장음표시 사용
471쪽
m : id quod utique absurdum oe in Autorem ejus blasphemum. Si posterias non
admittendum tibi videatur, excitationem notionum cum verbis Scriptura combinandarum
ad supernaturalem Spiritus S. operationem referenti; Tertus Hebraicus Veteris o Graevs Novi Testamenti praelectus intelligetur ab homine Hebraicarum Graecarum liti rarum ignaro, modo asserat animum sine rum o veritatis salutaris agnostenda cupi dum, opemque Spiritus s. precibus ardent bus Oagitet: id quod tamen denuo absurdam censebitur, utpote Experientia communi adversum. Hinc vero conrequitur, necesse esse, ut aut Deus ipse ex hibuerit vocum in Scriptura oecurrentium definitiones, aut, si notiones jam supponit, at nobis via ordinaria ad era pervenire datam sit. Unde tandem 4. concluditur, non alias eum verbis Seriptura combinandas esse notiones quam luae ad res praesentes attendentibus occurrunt s. I9. Method. Mathem.). Per ortum aJeo Solis intelligit apparentiam antea latentis in Horthonte, per occasum Solis vero occestationem modo conspicui in HoriZonte ly. I ). Euando ergo Eeclesiastes eap. I. s. Oritur Sol, inquit, Se occidit,& ad locum suum revertitur, non alius certe verborum sensus es, quam Solem, qui modo ιatuerat, nunc anarere in Horision re, postquam conspicuus fuerat, denuo oecultari σoccultatione facta, ad Magam Orientis denuo restitui. me nempe euilibet manifesta sunt ad
Solem attendentibus, aseoque hae, non aliae n
tione ς , vi superionum a Deo supponi possunt. Similiter cum Fg X. ra. r3. Sol ct Lanassetisse dicuntur, per stationem intelligitur stus non mutatus. aut, si mavis, ejusdem situs conservatio. Dum enim Sinua jussit Solem stare super Urbe Gabaon o Lunam seper valle Ajilon, non aliud certe requimmit . quam ut Sol, qui ipse super Urbe constitutus apparebat, situm non mutaret. Exinde ergo, quod Solem jusserit tueri situm eundem, inferri nequit, eum circa Terram quiescentem moveri.
sa . Nimiram probe tenendum est, dupli. rem dari rerum naturalium cognitionem, etiteram confusam, qua Sensui σ Imaginationi debetur; alteram distinctam, qua Intellectui accepta referri debet. Illa HMoriam na- ruralem absolvit σ in nuda Phanomenorum recensione aequiescit e haec vero Scientiam n turalem conflit Ait σ rationes Phanomen rum reddit. αχemadmodum Imaginatio Intellectui, ita O Historia nataralis Scientia naturali nunquam contraria est, modo rite intelligantur, qua de notionibus rerum n turalium modo dicta sunt: neque sibi invicem opponi possunt. Historia nataratis ad raptum omnium composita ἰ Scientia natur iis captum non modo vulgi, sed etiam plerorumque literatoram transcendit , quippe non comparanda, nisi prius in Ruthes σin Experimentando ae Observando fueris is satus o Intialectus in eam formam transe rit, qua literatis superiorum , quas vulgo Φοeant, Facultatum pleri que negatur. Scriptara itaque eum de rebas naturalibus is ba. facit, non ad Scientiam, sied ad Hist iam naturalem pertinentia tradit, quippe non solis Philosophis veri nominis, sed vulgo etiam O literatis in rebus naturalibus non altius vulgo sapientibus intelle nd.ε. 6-tet adeo, ex Scriptura Sacra dirimi non posse controversiam de motu Terra , cumlae quaesto ad Scientiam naturalem pertianeat , adeoque a Pbilosinit Mathematicis decidenda. Egregie in rem nostram GA sa Nous sa) duplicem Codicem sacrum dirimguit, alterum scriptum . qui Biblioram n mine venit, estertim Naturam rerum , σillius interpretes Theolo eos . hujus vero Mathematicos agnoscit; Deo nimirum duplici lumine sese manifestante, Revelationis puta ac Demonstrationis. In Scientia adeo natainrasi uadiendi sunt Mathematici, sicut in ob
a) In oratione inaugurali, quae editioni Ha.giensii institutionis Minuo cae erusdem sub umgitur. P. 16S.
472쪽
CU. III. DE SYSTEMATE PLANETARIO. 46
iectis fidei Propheta, qaorum illi non mi- laus, quam hi Dei ad Homines Interpre- 'tes. Et quemadmodum extra limites evagari censerentur Mathematici, qui res Idei ex Geometria confutandas aggrederentur; ita non minus cancellos egrediuntur Theologi ct Concionatores, qui de quaestionibus ad Scientiam naturalem spectantibus o Geometria ae Optica ignarorum captum longe superantibus ex Scriptura Sacra, qua nihil earam rerum docet, decretoriam sententiam prole ve pronuntiant. Exemplo sunt LACTANT ius atque At GusTINus, quorum ille de rotunditate Telluris sa), hic de Antipodibus sb
pueriliter admodum locutas , etsi uterque Scriptura quadam verba in favorem υπο-
tbestos suae, Oppido falsa, adduceret. SCHOL I o N V. Neque est quemadmodum alibi te
Iam monuimus, eur Ecclesia Romana Doetoribus scrupulum moveat Copernicanum Sysrema, cum nec placitis Ecclesia sua repugnet, cujus post Scripturam autoritas ipsis quoque sacra esse debet. Etsi enim a Cardinalibus librorum Censura raepositis in GAL r Lα damnatum fuerit d ; nunquam tamen a Pontifice Summo. neque a Concilio pro Haeresi declaratum , ut SMema Terra quiescentis' pro articulo fidei haberi debeat diqua ratione CARThsius SMema Copernicanum amplaxus, salva in Ecclesiam Romanam ct Pontificem maximum reverenna a scrupulis conmentiam liberavit H. Immo Eeclinam non niti contra evidentiam, sed declaraturam, quod Systema terra mota S. S. adversum non sit, quamprimum aliqua ejus Demonstratio in medium proferetur, rescripto jam publice declaravit P. FAaal ἐca Institui. dirin. Lib. III. C. I cba De Civitate Del Lib. XVI. C. 9.co In Ratione Praelectionum Se . r. C. 3. 9. 24. M Ricciolus in Alinag. vetere & novo. TOm. II. Lib. IX. Sect. IX. C. o. f. 498. seqv. c. In Epistola ad Mersennuni, quae est M. Part. 2.
Societate Jesu, Poenitentiarius in te is D. Petri , quod Romae est. Euamobrem e permittit, ut eodem tanquam 'pothesi in
rebus Afronomicis utamur, quemadmodum
tiore ingeηio, quam ut hactenus dicta capere post, aut infirmior, quam ut sibi persuadeat, a Des permitti , ut Scripturam in nonnullis non intelligant, qui ad eam intem pretandam Ecclesia praeficiuntur; et eum minro summo ΚεPLhRo lsi suadeo, is ut mi ais Schola Astronomica, damnatis etiam, si is placet, Philosophorum placitis suas res,, agat, & ab hac peregrinatione munis dana desistens domum ad agellum suum is excolendum se recipiat, oculisque, quiis bus solis videt, in hoc adspectabile Coe- is tum sublatis . toto pectore, in grati ,, rum actionem & laudes Dei Condit D ris effundatur, certus se non minoremis Deo cultum praestare, quam Astrono. mum, cui Deus hoc dedit, ut mentis is oculo perspicacius videat, quaeque imis venit, super iis Deum suum S ipse ce- ebrare possit & velit, nec unquam ab Astronomis utpote non fefundum assectuum, impetum, sed secundum rationem pronuncia antibus, vici sim damnatum iri
ΤΗ EO REM A XXVIII. 63 C. Sol fere in medio 'stimaris Planetarii quiesci/, nisi quod motu me
istisis circa proprium Axem moυeaιβr. Circa eum moventuν M orbitis pecu- liaribus I Q. Mercurius, 2'. Venus , 3'.
Tellus, M. Mars, s φ. Japiter o 6'.
Saturnus γ circa Terram vero in peculiari Orbita movetuν Luna , interea
dum totum istud spatium, quo Orbita
Luna continuur , una cum Tellure circa Solem se, In Intreduct one ad Commeatarisi de ubila stula huiu i
473쪽
λει ELEMENTA ASTRONOMIAE. Pira II.
Solem transfertar se ili modo quatuor circa Jovem , quinque circa Saturnum Satellista Dranιur.
Tab. Sit enim in S Sol & Terra In r
vii. inoniam orbita Veneris atque Mer-Eu.67. curii Solem S ambit, Tellure T extus constituta , Orbitaque Mercurii intra orbitam Ucneris continetur cf. s 76 θ; circa Solem duo describantur Circuli, designabit eorum interior orbitam 1, exterior orbitam v. Porro cum Lunae orbita Tellurem ambiat, sed non S lem g. 378 2; repraesentabitur per Cir- eulum circa Terram descriptum. Sim, liter cum orbitae Saturni, Iovis atque Martis & Solem S, & Tellurem T ambiant , eorum tamen Contra Soli S propiora esse debeant , quam Terrae T
S. s 77 , sitque orbita J Telluri
propior , quam & Orbita propior quam g. F9l ex Sole S describantur tres Circuli ambitu suo Tellurem T continentes, repraesentabit intimus orbitamin, medius Orbitam μ. & extimus orbitam d. Circa Jovem describantur quatuor . circa Satu
num quinque Circuli; erunt iidem Orbitae Lunularum Jovialium & Saturninarum S. Scio. II 8 . Denique eum Tellus T motu annuo circa Solem
- S seratur g 622 ); ex Sole S per Tellurem T describatur Circulus, qui ejus Orbitam exhibebit & spatium , quod
inter Orbitas Veneris & Martis alias vacuum relinqueretur, occupabit. Tediram vero cum Planetis reliquis Ita ch. ea Solem moveri, ut, dum progrediuntur , continuo circa Axes suos converintantur , ex superioribus S. 496. ψ98.)manifestum est. Patet adeo Systema Planetarium ea ratione se habere, qua ipsum in Theoremate praesente destri'
631. En celebre boe avo Munia Systema, quod ab instauratore Copha MICO o C pernicanum dici solet, er cujus πe Astronomia ad insignem perstiationem dedιcta. TYCHO Da B AH a ta) Orbitam Tetiuris omittit σ ejus loco orbitam Solis circa Temram circumducit, qua Orbitam cs intersi
cat, ut is Peliari Sole propior fieri possit F. st , sicque Systema Copernicamum
fere totum probat. Enimvero cum nulla ra
εχ T. 618 J. suaderi, Sissim circa Tellurem moveri, Terram vero quiescere , non opus essat figmentorum recensione Astronomia puritatem commaculemus. Id itaque annotasse
nobis suffecerit, quod in Systemate Tych nico nullae mi P 'anet rum Orbita nisi sit titiae s s. 61o r quod adduxit Oni NDA ibi σ LOM GOMONT ANDR se), tit motu Oertiginis Tellu is concesso, motum annuum
Soli concederent. Pr gymnasin. Lib II. C. 8. p. m. IS . Vid Praefat. ad Ephemericlesco Λition. Uanicae Lib. I. C. i. c. I M.
474쪽
CU. IV DE THEORIA PLANETARUM PRIMARIORUM. - 6s
De Theoria Planetarum Primariarum.
tissaeere videbatur salvandis maηοmellis ea certitudine , ut pradici possent; sed in Marte nullo satisfaciebat modo . at adeo indomitas K PLERO ansam daret de m .ia Ellipticu ς gitandi, felici prorsus conata.
DEFINITIO XI. 633. Perι lium est Punctum orbL Tab. tar P, in quo Planeta minimam a Sole UlI. S distantiam habui. In motu Solis cir- Fig. 68.ca Terram idem dicitur Perigaum. DEpi Ni TIO XII. 636. 4 helium est Punctum orbitae A. in quo Planeta maximam a Sole S distantiam habet. In motu Solis circa Terram idem dicitur Apogaeum. DEFINITIO XIII.
637. tinea Apsidum est recta AP ex Aphelio A in Perihelium P ducta.
DEFINITIO XIV. 638. Eccentricitas est distantia ceru
S c u o L I O N. σ39. In Asronomia vetere dicitur distameia rentri Orbita a centro Terra.
DEFINITIO XU.ΗYpOTHESIS .liptica circa Solem, in cuius fioco uno S' Sol quiescit, ea quidem lege. ut radius lector SI ex centro Solis S in centrum Planeta I ductas describat areas I SAtemporibuν proporaionales. S c Η o L I O N.
σ34. Hae ex multiplici Observationum collatione magna Ingenii sagacitate dedaxit Κε PLERUS la), mire triumphaturus, si, quod recentius repertum infra expiessas docebi--r . Theoriam suam Geometria Cr Mechantea apprime conformem intellexisset. Ante KEPLERuli Afronomi omnes Orbitas Planetarum supposuere Circulos eccentricos e qualis Didem Orbita in Sole sic satis Observationibus satisfaciebat , at in Planetis res quis , praesertim in Marte nimium ab iis aberis rabat. Orbitas Planetarum esse lineas in se redeuntes ex eo eonflabat, quod elapsio at quo temporis intervallo restituantur ad eumdem terminum , unde digres fuerant. Eu niam linearum in se redeantium notissima ci eutas , cui in Geometria Elementari locus est
facile erat supponere, orbitas Uas esse Cim lares. Et quia motus Solis σ Luna in quabilis apparebat, qui ob perennitatem suam
auabilis judicabatur Orbitam Solis o Luna
e Circulam Telluri eccentricum inferebatur . prasertim cum σ continua oe eerra lege facta Diametrorum apparentiam variatio con rinuam distantiarum a Terra mutationem Ioqaeretur. In Sole cireulas recentricus s
c. I. Commentariis de Moribus Stellae Martis.
64 . Intervallum est recta IS ex centro Planetae I in Solem S ducta, seu distantia Planetae a Sole IS. DEFINITIO XVI.
64 I. Circulus eccentricus est C re
475쪽
642. In vetere Astronomia Cirtalus eceen- tricus es 'sa Orbita Planeta.
DEFINITIO XVII. 643. Motus medius est, quo Pla-lneta in sua orbita aequabiliter moveri supponitur.
Sc MOLION.g44. Ad eo adeo determinandum opus est, ut integra revolationis Periodus in quant libet minimis servulis definiatur.
DEpINITIO XVIII. 64 S. Morus verus est motus Planetae , qualis ex Tellure spectatur. DEFINITIO XIX. 646. Anomalia est distantia Planetae ab Aphelio vel Apogaeo. DEFINITIO XX 647. Anomasia media sive simplex inveteri Astronomia est distantia loci modii Planetae ab Apogaeo; in recentiore Κ E P L E R. I tempus, quo Plancta ab
Aphelio A usque ad locum medium seu Punctum Orbitae suae I digreditur.
COROLLARIUM.648. Quoniam area ASI tempori, quo Planeta arcum AI describit, proportionalis est is. 633ὶ; eadem mensura Ammaliae mediae optime constituituri aDEFINITIO XXI. 649. anomatia eccentri est arcus Cir- euli eccentrici AK inter Aphelium A &rectam KL, quae per centrum Planetae I ad Lineam Apsidum AP perpendices,ris ducitur, interceptuS. DE si Ni Tio XXIL6 o. anomalia vera veI coaequata seu
inetviso ad Solem est angulua ASI, sub quo distantia Planetae ab Aphello AI ex Tab. Sole videtur. VlL- HI.6ti. COROLLARIUM.s r. In motu adeo solis erit distantia loci veri Solis ab Apogaeo ex Tellure visa S. 636 , seu potius distantia loci veri Telluris ab Apogaeo ex Sole visa quae isti aequi.
pollet las. III l. DEFINITIO XXIII. 6sa AEquatio centri seu Pros hispharesis est differentia inter locum verum S medium Planetae, seu quod perinde est, inter Anomaliam mediam di coae
PROBLEMA V. 633. Observatre Aouinoctium sevi M. gressum Ceniri Solis in AEquaιorem.
I. Cum hodie ex Ephemeridibus & C lendariis constet dies , in quo Sol AEquatorem ingreditur, eo die observetur altitudo Solis meridiana S. I 29. I 37 . per additi om Parallaxeos s. 368 & subtractionem Refractionis corrigenda S. 336 . 2. Conseratur altitudo Solis cum altitudine AEquatoris r cui si aequalis do prehendatur , A quinoctium in ipsum meridiem incidit. Quodsi illa
hac major fuerit, AEquinoctium veris nate ante meridiem, autumnale post eundem contigit. Denique si illa hac minor deprehendatur . vernale post meridiem, autumnale ante ein,
3. Altitudo minor c majore auseratur,
ut relinquatur inclinatio Solis cis 'ISO,
476쪽
cip. IV DE THEORIA PLANETARUM PRIMARIORUM. 45
Dico , tot horis ante vel post meridiem contigisse 2Equinoctium , quot scrupulorum primorum Declinatio extiterit.
Intervallo 24 horarum Sol primum sere gradum Arietis vel etiam Librae percurrere observatur g. 2o3 & in
alio tam exiguo supponere licet, D clinationis incrementa in casu priore, decrementa in posteriore esse tempori proportionalia. Cum adeo inclinatio ini sit 24 , supposita inclinatione Eclipticae 23' 3o , aut juxta DN. DE LA HIRE 23' 29 S.I98 ; evidens est Declinationem tunc temporis variari minuto uno in singulas horas. a. e. HOBsERvATIO XLVI.
6 sq. Quodsi plures Observationes Risu,
noctiorum inter se conferantur,Solem diurius in Signis Boreatibus, quam in Auffralibus commorari mani esum es.Juxta CAssi NI Observationes Sol commora. tar in Signis Boreatibus I 86 d. I h. S 3 , in Auseralibus vero l78 d. I h. 6t,dfferentia adeo exisente 7 d. I 3 h. 37 Q. COROLLA RIUM Ss s. Cum maxima Solis a Terra distantia hodie in ta sit. minima in λ g 114 ;Sol longius commoratur in Semicirculo ,
in quo majorem a Terra distantiam habet. PROBLEMA VI.
6s6. Observare Sol itium , seu imeressum Solis in o ta se o A.
I. Cum hodie ex Ephemeridibus & C lendariis non ignotus dies, quo Solstitium accidere debet; per aliquot dies observetur altitudo meridiana Solis, maxima, qua fieri potest, accuratione , magno inprimis Gn mone , qui Quadrantibus hoc in negotio praeserendus F. I 29. I 37 . 2. Quamprimum tres obtinentur altit o dines, quarum media in Solstitio restivo major, in Hiberno minor extat reliquis, hoc ipso dies Solstitii innotescit s.I F0 . a. Altitudo Solstitialis conseratur cum altitudinibus immediate antecedente& consiquente. Quodsi enim ambae fuerint aequales, Solstitium in ipsum meridiem incidit: si praecedens su rit major consequente, Solstitium, stivum post meridiem accidit, Br
4. Quare cum Declinatio Solis tune temporis intervallo 24 horarum non ultra Is secunda mutetur g. I98), differentia altitudinis Solstitialis ab antecedente vel consequente per subtractionem inventa, ope Regulae trium reperitur horarum interva ulum , quo a meridie Solstitium distat.
Co R o L L A R I U M. s7. Error adeo Is secundorum in altitudine meridiana admissus producit erro rem integri diei in tempore Solstitii deoniendo. . S C Η Ο L I Ο M. ι638. Patet bine discultas observandi Solstisia, ut a eo aliam modum observinia Sosia
477쪽
46s ELEMENTA ASTRO NO MI E. Para II.
tra excogitavcrit H A Ls I us sa) , demonstra. tam 4 GREGOR io ib) , quo Solstitia accur Mus esservari pose confidit, quam AEqalaa tia observantur i s. 6 1 4 ). Opera igitur pretium judicamus at eundem his distincte emponamus σ ex primis Principiis, more nos
Est entin ut Diameter Circuli ad Chordam RC, ita Chorda RC ad Si. num versum RG cte ut eadem Circuli Diameter ad Chordam Re ita Chorda Re ad Sinum versum M S 33 o. om ),
consequenter Diameter ad Sinus versos
s. e. d. COROLLARIUM.sso. Quoniam arcus exigui sunt inter se ut Chorcia ; si arcus RC & Re fuerint exigui . erunt Sinus versus RG S M in rati ne duplicata arcuum RC & Rc.
ΤΗ Eo REM A XXIX. 66 I. Disserentia Declinationum Solis a maxima, paulo ante sepost Solstitiam.
sunt inter se in ratione AZlicata temporum inter sexuia observaIionum momen ta se ipsum. Sol iam imo prorum.
Designet arcus BL Eclipticae portla' rib, nem exiguam prope punctum Solstitia- xi Ie R & recta eam tangens TR portio. HI s . nem Tropici. Ex punctis Eclipticae C & ι demittantur ad TR perpendiciniares, erunt DC, de distantiae a Trop, co , cum arcus exigui . pro lineis rectis' haberi possint ; consequenter differentiae Declinationum in C & e a maxima in
R. Quodsi RG ducatur ad TR perpendicularis , crit ea pars Diametri S. 292 Geom. & ductae ex punctis c &C rectar CG de eg ipsis DR & δε parallelae erunt ad RG perpendiculares S. 23O. Geom. , consequenter DC- GR & H - gR S. 226. Geom. . iamobrem cum RG & et sint in ratione duplicata arcuum RC & Re g. 6y9)i erunt etiam DC deis, seu d. fs
rentiae inclinationum Solis a maxima
in Punctis C & e, in ratione duplicata eorundem arcuum RC & Re. Patebit ex inferioribus, ideo quod Apogaeum Solis a Puncto Solstitiali non procul distet, motum ad sensum aequabilem esse. Sunt itaque arcus CR & eR ut tempora, quibus percurruntur c s. 3 I. Adn h. ); consequenter disserentiae D clinationum in punctis C&c a maxima DC & de sunt circa Solstitia in ratione
duplicata temporum inter momenta O,
servationum in C & ι & Solstitium im
IS. 263. Geom. , consequenter Cum arcus
478쪽
CU. IV DE ΤHEORIA PLANETARUM PRIMARIORUM. 469
ιR & in repraesentent tempus ab observ . tionibus in c & C t ictis utque ad Sol tutium in R residuum, quemadmodum ex D monstratione intelligitur , idem tempus etiam exponi potest per rectas dR & DR. COROLLARIUM II. 66 3. Et quoniam Mi RG mge i GC S. 66 I. 66ai; arcus Eclipticae exiguus LR prope Solstitium Parabolam repraesentat, cujus Abscissae Iri , RG exponunt differentias Declinationum a Declinatione maxima , semiordinatae vero ge , GC tempora
inter momenta Declinationum observat
tarum di ipsum Solstitium intercepta-ΤΗ Eo REM A XXX. 664. Si circa Solvitium observentur umbra momonis praealtι . in G , F & E,' erunt disserentia umbrarum EG & EF dferenιιa Declinationum Sotis in Ob
Quoniam Gnomen AB ad BG pe pendicularis, anguli BAG. B AF & BAE tanquam suis verticalibus aequales g. I S 6. Geom. exhibent distantias Solis
a Vertice, consequenter cum tantundem ad Uerticem Sol accedat, quantum ab AEquatore recedit, adeoque
Declinatio ejusdem augetur s9. 7 &contra ; anguli Em & EAF sunt differentiis Declinationum in G, E & Faequales. Concipiamus jam Planum aliquod CD ad Planum BG ita inclinatum, ut radius Ae sit ad idem porpen- dcta laris, ob angulos ev& e, admodum exiguos , etiam V & Ag ad
idem Planum erunt propemodum perpendiculares ; consequenter si centro
A ducas arcus per Puncta e,g &L ipsis
perpendiculares S. 38. Mat. insin. , arcus isti angulorum e M & eti mensurae S. 37. Geom. sensibiliter non disserent a rectis es & eg, atque .ideo haerectae pro disserentiis Declinationum S
lis in G, E & F haberi possunt. Iam
quia Gnomon AB praealtus, per spoth. rectae Gg, V, Ee, in puncto valde re moto A concurrentes, pro parallelis haberi pollunt. Quamobrem erit GErhF - . S. 268. Geom.); consequenter umbrarum in G, E & F ob servatarum disserentiae GE & EF sunt ut disserentiae Declinationum in Obsedivationum momentis. st e. d. . COROLLARIUM.σs3. Quodsi ponamus in H esse locum umbrae Solstitialis; erunt HG, H F , HEdisserentiae Declinationum Solis in G, F& E a Declinatione maxima.
P Roa LEMA VII. 666. Datis tribus Observationibus
umbrarum Gomors maatii in eodem circulo verticali circa Sol tium, voluii inter F dies ante Solstitium H intra quinque dies post idem , in G, Fer EI. invenire tempus Sositis.
REsoLUTio & DEMONTRA Io. I. Cum disserentiae umbrarum a Solstitiali HG, H F, HE sint in ratione duplicata temporum inter momenta Observationum & tempus Solstitii in terceptorum Si 66 S. 66l Jisi circa rectam B H, in qua observantur uminbrae Gnomonis, descripta concipiatur Parabola NHP , trantiens in Verritice per terminum umbrae Solsti
479쪽
differentiae umbrarum Observat rum a Solstitiali ι erunt GN. EM &FO tempora inter observationum momenta & Solstitium in H inte cepta g. 663).2. Sit igitur tempus inter primam de secundam observationem intercedens AC NR-a, tempus intercedens inter secundam Observationem de tertiam CD-b, differentia umbrarum in prima & secunda Observati ne EG e, differentia earundem in secunda de tertia EF d, tempus inter observationem secundam de Solstitium intercedens ME-x; erit tempus inter primam & Solst,tium interceptum NG aΦx de quod intercipitur inter tertiam &Solstitium FΟ - b se. Quod si potaro Parameter fuerit -ρ; erit EHem x :ρ, HG a Φ2axΦx ):ρ de FH ιμ-2bx 4-x' :ρ s. 39 I. Amri . in . . Habemus itaque AE' - 2 κι -2bκ
Patet adeo, quomodo inveniatur rem. pus EM sive CB inter observationem umbrae secundam in E & momentum
Solstitii in B intercedens. Nimirum
I. Quadratum temporis a secunda ob er- Torvatione usque ad tertiam ducatur in XII. differentiam umbrae in prima & secun- fit. da Observatione, & quadratum tem- 1 oo.poris inter primam & secundam Obsedivationem intercedentis in differentiam umbrarum in secunda & tertia obser
a. Ducantur etiam ipsa tempora in easdem umbrarum differentias. 3. Tandem disterentia faetorum num. r. repertorum dividatur per duplam summam factorum num. a. inventorum rquotus erit tempus a secunda Observa. tione usque ad momentum Solstitit.
Quodsi etiam desideres tempora inter primam & tertiam observationem adique Solstitii momentum interjecta , cum sit prius MG -a Φ x, posterius
480쪽
op. IV. DE THEORIA PLANETARUM PRIMARIORUM. 471
Dupla summa differentiarum, quae inter umbras in prima & secunda , atque in s cunda & tertia Observatione intercedunt est ad differentiam earundem , ut tempus inter primam & secundam Observationem intercedens ad tempus inter observati nem secundam di Solstitium interceptum. Et ut eadem dupla summa ad summam simplam, sed dupla differentia umbrarum in prima & secunda Observatione auinam, ita tempus inter primam & secundam O servationem ad tempus inter primam &Solstitium. Denique ut eadem dupla summa ad
summam simplam , sed dupla differentia in
secunda & tertia Observatione auctam, ita tempus inter primam & secundam Observationem intercedens ad tempus inter tertiam Observationem & Solstitium inter
667. Regula ba Praxi admodum accommodata ct ex ipsa resolutine Pri blematis apparet , cur H A L Lεios asse=ueriti Al litia facilius oe aecuratius observari posse quam AEquinoctia. Etenim umbrarum Observationes facillima, ct ealculus nul.a alia Elementa Afronomica ab aliis Obsiema ionibus pendemtia supponit, quemadmodum observationes AEquinoctiorum obnoxia sunt refractionibus σ ealculus eorundem pendet ab elevatione AEquatoris oe Declinatione maxima Ecli
Dorum cum Observationibus Sositiorum conferas ἱ in aqualitas mora Solis in qua tuor Ecliptica quadrantibas manifesa
Solis in Signis vernalibus 93 d. 36 ; in asivis 93 d. l2 h. I 2 i in aurum natibus 89 d. I 4 h. D i in libernis 89
PRos LEMA IX. 669. Invenire quantitatem Anni Solaris, hoc es, temporis intervallum squo Sol Eclipticam percurrit.
I. Observatio AEquinoctii antiqua comferatur cum observatione recenti
re; ubi prius antiqua methodo imserius tradenda ad eundem meridia. num atque idem Calendarium suerit reducta, & per subtractionem investigetur praecessio AEquinoctiorum, hoc est, temporis intervallum , quo a die Observationis antiquae in amtecedentes retrogressum.
2. Quaeratur tempus inter duas obse vationes intercedens in Annis Juli nis, quorum unusquisque 36s di rum & horarum 6, & per illud Princessio AEquinoctiorum dividatur, quotus est Praecessio anni unius. 3. Quod si ergo haec a quantitate Anni Juliani subducatur, relinquetur quantitas Anni vera.
E. gr. HippARCHUS observavit A. Is s. ante Christum natum Alexandria AEquinoetium autumnale d. aT Mpt. hora a , seu in ipso meridie: Hava L Ius vero A. I 6ss Dantisci d. I 2 Sept. II h. xx/ 3ωL Est ergo
Praecessio AEquinoct. . . I . I. 2 . 12 Intervallum An. 18 Ia Ergo Praecess. annua II . I oit. I a N. y Nu