장음표시 사용
441쪽
in arrerin,aut aliquo membris principalibus excipi utur ab hac inunctione quantumuis accuratu sanari posse, sed simplicia tan tum ut opinor, & solitaria; qualia non amplius dici possunt quae vel intemperiem, vel ingentem dolorem ,vel phlegmoneni, vel
pruritum comitem habent laque accidentia qu m pro ratione simplicis vulneris grauiora. Atque ita per meram virtutun transplatationem inter qualitatem ungueri balsamicio spiritum mundi, qui rerum omnium actiones in se recipit, ac aeri reprisentat, curationem eiusmodi vulnerum mirificam perfici volunt cuius se vadem ac sponsorem praecipuum, codem ferme tempore quo Burggrauius biolychnium suu accendebat, Goeunius exhibuit, nempe ut hic vulnera omnia eitra ullum dolorem, dcreme. dii applicationem sanando,ille ver morbos cuiusuis generis absque ulla potione, aut sumptis pharmacis abigendo,am bo,homi
nes insigni miseria leuarent Ucereqtque ut frustra essent omnes medici, chirurgi omnes, medicamenta plaitia; & quicquid uspiam Hippocraticorum, aut Galenicorum est e xularci Proiecto cum tot in dies supra captum humani ingeni ,bearissimus illos cis es' ones,e visceribus naturae detenebrare video, equidem audeo similiter in hanc spem venire ,vrcoelum ipi um petant stultitia,&se volaturos aliquando non dissileantur ; quandoquidem fuerunt olim homines qui volandi artem probe callebanto essentadhuc ni Plautinus quidam miles sexaginta horum millia Uno die manibus Occidisset suis: immortales enim eos quid attinet cogitare , aut a praetenti, obsignataque multae pecuniaearternum faedices, cum plures sint ex i liorum gregσ, quiάγ mora seu mauis insenescen tiumcum Sophista illo Galanico, aut Solis, O Lunae quas Vocant
operationes polliceantur, ε u uam olim Musarum Ulcumcalatur maxime .. flimo eo vique prouecta est Henrici cuiusdam camari impudemtia, ut edito publice libello,ne dum programmate, singulis qmma ni operissecretum sex nu-mis ris tussic rive π, Quo Mesaraturuinreciperet. 'Sed Herculis sit stabulam Augia repimgare, strum vero sucamilli curationi laxuam detrahere, non secus. atque Burggrauium exarinarum antea, reliquimus. Qua
in re, quin iacuitas sit omnibus obuia, nullum certe dubiton esse
potest ; nam seu libros inprimis illorum consideres,qui a
442쪽
h ec remediari M. χ ραι in orbem inuehunt literariui seu remipum, quam bono omnium irarum ,& excogitatam praedicant, vix quicquam in illis reperias, quod Bacchae bacchanti non tu sit effudisse.Scripta enim vides bullatis continuo nugis ut iudigescant, ut i mequalia sunt, vi nihil in illis explicatum, ostensum, apertum,probatum est, meras fabulas narrant, quas non cisati- scin anua bibae rerum inter se mutuas consensiones,vel dissensione, tam accurate colligunt , ut Mi Zaldi centurijs obstruat posteriorum haec quasi exaggerata altius diligentia , & nihil tandem sit in orbe, quod cum aliqua alia re non mirabiliter consennat: characteres insuper & sigilla laudant, quorum minima virtus sit hominem seu mirabilium operumpatratorem essicere ; ac demum aliatores semper illis in ore sunt, obscuri , ii times, filosin, C ehHermes, Thelel, Maset, Artephius, Picatrix, Morienus, Pseudo Salomon Rabinicus, & id genus innumeri, quo-aum imbuti deliramentis, postquam omnia serme extra rem, deiqua quaestio instituta fuit, & vere viet διονισα congesserunt Vis scire lyomodo tandem. illis abutantur, ad unguenti magnetici
vim stabiliendamὸ hoc sane veI prorsus simili modo, Rcmora seu Echeneis natam in medio cursu sistit , iuxta illud Lucani
puppim retinens Euro tendente rudentes iIn me s Echeneis aquIT, ergo characteres certis sub conHellationibus sculpti, admirandas virtutes habentθam vero foemina tenens in 'ua manu auem, in altera piscem, modo insculpta. fuerit sub debita constellatione,optima est. ad capiendas aves, ςrgo unguentum armarium vulnera curat citrae remedij applicationem : Fidem vestram amipello Academici omnes,quodna hic humanae nedum artificiosae ratiocinationis vestigiu merito quidemHoratius, ego cum illo. Si dicentis erunt praemissis ab a dicta,
Rem igit ipsem yideamus, forte an anctius, ct rationi ac experientiae couenientius subdita sit,tuc O nim νt inquila Aristoteles in
libris de Caelo, rex bene cedit cum o τλ φανοι votς m P es, si ἀφανο α πέ quando ratio apparentibus attestatur, era' Iarentia rationι. Iam vero quamvis ipsi circumforaneorum i stae Maesi lianum Imperatorem, pragi si profς
443쪽
rant, quibus secretum istud cum a Paracelso, tum ab alijs Medi
cis rei instar pretiosissime oblatum fuit, eiusque in multorum sanatione experimentum quotidie fieri asseuerent , ego tamen
qui probe novi,quanto cum veritatis dispendio, homines illi suis opinionibus blandiantur, libenter profiteor me adhuc indubio
Versari, an unquam periculum istius fecerint, saltem in vulneribus compositis , aut aliis quae natura ex se,& absque eiusmodi ope medicamenti sanare non potuerit; nam quomodo in primis, tunc cum non adeo facilis erat curatio, ut nunc ipsam per ingeniosa mendacia reddiderunt, ferrum haberi potuit, quod unguine illo magnetico delibutum,eadem virtute foret ad vulnera quae
intulerat sananda, qua Achillis has a quondam suisse perhibe tui & si illud casti tandem adepti sunt, quis medicus tam effrons Vnquam fuit, ut auderet remedium hoc, homini de vita perici, tanti praescribere e aut qualis aeger tam insanus, qui neglectis optimorum medicorum praesidiis, tunc cum spes omnis in angusto redacta est, huic potius superstitiosae, & inexploratae curationi velit confidere praetereati Guatuci seu ligni sancti virtus, primum quidem ab Utrico Hulteno equite Germano, salutari esta diu comprobata, in tuis venereae curatione, statim ab omnibus medicis,& aegris amplexata fuit, nec hodie apud orbis utriusque accolas sanctius illa, est quicquam,aut potiore υO: si idem contigit, ex Hydrargiro, postquam Iacobus Carpus insignis
medicus, eam in eiusdem a flectus profligatione, expertus est plurimum prodesse: si minimus medicatus qui in aliquo Emropae angulo scaturit, tribus aut quatuor comprobatis sanation hus , omnes aegros ad se ex reliquis partibus attrahit; si Caesaris Magati nova curatio curandi υulnera, raro i a tractando, O medicando, multum iam non modo per scholas, sed per chirurgorum tabernas , & noscomia inualuit: si denique alia remedia continuo placent statim atque vel usu utilia, vel experientia certa esse cognoscuntur: Quid tadem causae est,si unguentum armarium toti probatum suit, ct quod ipsi vacerrae barbaroque potitio stulti res, sicunt, nunquam fallente euentu, quod nulli huc usque ex tot principibus viris, qui moras, de molestias curationis meth dicae aegerrime serunt, vim eius tentare ac experiri voliterint cur in nos omijs ubi expensis tam accurate consulitur, tot messica-
444쪽
- LIBER PRIMUS. 4rimentorum loco, istud non usurpatur quod instar aliorum omnium esse posset cur in castris Surbibus obsessis, quae plerum- rque chirurgorum inopia laborant, non hoc rc medium, quod ab omnibus admi nistrari potest,admittiturΘimo cur milites tam crebro moriuntur, aut mutili fiunt, si adeo facile ipsorum vulneribus subueniri potest cur item nulli hactenus probo ct erudito medico fidem sui secit , sed ciniflones tantum, S bardi, ac stupidi quos Galenus ipse χρueuυθις quasi verveciso mucco scatentes, Therarent S. βοοβάλοιο TZetaes appellaret, ego vero omnium ineptiarum iis.ε. seruosesta plerumque depraehendi, eius vim non ex propria ex perientia , sed ex communi aliorum agyrtarum fraude, S in po- stura iactant & efferunt, ut solent multa alia absurde omnino, Se inconsidet ate ξ fieri ne potest ut tot herbulae, tot semina, tot radiculae, tot exotica medicamenta viai taurum aut alteri affectui sanando dicata,breui tempore auctoritatem sibi apud nos secerint;&vnguen tum illud cuius tot mirificae virtutes elle praedicantur intra foeculi vertentis spatium quod ab eius inuentoribus Basilio Valentinoo Paraeel clecursum, consectumque est, nondum se e tenebrionum ossicinis in claram, apertamque lucena Vendica- ου
re potuerit ὸ equidem cum haec apud me perpendo,venit mihi in mentem cogitare, quicquid de eiusmodi curatione iactatur, non ratione ulla , aut experientia niti; sed fallacijs, ct ineptorum hominum sermonibus csistare qui maligne, auisuperstitiose ab alijs i. . . excogitata,suos in libros convehunt, multaque illis de suo addui, non experta modo, sed ne tacita quidem meditatione diligenter
apud se expensa; vera nὰ illa, an falsa esse possint. Vnde in illud
tandem redeo, quod antea dicebam, existimare me,aut eiusmodi curationis raro factum ruisse periculsi, ut ex eo intelligi vel maxume p otest, quod Cardanus, o Poria tot experimentis celebres, nunquam de eo , nisi ex aliorum relatione meminerunt i aut quoties eius vim experiri voluerunt homines illi , qui sibi lib.,. d. hesiacile imponi non sustinent, toties experimento. comprobasse, I Vanum este, ac inane, & falsum omnino quidquid de ipso promi titur, & nihilo magis illud curare posse vulnera,qua iuuare solenteaecum pictae tabulae . fomenta podagram, . Auriculas cythara collectasiae dolentes . . .
445쪽
nes boni testimonium reddunt amplissimum , perlectae laudis, in os v. chirurgicis operationibus 2 leptae,postquam iemes atque iterum ς- -I- hac c uratione usus liliit 1ibi ut illa ex voto succedere comperit . Sed Min us illis,ut nobis quoque comentientibus libere mentiamtur, Sexperimenta quae fingunt, Vcra tae ponamus ', an proporea virtus haec erit vetuensι armaris. quod nihil habet cinnae 'to commune, potius quam natura iptius d quae licet α- cerusit,& a nullo edocta, optime tamen curat cmnia, quae ad sui conseruationem necessana sunt; nec tantum leuem aliquam intem. periem, morbum acutum, aut a materia calida exortum, simplicemque continui solutionem per se sanat, sed grauiores plerum. que morbos, de vulnera etiam periculosa,absque tot indicationibus, & remedijs ad felicem exitum perducit. Et vero si diligenter
intueamur in rem ipsam, comperiemus medicum longe minore partem habere in curatione Vulnerum, quam cuiusuis fere est rius morbi; etenim aestuante aegroto febrili ardore,medicus cal, rem illum refrigerantibus obtundere potest, humoremque noxium qui eius secus est. reserata vena,ves potione exhibita, aut astatim si opus est, aut minutatim gradatimve de corpore demere; at Glinam partumi unitatem, siue ea simplex sit, siue cum cauitate,nullum tollit medicamentum, sed quicquid in hoc perficis tur , naturae opus cst,de quo dicebat Galenus ue ulcera sis iei tre A. a. ur ni , α cum cararitat laxis diligenter aestimet ex fugiendis D spiciod quedis,quae natura o tunt sanarioperficitur. Natum au. tem tale opus meditantiinuo potissim uim pedament psun in qu rum remoti Gaut prohibitione medicora industri4 desudat,au. sercndo nimirum excrementa, quae impedire, ac irritum lacere eius conatum possunt; & prohibendo naturalis caloris effluxum, cuius proprium est agglutinare, stippurare, carnem gignere, e crementa partim digerere,partim sensibiliter expellere,&non raro etiam exigua corpora foras protrudere, ac demum primas sibi vendicare in vulnerum curationibus; in quibus tantam vim eius esse Paracelsus ipsemet arbitratus est,ut in Chirurgia magna dixerit medicae manus in Iasionibus curandis hocsutas inciuit na-
. turam eo loci defendat ab accidentibusin inimicis externis intrinse-ci balsami,neper eos impediatur,quo minus viresiuas valeat exercere, naturales , as lius in illis auxilio cbirurgi corroboretur. Et ne quis
446쪽
dubitaret curationem vulnerum hoc solo naturali balsamo fieri consuesse , idem in chirurgia parua rursus edisseruit his verbis dies naturam corporis osseaut Osi, propriam in se continere sana, tionem , prout in arbore tenella videmus fieri quae saucia, per se mu-miaque propria curatur, O concluditur us Alnus, quod ipsum etiam accidit in hominibus ac demum paulo post addit quiquid igitur laboris hoc loco de vulneribus habebitur , volo cura eoru per naturae mu miam fieri, tum quod superponetur medicamentum incarnatiuum nullo modo Uocari,jed bene conseruatiuum. Atque ita satis est ad vulnerum curationem, repurgare ipsa ab excrementis, conuenienti
aliquo liquore; & artificiali tegumento, caloris naturalis, qui interne laborando damna resarcit , effluxum cohibere: quae duo cum in curatione magnetic circa aegrum fieri consueuerint, interim dum gladius illinitur, non possum satis mirari eorum dementiam , qui per unctionibus illis vanis limis, non autem curae, quae circa vulnus impenditur, timationem acceptam serunt: d
spuant ipsi ter in lignum quod ungere deberent; calceos aegri, aut proprios, inuertant quando eunt cubitum ,& si quid aliud quod insaniae propius sit, excogitari potest, istud faciant; tam bene cura succedet, quam si medicina magnetica baculo facta fuerit eade enim est utrobique,& par ratio,eadem certe insania, suror omnino ide.Verum quod supra dicebamus,peccare illosaequiu catione,& fallacia causae,qui suis preculis, S charadieribus, acceptu serunt quod fortuito eue tui verius tribuendu esset; illud idem demouisistis,& argutis si Dijs placet medicis concludendu est,qui
ita caecutiunt in naturae operibus, ut quod ipsa in corpore assiecto
perie facit, hoc ipsum aliunde, & ab omnium, quae singi polliunt
ineptissima curatione,proficisci existimant. Non igitur unguentum armarium curationis vulnerum causa est,etiam si dum bacimio illinitur, vulnus interim sanescit; quia multa saepe cum effectu aliquo coniungi solent,qua: tamen nullatenus ad ipsum pertinet, eiusque nec signum, nec causa esse possunt, ut si me cum amicissimo Antonio a Turre,quod nostri moris est,per anfractuosos viridantesque huius amoenissimae vallis Reatinae colliculos diuagante, nubes aliqua in imbres soluatur, non tamen ambulatio mea istius pluuiae causa censenda est; nec si famulo meo ocreas inungente, dolor me vel capitis, vel dentium, aut alterius partis lique--
447쪽
liquerit ideo ocrearum inunctioni sanitas accepta fereda est, quia nulla est necessaria, aut probabilis tantum vel apparens connexio eiusmodi causarum, cum effectu qui in illas refertum, sed natura est quae ut in his, sic multo magis in curatione Vulnerum, numen suum explicat. Enimuero quid ni istud in homine iaciat propter quem caetera condita sunt, cum Capra telo transfixa,sagittam ei, cere dicatur pasta dictamno, quod pabulum illi iamiliare est ire . Creta insula, id enim ab omni antiquitate proditum,& 1 Virgilio his versibus consignatum non illa feris incognita capris
Gramina, cum tergo volucres haesere sagitta. Aeneid Theoprastus ut rem verissimam asleuerat,q uaquam apud me dubiam illa iactat,quod Aristoteles inter admirandas tantum auditiones, eius, utpote a vulgo iactatae,sed nodum penitus exploratae meminisse voluerit. Qines praeterea videmus ut sua lingua lethaliabus plagis, & verminosis,ulceribus medicina faciant unum certhvidi essem in Flaminia a Phicoelesi nobile VLin quem morsibus lacessiverat, quatuor acutissimi pugionis ictibus transfixum, quibus latum abest ut contabueri quod nihil propterea de solita ferocitate remisit,nec minima ex illis damni consecutione multa tus est. Praeterea non paruin hac rem facit quod Cardanus refert optim fluviatilem plicem quem Mesum Itali vocant scisso ventre ostendendi lactis causa indeque consura, atque inter tinchas in υ iumrys repositosanari humore illarum, dumse illis lupus ventre Uriear ', quod ut idem Auctor addit, causam habet euidentem, cum viscera non ni oblaesa, ct humor ipse glutinosis t aer que ad eorruptionem minimὸ paratus . Verum ne quis statim mihi obi diat, quid Cani, aut Lucio cum homine Z en aliud notabile exemplum ex C brotio peritiissimo Monspeliensis Academiae Chirurgo, quod rem plane conficiat; narrat enim visum a se rusticum, cui ex vulnere per transuersum crassium , men yngra, ct cerebrum caesim inflicto,ventriculi ipsi sua veluti concameratione denudati apparebant: unde cum nullis ipsum indigere praeter quam sacris inunctionibus pronunci assa, uxor nihilominus pietate mota, laridum candenti ferro saepius traiectum stillare iecit in pinguedinem , cuius illitu irequenti, salutem marito restituit. Nec plura eiusmodi experimenta admirabilium in vulneribus curationum
448쪽
LIBER PRIMUS . 4 Isresero,quoniam tam crebra sunt in Ioannis SchencRij, Marcelli Donati,Fabritii Hildani, Dodonei, Amati Lusitani,Ualeriolae, Be-
iuuenij aliorumque medicorum obseruationibus, ct in tractatu Berntiar iSueui Rotenburgi de inspectione vulnerum lethalium& sanabilium, ut neminem ipsa latere pollini, qui paulo ulteriusquam a limine medicinam salutarita, in qua summus Dictator hoc velut pro explorato s upponit,quod vulnera magis mortistra sunt n. 3.pionia. quae venis crassis , ijsque quae in collo, ac inguini bus infliguntur . usor. deinde quae cerebro, ct iocinori, postea quae intestino, & vesicae ;sunt autem haec omnia valde. perniciosa , non tamen ita desperata, velut putatur : nam , ct Aci qui haec nomina babent multam inte se disserunt, Odidem mores; multum etiam disserena ratio corpo ris ipsius hominis : & quemadmodum idem alibi non semel candide prosessus est νούπιν φυσr ic krsi mo-borum naturae medicarestes P si ζpi ς
etu hoc verum est in compositis vulneribus, quid non de sibi ita ' riis,& leuioribus sperandum erit quae sola persicaria,lysimachia, axungia porcina, oleo abietino, hyperiei myrrhae, ioli, quernis, aut hederae vino incoctis, balsamo communi ex vino, di oleo,ce eo mo sola agglutinatione, & detersione Rustici serine omnes curare norunti,non secus ac antiqui Heroes aquam potissimuin illud adhibebant, etiam medicorum consilio, ut Galenus pluribus locis,& Celsus item no semel testati sunt, indeque Apuleius libios. dixit hic cruorem aeter entis aquae rore diluere,ille I nus mad dis rumorem comprimere S Lucianus addit in Dialogis Iouem pe-lijsse aquam a Mercurio, qua Semelis vulneri medicinam saceret, eumque Illum,ut seruaret Virgilius passim in sua Aeneide ita Homeri exemplo Iocutus est, ut Aeneide quarta,mo viancraivmphis, S decima
Interea genitis Tyberini ad minis undam Vulneras ccabat j hisac etiam duodecima,ubi postquam ingeniose finxit Venerem in-
secisse Dictamno amnem vicinum, laudem addit uit ea vulnus II Mlongaeuus Iapis Ioartissubito e omnis de corpore iugis . diuippe dolor, omnis setit imo vulneresanguis. .
so an quia scribit Hippocrates sanguinem undequaque fluente algentia aquae otu coprimi,& calida evnctio ut se dictundat prouocari '
449쪽
uocari. Sed puto ego vulteios illos scrutis suis & veteramen iis eabalinico magicis tunicato popello diuendendis, ita semper esse
occupatos,ut nunquam animum aduerterint,ad naturalem hanc Vulnerum curationem; multoque minus euoluerint aut Caesaris
Magati celeberrimi prosessoris medici ,eruditissimum opus de ii b a elisi rara medicatione Vulnerum , seu de Vulneribus raro tractandis , medio quod a Septatio omnibusque bonis mire commendatum venit: aut methodum quibuscumque vulneribus medendi, eo medicamento quod aqua limplici, ct frustulis ex cannabe, vel lino con stat, editam a Philippo Palatio Trebiate aut denique Petri Partiij discursum,quo omnis generis vulnera,etiam deploratae spei, solo illo balsamo communi ex oleo, & vino feliciter a se curata fuisse ostendit, suadetque ut operosioribus alijs medicamentis procul amandatis,simplici eo,aut alio simili,vulnera medici imposterum curanda suscipiant, si velint cum suae conscientiae, tu etiam aegrorum commodis de saluti consulere natura enim est quae hoc adi ta leui praesidio, totaque in sui conseruationem defixa, partes laesas fouet, unit, terget, agglutinat, atque ita sensita, illatum dam num repara non autem inunctio istud essicit,quam illiCoroebo autAmphisti te stultiores,telis gladiisque applicant. Quandoqui dem non des utar, qui neque de telo solliciti, nec de sanguine , aut ioclen ij ficta cognatione, ubi vulneratum sanare magne'tica curati onesevo chr malis usu aggrediuntur, tripodem do- mi sitie obligant, & totam curationis oeconomiam in illo persciunt, cum tamen ille tripus nunquam vulnus, aut unlneratum
attigerit, aliaue ratione ei cognatus sit. Et quidem recte in hoc , meo iudicio, faciunt eis magno adhuc nitidiose liberare possent, si nullatenus essent solliciti de ungue mi compositione, quia cum non reperiantur duo auctore vivi de illa inter se conueniant ; sed aliter eam exprimat Paracelsus rellius aliter, ct ab utroque dissentiat Gibelchouerur , cui ne dum cum Iacobo colera conuenit,aut Ioanne Vestichi vel Cardano quorum rursus magna est a seinuicem dissentio, dum hi usseram & mumiam,sanguinemque, & adipem humanum, parum reserre existimant, siue adhibeantur siue omittantur, quibus tamen alij totam vim magneticam contineri scribunt: signum est euidentissimum, nihil hic unguentium,
posse tam vario descriptum, quod non item praestare valeat via
450쪽
seuosa cornigeri medulla, vel axungia illa vetus, & rancida qua curruum axes perunguntur, aut si quid honestius velis arvina ,
Pars laueis et peos, O lucida spicula tergent. sed quid opus pluribus, ut naturae vim, maiestatemque asseram in vulneribus sanandis, quae neminem latere, potest paulo accuratius in antiquiorum temporum memorias respicientem, & diligenter ea perpendentem apud se, quae in illis circa morborum curationem,facta a medicis fuisse reseruntum, nam cturi Zamoixis, Plato, Socrates, Democritus, Apollonius, & innumeri alij qu rum nonnullos postea laudabimus; incantatione, hoc est verbis characteribus, a letis, & id genus superstitiosis, & vanis inutiliabusque remedijs, orbos sanari posse tradiderint,non est credibile opinionem hanc tamdiu inter homines vigere, S perennare potuisse, nisi subinde quibusdam ex perimetis confirmata suisset,& multarum curationum exempla fidem opinioni fecissent,eiu modi remedia, quibusdam fuisse saluti: hoc vero posito quod ii mo sanus ut opinor inficiari potest,quaero ab unguenti armari fautoribus, num incatationum illarum mirificae potestati,aut naturae vi,ac facultati tot curationes imputendan secus Z dilemma est, cuius si priorem partem concesserint, non aliter cum illis agendum censeo, quam cum hominibus, qui in hoc videntur 1 natura facti, ut caeteris omnibus sint derisui,&ludibrio,dum tam inepte de rebus etiam obuijs sentiunt & loquunturi, s vero post riorem partem admittant, erit quod plurimum gaudea respuisse illos, & aliarum rerum exemplo, quam ad nullam partem utile
sit unguentum illud sympatheticum,tandem di;udicasse; alioqui cum eius vanitas,& fallacia tam manisesta sit βuam Solis radj esse olim cum sudum es lent. quis homines serat aliorum medicos, ita ineptire in hac medicina, vi quo illam Musis omnibus inuitis, & Apolline nullo, in
scenam proserant, hominem exuere non vereanturZauisaltem
id quod homines i Brutis distingui nimirum rationem. Quae lucet mille modis & experimetis verissimis quotidie inculcet, diuisionem continui in animalibus absque dolore, feri nulla ratione posse, & actionem agentium inter se praesupponere mutuum cω iactum, si non corporis saltem virtutis quoniam ut inquiunt phi--: et D d loso-