장음표시 사용
41쪽
28 ego autem iaminium In ea habere ὀicam, In rem actἱοautem aduersarium dare mihi aut facere oportere intendam, in personam est, ut in hoc g. dilucide Ostenditur. In acitione autem ad exhibendκm peto, ut aduersarius exhibeat in actione ta interdicto quo dui aut cla, peto ut rem restituat. In actionibus mistis, uel ut res mihi adiudicetur,uelut aestimationem solgat aduersarius. In
aftione de peculio, ut mihi debitum, quod nondum est meum, solvat. At rei Mendicatione principaliter peto me dominum declarari,rectitutio uero iudicis officio ueniet in con equentiam arg. l. qui restituere.f. de rei uendicatione, taeorum,quae hic dicuntur. non omitto tamen,s
incontinenti mota lite inducitur a lege quidam qua contractus, unde oritur obligatio. ut traditur late per Bart in. l. ij. g .ult. g. de praetoriis stipula. oe ideo si ago contra te ut exhibeas, Olis contectata est, iam non poteris rem alienare,alioqui dolus in te praeliumetur. Alienationes enim inquit Paulus. I. xiii. g. simil. herciscunpost iudici xm acceptum interdictae sunt,uoluntariae sal rem. in ipsa igitur lite possum intendere te exhibere oportere, non qκοd antea obligatus fueris, sed quod mota lite non posiis rem alienare, stu necesibario debeas compelli ad exhibendum ob ius, quod mihi competere arbitror, o ex bis, ni fallor, clare constat personales mihi posse competere,uel ex obligatione,uel alia ex causa,ratione,' seu iure. Quamobrem personalis actio duliciter ωn-
42쪽
sserari potest, ut quaedam actiones ex Obligatisne, quaedam uero ex alia causa nascantur. ta bis potefit addi tertium genus, sit quadam sit ni personales mistae, qualessui
resonales in rem scriptae, nam restestu illius, qui se ex
delicto obligauit, exobligatione competet, res bictu Mero alterius, qui rem bona fide accepit, ex alia causa competet, puta, quia aequum siti rem iniuste ablatam mihi ante omnia restitui. Et baec hacteηus, quo ad personales. Veniamus iam ad illud membrum, quod pertinet ad reales actiones, Nogo sens* percepta illa uerba,egi cum eo agit, qui nullo iure obligatus est. Cap. VII. Su biit - η ianus,aut cμm eo agimus, qui nullo iure nobis obligatus est movemus tamen ei de aliquar ςontrouersiam, quo casu proditae actiones in rem Iunt. Vnde non parua oritur difficultas, qui fieri posit, ut cum eo agamus,qui ηsillo iure obligatu M.quam quidem difficultatem Mariis rationibus augent interpretes'
Et primo a definitionis verbis argumentamur, ubi des antia actionis ese uidetur octendi, ut precedat ob- Iigatio, sed ut hancefugiaηt obicctionem, res endent Iargo quodam modo obligationem inesse, non propria. Ego supra cap. q. oflendi non esse necesbariam huiusmodi interpretationem quo ad definitionis verba, quamuis
non negem largo quodam modo obligatum eje ροJ forem, dum rem pojicit Secun o impugnant aliqui Iu -
43쪽
quia rem sm itur, ta ramen ei potest accedere fideiussor ut in. l. creditorem. f. ad Μacedonianum. qui non solet interuenire nisii precedente obligatione ut in. h
am G conmilitum feri,quod nisi debito precedente κἄnset ut in. I prima. 9. κltimo. f. de constituta pecunia.
di hoc tamen reston et Iason posse iserem, qui officio
iudicis tenetur ad restit Aenigm, largo quodam modo obligatum esse si leo fideiμβο rem pro eo, qui iudicis officio pote i compelli, interuenire po=e,quoniam iudicis officium solet precedere obligatio quaedam crasses, ut inquiunt, Mineruaseumpta ut traditur per Bariolumini Marcellus.1is desii iussoribus, Certum asitem esse se, ρο lesborem iudicis officio ad restituendum compeIIι ροβ e Ego , F si non dubito, plerumque officium iudicis interponi, ubi aequitas quid faciendues e docet, quae naturalis saltem obligationis est funiamentum ut in. l. Stichlim. k .naturalis. f. .de solutio. oe in l. quod si Ephesi f. de eo qμod certo loco. bocque satis esie, ut si-d iusior adhibeatur,illud tamen habere locum crediderim in bis, ubi aequitis immutabiliter quicquam disto nit, exempli gratia,Siquis pro reo iam in ciuitatem reuersio si iusserit qui cum rei publicae causa abesseet,acti --e qua liberatus sit, deinde annus praeterierit, intra
quem poterat iudicio agi rescissurio, officio iudicis pri-:
44쪽
M implorato ut traditur infid in. φ . rursus Sisideiussoriηbra illud tempus potuit ccnvenri, G convcntus non fuit tam ipse, qllam reus principalis liberemur. Si non potuit conueniri ex aequitate in ipsisim actio rectituitur,
quemadmotam sit si ieiuθ Or bominem promi sum occiderit, ut in I. cum quis. q. sit quis pro reo. f. drisii tuis.
quem Paulus Castren. ita declarat. Vnde constat pro eo fietusiborem pose interuenire, qui iudicis officio tenetur, quod quidem intra annum semper habebit locum. Aequum enim uisum efi,ne cui alterius absentia noceat, nec abstenti cum detrimento alieno prosiit. argumen. l. abstemia. f. de regulis iur. et vero cum quis fideiubet pro eo,qui rem alienat, nec adtor, nec fideiusseor poterunt aduersus eum experiri, qui nullo iure obligatus est, ni si ex uoluntate sua fideiusor acciperetur, quoniam tunc mandati se obligauit.sita intelligo. I.creditorem. g. ad Macedonianum. plane a patre, inqssit lex, morigo filio familias eius actionis nomine, quae de piculio aduersus eum competit, fideiustior recte accipitur. caetervm pro filio naturaliter saltem obligato patrem constituere posse dubitationem non habet, egoniam satis est ob Iigationem naturalem ei adhaerere, cuius nemine consiluitur ut in. I. prima. q. ultimo. g. de con tiruta pecunia. Et ex bisbublata est haec obiectio actionis de pecu
lio . Abi tertio loco impugnant, quod negari noη possi
45쪽
molem lictim non sit rem alienare, alioqui dolo is secisse praesimetur ta ideo actio eadem aduersis eum competet, alienationes enim post iudicium acceptum interdictae sunt, ne actori opus sit cum pluribus Iitigare difficili me: debitum conbeqsii contingat,ssum ergo esse
se uidetur agi cum eo, qui nullo iure obligatus est, quoniam s siit obligatus,ex eo apparet, lita rei alienatione non liberatur ab actione mota immo, csim praesumat
dolo alienasse,perinde condemnabitur ars is pollideret μt in l. qui dolo. f. de regu iur. Sed pro rehonbone cossideranda sunt tria tempora, tempus rei trudicatae, tempus litis, tempκῖ me litem. Si rei iudicatae tempus insticias tune obligatus est, qui fuit condemnaisis, Mi iam dixi. Sed de hoc Iustinianus non loquitur. βι tempus litis, tunc di id obligatus e t te alienet ex causa voluntaria, iecus sit alienatio causam uetustiorem, ta originem iuris haberet nece bariam, ut in. l. alienationes.st. fami herciscun. per qgam declaratur cap. penultimum de exceptionibus uoluminis Gregoriani. Gqvod de hoc tempore loquatur Isistinianus negari non potest .si uero in-s cias tempus aηte litem, tunc poset proeedere illud, quod dicimus possessorem nullo iure esse obligatum ratione rei post e Le duntaxat, nam ex aliquo contractu teneri pose supra cap. v. ofiendi. Poterit itaq- alienarerem silue ex causa nece baria, siue ex Oluntaria, net amplisis ulla actione in ius uocabitur. Considem g prcl
46쪽
terea est, si participio praeteriti temporis iungctvr verblim, est, praesentis temporis, praeteritum G pedesiens tempus sit gnificari. nam cum dicimus, Troia capta est, non ad praesentis temporis demonstrationem refertur hic sermo,sed ad praeteritum. idem cum dicimus. L. Titius obligatus est, cuius rei tectis est Pomponius in I. cxxiij f. de uerbo lsigniscatio meae quo loco colligitur,
quid re londendum sit ad siupradiffam difficultatem,
nam cum dicit author hic, aut cum eo agit unusqgisqge, qui nullo iure ei obligatus est, si illud uerbum, est, in siignificatione praesentis temporis accipias, non poterit compraebendi ille caseus, ad quem obIigatur unusquis que ex litis contestatione, si uero accipias in significatione praeteriti temporis, quod bie ex materia subiecta suadetur, generaliter poterit procedere, ut ηullo iure omnino obligatum fuisbe d icdmus eum cum qκο agimus. nam si nullum negotium ge*it nobiscum, ignorantia facti potest illum excusare, si rem alienavit, ne in ius uocari possit. secus esset de eo, qui negotium me etcμm gessit, ex quo intelligere debuit mihi obligatum esse. argumento. l. qMod te.f. sit certum peta. Neorum, qκae tradit Baldus in . l. error. C. de iuris oefacti igno. ex bis, ut opiηοr, facilime bisee discultas sublata est. non omitto tamen illud, reperiri pol be casum, in e solite contestata nulla penitus adsit obligatio, silue qgo 4 d
47쪽
fuerit contra poJeserem, ut exhiberet argumento. I. primae oe secundae. f. ad exhibend. exhibita enim re penes iu dicem non poterit dici obligatus is ad alienandum, qui alienare non potest, quod non habet, idi cum abis' coniunctum magis adiuvabit authoris dictum. Intellectus. l. Et an eadem. b. actiones .f. de exception. rei iudicatae. Cap. VII L
f' X his autem, quae distulata O discussa fuerunt,
posent elici nonnullae inter personales Cy reales octiones differentiae. Cue inter caeteras est haec di seren-ri4, quod cum realis actionis libellus ei offeratur, qgirem actori ratione dominii obligatam ροψidet, sit semitrei exacta sit, amplius super ea agi non poterit, quo niam βι intendam me dominum, hoc superfluum erit,
cum iam fuero, dominus declaratus, quod nec reus negabit. scum res, quom m: hi solum obligatam contendebam, penes me siit, aduersus illum, cum qgo prius egi, litem mollere non potero. non enim ratione polli βionis, in qua constitutus sum, non ratione obIigationis,quae nulla erat ante litem contestatam, Cy si qua erat post
litem contestatam, soluta quidem fuit rei poscissione
in actorem translata. In personaIi uero actione aliud obseruatur,quoniam cum personam obligatam e be contendam, non solum ex una obligatione seu contractA,Mergm etiam ex pluribus cotractibus feri potest,ης
48쪽
relectu unius rei,dὸ quam erit quis obligatus multipliciter, posim sepius agere. I ideo Paul. in. l. CN an eadem causa. si . actiones in hunc modum dit. Actiones in personam ab actionibus in rem hoc differunt,quod climeadem res ab eodem mihi debeatur, singulas obligatio- 'nes singula cause siequuntur, nec ulla earum alterius petisne vitiatur. arcum in rem ago non expressa caψή, ex qua rem meam esse dico,omnes cause sina petitione apprehenduntur. nes enim amplius, quim semel res meaesti potest,sepius autem deberi potest. bactenus Paulus. caius Merba, nescio,an ab omnibus intelligantgr.egoni
cmoelii disserentiam omnes eje fateantur,rationem tamen differentiae,quae probabilis siit, non adsiignant. quo se,ut nec, in quo differentium confli tuerit Paulus, iudicio meo intellexerint. Verum dictis eorum diligenter discussis hoc facilius apparebit. adnorant itas ex illo loco Doctores in libello personalis actionis exprimenda esse causam remotam ipsitus actionis,sii enim rem mihi exempto debeas, expresurus utissum in libello te mihi exempto obligatu .quoniam singulas obligationes singulae causae sequuntur. at in reali actione exprimere satis est causam proximam, hoc est me dominum 4be,sub qua
qui dem causa omnes continentur. finge igitsir me exempto agere aduersum te, o succumbere, deinde eandem rem ex te lamento in alia instantia petere,an excertio rei iudicatae obstabit ta non obstaturam dicenis
49쪽
est. quonism eadem causa petenA non est. quod si rei ues dicatione egero, quia me dominum se dicam,s succubuero amplius mihi agere permissum non erit, sub causa enim dominii omnes causae,ex quibus dominus se potueram, lina petitione apprehenduntur. G ita interpretes
Pauli dictgm exponunt, rationems adducunt diserentiae, quoniam in personalibκs actionibus, qssae postsent ess e bouae fidei uel stricti iuris nece se est cognoscere intrinsereas earum qualitates utrum bonaefidei sint,necne, quod ex causarum remotarum exprestione intelligi poterit. in realitas alitem non est ea necessitas,qaoniam vines'ircti iviis sunt, nulla enim earum comprehense est in. I actionsim. ubi secundum doctores, omnes bonae fidei actiones enumerantlin uerum qui adducunt hanc
rationem, uidentur eam centemnere,qllam Paulus exprimis. qui solum in eo fundamentum constituit amplius,qurm semel res,mea ese non pogit, deberi autem se pigs posit, non autem resticit ad qualitates illas intrinsecas, quoniam oe in realibus i ci possunt, qaarum aliqκae ciuiles,aliquae praetori in quibusdam benignius in alijs stricto magis iure secundum naturam rei procedi potest. Praeterea aut causam 'ecialem dominii proposκi, puta quid dixi me dominum ex empto, o succgbui, sex alia causa dicendo me Upe dominum potero itera aduersarium in alia instantia convenire, quod doctores hic b tentur, G tunc nulla erit disterentia inter reales
50쪽
o personales, cui non expresi se i uel dixi rem tibi
tam, quia Titius mihi obligatus ect, uel quia dominus sum, istunc si non petatur . me, ut exprimam causam libellus procedet. Sed, nilf causam in processise litis Ostendero,certe succumbam. Vnde nec in hoc erit differetia. quoi si a principio petat reus, ut causam vel domini, vel obligationis exprimam, ut ipse positi deliberare, an cedere debeat κel contendere,ego non uideo, qgare potius in uno quam in altero casu exprimenda siti causa, immo doctores hic fatentur in utroq- casu compellendume' actorem causam exprimere. tandem sit rationem Eoctorum attendamus, quorsum Paulus adducit illam,
quod res amplius quim semel mea se non possiti fateamur enim hoc, rem scilicet amplius quia semel meam e se non poste,quod nece Hario admittendsim est, se-iquitur ne propterea me non posbe ex pluribus causis dominum se intendere, ita ut si in una decipiar saltem ex
alia, qμα gera ele potest,non agems Paulus certe hoc non diceret, qui generaliter tunc minime obflare exceptionem rei iudicatae dixit, cum eadem causa petendi non est ut in principio eiusdem legis. Vnde aliter Pasi- Ius interpretandus est. Sciendum itas eandem remex obligatione alicuius saepius deberi posie. ita ut licet ex Ana petiero, eg obtinuero, ex alia etiam petere rursus
p sim, o obtinere. 'ge te mihi debere Stichum ex causa emptionis, P ex testamento tam me abste pe-