장음표시 사용
81쪽
CAPUT RUINTUM. Icaloris maioris ab imis partibus reuocationem kin lib. te venae sectione aduersus Erasistratum capra laribit Romae sui tempestate contigisse, cum vulgo frigidi Limam aquam mulieres ex
niue potarent, ut aut nullo pacto, aut diminute purgarentur, quae venae sectione a Medicis seruatae fuerunt,
Idem Gai in lib. de succorum bonitate, vitio, cap. t 3 de niuis usu in refrigerando vino scriptum reliquit, di ipsa statim nix noxa len sibili non videatur iuuenum corporibus ossicere, increscente tamen temporis processu, occul to, paulatimque noxa, Vergente nempe aetate , articuli his, neruique , ac vis era morbis corri. piuntur , vix aut nunquam sanandis, quod pariter affirmat in lib. de renum assectionibus c. 7. s. de loci, ast cap. 3. 6. eius iem cap. I.nar
rabat ex ligidissimi potus usu, refrigerato hepat hydropicam passionem subsequutam.
Probatur etiam ex Avicen in cantic pari. 2.
cum inquit, non est autem aquae potus rigidae nimium, aut potus nivis frequenta das, eo quod nimis obsit, ien. 3. I. doctrin. 2. cap. 8.aquam mulium frigidam bibere malum esse statuit, fen. 4. lib. I cap. a. vere frigiditatem superfluam,
82쪽
ι, DE S ALUBRI FOTV. esse ipsam mortem caloris innati, aut ei propinquam, Een. s. lib. r. doct. 6. cap. 3. frigiditati essentialiter inesse tradita ut omnibus virtutibus corporis nostri sit contraria,quod etiam Galen. amrmat lib. 3. de symptomatum caussis cap. 3. de in lib. 1. de morborum diff. cap. 3. Confirmat hanc opinionem, quod narrabat Bartolomeus Battalionus, se quotannis obserua se aestiuo tempore, Turcas plurimos fluxu ventris vexatos decedere, quod non nisi ex immo.
dice, nive, aut glacie retrigerato potu illis acci disse asserebant illius Vrbis Medici. Et ad rem facere videtur quod testatur Zon ra Annalium tom. 3. Theophilum Constantinopolitanuns Imperatorem, ex aquae frigidissimae potu frequenti, cuiusmodi est niualis, laesis internis liceribus, in dissenteriam incidisse,ex qua
Probatur ulterius ex Marcello Donato, qui vehementer damnat, tanquam plurimoru morborum caussam, de Medic.histor.mirabili lib. . cap. 6 pag. i 6 potum nive refrigeratum,cum inquit, ex his minime mirandum s qui nimio niuis, aut glaciei usu, ad potus refrigerationenia inutuntur in graues morbos sese misere praeci.
83쪽
c PVT: VIN TUM. 63 pitant, frigidum n. vitae quae in calore maximefandatur, qua maxime aduersari, praesertim immodicu luce meridiana clarius est unde paulo inseri ai exclamauit,dicens,quare no possum me temperare quin in illos vehementer inuehar,quia: stiuo tepore, quanto magis aestuant corpora trigidistimas potiones nive, aut glacie paratas summis laudibus indistincte extollunt,proficuumq; hominibus praedicant in notandum videtur,
quod memori; prodidit Brassauolus .aphor. 24.
mulierem grauidam,cum ob malaciam requenter glaciem comedisset, intensissima tussi correptam, ac ventriculi dolore,in primam concoctionem aegerrime confecisse.
Diuersa potuum frigidorum nocumentare- censet Baccius lib. s. de Thermis pag. 249 cuius haec sunt verba Verumtamen inconciliata quorumdam cupiditas dissimulari non potest, quidum pulmonum siccitati indulgent , ac avide generosi alicuius vini frigidos cyathos ingurgitant, parum illius crudae frigidae qualitatis nocumenta timent, quae inimica est nostrae naturax, teste diuino Hipp. Intestinis aduertatur, thoraci, hepati, neruis, unde colicae gignuntur passiones, cruditates, lapides, iuncturarum dolores, urinae
84쪽
s DE LALUBRI POTV. difficultates, Malia id genus vitia, quae audiui imperitum Medicorum vulgus in adulationem Principum, Tyberinarum aquarum potibus imputare, atque adeo paulo inferius dicebat, stigiditatem suo excessu, atque abusu non posse nisi
Vltimo frigidum ex niue potum improbant, ex Hipp. in lib.de Aere aquis & locis,ubi nivosas aquas plurimum damnauit & 3 aphor ubi frigiditatem, seu frigidum potum spirandi dis
ficultatem, tusses,sanguinis fluxiones, pulmonis
vasis disruptis,& constrictis ob frigiditatem inducere, cerebrum inualidare, ventriculum debilitate, & conuultiones, distentiones,ac rigores febriles, generare. Secunda opinio eorum est, qui affirmant fanitati conducibilem, utilemque esse potum nive refrigeratum , frigidus enim potus temperat hepar mitigat calorem, inducit appetentiar corroborat stomachum,& sicut docet Auic. 2. I. tractatu L. cap. I9. frigida potio excitat appetitu ad cibum calorem naturalem robustiorem facii, actioues omnes roborat, ciborum assatione impedit, Viscera praecipua temperat, per totum
corpus citissime permeans illud humectat, facit sto
85쪽
APUT VINTVM asstomachum fortem quod etiam confir mat Rasis, Isaac, Hallabas, unde potus ex niue frigidus, non solum utilis , sed ad salutem conseruandam salubris est censendus , de quo argumento ele. ganter scripserunt Plutarchus, Nicol Massinius
in lib.de gelidae potus abusu, Monardes, alij queviri celeberrimi. Fuit sane tempore Cal. Romae frequens usus nivis, is fuit inuentum ex Plinio, Suetonio, Neronis Principis, quod factu fuisse multi dicunt Andromachi consilio; Eeueris Imperatoribus,siam niuis consuluit Galen. qui hunc modum potu refrigerandi probare vi
ubi haec habet. Vidisti igiturvi tu quosdam uno die, vel potius hora frigida potione leuatos, quorum alijs non modo aquam dedi fontanam recentem, sed etiam quae ex niue esset refrigerata, velut Romae praeparare soleiad cibos praetiere
ad eundem modum refrigeratbsidentidem me illis permittere vidisti, idem affirmat lib. 3. cibis,& in lib.derenum affectionibus, ubi consulit frigidam aquam ex niue calidioribus, cat-nosis,& ijs, qui multum laborant, laxetc..tur, quam sit gratissima qua nive refrigerata sacra pagina docet Prou .lib. cap. a 3 dum inquit,
86쪽
sicut frigus nivis in die mestis, deli aestate, itata Legatus fidelis, ei qui misit eum , animam eius requiescere facit,4 paulo post, aqua frigida anii ae sitienti per animam vero intelligit Vallesius de sacra Philosophia cap. 6 i. ipsam respiratio nem Patque adeo Cornelius Celsus primo lib. cap. 8. pag. 4 3. iubet habentibus debiliorem ventriculum poli cibum ad tardam concoctionenia frigidum vinum bibere, deinde omnes potiones aqua frigida intercludere, xhunc refrigerandi modum videtur comprobare Hi p. in lib. de Ae re, aquis, docis, ubi dixit, Scythas quam ex niue,&glacie bibere,& tamen crassos esse, quod nullum in nutritioni inseruientibus facultatibus noxam inde accidere arguit δε ita in India Occidentali ubi maior fluviorum pars ex niueit1bluta in montibus, omnes ex ea aqua biberi, legimus, refert Athenaeus carmen Sopitae Poetae antiquissimi ubi docet suo tempore omnes bibere selitos aquam ex niue solutam Narrat Peri Carates Graecus Historicus celeberrimi nominis suo tempore omnes bibere ex niue,4 in Urbi . α in Exercitu Atrates Historica docet suo tem
pore usum nivis celebrem fuisse, quod etiam re- qnset Renophon usum uiuis usurpabat Helio
87쪽
gabalus Imperator,& Alexander Magnus,&lli,nius Secundus in suis Epistolis amico suo scribit, habere se inter alia paratam niuem ad potur infiigidandum. Notissimum vero est in Ciuitate Constantinopolitana usium nivis celeberri. mum esse, Midem seruatur in Flandria,Ungharia, Bohemia, Mea Flandria in Ciuitatem Parisiensem, glaciem deportari legimus; Apud Hispanos est adeo frequens usus nivis , ut referant omnes, quod si sorte sertuna, hyems ita proces.serit, ut uiues adseruari nequeant, tunc vulgares
praesertim, ardentissimis febribus, acutissimisq. morbis per aestatis ardorem corripi, qui instar pestis in populum grassatur. Scribit Rasis lib. . ad Almansorem, aquam ex niue frigidam hepar refrigerare, confirmare
ventriculum, inducere appetentiam, alia qua; superius cum Avicenna in eodem Rasi exposi-ra sunt, quod etiam videtur confirmare lib. 4 ad
Almansorem . Nec siletio obuoluendu est quod Martialis docet lib. . sum videlicet niuis docuisse ingeniosam sitim; linc hac nostratem. pestate niuis usus,est apud Magnates, Principes, omnes fere Nobiles familiarissimus si enimal
88쪽
M DE SAL RI POTUutique rei j ceretur ab omnibus, atque adeo te statur Ferdinandus Rodericus compertum esse . quam plurimos Ciciliae Romae, ac denique Ma-drittensi oppido, ante ksum nivis e vita disces silli quos modo praedictus aqua frigidae potus,
non solum a morte liberat verum etia In a mor bis immune si conteruas Ex praedictis ergo patet,in ratione, auctoritatibus,t experien εtia, usum nivis tilem silalutarem esse comprobari
Ad auctoritates vero, rationes in contrarium adductas Respondetur breuiter debere omnino intelligi de aqua nivali 'vel usu ipsius
nivis in sic Euticles redarguebat eos, qui non solum erant contenti bibere ex niue rigidum potum, sed ipsam etiam niuem Hoc idem do, tur ab Aulo Gellio lib. iv Noct. Atticarum cap. s. de confirmatur ex Gai in lib. de bonitate, vitio succorum cap. 3. Avicen. 3. I. cap. 8.cum inquit, eos qui bibunt aquam ex niue emanantem, in varia morborum genera incidere .
Vel intelligi debet, Auctores loqui de largo aquς frigidae potu , vel de improbo , intempestiuo frigidi potus usu, aut de intepestiuo potu ab exer
89쪽
copioso quae frigidae potu post lactam interijsse
tertia die, &damna quae superius ex niuis, suem gererelatum estβntelligimine deuenire in . e retinis, obstructis grotis, nassuetas, praua corpolis costitutione praeditis,atque adeo Auic.
ubi loquisur de frigidae potu , docet, quod si bibatur sine ordineundesinete eam plurimorum morborum caussam esse Cum vero Plinius libo 9. cap. . frigidum po tum improbare videtur , dico notanda esse illius vertia, loquitur enim de potantibus nivem , glaciem, S frigidum potum commendat lib. 3 i. cap. . dum inquit, Neronis Principis inuentum est, aquam decoquere, nitroque demissam inniueis refrigerare, & addit, ita voluptas frigoris sine vitiis niuis contingit Habeturi de niuisus eruditiss. Valle sirpulcherrimus locusis epid. tex as pag. 2 8 ubi sic loquitur quo fit ut qui calidis utuntur fructibus omnes ferian tertianas, aut grauiores allas febres incidant, ac non pauci in choleras mor bos, multi veris ob cestigeratos fructus a febri
90쪽
mi DE SALU BII po consiuetudinem non magnopere commendare,
nam si quis extructuum frigore noxam sentit in ventriculo is certo siciat se illis non indigero, neque consulendum illi est, ut utatur calidis sed aut nullis, aut paucissimis. Potus alia ratio est, multi enim duntur frigido qui nihilominus uti debent gelido, unde constat multo magis esse necessariam niuem ob horarios fructus, quam ob potum, tametsi ob hunc quoque per Estatem, aut bonam Autumni partem,plerisq. utilis est, alijs temporibus nulli, nisi i unda, multis vero noxia quapropter ego vellenti niuem cum horarijs buctibus, incipere, ac desinere, atque interim fiuctus refrigerari quam plurimum. Et haec doctisii me Uallesius. Vt ergo quis innoxie uti possit potu ex niue,
in memoriam, reuocare debet quod asserere solebat excellentissimus, Gerudius Praeceptor meus D Pompeius Caimus, olim in Rom. Gymnasio Philosephiae, ac Medicinae Prosetar cetaberrimus, S in omni facultatum genere peritisssimus nempe usum nivis duo requirerrarobustum ventriculum,4 cibos idoneos, seu propor