장음표시 사용
211쪽
habet communia; quaedam peculiaria, uti est praecellentia in virtutibus & functionibus, quae in eum sexum praecipue judicantur cadere ; quaedam demum mutuatitia, ut quod radiis maritorum dicuntur fulgere,aut quod se numero & praestantia
prolis quam maxime efferunt. vid. Oseiae metam. C. fab. s.f. I seqq. IJI. Valer. Max. q. t. Plutaria. in C. Graccho. de Cornelia.
g. 2o. Porro de omnibus hisce existimatiqtinis intensivae fundamentis observandum, ea in se non producere, nisi aptitudinem seu jus imper iactum ad habendum ab aliis honorem & venerationem ; adeoque si eundem aliis etiam meritis quis denegaverit, non potes dici injuriam secisse, sed duntaxat inhumanitatis,aut si ita loqui licet, incivilitatis notam sibi contraxisse. Nam inter
eos, qui in naturali inciem libertate vivunt, Ddeoque naturaliter invicem aequales sivit, & ubi quilibet rerum suarum, & actionum est arbiter, non adparet, qaomodo quis ab altero jure suo honorem & venerarionem postulare queati cum ob. naturalem illum amorem , quo quisque se
ει sua prosequitur , judicare possit , talia in se
esse , quae omnino paria sint aut superiora illis, quibus alter sese effert. v. g. Ostentat aliquis canos sitos; ast alter juvenilem vigorem suum istis Ionge potiorem habet. Alium spes sua aeque, adi, que alterum res inflant. Ferox est Ajax robore corporis: ast Ulysias prudentia,& facundia longe
se praeserendum isti judicat. Alius divitias jactat,
cilius animum regum. opes aequantem. Deinde
212쪽
cum delatio honoris ac venerationis eliciatur per id, ut quis agnoscat praecellentem in altero praestantiam, seque eam ob rationem ipsi ultro sub , mittat, & vero hoc per vim externam non possit extorqueri, quae contumaciam potius animi obfirmat; patet inconveniens esse istis landamen
iis ire se tribuere vim juris perfecti , quod etiam
vi armisque possit affer, Accedit, quod cum i trinseca veneratio per vim non possit extorqueri, externa autem signa,ni ex animi submissione proficiscantur, sint inania, & ludibrium potius, quam honor, stultum sene fuerit propter inaestim den gationem in anna ruere. Inprimis si alter prote-ἶetur, se venerationem omittere non ex contem-
tu,sed quia libertate sua naturali velit frui; quae ipsi indulgeat, non cogi per vim ad illa, quae ex ipsius arbitrio & humanitate debeant dependereo Sicut mascule quondam Scythae ad Alexandrum disiui sis , unis ψemas, bcetne ignorare in Q serientibus 8 Cura. l. . c. Ex quibus mani sestum esse videtur, etiamsi rationi naturali co gruum sit, ut praestantioribus honor deseraturitati quis velit per nos quoque inter se praecepta juris, naturalis possit reserte, digniores esse honora dos ; id tamen officium inter illa esse numerandum, quae alter suo jure non possit a me exige re, sed quorum praestitorum laus meae humania rati , ac civilitati sit relinquenda. Uti plurima. aliarum virtutum officia, ad quae praestanda nobis obligatio imperfecta, aliis ad qadem habenda duntarat aptitudo est- Verum ut quis suo jure
213쪽
possit honorem aut quodvis ejus signum ab altero postulare, necessum est, ut vel imperium in ipsinthobtineat, vel ex pacto tale sibi jus quaesiverit, aut ex lege per communem utrique dominum lata, vel adprobata. f. 2L Caeterum inter privatos quidem supeτhonore atque eminentia illud pulcerrimum iu rit certamen, si inter se contendant, quis promtior fuerit in honore deserendo, aut modestior in eodem deprecando. Et merito ridentur,. qui si per isto acrius certaverint praesertim ubi idem sterilis, & nullo cum emolumento fuerit conjunctus. Ineptus, medium pugnat qurpmr 1
mendari debeat sententia illius Principis, lata in duos ministr*s minorum gentium super priori loco in templo contendentes; ut qui stultitia intexipsos excelleret, priori loco sederetia Seneca δε ν I. P. c. Iγ. Minus sonorato si positus irasci coepisti orici tori , λωιtori, ipsi qua tu ipraeferebatur. Demens quid interin,quam lectipremas partemst Honestorem te aut turpiorem potesZ facerepulis-
Prerarissmum pauperum censum p id de existiamatione simplici capiendum est. Enimvero intex Principes atque integros populos super eminen tia dignitatis, & cpue inde dependet, praecedentia,
majore praetextu nullis fere non seculis certatum deprehendimus Sic ut in plurimos congruat tu . Iud ap. incidium LV. Fastor. Turbah caelestes amo
214쪽
argumenta soleant adferri, operae pretium puto lsuerit paulo pressius considerasse. Illud igitur extra controversiam est positum, si unus princia pum ab altero dependeat tanquam a superiore, hunc isto esse digniorem, eique prae hoc deberi praecedentiam ex jure perfecto: utut fortasse pari uterque titulo gaudeat. Sic dantur exempla magnorum regum, qui alios sub se habent reges no- lmine, revera magistratuS & gubernatores provin-hiarum. Quidam regna sita abs aliis agnoscunt tanquam fe uda,alii alio titulo. Sic apud Tucis.
gr col. ac jampridem recepta populi Romani conseruis vocatur , ut taberet instrumenta sese
seirutis ct reges. qui foedere inaequali alicui jungitur, iis eo ipso alterius dignitatem eminentio- rem fatetur, dum ad ipsius majestatem comiter colendam sese obstringit. Sed & illud dubio caret, ubi Princeps aliquis pro sua persisna, aut tanquam caput suae civitatis adversias alium us praestanti ris dignitatis, & praecedentiae quaesiverit ex pacto, aut per consuetudinem & patientiam alterius, cu-
, jus nulla probabilior ratio possit proferri, quam quod hic istum se digniorum agnoscat ; ei juriposse inhaereri, quamdiu durat iste velut character dignitatis, sub quo jus illud fuit quaesitum. vid.
g. 22. Enimvero ubi nondum alicui tale jus fuit quaesitum,variis quisque argumentis sibi prae aliis dignitatem eminentiorem it assertum. Interea praecipue solet allegari antiquitas regni atque
familia: ue amplitudo-opulentia ditionum, & potentia:
215쪽
etentia ; qualitas potestatis, qua quis imperium in suo regno gerit , & splendor istuli. Antiquitatem civitatibus & familiis venerationis quid addere persuasum vulso est ; jaetantque inprimis,qui istin hac nituntur, sese jam tum sua dignitate exsplen-
duisse,cum alia regna adhuc vilis pars servientium forent ; aut cum familia illa, quaejam novo diad mate superbit,adhuc intra plebe)am obscuritatem Iatitaret. Nefas esse de di itate contendere adinversus illum, cujus majores atrerius majoribus poterant uti mirustris. Esse hanc velut naturalem& communem legem, ut quae posterius tempore producuntur,prioribus subsint. Excurritur dehinc in magnificam commemorationem eorum ἰ quae ab isto regno, aut per familiam regnatricem praeclare bello ac pace gesta sunt. Quorum novi illi
parum aut nila ostentare queunt. tentia autem veneratione terrorem quoque miscet: & non imis
prudens istum, sed & temerarium videtur cum illo de dignitate velle contendere, cui plurima mcultas nobis benefaciendi juxta atque nocendi. Et efficacissimus videtur modus ambiendi honores, si
quis demonstrato suo gladio possit dicere ;non faciet. Sed & eminentius judicatur summa libertate gaudentem soli DEO subesse, quam legibus humanis aut pactis degere obnoxia um. Denique cum per titulos res ipse censratur exprimi, tituli quoque splendorem&litudinem non inferiorem dignitatem arguere. g. 23. Isthaec & senilia, utut in contentione
dignitatis sis plausibiliter possim da ij sate I dum
216쪽
dum tamen est,ea Omnia per se non producere, nisi l. 3us imperfectum seu aptitudinem, ni accesserit liquod pactum expressum aut tacitum, quod recepto mori inesse intelligitur,aut sterius concessio. vid. Benjam. Prio- LA Gaa. L ra. c. s. Neque desunt, quibus vis ejusmodi argumentΘrum possit elevari. Ipsam antiquitatem in se nihil habere dugnitatis ; cum illa nil notet, nisi tractum durati nis , quae Vilem aeque, atque praestantem rem possit prosequi. Id habere omia regna, ut sint libera, di ab alio non dependeant, secultatemque admiru Iustrandi suas res inter se possideant. Id diu obtinuerint , an recens quaesiverint, parum intere ' se Equidem quod diu aliquod regnum floru rit , indicio esse, ejus compagem eoncinne disp6stam , idque bene suis. administratum. Tum si ' ti benignitate,aut civium virtute exterum hostem defuisse, aut seliciter sortiterque repulsum. Sed non minus recentes civitates commode posse dLsponi, & administrari, quam veteres. Imo forta se commodius, quod harum bona instituta ex periculosis iape experimentis provenerint, illas am tem optima quaeque ab aliis jam inventa in usus suos posse transserreo Diuturnam quidem sati cle . mentiam sibi neminem posse praestare; idtamenefici Eosse ne per prava instituta civitas in se ruisnam tristere incipiatia Denique ex praesentibus f quemlibet aestimandum ; praeterita non amplius, futura nondum ad nos pertinere. Neque civira res aliquod velut*stema aut concilietun inter se constituere, ut recent imae cuique locus sti . Gus
217쪽
fimus occupandus: sed quamlibet seorsim sua sibi Iibertate gaudere. Unam semiliam in civitate alia qua diu imperium tenuime, e quidem indicio
esse, minores majorum virtutem aemulatos ; plemnque opes ipsam suas tiri ter disposuisse diui , non ausus fuerit aliquis solio eandem dejicere. Interdum ingenio populi, a rebus novis abhorrentis , aliquam familiam diuturnam imperii pos sessionem debere. Nonnunquam folius fati benes tum vocandum, quod Metellii Romae sint consules. Ast qu1 recenter ad ill ad lastigium eni tuntur, reponere possunt tritum illud ; Et genimo pro eos, ctis non fecimi ipsi, Vix ea nostra puto. Nihil facilius esse j quam partam a major hus opimam hereditatem cernere ; sed suum patrimonium ipsi sibi adquirere virtutis opus esse. Sorti nastendi illos suam magnitudinem acceptam , ferre;se propriae praestantrae.Illos aliena & obibleta, decora crepare ; se propriis & recentibus enitescere. Deniq; praesentia jam aestimari, non praeterit Summum nobilitatis gradum haberi, regem esse. Hac recentem aeque ac antiquam familiam efferri. g. 24. Potentia autem hactenus quidem signa venerationis apud infirmiores potest elicere, quod . stultum sit illi non cedere,qui nocere potest ieati
sacete Favorinus apud Spartianum Hadrianos arrientibus amicis od male cederet Hadriano Ad Qerbo, a 'odidone, autores usurpassenis non re-i , inquit , inde is familiares , qui non pariminime i m doctiorem omniam credere, qui habet triaginta legionei. Enimvero si alicui regi tantum
218쪽
fit virium,ut regnum suum commode possit tueri, ille sane non habet quam alteri cedat, opibus quidem superiori,sed quas ipseneque metuere, neque . ambire sui conservandi causa necessum habeat. Si . tantus mihi sit census ἰut meo succo commode S laxe queam vivere 3 quid opus est,ut alium, superfluarum mole divitiarum turgentem, Venerericini jus iras possim eontemnere, & cujus gratia bene- setisque non indigeam. Libertas in aequo posita est quae magnitudine opum hautquidquam distinguitur. Pateat igitur unius imperium per se eenta milliaria, alterius per eertunt duntaxat.Idem tamen imperium hic in modica sita, quam alter in laxiore ditione, obtinet: neque hic minus, quam alter finem civitatum institutarum coninuitur. Ne dicam quod sola potentia, prout notat vireS liis nocendi, in sese non significet talem praesta tiam , quae sit idonta venerationem seriam etiacere. Nam haec amore quopiam temperata est. Nocendi autem vires odium conciliant ό etsi ex-- terna venerationis signa per eas posse exprimi
manifestum est. add. I. Godo . d. tr. pura. δ. c. P.
g. ι'. Porro absolutam habere , & nullis legibus limitatam potestatem , omnino Venerationem majorem terrore mixtam apud subjectos conciliat , non item apud alios . principes, qui istius a siduram potestatem in ordine ad se pro nuda libertate naturali aestimant: quae per se nullam dat praeeminentiam in eum, in qu quis imperium non habet. Et cum Princeps non ex propriis tan
tum duribus , sed & ex conditione illius civitatis,
219쪽
cui praeest, aestimandus sit; potest utique princeps limitatus ex isthac talia habere, ut absoluto aliquo longe sit potior. Denique tituli, & quicquid est verborum,usia sicut nummi valenn & cum in rege nihil amplius possit inveniri, quam summum im- perium, sius icit, si illud modo nativo sensu, aut ex usu vulgi exprimant ; splendbr aut modestia vocabulorum ipsi ei nihil addit demitve. Sic quod
Τurcarum monarcha vulgo diciturtinperator,Pei sarum Rex, id in se nullam isti prae hoc eminentiam tribuit. Ambitiosam autem encomtorum. Huem proprio titulo apponere , uti .barbariemi
redolet ; ita idem subjectos sortasse simpliciores
ad venerationem movere potest , alios non potessi. Quid enim intererat V. D. ImperatoriS Romani, , Sapores Persarum rex Datrem se. Solis & Lunata, an Sat Dies Veneris nuneuparet λ Aut quid Eo die resum Christianorum laterest, quantas laci-nias titulo suo afluat Turcarum Imperato qui ta-men revera nihil aliud quam rex est..ets. Ex hisce omnibus sistis firmiter videtur concludi,ex obligatione persecta,quae in altero jus proprie dictum praesiipponit.res em revera talem non teneri loco cedere alteri regi tanquam dignia ori, utut hic conditionibus jam enumeratis praepolleat; neque civitatem liberam alteri civitati liberae, licet antiquiori aut potentiori. Quin nec civitas popularis in se videtur dignitate inserior
civitate monarchica , quamvis in civitate dem cratica nemo unus reperiatur, qui cum rege comparari possit. Unde nec civitatis liberae legatus ne-I 3 cestario
220쪽
cessario legato resis loco cedere tenebitur. rum quia in dignitate vicaria S delegata tantum splendoris esse non potest, quantum in otiginaria, neque in magistratu tantum dignitatis,qua tum in principe ; & vero civitates liberae, cum re gibus in eodem loco convenire non possunt, nisper legatos aut deputatos: adparet sane, omnino legatum civitatis liberae cedet e debere cuicunque regi aut principi, cui summum est imperium. Et ita quidem videtur sese res habere circa praeem,nentiam dignitatis, & praecedentiam inter eos, qui libertate naturali gaudent. g. et 6. Isthaec tamen aequalitas inter eos, qui
summo sunt imperio praediti, non impedit, quominus, si opus sit, congredi queant per se , aut per suos legatos, aut etiam in stabile aliquod concilillam coalescere. Nam si unus regum ad alterum in ipsius ditionem accedat, lex utique civilitatis rer
qui est, ut quis hospiti domi suae primum locum
deferat ; nisi forte veniat tanquam subditus temporarius. Nam utut in territorio suo quilibet sieiunimus; tamen uti legati, sic & ipsi reges ficti
ne quadam videntur constitui extra territorium regis, ad quem ejusdem consensu accedunt, non exuto fortunae suae splendore.Ubi duo pluresve in loco tertio congrediuntur, facile caveri potest, ut ne uniis alteri praelatus videatur. Nam&conclavia licet comminisci; ut judicari nequeat, quis in iis prior aut dignior lociis sit. Possunt etiam ab initio protestari , sese citra ullam praecedentiae considerationem coiagressuros, sed vel promiscue