장음표시 사용
281쪽
x Danielis Hospitassi Consiliaris
e mellere, eaque re maximarum impensa mtame miscessariarum cauam praeberi: nec etiam bona Me impe sartim rationes exigi, quamvis exigi solerent, si qMis tamen Rector aut Procurator minus Melis fit, mainas eum siummas pecuniarum Alapidare posse. Et cap. I queritur Provinciales ac Rectores, si vel gravi me pre coni, violaudo regulam ac statuta, ad cando is .Eruem do sine usia necessitate ae nemine consulo , diapi dando facutiates Societatis, aut largiendo consanguineis, non nisi post multos demum annos puniri , sed non alia paen , quam tit eis abrogetur ossicium quod gesserunt , dato pὶ rumque alio meliori. Posthac nihil horum usu geniet, si Superiorum potestas sit legibus adstrietibr , neque eis sine conventuum provincialium consensia quicquid lita iit sacere liceat. . VIII. Societas posthac aere alieno non sic obruetur , ut nunc fieri Mariana cap. 8. queritur. In sola enim Trotincta Toletana Fusiquam ducenta quinquaginta ducatorum millia alieni aris esse, eoque id fieri quod facere y - surta negbgant id quod altis μadentia ct praecipis t , ut
nimirum reditus Dos minantur , nec νιμ expendant quam possint. Et cap. universe omnes. Jesbitassumtuosos esse totidem verbis fatetur: la gente de lao 7 pania es tan amiga de gastar, los grandes F los ch cor, que nou se como en se non se repara. Id est, S cietatis homines a minimo usque ad maximum tam μασl pensi ad expendendas pecunias , ut msciam qui flat, qAod malo non a hibetur remetum. A Superioribu4 sc ucet silm tuum factorum rationes non exiguntur , e que res eos in faciendis impensis riadit animos . Alii porro corum exemplo depravantur, ut se pauperes dilaac peccata populi comedere, sive eleemosiynis victitare,
IX. Nulli posthac impune erit deliquisse, neque quemquam vel Superiorum gratia ac favor, vel mutua pec catorem onscientia ac dii simulatio commeritae poenae eximet, vehit quotidie usu venire , nulliu1que Superi ris ob gravissimas culpas multati exemplum exstare si
.pius Mariana dolentissimeque expostulat.
282쪽
aa Peges Princ pesque Catholicos . ' a s X. Nulli bono & innocenti vel levissimae iniuriae, nedum capitis discrimen a Superiorum impotentia imminebit. Conventus enim provincialis crit τῶν κυριος, hoc est, gesti ossicii rationes a Superioribus ro. poscet , factatque innoxiis injurias vindicabit. XI. Non sic mutud alter alterius honorem depeciFlabuntur, ut nunc faciunt, Mariana teste, cujus cap. I 3. verba sunt: To osaria Uegurar, que si sis ArchiυM Roma se desem eluen, Me no se haliarm uno solo, quesea iambre de bisu. Is est, Liquido asseverare audio, s Rome Patris Gem alis scrinia evolvantiar , ne unum quidem solum Iesultam inruentum iri, qui sit vir bonus. Quid nunc externos de psis existimare volunt, si ipsi inter se mutuo se tabulis consignatis di Romam missis testantur esse improbos dc intestabiles λXII. Errores u qui sunt tam in docendo , quam in
vivendo. , Provincialium conventuum intelligentia animadvertentur Zc auctoritate corrigentur : quod con-.tra qui nunc rerum potiuntur, Mariana testante, sunη8c rerum Sc literarum impcriti, ex eoque confid ales , qui monere se asperrime patiuntur, suamque ac Socie- tatis univcris existimationem in . eo vorti putant , si quid credatur in Societate miniis recte fieri , seque alieno vel exemplo, vel monito indigentes videri. Hac de re Mariana videri potest cap. I. & 2. & 6. XIII. Gencratis Praepositus Societatis minus posthac negotiis obruetur, abdicata curat rerum singularium, quarum notitia explorata, rectaeque administrationi necessaria. ex longinquo haberi non potest , cum aliter atque aliter iisdem de rebus scribi ad eum sileat , proco ac quisque gratia aut odio impellitur, aut etiam in describendis actionum alterius attributis seu circumstantiis aut fallitur aut fallere conatur. XIV. Liberabitur idem Generalis molestissima multa absorbendi ac dissimulandi necessitare , dum veretur eos offendere sibique infestos reddere , qui auctoritate
pollent, Zc asseclis adscitis Societatem in studia facti nesque diducere , aut Principum sevore subnixi R
283쪽
276 Danielis Ho pitalit Consultatis mam provocare, ibique occulta dedecoris manifestare: di invidiam Generali conflare multiplexque negotium exhibere possunt. Q iod quemdam Vallisoleti Jesutiam
fecisse Variana cap. 4. narrat, ubi etiam rnonet, Valde debilem esse Generalis poterulam , sim ui ac resspectum aucuritatem aptid Socios amiserit , cu n multa sare rationes, quibus ei resisti ct cuniculi adversius eum agi
XU. Nemini Sociorum invisum erit Generalis imperium , si non illius, sed Provincialium conventuum auctoritate, ea quae aliquid habent odii , administrari' viderint, de quibus agit Mariana cap. 16. XVI. Noh praebebitur mala species, nec ostense ac scandali occasio, quae vitari non potest, si Superioribus
nulla legum cura ut, cum eas non secus ac telas ar nearum perrumpunt ac libidine sua pro ratione utum tur. Marianae verba sunt cap. I9. In omnlam fere legibus Aspensat non modo Generalis, sed alii quoque Supe-
'riores. Et cap. I s. Euam multa constituimura fuerum
mutata, quidem uod pejus em nusta eum a H rate λ Qti id tandem refert bonas seni leges, si Superi res illas non teneant, earumque vim jus sesque sit Superioribus minuere ' Reger gentium .seminamur earum, hoc est ex libidine sua , non ex legum praescripto eis imperant; Hos autem non si c. XVII. Externi longe pluris Societatem sicient , in eamque admitti expetent, ciis leges in ea probe stabilitas esse, nihilque in eas Superioribus licere intellexerint. XVIII. Longe stabilior ac diuturnior erit Societas sublatis ossentarum, dissidiorum ac factionum occasionibus. Nec enim quisquam erit, qui λrmam imperii mutari sua intcresse putet, quemadmodum adhuc factitatum Mariana pallim testatur. Verba ejus in prommio sunt: In Societate tam multa turba ac seditiones fuerint excitatae, ue miraculi sit, inveniri aliquem qui
284쪽
- ad Reges PrincJesque Cathνο cos. 277' XIX. Nullum posthac a tacularitate M Aultesimo Societati erit periculum , cum qui aulas Ze Magnatum domos sectamur , plusque negotiis secularibus impli cantur , eo plerumque id faciant cui cap. 2 o. Mariana disputat) quod se in Societate jacere nulloque numero haberi intelligunt , sibi etiam adversus Superiorum imjurias praesidium aC tutelam comparare student. In ρο- sterum virtuti erit pretium, neque quisquam a Superiore tibi minus aequo metuere necesse habebit. - XX. Principibus posthac Jesultam a Confessionibus Zc domus suae familiarem habere postulantibus minore negotio praecidetur. , & ingens , quod istae Principum familiaritates Societati comminantur , periculum evit bitur , si Superiores sibi quemquam legibus Societatistavere integrum non esse, remque eam a Conveatus generalis auctoritate pendere excusaverint. Quam ad . rem et1i satis videri debet, quod secundae Congregati nis Generalis Canone perspicue sancitum est , ne qui fJesulta Principibiti aut Magnatibus , sive EG ῖ- sicis assignetur. φιi Asum eorum s quatur , o Confessariit , aut Theologi aut quoυis alio munere fungaetur , quia tamen Principes interdum im- Probius contendunt, ac ne bimestri quidem Jesilitae plicui us contubernio contenti sunt , parum omnino pensitat entes , quod Chri ilum a Petro ter negatum sciunt, qui tamen sine controversia de Religi is , dc de Societate Iesu , di primus ejusdem Societatis Praeposi is g ne: alis fuit, &non duobus mensi ibiu quod Jesultis idem Canon permittit sed vix duabus hor is in Eccletiastici Principis Aula desederat : propterea praeclaram Soci tati operam navasse censendas est Gaspar Sc ppius, chim veram omnique injustiti:1 8c periculo vacuam capiendi 8t conservandi idonei Consessarii rationem Primcipibu; subjecit: Sic enim illi Societati molesti esse desinent, nec ut sua cause leges ejus migrentur,ic age dis a 1 statum eius convellendum cuniculis occasio pro beat ur, po hilare volens. Monitos auteIII Iesultas volo
longe Consilitationem illam Scioppii fore--- g s lue flexiuimam, 'si di ipsi serio comitantur, sibique
285쪽
Autis omnes, Principum amicitias, clientium os a. omnem denique beata Fumum is opes Ibemtumque Roma in ossenni esse fidem omnibus faciant. Ita pol runt illi , quod homini Religioso in primis votis inbdebet, sub paupere tecto Reges is Regum et ita praecurreraamicos. Aliter parum moniti illius memores videbuntur, quod est Ecclesiastici cap. 32. Ne credin re via laborio-Ρ, ne ponas anima tua scandalum.
QUOD passim usque eo imisi sunt Iesultae, nec
ab Haereticis modo, sed etiam a plerisque Cain licorum in sermonibus minus belle audiunt, id ego partim gratis , sartim nonnulla quorundam culpa fieri existimo. Gratis quidem , quia ut plerisque persuasum est , nisi Jesultae singulari Dei dono hac ultima mundi aetate excitati summis viribus obstitissent, aetium jam esset in Germania de religione Catholica: nam hi iuventutem ad Resta em --secerunt, Sa-
286쪽
cerdotes non minus bonis moribus, quam literis in struxerunr, Principes excitarunt, Haereticos voce ac
stilo represserunt : quibus nominibus immortales S .cietati gratias deberi , neminem qui bona fide sit C tholicus negare , nec verae Jesultarum apud Deum hominesque gloriae intercedere velle arbitrantur : qui ni- . mirum delectos populi Israel sub duce Jesu in cam-pemibus adversus Amalechitas signis collatis depugnantes vident , eorumque virtuti secundum belli exi tum assignant, qui tamen uni Moysi in collis vertice oranti eiusque adminiculatoribus debetur. Cian enim Mo es levaret mamM, Uucebsit Israel: sin vivem pamlulum remi isset , stuperabat Amalec , Exod. I7. Hanc. porro figuram fuisse modi illius , quo Ecclesiae hostes vincit oportct Judit. ψ. sic monemur : Mo es Amalec eonMentem in potentia siua, inu ferro pugnando, sed m-vibus sanctu orando de ficit. Sic erunt universi hostes Issrael, ut nimirum non humanae potentiae , eruditionis aut eloquentiae armis , scd hominum sanistinum Deo vacantium orationibus devincantur.
Culpa vero Jesuitanim , quae ipsos passim' invises reddit, haec est, quod nonnulli plus aulis N consiliis
. ac noegotiis Principum immiscentur , & Monopolium quoddam gratiae a o Deum & Principes instituore cό- nantur, ut omnes ad se convolare , & non modo apud Priticipes, sed etiam apud Deum ipsis interpretibus uti postulent : eos vero, qui apud Franciscanos , D minicanos , Augustinianos aliosque peccata confiten, tur, pro viris minus bonis habeant. Itaque videre est . in aulis, ubi Jesultae dominantur , pietatem esse quin stilosam. Si quis enim crebro Jestutis .confiteatur postquam scilicet atrociora peccata prius Monacho γlicui confessus est & in audienda misia utroque genu. Continuo nitatur , pectus quoque festiuscule oppugnaverit seu pugno percusserit, Sodalitati B. Virginis no. men dederit , ' pueriles eorum comoedias ac fabulas,. quamvis paedago Carum ineptiarum lc praestigiarum plenissimas, ptiuiu prosequatur , in omnibus denique rebus suum eis studium probaverit , hunc continuo
287쪽
pium ac Deo devotum hominem era , & Principtam accurate commendari , ossiciisque lucrosissimis affetoportet: in quibus si postea vel facinorosissime se ge- Τrat, Principes depeculetur , provinciales spoliet, dum tamen Collegio mittat munera, cisque , si qua pecunia commissa , si qua mulcta pecuniaria imposita sit , m ture indicium faciat ne quis eos scilicet in ambienda ea pecunia apud Principes antevertat eum tueri ne , quaquam sibi Religioni ducunt , quippὸ qui Societ tem opibus , potentia , Principumque gratia florere minime gloriae Dei disconducere intelligant.' Sive . man eatis ait Apostoliis r. Cor. xo.J sive bibitis,
με aliud quid facitis , di homines facinori , in S
cietatem munificos patrocinio vestro compleremini. omnia in gloriam Dei facite. Ἀ-rsa enim propter semet flum operatus est Dom-ν , etiam impium , max me qui opibus suis piorum conatibus adjutorem se a bet, Prover. 36. Laudem ergo silmmam meretur sapientia quorundam magnorum Principum , qui quamvis Jesultas ament plurimum , eos tamen in Collegiosio continent, neque pedem in Aulam ponere permit- 'tunt , nisi cum vel Conses bre eis opus est , ves alim 'quin necessitas aliqua Jesuitis' ad Principem accedendi imponitur. . Nimirum potest pietas etiam generosa ac Virilis , minimeque aut puerilis aut eMminata AEE, neque continuo odit Jesultas, si quis non in omnibus ' arridet aut applaudit, neque mimo eorum histrionem se praebet. Et fine nemini plus quam ipsis contulir. 'qui operam addit , ut suarum rerum satagant , n uepraefecturam aulicorum negotiorum sibi vindicent. .
Cum enim sint homines de sthoti , paedagogicique I ci ac judicii, fieri facild potest ι ut aberrent & alluc
nentur in dandis consillis politicis & oeconomicis; quod cum fit, omnis rei male gestae culpa in ipsos, re quidem in totam societatem imponi selet, adeoque .publico omnium odio obnoxii nus deinceps aliis prodesse possunt , remque illud: Homeri in eos consetari quod de Margite protulit L Multa quidem norat, sed . lorave eadem omina norau. Qxun etiam cum pernici
288쪽
strum & male vertentium consiliorum participes aut conicii mmime fuere , quia tamen miniuria in aulis apparent, di familiarius Principibus utuntur , suspici nem πσλυ πραγμοσύκηε , quodque talia ipsi dederint consilia, effugere nequeunt. Sed etiamsi nihil ejusmodi usuveniret, adhuc tamen S. Petri exemplum eis relinquendarum Aularum consilium subjicere debebat: nam is semel modo Aulam ingressus , ter Christum negavit, quid natium, qui in Aulis habittat, si vel f mel Christum negent Cum se scilicet plus S. Petro Christum amare vix videri velint Odium etiam ipsis commovet, quod palam est , eos nimium seipsos amare , nimisque pretioses operarios esse, qui quidem putent, se minus Ecclesiae navare peram posse, si non omnibus rerum copiis & comm ditatibus afluant : quid autem fiat Monachis, aliisque qui & ipsi prodesse publico possent, edantne an es xiant, parum pensi ducant: modd ipsis de copiosis se Eubus annuis satis provisum sit, quibus magnificas pa- . latiorum moles excitare possint. Itaque 1aepe nihil v
rentur, Principibus m proceribus oneri esse ,' magnasque in aerariis eorum vel Cum integrarum provinci rum damno nuximo, lacunas tacere, cum tamen v
lut Religiosi 8c publicae utilitatis studium professi , id
unice dare operam deberent , ut sua opera quam min, me hom nibus constaret. Si populo ea uia sati Cic ro remove te a suspicione privati alicujus commodi. Et verb , si vel maxime sua sponte Principes adeo in aes, ficandis ipsorum palatiis damno s ecte viderent , rectius facundia sua ad dissuadendam Musmodi inaniam uterentur , iisque ad suscipiendam eorum curam , quibus egestatis metus , ne Catholici fiant, quod sibi se licet, uxoribus ac liberis nullia victus spes apud Catholicos ostendatur , auctores estent , hocque t lemenus Alexandrini aureum dichim auribus eorum instillarent: Scio Deum potestatem nobis usus dedisse, sed emn tamen Mutine ad id , quod es necessari- , em usium communem ese statuit. Absurdum veta ac sueta es untim lante v very , c iri esurianx quanto erum est glariosi m
289쪽
multis bene facere , a am magnisce habita t manufamem prudentius in homines , quam in lapides in au rum impensas facere I Atque hoc tanto studiosius face , re deberent, quod multis jam suorum experimen is
cognoverunt, quanti ad permovendos hominum animos momenti habeat vel us, non adumbratus pauper ratis amor. Sic enim Posievinus scribit lib. 4. Biblioth. cap. 9. Sinenses c, Indos chm m Jesuuiis pecvicia rerumque mundanamum comemptum et idem , miri ce in eorum admirationem rapi, ad amplectendam Chrisi Mem velut praeparari. Oportet ergo ut minime verum sit, quod vulgo dicunt , Coelum non amimum musam, quis trans mare currunt. Quamdiu enim apud nos Eur
paeos sunt Jesuitae , longe aliud , quam apud Indos NSinenses ingenium prae se serunt , neque unquam satin i possunt , quin postquam jam de victu abunde eis
cautum est, semper sive in faciam supellectilem , sive in commodiorem dc laxiorem habitationem , sive in hortorum amoenitalcm , sive in apparatum Comoedi rum, quem nisi sumptuosissimum hiscant , cadere fabulas putant , seu quam denique aliam ad rem minime necessariam stipes odiose corrogent. . Et sane. si verum quaerimus, si vel optimum finem habeant propositum, animarum nempe salutem & Dci gloriam , plus tammi in humanis adjumentis , quam in Dei auxilio , fiduciae ac praesidii collocant. Itaque Deus minus etiam con tibus eorum benedicit ue neque Miraculorum gratiam stem ut aliis Religiosis Ordinibus largitur. Sunt enim modicae fidei, manusque laculatas habent, nec fere Cridunt , nisi quod vident. Sic enim affecit dicit in milus eos , qui parum in fide firmi sunt : Nolite sulciri esse iacentes . quid manducabimus, aut auid bibemus
aut quo operiemur Hac enim omvia gentes inquirum et
Ii scilicet, qui fidem non habent: sed fidei Miraculorrum etaetricis est, contra spem in spem credere , nec Basiare in demia , sed gloriam dare Deo , qui vocat ea qua non sunt, tamquam. qua sunt. Magnopere quidem ipsi animis anguntur , quod Miraculorum dono multo caet is Religiosis inferiores inveniantur, ec quom . ties
290쪽
yeluctata. 233tiostumque casu aliquid rari ab ipsis patratur, continuo
mira tum clamant. Sed nondum adhuc Deus ulli ex Societate tantum largitus est, ut ejus consecrandi de
Divis adscribendi seu canonirandi satis justas se causas Ecclesia habere crederet, non quidem Phu Societatis
institutum non aeque sanistum aut Eccletiae tructuoium sit , quam Francticanorum , Dominicanorum , ac similium ; sed quia Jesultis occasionem 1uperbiae nascim n vult. Cum enim partim propter magnos Viros ,
quos Societas habuit, partim propter R incipum gra tiam multi tantopere inflentur , velut mox attingam , quanta sui ignoratio eis acccsura esset, si etiam miraculorum glori, Societatem illustraret 8 Hac de cauta Deus Prophetas non statim selet exaudire , ne sibi ipsis blandiantur, ut Tias, Elisaeus, Jeremias exemplo sunt. Altera causa est , quia Deus docere vult , in omnibus rebus , maxime in negotiis ipsius Dei gloriam praeci, pue spectantibus , non quidem negligenda esse ordina-xia rei conficiendae adjumenta sive media , non tamen nimium humanae prudentiae aut operae fidendum; nam hoc perinde est , ac si quis ipse s lus omnia peragere, Deo autem nullas partes relinquere velit. Sed etiam apud homines minus gratiae propterea ilia venire solent, adeoque ipsi sibi sepe occasiones maxi. morum operum praecidunt. Multi enim quo minus eos admittant , iisque Collegia aedificent, hoc potist mum metu praepediuntur, ne nunquam satis habituri,
sed semper plus petituri sint, donec nihil quod impetrare queant, reliqui secerint. Nam tametii gratis docent , nec quisq iam ipsorum ullius rei dominus est, quid hinc tamen Principes ac Provinciae compendii lacrique faciunt , cum aliter eorum opera uti non pos sint , nisi maximis impensis Collegia eis exstruant, de vestigalibus peramplis augeant λ . Praeterea Monachos , alio Rite viros doct os , qui gent, plerumque sibi insensbs reddunt , clim omnes haereditates de lenata ipsi captent, omnesque bolos cinteris praeripiant.