장음표시 사용
41쪽
eurrere videntur. Cum enim voci edendae oscillantes partes propriae sint, Vero propius videtur ,
ligamenta glottidis, praecipue piglottidem ute
muneri maxime inservire dum celerius aut tardius oscillat , prout magis vel minus tensa est cum Iis tremoribus soni dantur a plerisque insectis , ut in cicadis .in avibus plerisque canoris per lami innas tremulas ad bronchiorum divisiones interspersas , in quas diversimode tensas illidit aer, cantus habeatur major vero aut minor lottidis dilatatio emeere potest ut idem tonus Mortis esse possit,& debilis, prout variat erumpentis aeris quantitas vis. Postremo cum tonorum varietas in tubis occurrat pro diversa eorum longitudine , apertione, &conformatione .caeteris paribus acutiores sint toni in brevibus tubis , parvis, multum apertis, sontra, patet ratio cur lingua magis elevata, os paullo magis apertum sit, marynx ascendat in acutis vocibus : in gravibus vero depressa lingua os magis clausum descendat larynx. Spatium videlicet quod est inter linguae radicem citottidem brevius redditur, & circumpositae partes tenduntur dum elevatur larynx longius fit,&. connexae partes laxantur cum laryn descendit. Hanc spatii illius contractionem 4 diductionem ipsa consideratio ascendentis aut descendentis laryngis sua inde evidentissime tensionem autem partium circum'
42쪽
iaeentium eonfirmat experimentum manus quippe exterius sub mento admota insignem percipit partium ibi positarum tensionem in voce acuta, retari fiationem autem in gravi. Uerum si haec fiunt in partibus, quae tactu explorari possunt, quid vetat quominus in interioribus eadem fieri existimemus pHine satis constaret ratio adscensus ac descensus Iaryngis quae proinde ea esset praecipue, ut sci
lieet tendi facilius , ac remitti lottidis ligamenta .prglottis, Meircumjectae partes pro arbitrio possent; spatium inter immae radicem & glottidem
modo ontrahi , modo autem didus, quo vel acu ta vox, vel gravis pro opportunitate nascatur. XXI. vox porro modo istensa est, ac sortis, modo obtusa ac debilis . Ad robur magna requiritur aeris copia, violenter ex intenta glottiderium pens quod sine pectoris flexibilitate, ae pubisone facile explicabili nequit obtineri Robur etiam
ddit amplitudo .elasticitas asperae arteriae, glot vidis cisaretatio, demum laevitas, concavit partium , quae supra glottidem sunt, ut resonare Delle possint his contraria languidam cie missam vocem. efficiunt. Quoties vero apposite vox intenditur, Wremittitur, nitidus est ac distinctus Ipsius sonus quum successive crescentes aut de creseentes toni certis numeris ac pedibus, ut ita dicam, a vinculo quodam se mutuo excipiunt;
43쪽
gratissimus eantus habetum Mamicum quἰddam ac dulce resonat , quo audientium animi laetissima voluptate permulcentur, ae commoventur ob per petuam vero actionem musculorum laryngem aequil- ibrantium laboriosus est ealefacit, mire siccat asperam arteriam ob aeris celeriorem transitum, mucEm plurimum requirit. XXII. Loquela vero fit larynge quiescente, a VO'ce e glottide expulsa, a lingua ore naribusque ita temperata, reflexa, ut litte arum pronunciatio h heatur. Earum aliae fiunt voce per os varie dilat tum emissa, peculiari linguae elevatione, depressione, 9 figuratione , nulla vero ipsius adlisione, eaeque vocales appellantur consonantes vero fiunt praeterea a linguae varia adlisione ad varias partes oris, labia dentesque. Sed de his jam satis plura enim quam quae instituti nostri ratio postularet jam
44쪽
DE NATURA SANGUINIS. V itas humor , qui in arteriis pulsantibus , ve trisque his respondentibus continetur, perque eas dum vivit animal circumagitur , sanguis comm μter appellatur injus longe exiliorem , quam vulgo creditur, adhue haber notitiam etiam post egregia multa a sagacissimis vivis prolata , jam prius dolint Celeb de me si h hujusque effati veritas aucto rum opiniones diversas, atque oppositas perpendenti facile patebit. Cum enim ex dissimilibus corporibus,
temporibus locis, et ad evolvendum ejus ingenium capta sint experimenta, pauca omnino sunt circa quae omnes consentiant olia his diversa admodum visa sunt a quae prioribus apparuerunt: multa denique uiatationi atque incertitudini a numero neredibili opinionum hactenus relicta sunt. II. Sanguis intra vasa contentus, per ipsa circumductus si consideretur , vel eum primum ex arteria, aut Vena prosiliens excipitur, homogeneus liquor videtvr , aeris calorem, ut plurimum aliquot gradibus superans, 5 aqua una undecima parte gravior at sepositus ut quiescat, moleculae natura sti. 1 Rario medenae . . . I. EA. II. Hunn.
45쪽
versae, quae per motum d progressivum, tum in testinum permixtae continebantur, ab invicem sec dunt; quae ulteriori indagini subjectae multa iterum, ac plane inter se dissimilia continere manifesta
ostendunt. Ut autem quantum per nos licet sanguinis natura evolvatur, consentaneum videtur, quae
in ipso sanguine recenti, simpliciter spectato occurrunt prius exponere : hisce praemissis ad a. quae per physica, vel hemica experimenta cirea
ejus indolem innotuerunt enarranda gradum facie mus novissime tandem praecipuas auctorum prinniones circa sanguinis calorem , ruborem ejusque utilitates breviter recensebimus.
IIl. Sanguis itaque ab arteria , aut vena sani prae, sertim m vegeti animalis incisa erumpens, id ne recipiente exceptus vaporem exhalat peculiaris odoris ter urinae foetorem, sudoris odorem medii, qui vase collectus in aqvulam coit sere in is sipidam, atque inodoram, vixque thalinam prout
vero calorem amittit in massam scissilem ac tremulam cogitur superne rubram , inferne quasi iagricantem Paulo post serius , citiusve pro aeris statu, aliisve conditionibus, ab omni ejus massae supersici secedit, ae de ejus poris veluti sudat uia dum, quod paulatim auctum in laticem aquosum colligitur tam opiosum , ut coagulum , quod a vasis lateribus sejungitur, ac perstringitur, iam Iinun
46쪽
Insulam circumdet Coagulum rubrum communites placenta, aliis vero crassamentum dicitur latex vero circumfluens, mi flavi , aut languide vitia descentis coloris esse Solet, Serum appellatur.
IV. Haec itaque est naturalis sanguinis indoles . ut concrescat prout quiescit, refrigeraturi, ita tamen ut haec ad concrescendum proclivitas major, aut minor sit, non tam in aliis, atque aliis animalibus , quam in uno eodemque subjecto sub diversis circumstantiis. Insectorum sanguis nulla frigidi aeris Scaeitate densatur ij & piscium plero rumque sanguis cogitur quidem, sed laaius. In m joribus vero animalibus, exercitatis robustis densiora sunt, ac magis promta sanguinis coagula, quam in otiosis, et debilibus. In plerisque etiam morbis, uti in arthritides, rheumatismo , cet. atque in ebribus inflammatoriis, aliisque quamplurimis morbis ea nascitur sanguinis constitutio, quae facit ut emissus sanguis magis cogatur, aut minus,
citius etiam vel tardius, quam status secundum a duram serre consuescat. Sed quies sanguinis , atqueaefrigeratio solae caussae non stant ex quibus coisinat. Densatur enim rigidorum animalium sanguis , de quo nullus calor decedit χὶ, et coactus repera
47쪽
ius est in vivo in calente animal si condens, ur etiam dum conquassatur 4 in ipsis vasis viven-
tis animalis polypos coagula ex sanguine circulante nascuntur. Verum firmior evadit ejus condensa tio vi trigoris, acidorum mineralium , athoolis, wealoris ad is o Thermometri Fahreneitiani gradus evecti. At vero in hac sanguinis condensata Parte , seu placenta seriam adhue,4 multa quidem copia continetur, quod vel sponte sudat ad putredinem usque , vel ope destillationis arte extrahi
U. Praeter serum duae aliae in crassamento par te distinguendae occurrunt quarum una alba est,
fibros , firma , in aqua insolubilis altera autem rubra, quae horem reliquis sanguinis partibus conciliat illa a nuperis quibusdam Cl. viris basis crassamenti: haec vero proprie a Physiologis dicitur
cruore partes tritae variis modis possunt ab invicem separari vel enim crassamentum panno excipitur, affusa aqua saepius abluitur, ut rubram partem dimittat, quae aquae intermiscetur , manente intra pannum parte illa fibrosa, et alta , quam modo commemoravimus vel sanguri missus, atque adhuc calen virga conquassatur usque dum frigescat , pars fibrosa brevi tempore virgae adhaerescit, mem
48쪽
branaeque firmae, subalbidae speciem exhibet. Iloemodes suam pseudo-membranam obtinuit uis chius ij vel denique lagen exceptus sanguis agitatur, atque hac ratione Cel demaeniseudo-mem. hranam mole crassiorem breviori tempore paravit ah.
Monet autem recentem hunc sanguinem esse oportere: si enim aliquandiu quieverit, factitiam hanc membranam amplius non largitur Rubra autem pars, quae aquae permixta sui , vel post ablatam factitiam membranam supersuit, leni evaporatione in pulverem fatiscit, qui igni admotus flam mam concipit. In hoc pulvere praeter alia elementa, de quibus inferius , continetur igneum illud principium, omnibus corporibus, quae acce di possunt commune, quod hemicis Phlogiston
VI. Serum aquosam naturam praesesert a praeter aquam, magna quantitate in eo contentam , duas alias partes habet admixtas unam nempe a xime pronam ad concrescendum, ovi albumini ali quo modo similem Stalteram mucosam nullo modo coagulabilem Concrescit serum aliquando spO te intra corpus aut a morbis: Quas exceptum
si conquassetur nullum exinde coagulum produci si Thesaur. VII. n. 9. 2 Rat medend. t. I. P. 3.
49쪽
ῶ HADe men iὶ attamen ieet minori quantitatem sero reperiatur coagulabilis haec materies , magna inde produci nequeant coagula , tamen & ipso concedit gelatum adesse, quod inter agitandum ramulo adhaerebat,4 exsiccatum sursurum, ac cinerei pulveris instar in spiritu vini persistebat Uirgae conquassatione ex limpido sero fila alta obtinuit et Aronauersa); alba gracilia fila , aut ramosas particulas exeo haberi testantur alii es. viri 3ὶ Sibi relietum
serum dissiculter densatur, nisi interiecta mora te nuior quaedam pars avolaverit iacile vero in coagulum abit, si vis accedat agentium eorum, ' quae IU indicavimus Pars alia mucosa sero ad mixta tunc obtinetur, cum serum ipsum per chartam trajieitur adhaeret enim harthae aliquid, quod digitis tractatum. in fila ducituro sensum movet mucosi humoris propterea nihil aliud esse videtur quam serum ipsum paulo magis attenuatum, adeo
que majori fluiditate praeditum c. VIII. Enimvero eoagulabilis seri indoles, quam
modo memoravimus, non solum in eo quod a sanguine extracto separatum est, sed in sero intraci προ
50쪽
potis caveas ab ipsis vasis effuso manifestaturorum in eas thoracis, abdominisque -llectum Flagnans membranacea corpora in tenuiori parte
centes saetum obturent aliquaydo etiam in partem aqueam, partem concretam albam tenacem ma ni seste secedat. Ab hac parte c0agulabili polypo ium 1 et membranarum ψrbosarum, originem deducunt quae inter pleuram,in pulmones, inter petitoneum, Wintestina inveniuntur; atque has partes invicem colligant. Ab hac denique crustam pleuriti tam si dictam Oriti censent tua sanguinis su
perficiem tegi persaepe obsery mus; quamquam cir ca veram hujus crustae originem muli dubia adhue superum, atque incerta Generatim tamqn si lia, in circuitus utcumque impedi3ur, aut moram patiatur sanguis , quemadmodum ex iriecto vinculo fit, missum sanguinem ut plurimum crusta tegi oh- est 3 . Seri proportio ad cruorem dissicile determinari potest, cum innumeris causis Variare possit verum communiter ad mediam partemrmn accedit. Si corpus valde robustum sit, atque exercitatum, Serum minuitur ad tertiam partem in se. si Moroun. de Hib. O ausis morb. Epist. XX. πιι O. 23 32 37- α Albin de polypo P. O. la Thouvem mMoire ista sanguification p. δελι