장음표시 사용
21쪽
rus depgnis par. 2. verbJuperstiιio cap. re alii communiter. ultra alias poenas impositas a Sixto V. in Bulla : CVI , ω Terrae Creator , quam confirmavit Uroa. VIII .in alia,quae incipit; Serutabilis , ubi quoque alias poenas hoc
deli tum cocernentes imponit. Et nota
quod in hujusmodi libtis, prout saepius
Contingἰta affertur modus recedendi a Catholica fide , adorandi Daemones, Scsimilia verae fidei contraria, & Auctores Negromantiae in foro externo merito praesumuntur haeretici, ut docet Farina ccius rom. I. de haeresi quae' Ι 81..um. 36. Tatio Inter. 8. Quam poenam incurrit , qui legit, aut retinet libros proinhibitos, non propter haeresim, aut falsi dogmatis suspicionem , sed alio titu lo, scilicet obscenitatem , vel contra bonos mores ΘRespis P cccat mortaliter, M pun7ri potest ab Episcopo , vel Inquisitore , tamen non incurrit excommuni cationem , modo non sint libri Haereticorum, quia excommunicatio nouincurritur , nisi sit in jure e X pressa ,.
Ita Bonacina ubi supra num. 2. ει 3. M Legana ibidem num. I S. cst seqq. Quibus poenis puniendi sint legentes, sive retinentes quoscunque libros prohibitos, docet Diana piar. q. tr.7ardol. 6.
126i Inter. 9. Quid facere debet, qui habet apud se hujusinodi libros prohibitos ZResp. Tenetur Inquisitoribus, aut Ordinaliis locorum consignare , qua vis non desint , qui it um excusent , si liropria auctoritate comburat dictos ibros, ut videre licet apud Dianam
r 8. pers. Sed si aliquis. Sed vector
sententia est , quam communiter docent Doctores, non posse propria auctoritate libros tales comburere , sed teneti illos deferre ad Inquisitore si ut constat ex quodam motu proprio Iu Iii III. qui incipit: Cum meduatio,/.
ω ex L st. Greg. XV. quae incipit ἔ
Apostolatus noster, Ge. Verum est tamen , quod si comburat, non incidit in poenas contra retinentes libros pro hibitos, ut ex aliis docet Diana lac. eit. Caeterum libri , seu tractatus Astrologiae ludiciariae, Geomantiae, Se alii supra relati ad Iat. 7. ex Bulla Sixti V. debent consignari Episcoses, vel Ia-quisitoribus , prout docet Emm. Sa
cere retinere libros prohibitos , usque duci adhibita diligentia corrigantur sui docuit Μkrchantius, quem sequitur Diana par. II. tr. 8. res. 26. in lup. Nam id fuit reprobatum ab Alexandis VII.de est propositio II. reprobata. 62 Inter. Io. Episcopi, & Praela-δti Regulares , pollunt ne concedere
1ibi lubditis licentiam , seu facultate legendi Libros prohibitos Aen. Minime, quia Urban.VIIL
anno Io 3I. N ante illum Gregor. XV. revocavit licentias concessas quibuscunque Personis , tam Saecularibus squam Regularibus cujuscunque gracius a status, conditionis, qualitatis, de praeminentiae , etiam speciali nota , dc mentione dignis, Teste Lerana in
contra Peyrinum tom. I. WiviI. Mini mor. in Const. 9. Fauli V. d xum. 9. de hanc opinionem securiore in , & in praxi conlutendam esse , inquit idem Lerana. Addo ego ,N omnino sequen dam . Hi ac Diaua F. tr. 13. res 49. testatur se impetrasse a Sac.Cong. N. Offic. Generalis , & universalis In quisitionis licentiam legendi quo se Cunque damnatorum Auctorum libros, seu alios quomodolibet prohi bitos s etiam damnatos in Indice Rommano librorum prohibitorum. Vide
Lezanam , & Dian. Ioc. cit. ει par. 1 I. r. 1. re1. 62. apud quos plura Videri polluui . Vide etiam .Bonacinam de .c Wur. div. a. qu. I. pun. q. num. Io de iterum Leaanam lom. 3. verb. Libri
22쪽
de Inquisitores legere libros prohibitos pResp. Non possunt legere sine licetia Papae , seu i centia Sac. Congreg. Inquisitionis Generalis , Indicis , Magistri Sac. Palatii, juxta eorum facultatem . vide Leranam lom. I. et ecto Libri num. 2S. & Dianam par. Iar. S. res. 62.
de Tons Iater. 3. 1ir. de I. ConfusInter. 3. q. tu. de Vol. Dispens Int. r. a. tu. de GL Eles. Int. a. 3. tu. de Veris. Int. I . tu. ct Visit. Int. 7.1264 T Nier. I. Estne peccatum sa morale aperire, Ar legere litteras alienas pMθ. Ego absolute puto esse pec
catum mortale legere litteras alienas interclusas sigillo, vel alia via, quam vis ex hoc nullum damnum oriatur squia ut plurimum , omnes cupiunt ea, quae continentur in litteris, occulta retinere, de sic fit cis injuria a quae proculdubio pertingere potest ad peccatum mortale ; Unde nisi ratione amicitiae , aut alia de causa , quis credat
adesse inter praelat Ivam voluntatem
ejus, qui scripsit , aut illius, ad quem
litterae scribluitur , aperiens , & legens litteras alienas, mortaliter pec Cat, dummodo non sit Gubernator
tempore Belli, qui hoc facit, vel alius ad praecavendum proprium periculus quod sibi probabiliter timet ab in ἴ-
micis inserendum , aut denique Superior Regularium , aut Paterfamilias . Vide Enam. Sa merb. Litterae . Bona C. de restitui. δεθ. I. gu. a. punct.unico u. . 6. 7. ubi addit ex Molina , & aliis,te neri etiam ad restitutionem , qui litteras alterius injulte aperit . Caeterii,
qui litteras in publicum locum abjectas legit, non peccat, etiam si illarum frusta colligens id faciat; quia tales litterat habentur pro derelictis ;Peccaret tamen mortaliter si aliquod secretum in Ipsis contentum , alteri manifestaret, modo in damnum alicujus cederet, ut ex Sylvestro versi. Emptis num. I 8. Se La yman lib. IMP. I. tract. S. par. I. cap. q. num. q. firmae Diana par. 3. trau. 6. res I S. Vide etiam Leranam lom. I. par. I. cap. SA
I 26s Inter. 2. Estne peccatum mortale scribere litteras sine nomine ad Praelatum , in quibus Contineantur
aliorum det Ieta λ Et potestne Praelatus ex tali notitia ad inquisitionem deli, et orum procedere λResp. Scribere liujusmodi l Itteras
ad Super Iorem , in quibus continentur delicta occulta alicuo usa ex gene re suo est peccatum mortale , quia est species detractionis . Verisin si hoci
fiat ex charitate ,& non ex odio , aut malevolentia, sed solum causa corre et ionis, & emendationis proximi,nulo tum est peccatum , quia ex bono , Sehonesto motivo , occultata & celat scribens proprIum nomen , nempe sne ad nor Iliam veniat illius a contra
quem scribit , & fiat ejus inimicus. Ita docet Peyrinus tom. I. de Subdito
qua a. de Fauper. cap. 2. q. I 2. SI ex eo Leaana par. I. t m. I. cap. 8. sisnum. 3I. qui ex Rodriqueg addit , &bene, non posse Praelatum ex hujusmodi litteris ad Inquisitionem proce
de re delictorum, quae contInent, idem que probat ibidem cap. 27. xum. q. quiali ususmodi litterae. sine nomine, nullam
23쪽
inducunt infamiam , ut colligitur ex Itaρ. Ixquisitionis de accus Non prohibetur tamen , ne Prae a tus generaliter inquirere possit , habita talis notitia quia ad generalem inquisitionem faciendam non requiritur infamia. Vide Leranam Ioc. cit. qui citat Thomam de Iesu δε Visitat. ReguL tract.2.cσp. 3. num. 9. Aldere te de disi .RQU. lib. i
De Lucris ex Mutuo .. Vide tit. de Mutuo Int. I..ta66 TNter. I. Quotuplex est lu-I erum , quod illicite provenit.
Resp. Est triplex,nempe a lingua, ab obiequio, de a manu : Unde qui
tradit alteri. mutuum cum pacto , ut paestet munus , de ossicium a lingua vel ab obsequio , vel a manta, com mittit usuram ; Sc ratio est , quia haec ossicia sunt pretio aestimabilia square imponere mutuario obligationem pretio aestimabilema ad quam alias non tenetur, est usura manifesta, ut docent Doctores plena manu. Vide Bona c. de Contr. diD. 3. quci. 3.pun. 3.
TM7 Inter. a. Quodnam dicitur ossicium a lingua, a manu, & ab obstrquio pResp. ossicium a lingua est alloqui Principem , Domino m , vel smile ; a manu est acciperti pecuniam,vel alia bona , aut quid simile a quivales, ut agrum colere , domum aedificare a, rem conducere , & similia; ab obsequio vero est exhibere officia particularia , vel signa amicitiae , ut comitati tanquam Dominum a Venerari, dcc.. Ita S. Τho m. a. a. qu. 78. gr. 2. Bonaci n. Mi Iupra num. 3. Steph. a Saacto Gregorio lib. a. de Contras. c. Q. Mam 1. de alii communiter . Inter. 3. Quanam sunt conditiones , qui requiruntur , ut liceat aliquid in mutuo accipere pro damno emergente a & lucro cessante λReis Dico primo, quod tres con ditiones requiruntur, ut Mutuator licite queat exigere damnum emergens
ex mutuo . Prima , ut tempore Cou
tractus , in paetum deducatur damnus quod re ipsa eveniet,.vel imminet; aut revera sit sequutum ratione mutui, de per illud mutuans faetiis sit impotens ad dictum damnum impediendum is Secunda, ut non det ducatur in pactum aliquid supra damnum , quia non re ciperetur ratione damni emergentis ssed supra. sortem re per consequens
esset usura . Tertia , ut non cogatur
mutuarius potius pacisci de periculo damni, quam de damno , sed relinquatur in sua potestate, & si eligat pacisci de damno, poterie Mutuator accipere dictum pretium, dummodo sit justum, Se juxta qualitatem peri culi , licet damnum non. sequatur.
Quando vero adesset pactum , ut mutuatarius teneatur ad damnum emer gens, ante terminum restitutionis assignatum s nullo modo poterit mutua tor exigere dictum damnum , quia non tenetur mutuatarius , nisi ratione morae. Ita in . terminis firmat noster Pamtex Stephanus a S.Gregorio laco supracit. cap. 3I. xum. 3. Vide Bona c. ubiD3.pua. q. num. I. Habenda tamen est ratio probabilitatis periculi, & qualitatis elusdem , ac servata proportione inter periculum a & id quod accipitur. Dico secundo, alias tres conditiones requiri , ut liceat in mutuo, pacisci de lucroe cessante , ut docent Doetores communiter, sed sub diversis terminis : Prima, ut mutuatio sit causa cur cesset lucrum, quod habebatur in spe certa , vel probabili ; Secunda is, ut lucrum non statim exigatur , sed post debitum intervallum , aliter non
diceretur mutuata tota summa a unde fit, ut si quis mutuat centum alteri snon possit cum eo pacisci, ut ei statina
24쪽
reddantur quinque ratione lucri cessantis. Tertia conditio , ut non tan
tum quis exigat, quantum sperabat , sed deductis expensis , labore, & periculo , nam lucrum in spe minus va- Iet,quim in re . Vide praecitatos Doctores , de alios apud ipsos, & praesertim Tolet. Iib. s. eap. 32. G 33. Semper tamen praemoner4 debet mutuatarius, ut quis possit aliquid acciperti ultra sortem , scut diximus de dam-
Ia69 Inter. q. Quodnam dicitur damnum emergens, 5c lucrum cessans pSes . Omnes Doctores conveniunt dicentes illud dici damnu emeringens a quod quis patitur in re sua obmutuum alteri datum , quare cogitur ad usuram accipere ob necessitatem Pecuniae a quam mutuo dedit, vel pa titur aliquod damnum ex desectu pe- Cuniae s & cogitur v. g. Domum suam minoris justo pretio vendere ob mutuum , aut domus corruit a quae non corruisset, si pecuniam alteri nou mu tuasset: cum ex defectu pecuniae eam
reparare nequivit . In his, & simill-hus casibus accidit damnum emerges. Lucrum autem cessans dicitur esse Cum quis non percipit fructus ratione mutuatae pecuniae, ut accidit , quando paraverat pecuniam ad emendum agrum , vel domum , vel ad negotia dum, sed ea alteri mutuo datas non potuit domum , vel agrum emere a &fructus ex eisdem referres aut pecu
niam negotiationis exponere , & inde lucrum percipere. DD. citati, & alii Communiter ita docent.
Vide tit. de Pejun. Inter. 2o.tu.de Ingnor. Inter. DIV. tiri de Irreg. Inter. I9. ait. de Re I. Inter. 69. et 27o T Nier. I. Peccantne mortal Iter
I Clerici ludendo Ludis Alea rum , dc Taxillorum ZRev. Iure Canonico est prohi M.
tum Clericis ludere Aleis, vel Taxillis ; Imo non tantum ludere , sed e G am interesse hujusmodi ludis est prohibitum Clericis, ut patet eκ cap. petiuis. de statu, G Vita Clericori ea Episcop. 23. dist. s cap. inter delictor de Excef. Fraelat. quas prohibitiones
demum confirmavit Conc. I rid ess22. de rejorm. cap. I. Et hoc maxime procedit in omnibus Clericis , qui ordine sacro initiati sunt, vel si in minoribus, habent Beneficium Ecclesiasti eum . Verum tamen est , quod quidam ta
men dicunt, eos non peccare morta
liter , si animi gratia secreto , & moindice luderent absque scandalo ς Ηος Doctores Testri , Se sequitur Dian. pcr. 7. tras. 9. res. 3. Sed Ugolinus de Of. Epis cap. II. g. 23. num. I re solvit, peccare mortaliter Clericos
praedictos, qui Aleis , vel Taxillis ludunt. Ideo vide Barbos. de Pure Eeck1. Ii9. I. cap. 4o. num. 66. 6j I eq. Et in collect. in Trident. Ioco supra eis. DP
nuri. 3. εθῆ q. cae ad Int. 73. sit ISo. 27i Inter. 2. Quibus poenis sunt puniendi Clerici , S: Religiosi, qui cum diversis, & ad longum tempus, & denotabili quantitate, & frequenter Aleis, vel Taxillis ludunt λReo. Ultra peccatum mortale squod incurrunt , debent deponi ab officio, ut decernitur in cap. Inter dilector de Exc6. Fraelat. Sc damnari debeae juxta cap. Episcop. 23. dist. Qui Canores loquuntur de publicis Aleatoribus, aut de eo, quJ Aleis est nimis deditus, de praeterea fiunt Infames , infamia is facti, ac proinde Irregulares, & Inhabiles ad officia, & Beneficia Ecclesiastica. Ita docet Thesaur.iη prax. par. 2.verb. Ludus cap. q. Molina de Iustitia tradi. 2 disp. Is 9. in o. g. Nihilominus. Barb. de potest. Discop. GIIeg. 63. n. G. 8e alii, quos refert, & sequitur Lera.
plura haberi possunt ad intentum,qua-do casus Occurrerit. C a Ia a In-
25쪽
I 272 Inter. 3. SI Episcopus v. g. sub poena excommunicationis , alia uti censura vetat suis Clericis usum aleae, incurrunt ne talem censuram Clerici ludentes in loco exempto, ut sunt MO-nasteria Regularium pResp. Plures Doctores mox citandi dicunt, quod non incurrant , quia Iocus exemptus pro eXtraneo haberi debet , de hanc sententiam in terminis tradunt Sylvester in sum. perb. excom
prizH. miniin. in addit. ad Constit. Urri cap. a. sub num. 3. G in Const. a. Sinti IV. S. 7. num. 9. Busetaba uin lib. I.
res. 68. num. Io.&plures alii apud ipsos. Vide Dianam paris troa .res.D. in De idem asserentem , & DD. citandos infra isti i So.ad Int. 72. V 78. 1273 Inter. q. Episcopus ludens aleis contra constitutione ni sub poena e X- Communicationis ipso facto a se latam , contrahit ne e X communicationem λκωρ. Minime, quia legἴssator non servans legem a se conditam, non subjacet poenis latis contra transgressores legis,& consequenter dicendum est piscopum non subjacare e X communicationi in tali casu. Ita ex Agorio sSalas , & Sayro in Clavi Regia firmat Bonae . de Iers. disp. I. quaest. I. p n. 6.na M. I 6. sed vide dicta in tit. 83.de Episcopo a est Episcopalib. ad Inter. I. 227 Inter . V Ludens cum Episcopo in casu dicto, scilicet manente edicto
Continente e X communicat Gnenm ,
incidit ne in excommunicationem ab eodem Episcopo latam λResp. Si Episcopus tunc non suspendit vim sui edicti, certo in excommunicationem incidit, quia facit contra edictum Epit copi edictum non .suspendente. Verum est tamen, quod tunc Episcopus censetur suspendere
suum edictum , seu dispensare cum Illo , qui secum ludit, nam probabiliter censetur cum punire non Velle,vel ad grave peccatum inducere . Ita aliis citatis docet Bonae .loco Iupraeit. n. II. Ego tamen dico , si Episcopus eo casu aleis ludens peccat, pariter peccare ludentem cum eo , nam ipsius pecca
273 Inter. 6. Quam poenam Incurrit Episcopus, qui ludit cum eo , quem scit contraxisse excommunicationem a se latam propter ludum Resp. Incurrit e X communicatIonis poenam , quia Participat in crimine criminoso cum excommunicatos juxta cap. Nuper de scaten. excommuis nicationis, Bona c. de censu disp. 2. q. t. pun. 6. b. I. num. 8. es' jeq. sed hoc intelligendum est , dummodo is a cum quo Episcopus ludit, sit excommuni catus vitandus, ut colligitur ex dicto cap. Nupercit. Siquidem post Concilium Constanti ense , non tenemur e X- commonicatos toleratos vitare. Ut docet Bona c. de legib. GD. I. quaest. r. pure. 6. num. I S. cum Sancher,& aliis,& est communis sententia . Vide quae
dixi in tit. 83. de Episc. ω Episcopis
De Luxuria. Vide tit. de Circums 'e IM. I 6. est ad
Ia 75 TNater. r. Quot sunt species A luxuriae Reis. Sunt septem. Simplex sornicatio , Stuprum , Adulterium, Ince- celtus, Raptus, Sacrilegium, & peccatum contra naturam. Tolet. lib. S. e. Io. num. 2. Bona c. de Matris. q. q.
26쪽
I 277 Inter. 2. Peccatum contra naturam quo tu plex est pKeis. Triplex est, scilicet mollities , leu voluntaria Pollutio , Sod mi a , & Bestialitas.
127S Inter. 3. Peccata contra natu
ra potestne dici, quod sint ejustem speciei specialiis mae , ita ut sum cIat in
tum, si Mandans fecit pacem, vel am Acitiam , vel contraxit parentelam cum adversario , sciente tamen Mandatario; Ita. Sylve iter in summ. eterb. Homis Ddium I. sub nIm. II. Toletus lib. I. e. sq. sub num' I. Bonac. de Irr. ADQ. q. q. pun. 8.n. 13. & est communis sen
confestione dicere se procurasse Pol- 11 Si Inter. 3. QuI revocat manda Iutionem, non explicata Sodomi2, Vel tum expresse , vel virtualiter, ut non
Bestialitate pMθ. Nullo modo hoc potest di,
Ci, quia solum conveniunt in specie subalterna, & ideo contraria sententia merito reprobata fuit ab Alexa dro VII. die et A. Septemb. I 663. di est propositio 24. damnata .
De Mandato. Vide tit. de Disser. In t. s. tit. de EecL Da-
1279 T Neer. I. Qus mandat per Asel salsinium Christianu in interfici , quam poenam in soro conscieiditiae incurrit Reis. Non solum committIt gravissimum peccatum homicidii , sed
etiam e X communicationis poena ipso facto incurric, etiamsi non sequatur effectus . Ita namque decernitur in e.2. de Homicidio in 6. & tradunt Sylv. ver Exi . 8. sub num. 24.τ olet.lib. I .cap. 8 n. 8s ope finem . Verum haec e X communi crio nulli est reservata, ut ait Iacobus Mancinus pra.4.dub. 9. Tersen
hae regula . Sed Vide Armillam vera. Is inus G pera. Excommunicatis T. I 28o Inter. a. Quot upliciter potestre o cari mandatum Reis. Dupliciter , scit Icet expresecommittatur homicidium , fit ne irregularis , si Mandatarius occidat Resp. Non fit irregularis, quia ta te homicidium non oritur ex priori mandato, sed ex malitia Mandatarii, ita Henriquer , Sayr , Filii ucius , de Ugolinus, quos dat, & sequitur Bona c. Ioco supracit. Vide etiam Tolet. lib. I. c. 3 q. num. I.c, e. 83. n. t G S.I282 Inter. 4 Qui mandavit interficere inimicum, & facta revocatione mandati , adhuc praevidet Mandata rium velle mandatum exequi, tene turne ex iustitia admonere Occidendum , ut sbi caveat λαθ. Ex justitia non tenetur, nam partes suas egit a revocando mandatum impostum , cum mandatum suapte natura revocatione eX tinguatur re
adhuc integra : Unde si Mandatarius
homicidium committit , non imputa tur mandantia Ita S. Antoninus 3. pomtit. 28. cap. r. g. 2. Bonac. de irregula rit. AD, 7. quaest. q. pang. S. sub πυ. Iq.& alii apud Dianam par.q. tr. 2.res Iss Vlae etiam Sylvest. in Sum. τerb. HO murd. I. sub num. II. qui idem asserit: Tamen ex charitate tenetur ipsum admonere ς unicuique enim mandavit
Deus de proximo suo; de qui potest impedire peccatum & nota impedit, est ejusdem peccati reus .
SQ, quando sne ulla fictione revoca- Vide tit. de Abor. Inter. I. tit. de Ebriet. tur, vel prohibetur Mandatario, ne ullo modo exequatur mandatum: Virtualiter vero dicitur revocari mauda Inter. 3 .lit. de Hor.Can. εις. Inter. 6. tit. de Ignor. Inter. I 2. tu. de Irreg Inur. II, ut, ct Mel. Inter. q.
27쪽
I 283 F Nnter. I. Potestne Medi-1 cus sine peccato applicare medicinam provocativam effusionis seminis , & pollutionis λResp. Si talis medicina nullum allum habet effectum , .nemo illam sumere , aut ordinare potest sub poena peccati mortalis, quia illicitum est
procurare pollusionem per medium contra naturae ordinem ς Nam pollutio est intrinsece mala, bc quamvis ea desiderare quis possit ob sanitatem, ut pluribus relatis docebo intit. Iqῖ. de Mollitis, seu Follationes ad Inter. 24 Tamen numquam licet eam procurare ob eamdem sanitatem , ut recte docet Diana par. 9. tres. 9. res. 3 9. versidem , quod dictum est. Vide etiam eumdem Auctorem par.q. τract. q. res IS9. Em. Sa verse. luxuria num. II. est Iaaqui testatur de communi, & respondet ad arguinent a Contraria egregie in Vide etiam Toletum lib. s. cap. 13. sub num 1184 Inter. 2. Peccat ne Medicus tradens medicamentum Infirmo ad sumendum de eo experimentum pM'. Quoties non adest opinio saltem probabilis de illo pharmaco,paccat mortaliter Medicus contra justitiam, quia injuste vitam proximi exponit periculo, cum praetermittat medicamenta probabiliter utilia , quae habet adhibendo incerta , ut ex Sayros Arcirio , & aliis firmat Bonacina de Ieribus disput. z. quaest. Α-9. π,2 S. Vide ad Interdequentem.
1483 Inter. 3. Fit ne irregularis Medicus, qui praebet aegroto Medicinam , quam nescit, Vel dubitat, an profutura se Infirmo Reis. Si MedIcus habet remedium certum, Sc adhibet remedium , seu medicamentum incertum, & dubium, utique peccat, & secuta morte infirmi irregularitatem IncurrIt; Nam Medicus ex charitate, di justitia tenetur il
lud medicamentum certum apri Icare, quia certum pro dubio relinqui, sine gravi peccato non potest , & in hoc. mnes Doctores convenIunt . Si vero medicamentum certum non habet,.tunc in conscientia tenetur illud applicare , quod melius est , & oportunius juxta probabiliorem sententiam Medicorum , alias mortaliter peccat s& fit irregularis, si infirmus moriatur,
nec sufficit , quod apsicee id , quod
salutiferum probabiliter arbitratur, ut docent quidam apud Dianam par. 2.tra U. I 3. res. 7. Nam faceret contra conscientiam, quae petit, ut certiori modo , quo pollumus , proximo sub
Veniamus, ne ponatur periculo mortis , relinquendo Opportunius reme
dium secundum probabiliorem Doctorum sententiam, pro medicamento probabili, ac dubio; fieri enim potest, ut infirmus propter illud medicamentum ex hac vita decedata Quando vero Medicus nullum habet medicamen intum certum , aut opportunius, tunc
non peccat, nec fit irregularis praebendo pharmacum dubium,Sd minus pro- habile an sit profuturum, vel nociturum , quia melius est aliquod medicamentum applicare cum spe salutis, quam nullum adhibere relinquendo infirmum in illo statu disperatae salutis. Ita ex aliis docet Bona cina rom. I. de CeUur. disp. 7. quaest. q. n. 6. .. I. Est tom. 3. de Iegibus disp. a. quaest. q. pun. 9. num. 22. G seqq. Alios Doctores vide apud Dianam par. I . tras. 3.res II 1186 Inter. q. Potestne promoveri
ad Ordines Ille Medicus, cujus causa Egrotus Interiit δResp. Si ex culpa , vel Tmpe Atia
illius , mors sequatur infirmo, certum est cum eum peccare , & fieri irregu Iarem , cum sit causa illius mortis, Seper consequens ad Ordines promo Veri non potest. Vertim si citra ejus culpam oriatur infirmus , mors illi non imputatur , licet illi vetitum esset mederi, ac proinde ad Ordines non prohibetur
28쪽
hetur ascendere , Vel promoveri, quia nullam Irregularitatem contraxit. Ita pluribus relatis docet Bona cina tom, I. de censur. disp. 7. qu. . 6 μπ. . num. 2. Vide Toletum lib. I. cap. 8 I. num. 7.Iq. eae lib. s. cap. I. I is x. x 287 Inter. S. Medicus a qui vocatus
recusat venire a peccatne mortaliter s.& fit ne irregularis si hac do caula moriatur Infirmus λπιθ Quoties infirmus ex notabili culpa,& negligentia Medici moriatur, proculdubio ipse Medicus non solum
mortaliter peccat, sed etiam irregularitatem Incurrit; nam eo ipso quod se obligavit ex mercede infirmos curare, est obligatus ad curandum illos in omni eventu, immo tenetnr gratis. mederi pauperibus solvere non valentibus, & peccat mortaliter, si non vult pauperi mederi,& si habet publicum stipendium nihil potest recipere, etiamsi salarium sit tenue , & tenetur rem stituere, si accipiat; quamvis ultro sit
let. lib. I. cap. 3I. sub num. I. de IV. s. cap. I. subvum. . Alloeta vera. Med ius num. I a. & est communis sententia. Praeterea Medicus, qui est a Communitate Salariatus ex iust ἰνῆα .renetur curare omnes infirmos illius.
loci, in quo recipit salarium, ac etiam Religiosos , si adsint, quia Conventus Religiosorum, & ex illo singuli sunt Cives illius Urbis, vel loci, ubi
est Ecelesia, ut tradunt Bariolus in I. I.
Immo. Religios sunt magna pars Rei- sublicae Christianae, in qua jus publicum cosistit, ut habetur ex lib. I. g. .
C et NaVarrus cons. 33. de. Regul. ββ num. IO. pro M. ergo &c. Vide quae dicam in ID. IIqὐ δε operibura, ad In
1283 Inter. o. Quomodo debent se
gerere Medici, si ad infirmos in lecto
Iacentes vocati fuerint , ne peccent mortaliter a & multarum Poenarum reos te constituant pResp. B. Pius V. in quadam sua Bulla , quae incipit Supra gregem edita anno II 66. Praecipit, quod omnes Medici cum ad infirmos in lecto jacentes vocati fuerint s. ipsos ante Omnia moneant , ut idoneo. Cofessario omnia peccata sua, juxta Ritum Sanctae R. E confiteantur, neque tertio die ulterius eos visitent ,. nisi longius tempus infirmo Confestar ob aliquam rationabilem. causam , super quo ejus conscientiam onerat , concesserit, Meis per fidem Confessoris in scriptis factam constiterit, quod infirmi pecca
ta sua confessi fuerint . . Immo Medici juxta praefata mi Bullam , dum licentiam medendi accipiunt , jurant se illos servaturos . Itaque Medici transgressores , ultra alias poenas in dicta Bulla contra eos impositas, peccant mortaliter, & sunt perjuri . Vide Em.
Sa perb. Medicus num.. I. & alios ino citandos . Praeterea Sacra Cardinat.
Congregatio anno I 5Sa. jussu Sancti sesimi ,scripsit Epistolam omnibus loco-xum ordinariis, super publicatione s& observantia dictae Bulls , . ut vider licet in quodam libello,cui est titulus Aveertimenti di S. Carlo a' Confessori;& ibi pag. I s. usque adpag. IIS. in clusive p ura videri possunt ad hoc propositum . . Et Emmin. Cardinat. Vicarius jussu Sanctitatis suae an .2699 publicavit Edictum in confirmatione Bulla: B. Pii V. & absolute mandavit
sub eisdem poenis , & sub poena In terdicti ab ingressu Ecclesiae ipso facto
incurrenda, ne Medicus post tertium diem visitet aegrotum cujuscunque gradus, conditionis, aut dignitatis , di pro quacunque infirmitate , etiamsi
videatur levis , nisi viderit in scriptis fidem Consessarii , qui ejusdem groti
confessionem audierit . Unde caut clegen
29쪽
legendi sunt Doctores . quos refert, de sequitur Diana par. R. troci. q. res. 99.. Bona cina tom. 2. de legib. disp. q. qu. I. tuum I 6. num. Io. de alii : Caeterum, si infirmus pertinax sit in renuenda
Confessione , Medicus non debet illum deserere , praesertim si gravis sit
Infirmitas , quia praecepta litam an snon videntur obligare contra charita tem , secus autem si infirmitas non sit gravis , & non timeatur mori S pe riculum, quia in tali casti non aciest causa cur dicatur praxeptum non Ob ligare , ut recte, aliis relatis , resolvit Bona cina ubi se . xum. I 4. licet Diana Dc. cat. dicat, quod non sit infirmus deserendus a Medico , quoties ejus absentia esset graviter aegroto nocitura. vide iterum ipsum Dianam par. II. D. I. res. 22. Nota denIque , medicos haebreos non esse admittendos ad curandos Infirmos Christianos ex Sulla Greg. XIII. incip. Aliae Fibe ; Et Medicos Chiltianos teneri professionem
fidei emittere antequam promo Vera
tur, ex Bulla Pii IV. quae incipit In Sacrosancta . vide Armillam terh. yu
1289 Inter. 7. Teneturne Medicus in conscientia nunciare mortem Infirmo, quam praecognoscit cito, & certo ven turam 8 Rev. Certo tenetur per se a vel per alium hoc facere , quia talis prae nunciatio prodest valde animae infirmi, de confitebitur si forte habuerit consilientiam de mortali; & etiam
prodest, quia potest disponere de rebus suis dum tempus habet ; Et licet
Medicus dubitet, an haec praenuncia tio prostitura sit necne , adhuc tene
tur, quia in dubio debet , si potest
commode homo avertere a proximo
suo damnum notabile; praesertim,quia bono corporis , bona animae sunt praeferenda : Unde non est audiendus Galenus dicens , Medicos erga in lirmos deploratos, debere seniper sanitate: n
spondere; Nam Galenus loquutus suit
tanquam conscius vitae temporalis; omnino vitae spiritual Is ignorans. Vide Sylvest. verb. Medicus num. q. vers. q. Fragro sum de Lepis. tom. I. Iib. I. disp. II. S. 9. num. 224. Armillam sverb. Medicus sub num. Et Dianam par. II. tras. I. res. 22. pers Non deseram.
I fessionem nulla praemissa diligentia , ut peccata omnia ad memoriam reducat, facitne validam conlisesionem λμθ. Qui prius non conatur pee
eata ad memoriam reducere, non facit valide confessionem, & licet postea subirent In memoriam, adhuc invalida esset confesso, quia exposuit se periculo aliquod peccatum omittendi s de consequentor denuo ex Integro facienda . Vide Tolet. lib. 3. cap. 8. ntima Ias cap. 9. Eum. I. ω cap. I. . num. S. in D. Cajet. in Sure .perb. Confesso vers. decιma , de est communis sentetitia. I 29I Inter. a. Sejus accessit ad Communionem , sed dum erat cum aliis in circulo recordatur esse in statu peccati mortalis, ob unum , vel plura peccata oblita confiteri, at quia siue nota infamiae , vel scandalo discedere non poterat , Se Confessionem prae inittere, non confessus , imo sine praevia contritione Communionem sumpsit, quae
ro an ipse Sesus peccaverit mortaliter, vel non pM P. Quod non peccavit asserune ialiqui , n Isi ex conscientia erronea id fecerit, putans in tali casu pecc are,deratio
30쪽
DE MEMORIA FECCAτ. ET DE MENDACIO. 2s
ratio horum est, quia de duobus malis minus est eligendum, nam sicut eli de Iure Divino vitare irreverentiam Sacramenti, ac illud sine mortali recipere, ita pariter est de Iure Divitici se andalum proximi evitare , Se sic potest suam tueri famam 9 Unde quia majora mala sequuntur ex scandalo , quam Cum peccata communicare , ideo dicunt a non peccasse Sejum in dicto casu a quamvis teneatur postea quamprimum confiteri sed adverte, quod praeceptum Trident in istis. I . cap. 7. de
Confitendo quam primum , non afficit laicos,sed solum Sacerdotes celebrantes necessitate urgente. Ita Gabriel a S. Uinc.ct rem.ignoridis II .dub. II .in fine,s alia,quos. Ego citavi in tit. IIo. de Laicis ad Int. s. Favet dictae responsioni victoria in Summ .de Euchar. n. Iacatio verborum cum intentione falis
tendi; seu falsum dicendi . Magiste e
I 29q Inter. 3. Libenter scirem quale sit mendacium Perniciosum , Osticio sum , de Iocosum
Resp. Perniciosiam est quando est
in damnu, de detrimen tu aIicujus. Officiossi, quod potius est in utilItatem alicujus;Ioccisum , quod nec in detrimentum ,nec utilitatem alicujus est Est eommunis sententia . in fine, de Suarer , quos dat , dc sequi
is sise, cum Vasquer, Medina, Azorios de aliis a Bona c. de Euch. disp. q. q. 6.pun. II. G I8. Diana par. 3. tract. q. res. 77. Cum Henriquer , &Reginaldo , Immo apertius loquitur par. q. tras. q. res ρου. cum aliis ibi congestis: Mihi tamen probabilius dicendum videtur peccasse mortaliter, eo quia actum contritionis non elicuit acum in quacumque angultia tem poris possit quis actum contritionis elicere , maxime cum Deus semper sit paratus nobis praebere auxilium suum ut re et e concludit ipse DIan. loco prox. cit. in M. Sed de actu contritionis v I de dicta in tit. 3 q. de Celeb. Missae ad Int. 8.c, in tit. 69.ct coutrit .ad Iut.q.
De Mendacio . Vide tit. de Testib. Ge. Inter. 2. 7. S.
I 29 a TA Neer. Quid est mendae Ium λAes'. Mendacium est falsa signifi-Ia93 Inter. q. Estne semper peccatum dicere mendacium pae p. omne mendacium unIveris saliter loquendo est peccatum . T let. u/isvrd uum. 3. ac etiam officio sum, quod videtur mendacium minus culpabile . I 296 Inter. s. Estne semper peccatum ortale dicere mendacium λπιθ. Perniciosum menda Ium ex genere suo , semper est mortale . nisi excusetur in advertentia , aut levitate materiae , tunc enim fit veniale .
Sicuti mendacia olficiosa a ex se venialia sunt, quae si cum Iuramento fiant , sena per erit peccatum mortale δTolet Ioco eit. sub num. 3.3c est commu-n s sententia . Omne mendacium in IudicIo est mortale . Caiet. Σ. Σώρuaest. 69. an. I. non autem in male
ria levi, nisi fit cum iuramento . I 297 Inter. 6. Mentiri in Confessione estne peccatum mortalσ , vel veniale Rev. Mentiri in Confessione,quo is ad materiam peccati mortalis, Est pec
Catum mortale , secus autem erit tantum veniale; Sed hoc IntellIgendtim
est , dummodo peccatum veniale non sit tunc materia necessaria confisionis ex eo, quod a Poenitens ali ud pecca