장음표시 사용
231쪽
EPrs rota primo loco recensenda data est ex Villa, in Tarvi sino agro sita, ad quam Pol Us
divertit, redux ex itinere, quo Nicaeam comitatus fuerat Paulum Pontificem, scriptaque visitur ad Con- tarenum, qui pariter in eo reditu ad Bellunensem Sedem suam commeaverat, ut gregi suo, antequam Romam regrederetur, paterni amoris argumentum exhiberet. Secessum illum utriusque Cardinalis, praeter laudatam Epistolam, tres aliae etiam inter Prio li MSS illustrabunt. At de itinere illo prius dicen dum ex POLI Vita, captamque de eodem ineundo, a Paulo consilium ab ea invidia liberandum , quam ipsi , non Heterodoxi tantum , sed aliqui etiam ex nostrarum partium Scriptoribus inurere tentarunt. In ea vita n. XI. haec habentur: In Vrbe autem sPo-Lus tamdiu commoratus est, quoad Paulus III. Nicaeam , Galliae Narbonensis oppidum, ad conciliandam inter Caesarem , o Reg/m Galliae pacem, profectus , eum quoque sibi itineris,'actionis illius comitem esse voluit. Memoria teneo, cum primum Caesar ad Pon. tifcem Max. in quoddam monasterium, quod non longe ab urbe Nicaea aberat, salutatum veniret, eique Cardinales omnes, qui cum Pontifice erant, obviam sisti
causa processisent , Caesarem mandasse Granuelano, ut
232쪽
de Cardinale Polo siciscitaretur, quod eum sicilicet in primis υidere oe alloqui cuperet. Non enim erat nescius, quanta ess r bominis virtus, neque se 1 ibit ei debere 1entiebar, quod Reginae Calbarinae, materterae suae, cau- Iam perpetuo tutatus esset, atque ejus rei causa caput suum omnibus forι uvae telis objecisset. Pontificem pa- eis inter Caesarem, & Regem Franciscum obtinendae sincero itudio incitatum, iter illud suscepisse, testis omni major exceptione habendus est ejus Vitae Scriptor Becca tellus, quippe qui PoLo ipse comes adfuit, ut Verba, quae mox sequuntur fidem faciunt: A uirum etiam, cum Potos Villam truncum ad Caesarem, ODeii gratia salutatum profectus es, quem ille bonorisce,
amanterque accepit, aliis,qui ob eandem causam eo tum convenerant, relictis, longioremque cum eo sermonem babui .Nihilominus Reipublicae, pacisque in primis curandae nomine Pontificem privatae familiae suae commoda obtexisse, passim a nonnullis vulgatur, quos inter Petrus Franciscus le Courayer, qui Historiam Concilii Tridentini, a Paulo Sarpio compositam, in Gallicum idioma convertit, notisque auxit. Iste allatis
ejusdem Sarpit verbis Lepr texi public eloit de risabliria palae entre ces deuae Princes , mais ba principaleeloit de stire tomber is Ducbe de Milan dans I a Mui.
son, nos monet, Io.Baptistam Adrianum, Historicum coaevum, & Onuphrium Pan vinium , fidei integrae Scriptorem , Sarpit suspicionem confirmare, atque ita notam illam suam concludit : Sur de paretis ga- ranis est ce un si grand crime a Fra Paolo d avola aῬan-Disiligod by Corale
233쪽
es uniel f sit; ω eroit on qu un argument negatis, i et que cerui que tui oppose Palla vicin , ω qui memees convaincu de Dux par la deposition des rasoriens Iume pour aueantis is potas de ces temo'nages 8 Palla vicinum Sarpit narrationi nil aliud quam argu mentum inficiale opposuisse, impudentissime a Cou-rayero assirmari, nemo non inficietur, qui Pallavi- cin una adeat, ubi agit de Pauli itinere illo, scilicet lib. IV. cap. 6. Ait quidem iste, nihil in ejus temporis reconditioribus memoriis se reperisse, quod vel unica linea cupiditatem potiundi Ducatus Mediolanensis, qua Pontifex arderet, significet; at insuper subjungit: Ma in quem fatio io polso abbatier llaccusa con un tesimonio oculato superiore ad Nni ecce one; si cui detto non potὸ rimamr ignoto at Soave, e cbe Perconsiguenteli conυince Suna fraudolente malignita. Non
tesse per avventura egii la Relaetione di Niceolo TD- poli cbe Iu mandato Ambaseiadore datSenato Vinegia. no a tu:ιο quel trattamento, e ebe promo se con ognisurio per volonta delia sua Republica it manenio delucoucordia , e rapartecipe Sogni areano' Ora ii Tlepolonet raeconio accuratissimo eb' egit ne seris, non pur nouaccenna mai ebe'l Pontefice procurasse Milano per la sua Casa, ina riserisice, com egit con fomma emcacia sγNegno di persuader' ali' Imper adore , ebe ii concedesse at Duca sortiens. Haec,& alia quae ex eadem Relatione depromit Palla vicinus de sincera, paterna, & Christiana Pontificis cura in pacis inter eos Principes negotio curando, cujus gratia, & itineris illius incommoda, &
234쪽
mansionis in Coenobio prope Nicaeam angustias u letudinarius ,& longaevus senex tolerare coactus rit ἔ haec, inquam, omnia quum Courayerus in Pali vicini Historia legisset, valde admirandum est, nota aliam ipsis inesse vim censuisse, quam quae ex argumento inficiali proficisceretur. Non ita certe visum est celebratissimo Hiltoriae Venetae Scriptori , Andreae Mauroceno , a quo sanctam illam Pontificis sollicitudinem ita laudatam fuisse deprehendimus. ut certo constet, ipsum de eo argumento scribentem, Nicolai Theu poli Relationem ante oculos sibi proposuisse, eamque ferme exscripsisse. Quamvis is non dissimulet, dum in Senatu actum est de binis oratoribus ad Nicaeam designandis, non defuisse, qui &gum considia ex insita humanis animis ambitione metiri
assueti, dicerent. non in Cbristianae Reip. solidam gloriam , atque incrementum , sed in privatos Principum assectus bos labores insiumptos, ac proinde Pontificem quoque spe magni praemii ad iter illud suscipiendum
adductum fuisse ; nihilominus tota ea narratione Pontificem vel suopte ingenio, vel ex Pontificio munere , omnino in Rem p. Christianam incensum repraesentat. Nec etiam distimulat, in eo conventu magnum quidem domesticis rebus ejusdem incremen. tum , ac decus accessisse, Novatia urbe Petro Aloyso Farnesio dono data a Caesare , hujusque filia O. stavio Farnesio desponsa ; at subdit , id factum a
Caesare, quod hac ratione res Italicas confirmaturum se arbitraretur. Theu poli Relationi typis etiam edi MLII. E IR
235쪽
ta haec extat praeter Maurocenum, eoncinunt Cardinales POLUs, Contarenus, Sadoletus, quorum praesertim opera constat usum fuisse Pontificem , ut Principes ad pacem traheret,suaderentque, ne privatarum rerum rationibus periclitantem Rem p. proderent. Contarent suasiones ad eam rem accessisse aperte testatur idem Maurocenus. Sadoletus vero in eo conventu quomodo se gelserit, narrat ipsemet in Epistola ad Georgium Ducem Saxoniae, quae quarta est lib. XI. Epistolar. ubi inter caetera, Collaudavi sinquit Summum Pontificem, bene insitutam ab eo, susceptamque paciscandi provinciam Uebementer comprobavi,
precatur jum, ut pergerer, instaret, urgeret. Paria de Optima voluntate Pontificis , qui nulla cupiditate extraordinaria se transversum agi, neque ferri pateretur, qui patrem communem se omnibus praeberet, in aliis quoque literis ad eundem Ducem datis Sa-
doletus assirmat. Potus tandem Pontificem ex L.
Io Rei p. studio iter illud Nicaeam versus aggressum fuisse, teste in se prodit in superioribus ad Camillum Ut sinum literis, unis si quidem, antequam illud iniretur,datis, illi ex Pontificis jussu significans, inducias,
praeter omnium spem , jam factas inter duos Principes, subdit, jubere Pontificem ut bono animo esse pergeret, speraretque Religionis quoque quietem sequuturam, quam omnes, inquit, praecipue desiderare debemus, cujus procurationi, quam nunquam in1ermisis Pontifex a se nune eo enixius operam daturum , quo
magis bac porta a Deo aperta per pacem inter Principes
236쪽
pes, se ad Me diagis invitari agnoscit. In alteris vero, dum in procinctu itineris illius foret, exaratis, se valde cupere a firmat tabellarium esse Epistolae, quam Camillus ad Regem Christianissimum seri be-reet uua in re subdiel eam mihi oreasionem Gristus praestar, quo Vicarium Cbristi tempore comitor, qui, upillis Principibus pacem evangeli et, proficiscitur. Po-hi, Contarent, Sadoleti testimoniis quidnam essic eius ad rem , de qua agitur, comprobandam ne que enim isti peregrini erant, quos Pontifex facile ludificaretur, neque fabulis venditandis literarum commercia inter se frequentabant , sed eos natura
primum , deinde Religio ita finxerat, ut licet etiam opus fuisset Pontificis benevolentiam blanditiis, &assentationibus colligere, has adhibere turpissimum
Hisce adversus Sarpium, & Curaverum adnotatis addere juvat, antequam transeam ad literarum hujusj. recensionem , ea quae faciunt ad refellendum etiam Ludovicum Sechen dorsium, cujus Commentarius de Lutheranismi Historia , armamentarii loco ab Heterodoxis habetur. Ibi Lib. III. Sech. x .f. LXII. Pallavicini verba de scopo itineris Pontificis in pravum sensum detorquens, ista videlicet Cap. VI. l. IV. Aricoverare iperduit veri si obe non saria bustata Lesem. plar vita delia Corte seneta id terrore de Prenei . Lunavalem eo' poli ι ramiati per simplicita, ι' astro risbis devasi eo'Grandi soluisti per ambigione, ad haec ex- eitat turbas , perinde ae si simplicitatis vocabulo
237쪽
Palla vicinus grande piaculum obtexisset, animum. scilicet Pontificis probe compositum ad offucias non Germanis solum, sed Orbi Christiano, Cardinalibus etiam suis , faciendas, & perinde ae si ex disciplina Pontificum foret, fraudi, ut ipse loquitur, vim succenturiari . Commenta ista quam impudenter
effutiantur, singulae fere operis a me suscepti paginae demonstrant. Negat deinde, obtentui bolum sumtos esse defectus , oe excessur Pontificum a Luιbexo , καodio Sessis Romanae impletos populos ad haeresin tanto
facilius induceret; caulamque inficiationis suae redis
dens, Nibit enim sinquit prorsus lueratus es, nibit petiit. Nibu nisi Odium sibi peperis, commoda , si qm
fuerunt, ad Hios transmisit. Quibus breviter reponam, lucratum fuisse Lutherum , ut monastico cucullo abjecto voluptatibus corporis indulgeret ,ac praeterea laudem etiam aucuparetur ex candore, opso suam fragilitatem ingenua professus est eum libertate, ut loquitur idem Sechendorsius in Prael u. ad Commenlar. Lucratum praeterea fuit ille, ut tyrannidem is affectas suos libere exerceret, cajus ipsum redarguunt non Erasmi tantum, sed Melanchionis etiam Epistola quam plures . Tandem ad propositam rem veniens Sehendorfius, de Gallico Pontificis itinere haec habet: Praetereo quie adυersus Paulum Venetum, aliosque iLlius temporis Scriptores disputat s Maimburgius us
Pontificem a privasae utilitatis, itinere illo Gallico qum sirae, studio excuset. Silentium arcanarum quas visias
Mi esse jactar ciartarum non absolvet vaferrimum
238쪽
senem, suaeque familiae embendae deditismum , a juspicione, quod illa aetate iter molestissimum sine omni p
euliaris commodi respectu non inierit. Quibus chartis , non areanis scilicet, sed publici juris, Pauli Ponti fi eis, iter illud ingressi , sanctum propositum defenda tur, jam omnibus mea haec legentibus innotescet. Gratias autem Sechendor fio habendas censeo, qui de Concilii prorogatione, in qua Pontifex Caesari,& Galliae Regi assensum praebuit, non ita maligne loqui. tur , ac Paulus Venetus, & Courayerus ; nam quae. nam fuerit vera Concilii protrahendi causa , Nolo
inquit) bis disceptare, oe speciem babent, quae Pal-
Lωicinus d. l. 9. ad excusandam Concilii dilutionem commentatus est . Quanta vero non excusatione, sed commendatione sit digna susceptorum ab eo Po.ntifice itinerum ratio, audiatur ejusdem Encomia.
stes superius pluribus vicibus laudatus : Hunc sinquit cernimus , ut in gratiam eos Principes reducat, Omnia tentare, omnia moliri, in omnia sese verarere I non sumptibus, non laboribus , non sua denique -- eae parcere. uuor itinera jam sex oe septuaginta annos natus confecit ' uuot ob eam i am causam eonfecere Nepotes Di t quot maria y quoo terrarum tractus per imbres , per aestus, per frigora emensiur es Z Nune Bononiam proficiscitur, nunc Missiliensium Nicaeam
navigat, nune Lucam properat, nune itidem Bononiam refertur, nunc in citeriorem Galliam recurrit ; tantu
ut aliquem disicordiis finem statuat, Ο gregem creditum a saevismorum bostium armis securum reddat. Et
239쪽
infra: Divus Paulus III. memor se a mo Maximum Episcopum eonctitutum, qua vox Graeca speculanιem, ae visitantem sonar, ut fideliter munus commilsum ex pleur , singulas civitates , ω singula propemodum Cais sella, fingulos vicos semel, di, cum usus postulat, it rum, υρiu ue visens, nunquam subsistis. Iuo fit, ut ad eum suprema illa, atque Gelsis dignitas , non bo. noris plus attulisse, quam laborum , di oneris videatur. Atque ira, quod cuique opus sit, per se audiens, lu-sratis, ac rimans omnia, di qua mala, quibus remedii egeant, oculis Dis eredens, miseris opitulatur, jacentes sublevat, audaces comprimit, nefarios abigit, bonos remunerat , ω omnia pro divina sua providentia disponis ct moderatur. Quisnam vero crederet, vel ipsum P trum Aretinum, improbissimum illum alienae famae, Romanae in primis Curiat, detractorem , miris tamen Iaudibus Niciense Paul i Pontificis iter celebrasse λ Episto Ia, quae Tom. I. Episto Iar. ejusdem r peritur ad Paulum III. data, ita incipit: Padre de
240쪽
Sed ad Epistolam tandem veniens, cujus gratia de itinere illo hucusque egi, quod scilicet eam dederit
Potius ex eodem in Italiam redux, Lectores jam monui , scriptam ipsam fu i sse ex Villa Tarvi sina, qua
concessietat, antequam Romam repeteret, ad Conta-
renum, qui pariter, bona Pontificis venia, ad Sedem suam Episcopalem , brevem ibi moram tracturus, diverterat. Moram eorundem in iis locis trium circitet mensium fu i ite constat, si non ex Epistola, de qua agimus, ex tribus Prioli ad Becca tellum , quo co4mite in itinere illo Contarenus usus fuerat, procum ratione rei domesticae, di familiaris ei destinata , quo munere ita functus est, ut non Contarent tantum familiarium, sed Cardinalium,quotquot Nicaeam ad Venerant, benevolentiam, existimationemque sibi
inde comparaverit. Ita legitur in ejus Vita alibi a me laudata . Poti Epistola illa data est die 4. Augusti ; tres vero Prioli, die postremo Julii, die 3. Augusti, die x s. Septembris, atque ultima ista nos docet, diem Octavum Octobris constitutum fullse Romano itineri ineundo . Omnes quatuor fidem fa-eiunt, ambos Cardinales otium illud, ut in reliqua Omni vita in more habuerunt , sancte traduxisse . Potius de se ita loquitur : Ego interim fructus otii bis rapis con queso busn Padre con tanta avidiιa, eo quanta mai segnello da latre, sugens tibera matris . Forte Marcum Monachum , eo vocabulo P Lus deis signavit , aut aliquem alium paris pietatis ex eluc dein sodalitio, cujusmodi Aloysius, Federicus, Lom