Ioh. Gottlieb Heineccii, ... Operum ad vniuersam iuris prudentiam, philosophiam et litteras humaniores pertinentium, tomus primus °octavus Tomus primus, qui continet 1. Fundamenta stili cultioris, 2. Historiam philosophicam, elementa philosophiae rat

발행: 1744년

분량: 919페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

261쪽

Essem quum fugeret , θ Fannius ipse

peremis. Hie rogo , non furor es , ne moriaremtari tEodem vero exemplo dicere possem revis quaeso maior umquam furor poterit ex girari, quam Euclionum , qui ne esuriant aliquando , per omnem vitam σωιunt

E. g. elegans in primis est illa figura cicε R. Philipp. XII , 3. quid enim per deos immortales potes rei publicae prodesse nostra legario ' prodesse dire quid si etiam obsutura Jobfutura i quid si iam nomis ' Eam

ita exprimere licet alia occasione rpuratisne ei peeuniam ad bellum tau

tum conficiendum superes ' siperus. duo ' quid si etiam defutura sit in desitura ' quid si iam summa laborei inopia

ridem ratione di alias figuras elegantiores licebit imitando exprimere. Saepe ita comparata est periodus , ut habeat aliquid admirandum. Tunc vero imitationem merebitur. Exemplum iam adfuit supra , quum primam periodum CicRROms CX oratione pro A. Caecina imitaremur.

VIIII. Hactenus, quis imitandus sit, quot modis id fieri pos- Vnde se, & quid in puerili aeque ac mascula imitatione in exemplum p 3 et ' proponi debeat, paullo adcuratius inuestigauimus. Proximum est , ut, qua arte mascula illa imitatio constet, doceamus. Hic hvero duo notanda sunt imitationis capita, quorum alterum AN

L4 SIN, alterum GENESIN adpellamus ).

Quieumque alicuius rei sermam ac materiam imitandam sibi proponit, is primo omnium rem interius contemplari , di singulas eius partes earum que dispositionem adcuratius expendere r ac deinde de illis eodem modo effingendis connectendisque debet cogitare. Prius per ANA LYSIN , posterius per GENESIN fieri solet. Est

X. Ad ANALYSIN quod adtinet, primo periodos, quas masi In analysicula ratione imitandas existimamus, logice in membra sua parti- quid Com. mur , deinde de phrasibus ac vocabulis iudicamus ), ac denique, qua arte singulae partes inter se connexae ac veluti coagmentatae sint, expendimus 9.

ergo nobis analysis artiscissa perisciae cum am in partes suas Distio, eo cons-tis sumpta , ut, quia in singulis arii id talem , perspici post. GENESIS vero

est arti te'sa materιae cuiusdam fetin- dum easdem partes ispositio, ita comparata , ut Hem artifcum in svulis partibus eluceat.

Primo ergo opus est ANA LYSI LOGICA. Ea quo modo instituenda sit , iam ex philolophia rationali

constare debet. Nos ergo rem memplo illustrabimus. HvRETVS pari. I. strat. Q. ita ait:

Si pro cuius quisque propugnatione ac defensione plura pericula subiit , plus excepis acerbitarum , pluribus quo proce lis ac tempestatibus agitarus es , eo plurgaudii ex iis, quae ad retinendam atque

amplificandam illius dignitatem pertinenta ad eum peruenise creiandum s r dubitare non potes, beatissme paur, quin Carolus rex, te ponιφω eream , lanio ceteros reges eximia quadam pereepti ex ea regalidii magnitudine suro auou, PM tono huius modo memoriae , sed Ommum aetaItum ac saeculorum reges gravi ac dii

turna susceptorum pro Mis ηυlesicae

auctoritate laborum ae diseramininn per-

262쪽

Iam fi uberrimam hanc ac incom parabilem periodum imitandam ducerem: primo omnium cogitandum esset de anat s Iulea, quam ita instituerem. Tota periodus perfectum continet syllogismum ζΜΑΙΟR. 2uicumque pro aetero plus periculi ae lalorum Iubui, is maxime de eius dignitate laetatur. MINOR. Carolus rex pro pontifce plurperimit ae laborum subtit quam alii. CONCLUSIO. Ergo de dignitate pontificis maxime laetatur. Accedat alia periodus ex PLIN. Panta.

cap. I.

Bene ac sapienter, P. Q maiores insi- tuerunt, ut rerum agendarum, ita icendi initium a preeationibus capere , quod nihil rue, nihilque prouidenter, fine deorum immortalium ipe, conssio, honorea picarentur.

occurrit hie initio I. THESIS. Duendi avspierum more

maiorum a precibus facrendum.

II. AETIOLOGIA.i EI enim id a maioribus bene aesapienter istiturum. x Etiam aliae actiones omnes aperibur ineficandae.

deorum ope geruur.

Aecedere deinde debet IVDI-CNM DE PHRASIBUS. Consideram dum enim , quid in stilo & dictione

auctoris praeclarum ac admiratione di-τnum videatur. Sic in ΜvRETI periodo obseruo, I auctorem laepe con- vinxisse per meισμὸν eiusmodi vocabu-laa quae paene eiusdem significationis videntur, nee tamen sunt. Nam Memodo coniungit propugnationem ac defensonem , quarum haec etiam scriptis& verbis i illia armis tantum suscipiatur. Ita etiam ipsam defensionem ita describit, ut gradatim adsurgat a per,mlit ad acerbitates, ab his ad procei arac rem'sates. In secundo periodi membro eadem ratione coniungit retinere αamplis re da nitatem, ut ostenderet C rolum non solum id dedisse operam, ut ne pontificis conditio deterior redderetur , verum etiam ut melior esset. In tertio membro, adiectivo in su stantivum mutato amplificat orationem. Nam Pro magno gaudio percepto ait reximia quaediam percepti ex ea re gaudii magnitudo. In postremo membro denuo coniungit huisu memoriae & Omni Nm aetatum ac Demiarum reges 2 nec

non labores Sc dferamina. Et haec quidem in illa ΜvRETI periodo ad iudicium de phrasibus pertinere videntur. Quod ad νLINii adtinet periodum, is quoque coniungit eiusmodi vocabula: velut a bene ac sapienter et rite & proindenter , deorum opem, consiium, honerem. Obseruanda quoque synonymia phrasium : initium ab aliqua re capere,& auspisari. Sie satis patet, MURETVM Periodi sirae membra coniungere per Particulas & sermulas: I. st quod quisque ,

II. eo plas . III. dubitare non potes, quin tanto. IIII. quanto. In PLIM 1 periodo connexio est simplicissima. Rationem enim postponit thesi, eique il- Iam connecit per particulam cauilalem

i. XI. ANALYSΙΝ sequitur GENESIS. Perspecta enim inre

di i l riore perlochae alicuius pulcritudine, danda est opera , ut themaruoddam eodem ordine disponamus ' , eiusdemque generis phra-bus ac connexionibus utamur. Sic enim fiet, vi ouum ouo non similius Videatur, quam stilus noster stilo auctoris

Exemplis res erit clarior. Mu- siluimus. Sumemus ergo plane es iam Mi piodum .pra in sillogdinum materiam, eamque eadum ratione dise

263쪽

ponemus. Thelis nostra erit : nobiles iuuenes Iras γε iae musis cognitio decet. Syllogiimus inde nascetur talis:

MAIOR. Quidquid in rei publisae

iamin ratione maximi momenti es :illia diligenter excolendum est a nobili

MINOR. Prudentia riuilis in rei publieae adminstratione maximι momenti es.

CONCLUSIO Hi ergo a nobili ιιι--ne diligenter extolenda.

Ita & pL MI periodum thesi & rati nibus constare diximus. Eodem e emplo nos ponemus T SIN : Phrsus isturum ab eve

rientia capiendum.

I. Noe enim visi sapientes monue

runt.

II. Omnium artium austurum ab expectentia feri debet.

III. Nihil solidis addiscitur sime e

perientia.

Has dispositiones, quamuis ad vitam materiam adcommodatas, superioribus illis simillimas esse nemo non videt. Quidquid in phraseologia auctoris praeclarum atque admirabile ubium est , illud imitatione est exprimendum. Sic quum ΜvRETI aeque ac PLINII artificium in eo potissimum confistat, ut voces idem paene significantes coniungant, ut phrates synonymas usurpent , ut denique adiectivum in substantivum commutent : danda erit opera, ut & nos haec omnia imitemur. E. g. dIstinguit MuRETus defen-fimem ac propugnareonem e nos in no stro exemplo eodem modo scientiae m-telligentiam & usum , seiungemus. ΜΗ FTVS per gradus a perieulis ad acerbitates , re ab his ad tempestates & pr cellas adsurgiti Nos eadem ratione a doctrina ad prudentiam, ab hae ad ex ercitationem vel exsequutionem eon filiorum progrediemur. ΜvRinus iungit dignitatem retinendam atque amplificandam : nos eodem modo politicam &imbibendam di excolendam ine dic

inus. Et si e sicile reliqua etiam imitari licebit, ceu paullo poli im e&empla satis ostendent. -- ὶ In connexione imitanda ct mad ordinem membrorum , turri ad lo mulas connecten ii rripiciendum est.

F. g. quum supra Nuc Eri periodum Pnsyllogismum redegerimus e fecite animaduertemus , subiectum maioris propositionis primum , praedicatum eius. dem ieeundum; conclusionem ternum; δc adsumtum denique quartum membrum eonstituere. Idem ergo ordo nobis quoque imitandus est. Sic pl Iκit periodo quum primo rationem primam& secundam, deinde ipsam thesin, aepostremo tertiam rationem positam observemus 2 nobis quoque ab eo o dine haud discedendum erit. Parii-culae vero & formulae connectendi poterunt retineri.

.. No iactantius hoc dictium existimes, stabiungemus exemplorum nostrorum ἔξεσα Aa . ΜURETI itaque periodum ira imitabimur: Si a cuius piisque sienuae inresistentia atque usu plus doctrinae sperat, plursibi comparat prudentiae, pluribus denisque ad res gerendar prasatis instrui in eo plus indiseriae a I AIam a Dipendam

excolendamque generosos adoles mes a. laturos, credendum es t dubitari proficio non potes , auditores, quin agi diutis prius mitioribus litteris, prudentiam civ lem ramo alacrius , quam retiquas artes, sint imbibιturi, quanto non infriinritar modo, sed omnibus omnino artibusae fitentiis, eximia q&adam ae mirasica

percipiendae ex ea miluinis ubertate ac magnitudine antecellit.

Sie dc PLINII exemplo, hanc ering mus periodum:

Bene ae prudenter, si quid aliud philosophi praeceperunt, et i artium addisiendarum, ita naturam contemplandi insintiam ab experientia esse capiendum, quod numquam adcurate , numquam μιδε h

mines me stolium Doriim pereeptione , tesmonio, iudicio philosephMentur.

264쪽

Obs ira tiones quaedam

aliae de imitatio

Exercitationum necessitas.

XII. Et hoc quidem est totum illud imitandi artificium, quod

pauci adcurate tenent. Illud addo, neminem moueri debere rei dissicultate. Quamvis enim ea imitandi ratio initio paullo operosior videatur e diuturna tamen exercitatione eam sensim adsequo mur mutandi facultatem, ut non tam imitari , quam omnia ex ingenii penu depromere videamur.

DE VARIIS STILI EXERCITIIS.

AD metam iam denique peruenimus, nec quidquam videtur reliquum , quam ut de exercitiis quoque stili aliquid mo

neamus. Verum ea in re licebit nobis elle breuioribus , quum post alios ex instituto illam exsequuti sint C AsP. fAGiTTARI Us& Io. fCHEFFERus ). omnes , qui de cultiore stilo

praecepta quaedam dederunt , praetero rν oc ms etiam siue e ercitationum commendarunt. Et recte quidem , quia , tello. illa rerum magi-itra , nulla lingua sine usu adcurate addiscitur. Quum vero consuetudinem cum Latine loquentibus intercepurit nobis linguae huius interitus, scriptione haec iamara utcumque pensanda est. Dilus enim, teste C CERONE, UIimur dicendi magister es. Et THEON rhetor , a THOMA GALE editus, in 3 a

fatione opusculi sui et quemadmodum, iu-quit , picturae sutosis nihil profvcru , cognouille scitis, Protogenis , O Antiphili tabulas , nisi ct is pingere tent rim : ita O Mequemiae operam daturis neque inpia ρnsuum, neque puritas se

monis , neque compositionis concinnitas ,

neque vitatuisse praeclara, nihil denique

horum in um, quae rhetorica complectitur, utile esse poterit, nisi quisque Oipse quotidie Fribendo sese exerceat. s Da

exercitationis necessitate illud unum t nendum , multo facilius esse per 1blam mercitationem discere scribere , quam ex solis praeceptis. Ne Grammatico quidem scribere ex solis praeceptis, ncdum ornate, disces. Serius multo inuenta tum priaecepta, cum O sim essent, qui recte scriberent. G. I Iam ovi NCra L. Insiti Grat. M . 3. nonnulla de scribendi exercitiis pra cepit, quem deinde plures sequuti sunt, veluti MANvT. Epist. I, 4. SI URNIUS,MoRMO FIus , Polyhist. Irim. I. libri II. cap. z3. Ac alii. cas p. sAoiTTAR. de lectioneae imitatione ciceronis , & IO. SCHE

FERus de Alo, cap. i s. I . & ex instituto in Omnasio Dii, seu de varia scribendi exerellarione, ex quo nonnulla hic deeerpere iuvabit.

265쪽

II. Tironibus auspicandum erit a VERSIONE , quippe om- com

nium facillima. Sed quum in scholis plerumque e vernacula ali- menda quid in Latinam linguam transferendum proponatur : consultius VJx ς go videtur, e Latinis multa Vertere Germanice , eaque interiecto tem- νς βψ'pore denuo Latina reddere P.

- Uersiones Latinae cum fructu

non adeo magno coniuncis videntur, si tironibus imperentur. Quum enim nondum gustu quodam Latinae elegantiae imbuti sint ; fieri non potest,

quia Latinitas, hac exercitatione com- Parata, Germani imos redoleat. At si laepe auctorum voterum loca in verinnaculam transferantur e facilius obseruabitur utriuique linguae differentiae. Cavere tum discent tirones Germanicos idiotismos , ordinem verborum

Germanicum, & quidquid in lingua

nostra a Latinae proprietatibus abfio rei. Ego sane adolescantem me m mini magnam cuRTII & NE 'Is partem in vernaculam transferre, notaris

ubique virtusque linguae differentiis ,

ex quo laboro quantum fructum cepe rim, non sine voluptate quadam recordor. Γ Versio apud tirunculos praemitti debet quae singula Uerba ordine simpficiter exprimat ; deinde statim subiicienda malcula quaedam interprotatio , sententiae auctoris & linguae nostrae rationibus accommodata. Pt cedente tempore illa prior puerilis ratio paullatim parcius proponenda, α obseurioribus tantum locis adhibenda rubi vires accesserint , omittenda penitus. Eo etiam adsuefaciendi adolescentes, ut intentis in Latinum exempIum oeulis statim Ggrmanica recitare pos sint, tet. G. I

III. Versionibus eiusmodi aliquamdiu adsueti , VARIATIO. Varia εNIBUS suam exercebunt industriam , operamque dabunt, ut sei tentiam aliquam aliis casibus ' , verbis , phralibus , figuris

permutent. Huius variationis per easus iam

supra para. I. cap. I. g. 21. secimus me tionem. Iam exemplo multiplicem

illam variandi rationem illustrabimux. Sit nobis sententia r o es tamines sunι ab otio proeliser ad talamem. Iam in casu seeundo dicere licebit: est ea hominum omnino omnium insoles,m ab ino ad

voluptatem ae libidinem stat proeliser. Ira casu tertio : eommune ad omniama homis nitiu viuum es, is ab otio ad libidinem ruant. In casu quarto r mmies m nerotii dulaedo ad libidinem solet inuisare. In casu sexto : hominibus otio ae desidia veluti sepultis, sepultae animo sibi in

Quaerenda ergo erunt voca vula eiuslam notionis, quae synonΥ - vocare silent philosophi. Veluti

in superiore exemplo r ita natura comparata es omnium mortatium , velabisem defugientes, in libidinem , id est, e Chaobi in Sollam incidam. Omnium omnino hominum indoles ab otio proeliuis est ad libidinem. Non temere frus Mem labores des is, quin libidinem 1

Variatio per figuras non minus est elegans, di mirifice exercet ingenium. Sic ASYNDETON mu r niuertamines ab otio ad iuxuriam , libidinum, iociniam praeeipui eursu r s. ANA PRORA : nihil es hominibus otioses adluxaeriam, nihil ad Iastituam , nihil ad libidinem ae voluptatem proelini ιιs. CLIMAAE : ea hominum paene omnium studesera

266쪽

indoles, tr ab otio in luxuriam, ab haeis lasciuiam , atque ab ea denigue in

se id vias libidines nim gradu sed praecipiti et isti fe ramur. Sic facile per alias liguras i illi tui poterit variatio. Sane mirifice hoe & ingenIum aeuit& iudicium, si prudentis magistri ac-eedat institutio. Neque enim haec ex ercitatio committenda est iis, qui nomdum aere lauantur.

Carmini, IIII. Non praeter rem etiam a s CHEFFER , ΜοRHOFIo & aliis stlutio. commendatur CARMINIS SOLUTIO . quippe qua ipsi vete, res non sine fructu usi sunt . Est autem illa elegans versuum, neglecta mensura ct dictione poetica, in profam mutatis ).

Commendari haec vel eo nomine meretur , quod inde facillime addisci potest stili poetici ae prosaici

differentia. ) Iam olim eo exercitationis genere usos esse svLPITrvM & Avovs-TINUM , docet SAGITTAR. de Lel. Oiniis. Cicer. num. II 8. Solebant vero veteres non solum loca poetarum nO. tabiliora mensura ac dictione poetica soluere, verum Etiam oratorum dicta In poemata sua transferre. Ut exemplo rem illustremus, ciCERO in orati pro C. Rabirio : ni ut me, inquit, elamis se eommonet: sed consolatirr, viam indieet, esse quosdam emer imperuos, sed non multos. Numquam , mini cre

dite , populus Romanus his , qui stet, consulam me fecisset, s vestro clamore

perturbarum iri arbiιraretur. Posteriorem partem in poema suum transtulis SIM Us Ira Llevs VII, 119.

Fervida si nolir corda, abruptumque putassem Ingenium parera, ct se Hamoribus,

inquis, Turbari Deilem mentem non ultima

rerum

D deplorati mandassens Martis hab

nari

Sie & ipse cicillo nonnumquam loca poetarum metro soluta in orationibus suis expressit. Exempli gratia, EvMPID. in Iuri πο de mulieribus libidia

Neque tenebras noctu perhorrerenι compines Neque, ipsa ne quando elicias vocem,

Haec ita seluta oratione expressit c CERO pro Coelio et ex hae igitur domo progresa ista mulier, de veneni relerisa- te dicere audebis ' nonne ipsam domum metu , ne quam vocem eiacim non raraeter eon or non noctem illam s.-nsam ae luctuosam perhorrestet '

empla complura peti posi

sibus. Vir enim iste doctissimus vi R-G1LLUM, MORATII Epistolas, & PERMISatiras in prosiam ingeniose conuertit , quod in HORATIO & IvVENALE etiam tentauit ElLΗ. EI Nus in periphrasi Horatia 6c evisas Iuuenalia.

Coarcta. V. Ad formam stili mutandam praecipue pertinet COARCTA-tio. TIO, quae est pressa atque adpricita eorum, quae eum ambitu ab Auctore dicta sunt, expositis .

Non hic intelligimus eoarcta- tur, sed qua stilus ubetior in pressumtionem illam, qua tota auctorum ope- atque adstrictiorem conuertitur. Facira diffusissima in epitomen contrahun- la enim ab iis, qui in potestate ha beta

267쪽

bent Lasinam eloquentiam, stilus Asiaticus in Rhodium, immo & Atticum p

terit commutari.Eg. CICER. Heroa .HII. . ego, inquit, in &άsia tota, tam locuplete, eam vetere prouincia,tiat oppidu,tot semiustam ossisses, ullum argenteum et v, vliιι

Corinthium aut Deliatum Dissi, nego vllam Semmam aut margaritam si est, auιt quidquam ex auro ebore factum, signum υI

liam aeneum, marmoreum , eburuerim ,

nego Ulam picturam neque id tabulis ne

que textilem suisse, quin qua serit, instexerit, quod placitum sit, abi laterit. Vberrima haec est, at plane Asiatica perio

s. iam tamen facile ita eoarctabimus: nego is uniuerD Sicilia, locuplete ac ρσο losa protiiseia, virum vas rari Teris Iiιιfise nego ullam fuisse gemmam, acit quia

quam ex auro, ebore, aere vel marmore

ι Veninsius confectum, nego picturam vel telam egregiam fuisse, quin quaesiverit, i spexeris, abhilerit. Uel breuius, nega

var rari operis, aut quidquam vel mar

ria pretistim vel artiseriosius elaboratum suille, quod non a V re quaestum i pectum , ablatumque fuerit.

VI. Ex quo simul patet, quale sit quintum exercitationis genus, quod AMPLIFlCATIONEM uocant. Eadem enim arte u* ietiam ea, quae pressius ab auctore dicta sunt, per μεεινμον , circumstantias , descriptiones . aliosque amplificandi tes dilatamus. Caue tamen, ita amplifices, Ut periodua in ἀον euadat, quam quippe in vitio poni, iam supra obseruaui

Dicere e. g. CICERO diu. in Vere. I. volebat: putasne te posse , quae Herres ubique parraris. disti nefa stratione proferre' Hoc amplificaturus, primo illud inbique per meισψν-. enumeratis prouincias re locis, quae Verres sc

letibus polluerat, deinde illud distincte

per descriptionem illustrat, adeoque inde nascitur haec periodus uberrimae Prasne te posse, quae C Verret in legati ne, quae in praetura, quae Romae, quae in Italia, quae in Achaia, Asa, Pamphyliaque patraris, ea, quemadmodum Aris remporibusque patrata sint, su eram, Ribita oratione d linguere Eadem oratione insequente si em periodo ciCERO dicere valebat: μι- rasse te posse id efficere, ut, quae Waeter fas seris, iudiei ι satis aereia ae indigna videantiar i mee quoque amplificaturus, primo addit eircumstantiam eury esse evnim id maxime neeessarium; deinde asdit descriptionem eorum, quae contra fas & aequum sererit Uerres, eoque tiabidinem, nefas, erudelitatem refert. De nique sequitur circumstantia quomodo 'Homerii Ruiuam. Cia r. Larin. tam acerba enim haec facinora iudiei videri debere ait, quam iis, qui illa passi sint. Vnde haec enascitur periodust putasne re posse id, quod ei mori reo mari Eme nee sarium es, facere, Ur, quae πω delirer fecerit, ea aeqMe acerba er indigna videantur esse iis. pu audient, ae illis MD sunt, qui senserunt t Me quum CicERo pro Rostia Ameri e. t 3. dicere potuisset: exenim Futilia saepe laeditur pietas: quod supplicium situ aere in parricidam reperietur lutrumque membrum periodi amplificat descriptionet in priore membra verba illa ait esse prouerbium a viris sapientubus repertum ἰ in posteriore parricidam luculenter describit. Vnde enascitur riodus : etenim . si, id quod praeclara a sapientibus dieitur , utilia saepe laeditur pistar: quodsupplicium saris acre reperi t. in eum, qui mortem obtulerit paremti, pro quo mori ipsum .s res postularet, iura

cuina algiae humana eogebanal

..) Neque enim ullus est lo a dialecticus, nulla circumstantia, nulla figura, unde non amplificatio quaedam

268쪽

Chara

eleris

peti poss7t. Ex instituto ea de re agit ampliscar. O connex. pari. II. e. 3. sequovAL. THILo in Rinlim. rhetor. de period. p. 73. seqv.

VII. Sextum exercitationis genus CHARACTERE II dicunt.

Sunt vero characteres imagines quaedam animorum, per externas notas expressae designataeque ' . Quum vero sine insigni philosophiae moralis notitia cnaracter animi exprimi nulla ratione possit ): ab iis demum suscipienda est haec exercitatio, qui in hac philosophiae parte sunt vorsatissimi.

Caue ergo existimes, naracteresinit mera elogia. Quare etsi v ELLEI Us PATERCv sin describendis hominum ingeniis videatur felicisiimus r in eo tamen peccasse videtur nitidissimus teripior, quod vix quemquam sine elogio praetermisit. Pictorum reprehenditur adulatio , qui vix pingere se quemquam posse putant, nisi pulcriorem fingant. Quanto magis notandi, qui non describunt, 1ed laudant, & tamen veram imaginem vel charac erem nobis ob oculos

posuisse videri volunt Hine cum fructii.hie conferri

possum, quicumque in excolenda ethbea characteristica exercuerunt ingenium, veluti THEopia Anus in characteribus

in cliaracteribus, dc si qui sunt huius generis alii. Ut vero, quid sit character, eo luculentius pateat, exemplum dabimus e PETRONi I Sasis. ωp. III. pam 42. edit. Burmann. qui characterem instentatoris hac elegante notatione exinpressit: secundum hane formulam impe ramus Lumolpo, τι plurimum tussiat, ut sit modo Mutioris somachi, esscsque omnes Ialam damnet loquatur avrtim O argentum , fundisque mendaces, ct per p. t Mamurrarum fertilitatem. Sedeat praeterea quotidie ad rationes tabulasque testameninti, omnibus fidem reno iei; ct ne quia

scenae deesses, quotis scumque aliquem no frum vocare tentasset, alium pro alio νω earet,ut facile adpareret, dominum etiam eorum ni minisse, qui praesenter non essent. En hie ostentatoris estigiem , tam pro Deio adcuratam, ut tibi eum videre coram videaris. Tasa citam circa alia vi ita hominum tentanda sunt, stilita, ut

semper philosophiae moralis principia adhibeamus in consilium.

VIII. Proesima est DESCRIPTIO, vel genus exercitationis, scis ErrERI iudicio, iucundis limum & ad splendorem

orationis pularitudinemque praecipue comparatum. Est vero descriptio expositio, rem eiusque naturam ac indolem perspicue subii ciens oculis '' . s Eryx R. Gmnas. At p. r. In deseri ionibus selicillimum

est ingenium vIRGIL l. Vnde is non parum in hoc genere orationis proficiet, qui elegantissimas huius metae descriptiones in prosam orationem commutabit. Exempli loco esse poterit desecriptio tempestatis, quae Aen. I, v. 11. occurrit, qua nihil poterit excogitari elegantius. cvRTius etiam in destri. Prionibus excellit, quamuis eas non numquam sophisticum potius, quam historieum redoleant ingenium. Huc pertinent descriptiones praelii Libri II . c. Io. & Libr. iIII. e. s. triumphi Libri VIIII. e. ro. Marsyae amnis Libri III. e. 1. Nos exempli loco dabimus descriptionem itineris per Libyam ad Iouis Hammonis templum apud eumdem v T. Libr. IIII. cap. 7. iter expediiis quoaque paruis vix tolerabile ingrediendum erat: terra laetoque aquarum penuria e stri

269쪽

PARTIS III. C A P. III. I 87

seritis arenae iacent, quar Mi vapor soli1 pra hum ct tristigia eMens aegre moliuκ- auenies , sertirio solo exurentes V Aia, tur pedes. Cauendum tamen hic ab hy- in Ohrabilis aestiit exsisti, linctandi:mque perbolis & frigidis exaggerationibus, a

VIIII. Denique etiam ΕΓΗOPOEIA commendari solet , id Ex υν-

est, imitatio Iermonis , moribus aliciatus o negotio adco=mnoaeua P. t In qua praecipue danda est opera, ne τὸ πρέπον neglexiste videamur I

Plenissint eiusmodi ethopoetis hi- esset certior: dii parru, primum mihistorici & poetae. Sic CVRTio modo sabilue regnum: deinde,s de me ιam iram Alexandrum, modo Darium, modo M actum est, precor, nequis Asiae rex Ν, Iios loquentes introducit, nec ullam te quam ise, tam minus hostis, tam miseriarer, mere praetermittit occasonem, quantum vidisr. declamatorio acumine valeat, ostentan- Rine, si quis regi subtilem or di. Plures quoque eiusmodi orationes tionem de materia quadam philosophi . sint apud L-M , s ALLVπσΜ, TA- ω, aut philosepho orationem magnifi-oma, quin& ud poetas UIRGILIUM, cam de re militari tribueret: is profecto SIL vM iτALICvM, LvcANU. Ex insti- non et poetam laribere, sed Herculi . tuto vero ethopoeias composuit TR1- soccos, Puero cothurnos, aptare videre-oN , quae cum D METRII PHALERRI I, turi Mirus in ea re artifex est τEa Em

X. Referri huc etiam solent progymnasnata, veluti fabula, nam Conci

ratio, chria, eonfirmatio, confutatιο, 'Dus, , vuberatio, comparatio, 'φp-

Deus eommunis, thesis, dc quae sunt huius generis alia. Verum quum de progymnasmatibus fere innumeri exstent libelli e nolumus nos quidem actum agere, sed defuncti hoc quem nobis imperauimus i hore, hic subsistimus.

Annotationes nostras obsignabimus sedendi, disputandumque de σmui re indicto Cras, id est, ipsius cie ERONIs de rem mas Dinter, O quidquid eris m γω ar. I. 34. legendi etiam poetae, cognoscen- eunque re, quod probatile videri possis, eda historia , omnium bonarum artium scri- lictentam atque dicendum. Id. Bruto e. ptores ae doctores di legendi ct peruolis- I s. ut homiar decus ingenium, Iis ζια. tandi, di exercitationis eaussa laudandi, genii ipsem tamen eloquenua. G. J interpretandi, corrigendi, vituperandi, -

SEARCH

MENU NAVIGATION