recuperandae valetudini studeo: quam coelum

istud urbanum valde mihi labefactarat, ut id quod agere festino , commodius deinde navare possim . Rapior enim cupiditate incredibili, a d. verae immortalitatis spem e quam videor mihi habere in manibus maximis Dei beneficiis , Sc mea summa voluntate incitatus . Itaque Sc ad gerendum pie ac sancte sacerdotium hoc , animo sumus alacres , ct ad artium honestissimarum studia inflammati. In altero ,

ut ne isthinc obturber, tuae Sc eximiae auet ratatis, ct summi erga nos amoris praecipum partes sunt: in altero mea fuerit culpa , si non & tuae , Sc caeterorum de me opinioni re pondero et liceat modo per valetudinem . E sciam enim profecto, ut omnes fateantur,' meam vel egregiam operam , vel praeclaram certe voluntatem extitisse . Quo in genere , quid tibi receperim , quid Ponr. Μax. fuerim pollicitus, optime in memoria habeo . Tu, ut me sicut consuevisti diligas ac tueare , te ma ximopere mI Giber te jucundissime roilo . ValeCarpentor . xv1. Calen. Iunias , M. D. XXVII.

220쪽

re in facit, petitque pro missa sibi fer pari. SI vales gaudeo . Post meum ab Urbe di

scessum nihil adhuc omnino a quoquam Iiterarum : ac ne a meis quidem . Itaque in de

siderio sum , Sc de illis , & de te & de ceteris amicis aliquid audiendit atque utinam omni

erum Aie Bassani quod est oppidum agri Patavius oti

scuro loto natus , generis obscuritatem sui eloquentiae splendore illustravit. Rustier enim patris filius , ab exineolendo agro, ad litterarum studia traductus, tantum in iis proseeit, ut di disertus orator , & bonus Phil sophus , di egregius poeta esset, atque ab omnibus existimaretur . A Reginaldo Polo in contubernium adscitus , cum eo Romam venit. Ibi in omnium eruditorum aevraesertim Sadoleti familiaritatem reeeptus, speetator extitit , ut ex hae & subsequentibus Epistolis eolligitur . miserrimae direptionis, qua Urbem exercitus Borbona vessumdedit , & quidem non sine damno Bibliotheest suae , quam eo furore distractam ae perditam doluit .

Inde a Rep. Veneta Patavium accersitus ab au. M. D.T T. humaniores litteras in eo gymnasio magna nomini sui eelebritate usque ad obitum publice docuit . Prae Bantium virorum amicitiis, & summorum Prinei pum ratia maxime floruit. Nam a Clemente v II. Pont.Max.

Romam , a Ferdinando Rege amplissimis conditionibus c ouas tamen ille recusavit Uindobonam est evocatus o ra . Obiit

SEARCH

MENU NAVIGATION