장음표시 사용
181쪽
rione, sia pur dei tutio ringratiato, e lodato se re liSignore ς Et paulo post: Non υi date molestia dei mismale , anu rauegrarevene ει ringratiatene Dio im. perbo ebe sie idiotro non verra da me obe mi voelia dimentiebare quella eb'io bo imparato io mi senio baverfatio mauior stulto in X, ὀ XII. H ebe smo stato alia seu a delia tergana , obe in tuiti si misi studii diquesto anno, e cosὶ sia molto ringratiato li Signore Diod'ogni esse it quale per Linfinita sua misericordiasi δε-gni conservaret tuiti nella gratia tuas Amen. Per quinquaginta septem dies ea febre Gherium vexatum fuisse , jam prodidi ex ejus Vita , quae extat in eodem Codice , ex qua , quemadmodum ex Epistola ista, narrationis jam jam indicatae fidem labefactari multo clarius innotescit , quam ex anno , cui a sexus videtur in Varchii Historia Gherii Episcopi obitus,& ex veneno , cui iste tribuitur a Vergerio,& de quo Joannes Casa in Differtatione adversus improbum hunc obtrectatorem. Multo , inquam,
clarius ; nam , quod spectat ad Epistolam , blandi prorsus, & placidi sensus, qui in ea leguntur, sata perte docent, animo Gherii, eo morbo conflictati, nullam horrendi flagitii, de quo in ea narratione, obversatam imaginem fuisse, quae certe gemitum aliquem columbae, vocem aliquam doloris , quem altum corde premeret sanctus Antistes , expressisset. 9. U. Disitig Cooste
182쪽
XLV. XLVI. XLVII. XLVIII. XLVIIII. L.
SEx Epistolae, quas in hoc f. connectimus, apte
inter se cohaerent, quod omnes, quemadmodum
di eae superioris f. seu ad Reformationis Leodiensis negotium , seu ad procuranda commoda Alberti Pighii, Poto tam a Leodiensi Antistite, quam ab hujus in eadem peragenda administris, commendati, referuntur. Ceu instrumenta sibi divinitus concessa ad sanctum illud opus perficiendum , quanti faceret Antistes ille Theodoricum , & Tongrensem, explicaverat ipse in suis ad POLUM literis , quare iste, quemadmodum antea suis literis de ea re eidem Antistiti gratulatus fuerat, ita binas conjunctim scribens ad eosdem, quae primis duobus numeris adnotantur, pares senius exprompsit. Quae primo loco leguntur hisce verbis incipiunt: Summam vestam pietatem mihi, dum apud vos versarer, non sine magna voluptate , ω majori cum fructu meo eognitam, ct emploratam , ex vestris ad me litteris libenter recognota aquae quidem non ex ea solum parte in illis elucet, quod causam maxime piam, quae maxime ad Ialutem animarum vesrorum fratrum pertinet, mibi commendant,
sed quod tanto studio, tanta sollieitudine animi idem Imriant , quasi viais privatim, vel salus quaereretur, veluti ias aliPa magna inde quaereretur . 2Bibus scio
183쪽
nibu in bae causa praeter summos, oe molestissimos Imbores vobis seuper se , in quibus ne odium quidem apud illos, pro quorum salute maxime laboraris, sugere potestis. Eorundem studium ad salutem animarum conis versum multis adhuc verbis commendat,& inter caetera haec habet: Non possum non vehementer gratulari Reverendismo, ω Illustris o Domino Dodiensi, cui vos tanquam Angelos Dei in ministerium tam pii ops ris datos esse video ab eo, qui 1am piam suis gregis Re formationem , tam necessario tempore, in mentem illi instruit, qui fecit mini Iros Hos flammam urentem: bis es Cbrsus Dominus benedictus in Deutar. Refert
deinde,quam propenso animo Pontifex indulserit, ut ad firmius communiendas Legati de latere facultates eorum Antistiti concessas, nova Diplomata in eam formam , quam ipsi postulaverant, conficerentur. Tandem, quod ageretur de Leodien fis Cleri protervia castiganda, ansam inde capit explicandi quo pacto ex naturae suae si ve lenitate, sive, ut ipse ait, igna via , sive etiam exemplo Pauli Apostoli, aegre admo dum adduci soleat ad poenam improbis infligendam; indeque eos, quibus scribebat, ita monet: Etsi re
belles sunt, filii tamen sunt, oe filii rebelles, quos si
convertendi ad obedientiam ulla mitior ratio inveniatur , ut ea primum exerceatur, etiam post eonfirmatam viuiboritaeem castandi eos, cupio, At prius quatiatur mirga in conspectu illorum fugientium, anequam exemceatur per illam eastigatio. Primat hae literae datae sunt die 28. Januar. an. II 38. ac proinde, dum adhuc
184쪽
inter vivos degeret Cardinalis Leodiensis; alterae ve. ro, quae mox subsequuntur , post plures menses ab ejus obitu, desinente scilicet mente Octobri ejusdem anni. In istis unice agitur de Alberto Pighio, quem Poco Theodoricus, & Tongrensis commendaverant, quemque antea sibi carum valde esse is declaraverat 4n literis ad Leodiensem datis, una simul testatus , eundem carum etiam esse ipsi Pontifici Ob eruditio. nem , & virtutem , ex quibus eundem superioribus annis Trajectensi quadam Praepositura donaverat POLus autem proclivem erga Pighium animum suum his verbis enunciat: nuod mero mihi Dom. I-
herii Pigbii causam commendatis , sie Sabetore I eum, O suo nomine, o eo libro, quem de Merurebia Eccle
siastis seris sit, cujus magnam partem per Iegi, sic mibi esse commendatum , ut nibil mibi antiquius ese possit,
quam e- is omnibus, quibus psim, O vaseam, juvare. Moxque addit, se & sponte id facere, & propter Pighii erga Ecclesiam merita, demumque ex honoris vinculo , quod sibi Pontifex in jecerat , adeo ut
inquit lium bominum patrocinium vegligere, quod in aliis est vituperium, in me quidem μαι ese judia
Binas istas Poti literas quaternar ejusdem ad Pighium, totidem numeris in fronte hujus g. designarae,subsequuntur. Tria istae negotia complectuntur, librorum scilicet Pighii com mendationem, Causae ejusdem , quae in secreto Consilio Caesaris agitabatur, patrocinium, & pensionis, qua Pighii amicus gra
185쪽
vabatur, solutionem. Ut a postremo hoc incipiam, dolet Po Lus, nihil se proficere potuisse cum Cardinale Simoneta, qui pro liberatione pensionis sibi a Friderico Shenchio debitae se nullam a Papa Clemente
recompensationem unquam accepisse ad jurabat: Afulta
autem subdit adjungebat de ingratitudine ipsus Fe-
derisi, qui a quo illud beneficium receperat, tam inbumaniter tractaret, o contra fidem, quod deberet sol-
re , non solviset, deinde quod jam plusquam hepties
cum agnoscat se excommunicatum esse ob non solutam pensionem, in nulla re videtur ostendere aestimare censuras Ecclesiae. Quapropter PoLus ita concludit, uuae si vera sunt, tu etides, quam mihi eausam committas. Quod spectat ad Pighii negotium coram secreto Caesaris Consilio, POLus eundem certiorem facit, ad Leodiensem Cardinalem, jussu Pontificis, se scripsisse , ut omnem curam apud Reginam Hungariae , ejusque Consiliarios suciperet, quo Pighius ab ea molestia eriperetur. Praeter hanc, quam Pighio attulisse puto jura Trajectensis suae Praepositurae, pro quibus ipse juste laboravit, molestiam aliam cum igno.
minia conjunctam, quae fere in causa fuerat, ut ejusdem nomen inter reos Romae referretur, obscuris verbis designant eaedem literae, quae praeterea te stan
tur Pighium ex ea liberatum fuisse; at prius eundem hortatus fuerat Potus in hunc inodum: Noli pati cujusquam injuriam animum tuum emollire, ut non semper ardeas, quantum in te es, Ecelesae ea a m defendere . Is Pighii ardor maximopere emicuit in libris
186쪽
ab ipso eompositis. Quare Ioannes Guntherus in ejus
Vita: Nullum ait doctrinae genus est, in quo non bis
Pigbius exquisite versatus, homo miata quidem ac immitae lectionis, ut qui aetatem omnem in aequi boni, cognitione contrivit, qui literarum quoque certaminibus inter ipsos milites, via exercitatissimos excelluit. Aestatim subdit: Nusquam tamen acrius insurgit, quam ubi eum haereticis ad versus quos perpetuum, ac implacabile bellum instituerat) Hierarebium Ecclesiasisam
gravissime istatus est. Hunc ipsum librum cum laude commemorant, ut supra vidimus, eae PoLi literae,
quae binos insuper commendant libros,unum, in quo responderat Lutheranis calumniantibus indictionem Concilii Mantuae celebrandi, alterum , in quo susceperat defensionem Ecclesiae adversus ea,quae impio in eandem sententiam Angliae Rex evulgaverat. Primam ex his duabus lucubrationibus POLO transmiserat Pighius , alteram Francisco Quignonio , Cardinati Sanctae Crucis, ut Paulo Pontifici easdem OL ferrent. Ambos hos Cardinales inter praecipuos patronos suos Pighius numerabat, praesertim postquam e vivis decessisset Nicolaus SchOmbergius, Cardinalis Capuanus, de quo propterea Potus ad eundem ita
scribit: Seire illum beredes reliqusse voluntatis suae, O aurboritatis , qui nou minus sudebunt virtutibus ι uis favere, quam ille unquam studuit, inter quos spero te habere Esυerendissi,num Sanctae Crucis . Tandem P LUS Vehementer se probare profitetur,quae in libro alio Pighius parabat ad Ecclesiasticorum dogmatum de-
187쪽
sensionem. Hie ille liber est , de quo & Haeretici maximopere sibi blandiuntur , & Catholici etiam
non omnino bene sentiunt. Itaque haud abs re facturum me puto, si, servata, quae postremis hisce debetur, reverentia , aliquas ejusdem modo vindicias in medium afferre conabor, Scriptoris illius existi. mationi consulens, cujus labores valde caros habuerunt Pontifex ipse, deinde sapientissimi Cardinales, inter quos POLUs disertis verbis judicavit, in illis pietatem , judicium, & eruditionem sic elucere, ut nihil locupletius ad Dei ,&Ecclesiae causam tuendam possit desiderari.
Primo igitur loco refellendam sumo vanam Heterodox rum gloriationem, qui assirmare non dubitarunt, Pighium ab eorum partibus stare in causaJustificationis I mirorque vehementissime, quid hominibus illis in mentem venerit, dum in hunc mois
dum sibimet ipsis gratulari sunt ausi, Pontificiorum Aebules s Pighius adversus Lutberum , qui totus noster es in ea a Jusificationis. Apertissinat mendacii statim eosdem coarguo iis recitatis, quae leguntur in ejus libro, quem inscripsit, Controversiarum, quibus exagitatur Christi fides, & religio, diligens,& luculenta Explicatio. Ibidem Controversiam secundam, qua agere instituit de Fide, operibus, &Justificatione hominis, hisce verbis exorditur: Quoniam quidem, in hoc Ῥelut cardine Σertitur, Θ exboeprincipio pendet, universa pene quae inter adversarios,
ω nos est, in religione, ct me controversia, in boe in .
188쪽
quam dogmate, quia de me quadam speciali, nos justi-
feante introducunt, quo, universi pene nostrae religis. nis dogmata insciunt, ct contaminant: id ipsum quale sit, ordinem articulorum Confessionis eorundem hequentes , nunc excutiendum est. Moxque ad propositam rem veniens, Adversariorum doctrinam his verbis repraesentat: Docent per solam fidem, a Deo, in Cbri-so salvatore, redemptoreque nostro , omnem juctitiam, ω salutem mere gratis, expectare nos oportere,oe cem to accipere. Haec summa doctrina est, brevis quidem, si verba numeres, at multis magnisque foecunda mysteriis, praesertim, ut illi ipsi eam intelligunt, atque explicant. Tanto equidem pernitiosior , ac pestilentior, quanto ipsam sequendae statis nostrae medicinam ,suo toxi-
eo penitius insteit: oe nibilominus speciosis , religiosi sque verbis proposita, magna se probabilitate insinuat: idque eo facilius , quod nostrae subscribat pigritiae , ω
ignaviae: ut qui omnes , facile, libenter , a labore , ae dissicultate bonorum operum, si nibit, ut ii docent. ad salutem momenti babeanι, avolui nos acquiescimus:
si in una fide minime veras, securissimam ejusdemo
lutis , quam ii inculcanx , certitudinem tenere possemus. uuae bactenus incerta omnibus, O magna eum sollicitudine, ae timore quieranda, nobis proposita est. uuis enim istiusmodi doctrinam, tam Deilem, oe tam certam asequendae salutis viam nobis demonstrantem, non libenter, ει utrisque manibus amplexaretur, si modo vera sit ' Tota ea Controversia docte , valide, dc diserte Adversariorum commenta Pighius refellit.
189쪽
quare non totus eorum habendus est, ut ipsi impi dentillime jactant, in causa Iustificationis, sed conistra totus ille est in eorum sententiis profligandis. Haud ita facile me expediam ab intentata ad ver sus Pighium a veteribus Theologis accusatione, cui recentiores etiam passim assentitos esse comperio Illorum princeps Ruardus Tapperus, Lovaniensis Academiae Doctor, & Cancellarius in libro, quem inscripsit, Explicatio Articulorum vener. Facult. Sacr. Theol. Generat. stud. Lovaniens circa dogmata ab
annis triginta quatuor controversa, una eum responsione ad argumenta Adversariorum . Ibi in Artic. VIN. de Iustificatione agens de Tridentinae Synodi definitione, qua statuitur, justificatos non modo reputari , sed vere justos esse & nominari, atque anathemati subjacere quotquot inhaerentem justitiam
negant, haec de Pighio subjungit: Contra bane, qua iustum imbui donari diximus, ct intrinseca denominatione fieri jugium, argumentatur Albertus Pigbius, olim noser eondiscipulu3 ,sub praeceptore Sanctis D.N. Adriano sexto ,sucinatus errore , oe siducias ex lectione Institutionum Darmis G mi. Refert deinde ejusdem argumenta, eaque sophistica appellat, nec ullam habere dicit soliditatem, si diligenter expe dantur, imo deprehendi ex falsis principiis proeedere , inculcatque , Virum illum . etsi firmitet ita regulis fidei Ecclesiae Catholicae stabilitum, lapsum
fuisse in errorem ex blanda suaviloquentia librorum haereticorum. Ut verum fatear, Condiscipulum s
190쪽
um, suumque in CathoIica doctrina defendenda illustrem Commilitonem , nimis aspere tractasse videtur Ru ardus Tapperus, ac primo quidem censeo, austerius,quam par foret, rixae adversus eundem ciendae illico causam cepisse , quod ille hominum justitiam explicans, eam dixerit exactam ad suam regulam eorrupondentiam, quodque statuerit, actionibus nostris, si ad regulam divinae justitiae exigantur , in esse, quod ex parte nostra minus est, quod deficiti quod exorbitat, quod subsultat ab ea regula . Haec enim certe sanum omnino sensum aut palam faciunt, aut admittunt, concordem scilicet Divi Augustini sententiae , quam Pighius ibidem affert , Vae hominum vixae, quantumcumque laudabili ,si remota misericordia judicetur . Inde vero Pighius procedit ad explicandum, qua ratione justitia nostra coram Deo, & salutis spes in una Dei misericordia sit sita, per Chri stum ignoscentis iniquitates nostras, ejusque ista sunt verba : In illo ergo justificamur coram Deo, non in nobis , non nostra, sed illius jussitia, quae nobis eum illo jam communieantibus imputatur. Propriae justitiae inopes, extra nos, in illo docemur justitiam quaerere. Eum, inquit, qui peccatum non voverat , pro nobis ' eatum feciν, boe ess, boseiam peccati expiatνicem , ut nos esceremur justitia Dei in ipse . Non nostra ,sed Dei
jussilia justi emeimur in Cisso. Puo jure' amicitiae,
qua communionem omnium inter amicos facis, juxta
vetus, ct celebratissimum proverbium, Cbrisso infertis, eonglutinatis, o mitis, etiam sua, nostra facis su