GeorgI HornI ... Ulyssea sive Studiosus peregrinans omnia lustrans littora

71쪽

s6 ULYss Esto dissicile est,eos intra ullos modestias aut obsequii limites continere. Sed illud accidere solet quod Vergilius lib. 9. AEneidos de MeZentio dicit Ergo omnis furiis consuetit Hetruria

iustis

Regem ad suppAcium praesemimorta

Netque facile expleri possunt desideria multitudinis indulgentia, aut conces sione illorum quae desiderant, sed crescit fere illotum audacia ex successiti AC ubi lemel cognoverunt, cogi posse Magistratum per vim ac minas , nullum finem postulatorum faciunt aut modum. Neque unquam ipsis largiendo satisfieri potest. 3. Ubi vero a Principe in angustias rediguntur metu poenae, facile eo deinlabuntur,ut externa auxilia implorant, atque ita malint perpeti peregrinam dominationem,quam legitimi Domini graviora ut conquerentur dominia perferre. Sicut Rupellani superiori-hus annis Anglorum auxilia evocave

φ. Sed praecipua vis Rebellionis in idoneo capite & Duce consistit , qui est quasi anima monstrosi ib

72쪽

PEREGRINA N S. Splius corporis, quem si ex sententia non ' nanciscantur, qui sua dexteritate illam confusam multitudinem regere posse sit, & blanditiis pariter ac severitate in ossicio continere, magnum sine dubio periculum a tali rebellione imminet, praesertim si talis Dux illustri familia Ortus, magnis cognationibus suffulciatur, ac rerum gestarum magnitudine famam sibi ac auctoritatem apud vulgus conciliarit. s. Atque haec fere sunt mala Re hellionis, contra quae,his imprimis remediis instructus debet esse summus Magistratus. Primum', ut Rebellio in ortu Opprimatur. Quam primum vero levissima indicia tumultuum se aperiunt, quae fere sunt quaerelae de mala administratione Reipublicae : Libelli supplices ; declarationes, manifesta clandestina conventicul custodia oppidorum adversus Principis voluntatem; absque ulla mota, veluti ad incendium aliquod restinguendum, accurri debet. Quippe Rebelliones viperarum naturam repraesentant ,&in ortu facillime suffocantur, adultiores' factae, damnum inferunt. Hic praeci

73쪽

ratur

Cum mala post longas invaluere mo-

, ras.

Quod si vero statim sub initio opprimi non potuit Rebellio , sed eo jam invaluerit, ut in manu habeat arma&praesidia. Tunc aliqua cunctatione dc per legatos, ac de pace tractatus, pro missa etiam venia & oblivione sunt demulcendi, ut ita primus Rebellionis impetus qui solet esse acerrimus , paulatim quasi mitigatur, vel arte quadam eludatur. Praecipue autem corrumpendi sunt Duces ac capita faction id, ac, quantum fieri potest clanclestinae suspiciones inter eos concitandae, ut mutuo sibi dissidant, adeoque paulatim disibivantur.

DE REGULA VIVENDI IN RE PUBLICA.

I. Cum igitur Respublica constet ex duabus illis partibus Magistratu ac 1iubditis, sequitur ut nunc Ostendamus quales illorum debeant esse actiones. Cum enim Respublica sit Societas hominum , homines autem regantur ra- .

tione & intellectu, omnino debet esse aliqua

74쪽

P E R EG R IN AN S. aliqu* norma sive regula, secundum quam actiones humanae examinentur,

alias enim Respublica nihil aliud esset, quam Societas Cyclopica,aut Brasiliorum congregatio. Duae autem praecipuae fiant regulae humanarum actionU,

Religio & lex. Quarum illa animum , haec corpus respicit. Illa quae Deo, haec quae Caesari debentur.

. DE RELIGIONE.

I. De Religione tria in universum apud Politicos disceptantur. Aninualis & quotuplex eme debeat. Ac de prima quidem quaestione, an aliqua debeat in Republica esse Religio pseu aa Religio & cultus Dei sit tantae necessitatis,ut absque ea Societas politica consistere nequeat λ communis omnium Populorum consensus in amrmationem conspirarunt, ita quidem ut nullatam Barbara natio reperia ur , quae non Deum aliquem ac Religionem agnoscat. Sed reperti tamen fuerunt Athei, qui omnem hanc de Religione materiam tantum pro commento humano habuerunt in eum finem x prudentioribus excogitato,ut rudem mul-ritudinem metu numinis & poena-

75쪽

6o UL Y s s E srum infernalium in ossicio contine rent.Quam imprimis sententiam propugnat Lucretius & hodie omnes illi sectantur , quos Machiavellistas u

cant.

2. Haec perniciosa opinio imprimis exanimis hominum est extirpanda, ea enim semes admissa perit omnis societas humana, ac horrendis sceleribus janua aperitur. Quapropter etiam

semper professi Athei capitali suppli-eio affecti fuerunt, quodque nuper in Galli laccidit Caesari Uanino. Et ipsi Ethnici Atheos ad nullum Reipublicae munus admittebant.

3 Necessitas autem Religionis ita demonstratur, Ubi nulla Religio, ibi nulla fides: ubi nulla fides,ibi nulla foedera&pam: ubi nulla foedera & pacta, ibi nulla Respublica. Probatur quia o

mnia foedera & pacta confirmantur juramento. Iuramentum est religiosa invocatio Dei, tanquam Vindicis per-juriae. Si ergo nulla esset Religio, nullum etiam esset pessurium, ideoque liceret impunε fallere. Secunda ratio

haec Est. Quia femin Republica tales accidunt casus, qui non nisi Religione expediri ponunt. E. G. Cum contra hostera

76쪽

PEREGRINAN s. 6 hostem longe potentiorem est pugnandum, sicut nulla spes in humanis viribus supersit, tum a sola Religione

petendum est auxilium, aC militi persuadendum, non in multitudine exercitus.sed de coelo victoriam esse. 2. Paralipp. 26. Ita Israelitae superant Amalechitas precibus Mosis Exod. 17. Et, huc spectant id unia dc solemner pre ces in gravissimis Reipublicet calamitatibus, quae omnia maximam vim in desperatis rebus habere solent. Comcludimus igitur Religionem in Republica absolute esse necessariam , ac illa sublata destrui humanam societatem. . Secunda quaestio est. Qualis in Republica, Religio esse debeat y De hac quaestione neque Theologi neque Politici hactenus per omnia convenire

potuerunt, cum non tantum varias ,

sed etiam contrarias Religiones passim introduxerint, unde infinita illa Deo. rum & Ceremoniarum multitudo.Sed nos breviter duo summa capita propo nemus , quae ad Religionem in Republica requiruntur. Primum est, notitia unius & omnipotentis DEI, a quo ,

tanquam suprema 'causa, omnes reghumanae dependeant ac regamur. Non im

77쪽

stituendam credere tantum esse aliquem Deum, nisi idem quoque res humanas curet, ac sua providentia diri. gat, adeoque requiritur, ut credat multitudo,unum esse regnatorem omnium

Deum,ut Tacitus lib. . Hist. loquitur. Secundum est,unum illum Deum esse colendum. Cestus igitur Dei est veneratio certis legibus ac ceremoniis devincta. Atque haec aeque necessaria est, ac ipsa notitia Dei. Nam non sufficit credere tantum esse aliquem Deum,id quod etiam Diaboli faciunt, sed insuper requiritur ejusdem veneratio ac Cultus, ac ab eo successus in Republica dependent. Quemadmodum Livius lib. s. de Romanis testatur: Omnia prospere evenisse colentibus Deum adversa spernentibus. Ac Cicero s. in Verrem, Omnes, inquit, Religione moventur, & Deos patrios, qui a majoribus acceperunt colendos sibi dili genter ac retinendos arbitrantur. Cul- rus autem divinus est duplex, internus& externus. Internus conssistit in ipso animo.EXternus per ritus & gestus corporis exprimitur, atque huc praecipuQipectat. cultus ille soli Deo debitus ,

' quem

78쪽

ΡΕREGRINAN s. 63 quem adorationem vocamus. Atque hae e religio externa innumeris Circum stantiis per orbem terrarum variata conspicitur, singulis fere populis peculiares ritus, aC ceremonias sectantibus. . s. Sed , ut omnia in compendium redigamus, quae de hac materia dici possunt. Quatuor hodie magnae Religiones in orbe terrarum reperiuntur.

Relisio Ethnica , Judaica, Christiana& Mahumetana. Religio Ethnica, nuspiam hodie in Europa reperitur,nisi fortasse in extrem a Finmarchia ac Lapponia, quanquam etiam illi populi a Dan is & Suecis nostro tempore aliquam notitiam Christianae Religionis acceperint. Sed ReligioEthnica praecipuam sedem hodie habet in India, China,&Japponia. Liber autem, quo describitur Religio Ethnica ab Indis recatur Vedan , cujus apud ipsos aeque magna est aucto ritas, ac apud Christianos Bibliorum , Sapud Mahumetanos Alcorant. Religio Iudaica cum Iudaeis per totum orbem dispersa nuspiam constituit ullam Rempublicam, sed omni laus quas immixta delitescit. Atque haeε unica in Orbe terrarum natio est, quae

79쪽

μ U L Y s s E squamvis sit numerosissima, singulari tamen Dei judicio, nuspiam terrarum potest coalescere in unum Reipublicae corpus, sed tum Gentibus, tum a Christianis & Mahumetanis opprimitur. Iudaica Religio continetur in Libris Moses& Propheta um Hebraice scriptis, ac in Thalmud& Rabbinorum Commentariis.

Religio Christiana propriam suam

sedem habet in Europa eaque continetur in Uet. &Novo Testamento. Religio Mahumetana sedem suam habet in Asia, atque inde per magnam partem Europae & Africae dispergitur. Liber quo continetur vocatur A lcorinnus. Atque hae sunt quatuor illae magnae Religiones, quarum in Politica solet esse usus, se inter quas foedera , pacta, bellum vel pax & alia commercia intercedunt. Unde singulae suos libros tanquam fidei testes adjqrare solent. Ethnici jurant per Vedan, Iudaei perThora sive Legem: Christiani per Evangelium, & Mahumetani per Al

coranum.

Sed illa quari solet; An ergo Christianis liceat inire foedera cum Ethni Us & Mahumetanis Θ Resp. Omnino

80쪽

PEREGRINAN s. 6sid esse licitum, quia, quam plurima extant exempla in V eteri Testamento, quod Ilraelitae, cum Gentibus foedera in iverant. Sed distinguenda tamen sunt foedera. Quippe alia sunt commerciorum, alia bellorum. De foederibUs commerciorum nullu dubium , quippe talia sunt naturae & gentium. De bellorum gravior dubitatio 'An princeps Christianus possit uti armis Gentilium. e. g. Franciscus Rex Galliae usus fuit auxilio Turcarum contra Carolum U.& hodie Poloni utuntur Tartaris. Sed talia facta potius excusantur necessitate, quam quod laudari

possint. Deinde distinguenda bella defensiva de offensiva. Si pro defensione nostra his auxiliis uti cogamur, magis excusari potest. Sed in bello ostensivo, quod ipsi filiis inferimus,& quod omittere in manu nostra esset, tam deforme auxilium nullus Christianus cum laude adhibet, aut Politicus defendet. Quanquam experientia ostendit, talia auxilia damnatiora quam salutaria. Sic Britanni evocantes ex Germania Saxones contra Schotos dc Pictos, ab ipsis auxiliaribus copiis non tantum libertate dc vita, sed etiam Christiana