장음표시 사용
131쪽
contra nullum Praeceptum operatur: Non contra essentiam jejunii ; haec enim jam fracta est ex vi prioris peccati, quo carnes . Comedit, non contra praeceptum illud de non comedendo carnes , jam enim loquimur de comestione legali, ergo&α9 Contra si quis in meridie comederet lacticinia etiam supponendo quod sit mo tale his vesci in quocumque die jejunii sed iterum in die legalia comedet, &praeter serotinum jentaculum, Peccaret comedendo praedicta legalia , e idque in confessione deberet patefacere. Ratio est, quia in prima illa comestione lacticiniorum peccavit, ut supponimus, contra praeceptum abstinendi a prohibitis , sed non fregit essentiam jejunii Ecclesiastici, hoc enim cum lacticiniis consistere potest: quare cum secunda vice comedit licita, tunc freg id jejunium MPeccavi inue cum onere illud peccatum coimittendi, non vero tertia vice, vel quarta simili: quia haec jejunium jam fractum, quasi demortuum inveniunt.
Circa quartum Decalogi praeceptum. s. r. De iniuria inflicta parentibus, filiis, uxori.
i H Egula hujusmodi esse poterit. Omnis m. injuria gravis facta parentibus quo vomine venit etiam Avus , & Proavus
quarc Saneb. in Consiliis l. s. c. I. v. λ
132쪽
quae adversatur amori, & pietati illis debitae, est diversae speciei ab injuriis cuicunque alteri proximo allatis: quare erit apud
Sacerdotem afferenda. aa Hinc percussio, occisio, Contumelia,
detractio gravis, gravis infamatio factae parentibus sunt in confessione specialiter explicandae. Contra vero , furtum factum eisdem, non semper est explicandum, ni siquando tantum filius furaretur , ut Pater depauperaretur. Ratio est, quia quodlibet furtum est quidem contra justitiam , sed non contra Pietatem, nisi in casu dicto, vel
simit i. 3 Quod dictum est de occisione, Percus. Done, &c. dic in peccatis odii, quo scilicet ejusmodi, vel similia mala parenti contra pietatem optas, b quia ρdhuc tale desiderium debito amori erga parentes opponi-4 Eadem regula servanda in filiis erga
Parentes , servari etiam debete in parentibus , Avisque erga filios , Nepotesque , atque in Conjuge erga alium Conjugem rnam oe ii debent sibi invicem peculiarem, . specieque morali diversum amorem. Illud tamen observandum, facilius filium peccare contra patrem , qu in hunc contra fi- . tium: Siquidem percussio v. g. vel continE 3 me
133쪽
i,ὸ LIBER II. melia, quae facta a patre in fiIium propter
auctoritatem paternam est levis, gravis eritillata 3 filio contra patrem .s His dictis, consurgit dissicultas: An
haec omnia peccata contra pietatem ejusdem sint speciei, atque adeo an satis sit dicere: Ego graviter percussi eum, cui reverentiam ex pietate debebam: an potius dicendum: Percussi patrem, vel filium, vel uxorem 2 nam videtur prius satis esse , omnia enim contra dς hi tam sanguinis com junctionem . . 6 Nihilominus ego puto ea moraliter mspecie ultima differre : apprehendo enim multum interesse inter percussionem, qua Pater quamvis injustὰ , sed tamen pollens auctoritate paterna, filium percutit: tunc enim sol um delinquit contra sanguinis con- .iunctionem; quam, qua filius patrem e mintunc filius non sol um peccat contra praeclIctam conjunctionem , sed etiam maxime contra reverentiam patri debitam . Patris ergo, avique, proavique injuriae contra filium , nepotemve constituunt unam speciem : at injuria horum contra illos, aliam, Rursus' injuria praedictorum est diversa specie ab injuria uxoris contra virum , quia in diversa, ut ex se constat, radice tunda. tur debitus inter hos amor: Ad iniuriam instillam viro ab uxore, vel uxori a vir non puto specie differre; esto injuria uxo-xis contra virum, utpotὰ contra magorem , si aliquanto gravior , quam injuria umcontra uxorem . Ratio est, quia non adestilla
134쪽
it Ia differentia modo iradita numero prae cedente, nee aliam specificationem inducens. Ex quibus colliges V. g. uxoricidium , &viricidium non disserre specie , quare nec necessario in consessione declaranda: sicuti contra parricidium, filicidium, & uxoricidium differre speeie, atque adeo specialiter explicanda. Haec probabiliter sint dicta , nam caeterum vide, quae dicam infra hoc eo- dem secundo libro cap.7. g. 7. in fine n.48.
g. r. De iniuria illata fratri, sorori, O Hiis. 8 T Njuriam illatam fratri, vel sorori ju-1 dico specie morali differre ab injuria
facta parentibus, vel filiis. Ratio est, quia satis diversa deformitas apparet in illa , quam in hac. Unde Leges a quae parricidii poena mulctant filium, qui occidit Avum, vel Proavum, vel quemlibet ascendentem, eandem poenam parricidii extenderunt contra patrem, qui occidit filium, vel nepo tem, vel quemlibet descendentem: & rur- . sus extenderunt eandem b parricidii poenam contra occidentem propriam uxorem , vel Proprium virum: non tamen extendisse ad occidentem fratrem, vel sororem unquam invenio.
si Sed dubitant Doctores an injuria infii-E 6 chaa In I. unica C. de bis, qui parentes, vel l λ brros occiderunt, ct in s. alia deisde lex , instit. de publicis iudiciis. b In l. i asad legam Pomp. de parric. Lege Molinam tr.4. de justitis tractI. Lao.
135쪽
cta fratri, vel sorori, sicuti disteri ab iniussa inflicta parentibus , ita differat ab injuria contorta externis. Dico differre , e atque adeb neeessario explicandam in consessione esse injuriam ruisse factam fratri, vel sorori. Ratio est, quia longe diversa obligatio rem det in fratre respectu fratris, quam re*eetia aliorum, ut ex se patet; Unde vides fratricidium discriminari specie semper intellige specie morali) tum ab homicidio, tum a parricidio, tum ab uxoricidio abso- . roricidio vero non Puto differre, sputi nec injuria, seu percussio facta a fratre contrastrorem dissert a percussione sororis contra fratrem propter aequalem inter eos obligationem. Sed Vide cap. . LI. ius,nen.q8. modo citati. io In iniuriis eontra alios propinquit iis gradus, praeter dictoS, non nabetur nova, species, d quare nec tales remotiores gradus in confessione aperiendi. Idem questic
in peccatis abstrahendo 1 percussione
Aec. factis contra Sacerdotem . e Ratio utriusque est, quia licet aliquando graviores sint ejusmodi injuriae ', non tamen videntur in communi prudentum aestimathisne ad diversitatem specificam pertingere. Dixi sabstrahendo, &c.J nam quando Clericus, vel Religiosus percuteretur, Vel ne
136쪽
CAP. v. moearetur ; tunc esset id exprimendum protapter Canonem , Si quis suadente annexamque eXcommunicationem, &C. H Injuriae factae Principi, seu Superiori non semper conferunt novam speciem , fsed solum quando est talis injuria, ut graviter contra observantiae virtutem fiat; ad quod certὸ requiritur, non quaecunque gravis culpa, sed illa, quae fit contra Superi rem, ut Superior est, . vel quae redundat in detrimentum eorum, quae Superiori competunt : ut si ille occideretur, vel ut Superior contemneretur, &C. Aia Denique iniuriae contra insignem tuum benefatiorem, vel non disserunt speeie , caeteris, vel si differunt, cum solum int contra gratitudinem, quae virtus ex se sola non affert communiter obligationem , nisi liberam; non apparet, g unde haec so- la Herre debeat diversitatem specificam ,. quae sit ex obligatione gravi subdenda m
. - CAPUT H. Circa quintum Decalogi praeceptum r. De quibusdam speciebus Homicidii .
B ΗΕ unica actione, seu ictu, quo quis D simul plures occidit, diximus supra cap. I. s. 9. ubi etiam actum est de unicae voluntate , qua quis vult occidere sima plu- Ps Deluto ibid. n. IO9.
137쪽
plures. Egimus tamen capite praecedente
de differentia parricidii, &similium a sim.plici homicidio, &c.
a Solum hic, antequam ad ulteriora progrediamur, advertor si quis aliquem occidat , & postea discerpat cadaveris membra, extrahatve jecur, Cor, vel similia, commi tere malitiam specie diversam a malitia communis homicidii: a neque enim solum tunc separat animam a corpore, sed membrum a membro : quae in hominum aestimatione videtur specialis turpitudo, proprio appellata nomine, Feritas: Multo magis si id vivo attentetur.
Iam de Homicidio illud nunc superest explicandum: An locus sacer, ubi forte fit
homicidium , debeat explicari , tamquam indueens di stinctam specie malitiam. 3 Dico esse explicandum tum in hominussio, tum in percussione gravi cum effusione sanguinis. b Ratio est, quia tunc violatur Ecclesia, unde contrahitur malitia specialis .' 4 Dubitatur de percussione gravi, sine es fusione singuinis: Ut si quis acriter verberaret tuum inimicum in Ecclesia, nec vulnus faceret; contraheret ne praedicti sacrilegii malitiam in confessione explicandam Et non contrahere Probabilius e existimo: quia
138쪽
C A P. VI. . . m 'EMesiae prohibitio, solum meminit de ho-
mic dio, & de percussione cum effusione sanguinis: ergo ad persecussionem, sine sanguinis effusione, extendenda non est. Quid autem hic intelligatur nomine loci sacri dicam C.T. s. . nu.6O. g. a. De Occisione in ea a. s π TU Ineravit quis v.g.vel venenum, con-V filiumve dedit tendens ad mortem aliculus; satis ne est in confessione causam mortis dumtaxat proponere , hoc est vulnus, Venenum, consilium; an insuper erit necesse addere ipsum effectum sequutum , idest mortem ex illis causis derivatam 36 Profecto certatur utrinque probabiliter, sed vero probabilissimum a est non esse in rigore obligationem essectum secutum confitendi: Ratio est , quia ille effectus, qui consequitur, non est Peccatum tunde evenire subinde potest, ut quando ponitur mors ex Veneno V. gr. Propinato, inveniatur justus per contritionem ille, qui venenum dedit. Cum igitur teneamur confiteri sola Peccata, quae tantum sunt illa, quae S A gustinus comprehendit sub iis verbis, F - ctum, Dictum, Concupitum contra legem aeternam non autem teneamur fateri effectus ab iis consecutos, effectum illum mortis fateri minime tenebimur. Satis erit igit
a Vasquet, Granadus , aliique, quos citat, sequitur Bonaeis. depecc. d ρ.2. qu.4. ρ.4.
139쪽
. turdicere: Vulneravi laethaliter, Propinas vi larthale venenum, Consilium dedi emcax
Idem dic ut semel hic obiter id non. Praetermittam J in sexto praecepto de comedente v. gr. calida ut sequatur pollutio nocturna , & in similibus b casibus , in quibus apponitur causa, ut aliquis effectus tandem eveniat, &C. 8 Dixi sin rigore I nam rectὸ advertunt nonnulli e regulariter expedire explicare ejusmodi effectus consequutos, cum ita me . lius malitia actus praecedentis explicetur, meliusque intelligatur peccatoris status, &iasuqer an aliquam Contraxerit obligationem restituendi, vel in censuram, casumVealiquem reservatum inciderit.
s Ertum est quando vis , seu desideras
inferre malum proximo, debere te palam Sacerdoti facere, & quodnam genus. Γ non vero. individuationem J mali inferre concupiveris , an scilicet mortem, an infamiam, an rei familiaris detrimentum. Ratio est, quia sicuti ipsa objecta volita sunt, specie diversa, diversumque jus in proximo pariunt; ita ipsi actus voluntatis desiderantis illa inferre, cum diversa jura violent , diversam, specie ultima , malitiam contra'. hant nec else est.
140쪽
Dixi non vero individuationem J qu
non est necesse dicere v. g. Volui furari pecuniam, equum, vestem, Sc. Ratio est, quia haec individualitas non affert novum ordinem ad rectam rationem, Sc. 14 Dissicultas igitur solum remanet quando odium sistit inmero desiderio , sine voluntate inferendi tale malum i V. g. quando ex odio desiderat quis, ut suus proximus occidatur, vel paupertate afflictetur, vel infamia , an suffciat sic proponere λ Demeravi proximo malum grave . Respondeosumcere. Ratio est, quia ista omnia, quando sistitur in ea voluntate inessicaci, sunt contra Caritatem , Veluti in genere , qua non debemus velle malum proximo , non vero laeditur, nec laedi desideratur jus par
II Idem propter eandem rationem sentiendu de gaudio: si quis enim v.g.delectaretur de morte, de inopia , e dedecore sui adversarii, satis esset si diceret, esse se toties de gravi proximi malo delectatum. Petes si quis delectetur de malo proximi, v. gr. de ejus gravi infamia, & deinde diceliceat bonum grave ejusdem, v. gr. honor, iam a bona, &c. duo ne peccata specie diversa Committit, utraque specialiter palam facienda Confessario ; an satis erit dicere his per malam voluntatem circa bona, vel mala ejusdem proximi Charitatem laesi rRespondeo, credo satis esse, quia illa duo non afferunt speciem moraliter diversam, eum aeque peccetur contra eandem Charit