장음표시 사용
301쪽
seruationem, & conuenientem gubernationem; qualis vel maxime est, cum boni Principes bonis subditis, bene imperant. Cui tamen non perinde aduersatu ,τquod Deus multis iape se eulis imperia &Regna impiorum, veluti Turcarum, ali Oisrumque infidelium & haereticorum tolerat, imo & victorias a potentiam , Opes, omnemque prosperitatem ipsis indulgere videtur. Nam inprimis iuste Deus etiam
Idololatris, pro bonis artibus & qualibus
cunque Virtutibus eorum, gloriam terrena
excellenti mi Imper, , veluti mercedem temporalem retribuere potest. Quod eve. nisse Romanis docet S. August. l. s. de ci Uit. cap. verisimile est de Sinensibus, quorum Imperium a bonis artibus dc mois ribus itidem laudatu .. Perseuerant deinde, nonnunquam diutius regna infidelium & haereticorum, in poenam fidelium, qui illos cum pos sent & deberent, non extinxerunt. Sic Deus noluit delere Chananaeos aliasque gentes, quibus contra praeceptum Domi ni pepercerunt filij Israel, ut haberent ho. stas , eorum essent illis in ruinam, Io su ea . Iudi c. Similem caussam pOtentiae Turcarum & haereticorum prae
302쪽
huisse, & praebere Christiani videntur . Tertio , Regna impiorum in ipsa sua Ninveis
Prosperitate, tot, tantisq; intestinis iape conflictantur malis, seditionibus, bellis, Principum crudelitate, & per interualla horrendis a coelo terraq; plagis, pestibus, sterilitatibust, elisionibus . ut infelices potius qua felices dici debeant, praesertim cum infidelitas & haeresis, vitiorumq; licentia, quibus laborant, poenae sint omnium grauissimae. Est denique certa scelerum mensurata, celer - . quam in Regnis &Imperijs, principibus& populis puniendis obseruat Deus. Eam vindictae mensuram citius impIent fideles, grauiusque puniuntur , quam infideles;
grauius enim peccant, cum Voluntatem ,
Dei es are intelligant, plura item beneficia, di praesidia recte agendi accipiant. Unde serum ingratus , qui cognouit voluntatem Domini sevi, ct non sepraeparauit: ct noo fecit secundum voluntatem et in , citius &plμribm vapulare solet, quam quo non cog- mouit. Luc. I 2.v 48. Ita legimus veterem populum, eum declinauit a praeceptis,sta istim aut paulo post grauissime fuisse punitum; iniquitates aute Amorrhaorum, 'Uae utiq; tempore Λbrahami no exiguae erant, pri-
303쪽
22 . VINDI cIARvMP Lis.in Primum quarta generatione, id est quadringentis fere annis postea completas a sqοῦ gentes Ista elitis delendas traditas fuisse .. Gen. I s.V. s. g. Iv.
Ad mel Orem intelDe8um, quadam esse animaduertenda.
E Si ergo nobis explorato certum ex
dictis, non esse in vera Politica certiores Dei propitiandi imperiumque prosperandi rationes, quam quae a vera religione & virtute proficiscuntur. Modo, haec animaduertas. I. Qualemcunque prosperitatem Deus. bonis Principibus & subditis concedat . eos communi hominum lege teneri, neque vitae huius poenalitates uti vocamus, ipsis remitti: sed morbis, morti,ignorantiati erroribus, alijsique miserijs obnoxios.
a. Prosperitatem publicam Principatuum & Rerum publicarum, in quibus viget vera Religio ac virtus, non conuelli, etsi principes aut subditi singillatim aliquid infortunij aliquando subeant, iα, ijs maxime, quae ad Principatus vel Reipublieae defensionem,ac conserva tionem non spectant in ' . 3. Quam
304쪽
CAP.nI. POLITI C A RVM. aar 3. Quamuis prosperi rerum tempora- Bon. ρHicitum euentus, optimos etiam principes ei os ψοι- absque ip rum culpa, subinde destituanti mersi oris id raro. & absque Reipublicae ruina conia cingere, & maioribus bonis a Deo compensari. Universim vero esse sertunatos,& juxta oraculum Regis prophetae Psa. I. Omnia, quacunque faciunt, proserari: ut adeo Princeps non habeat certiorem felicis imperij parandi rationem, quam Veis ram Religionem & virtutem.
Hoc saluberrimum principium frustra
Scioppius oppugnat, cum ait : Deum semporalium bonorum concessionem, ex Uuanimarum nostrarum moderari, ideos nomaliter Principis, quamuis religiosi mi -
perium proserare, nise sic is M oesubiecto- .
rum, ad anima salutem interesse videat. Nam falsum id esse manifestum est, Deuε sis Θαί enim multis bona temporalia, imperi , πιώθ- ώ- potentiam, gloriam concedit, quos videt o Leum aeterno suo exitio his abu rori quo
305쪽
etia VINDIeIAR v M. LIB. II, quorum interesset ad animae salutem, calamitatibus ad mentem reuocari Ecce enim teste Ezechiele c. I s. v. qq. Hac fuit iniquitas Sodoma, & caussa miserabilis ex- cxciij, superbia, saturitas panis, ct abundantia. otium ipsius oesiliarum eim. Nec Sodoma, nec multae aliae gentes perijssent, nisi scelerum fomenta & pabula, bonorum temporalium copia, illis praebuisset. Deinde cum nullus principatus, aut Respublica absque congruis viribus, Opibus, honoribus consistere, aut recte gubernari possit, ideo nullam habet eaunsam Deus, cur bonis Principibus & subditis, moderatam necessariamque prosperitatem auferat: nisi imperium aut Rem publicam euertere velit, quod non nisi peccatis sceleribusq; prouocatum facere consiue uisse. abunde demonstratum est. Aliter cum singulis priuatisque agitta, quos sine damno publico vacijs iacturis
bonorum temporalium, etiam innocentes exercet, ad coronam maiorem , vel cautelam vitiorum , vel exemplum aliorum , ut de SS. Iob & Tobia,supra dicebamus. Publicas solum clades,imperiorumque ruinas, non nisi nocentibus irrogari ι
ιReligionem ac virtute, certissimam esse publi.
306쪽
CAP. In. POLITIcAR M. a 2 public prosperitatis caussam affirmamus; quod tota sacrarum scripturarum series, et omnium seculorum historia confesta. .
Eque obstant exempla Iosiae, S. Luia
douici , aliorumque spectatissimae pietatisRegum,quibus parum pro fere μα- ν, rima euenisse Seioppius obijcit. Nam lo- fransas triginta ct uno anno regnauit in Ierusalem, prospere & tranquille: quia fuit. quod placitum erat coram Domino, ct amisbulauit per omnes vi David patris sui, non declinauit ad dexteram, neque adsinistram, A. Reg. an.&, I a est directin diuisitis iupaenitentiam gentis, ct tulit abominationes Impietatis. Eccles. 69. v. 3. Quare ipso vivo, distulit Deus vindictam & poenam decretam in Iudeos, ut dicitur Reg. aa.
occisus autem est, eum Deo nolente, Oeώμ, pugnaret aduersus Nechao Regem AEgyia cum Deopti, dicentem ipsi ex ore Dei: de ine ad τε
307쪽
sciat te. 2. Paralip. 3 s. v. . a I. Infeliciter ergo pugnauit, cum a diuina voluntate ad suam, contra regulam pietatis solitae, deflexit. pij principes non omnia pie faciunt; abripiuntur aliquando sinistris Minconsultis assectibus; nonnunquam marigis suae , quam diuinae gloriae student; ix plus suis viribus quam Deo nituntur . Quare mirum non est, si quaedam illis minus prospere eueniant; neque enim eiusmodi infelicitas est pietatis. sed culpae, quae in exemplis infortunatis Principum, qui pij habentur, frequenter deprehenditur, tanto grauior , quanto Occultior. S. Ludovicus quidem, non solum pius suit, verum etiam in ipso sumae pietatis ota fieto, bis infelix filisse videtur. Nam in prima expeditione aduersus Saracenos,mag nam militum partem peste amisit, victus deinde captusq: est. In altera rursus saeualue, per exercitum grassante, decessit . Betovio teste Ax. Ia 48. dc Ia o. Verum infortunatus ideo censeri non debet, tum quia quadraginta quatuor annis &iamplius . feliciter imperauit, rebus multis praeclare gestis , magna per uniuersam Europam nominis sui celebritate; tum quia regnum norens nulla parte imminutum.
308쪽
CAp. III. POLITICARvM. 2as Philippo filio reliquit; tum denique quia in pulcherrima caussa, salillis aeternae securuS, mortem felicem obi jt : dc subsequens miraculorum sanctitatisque gloria, quod temporali prosperitati defuit, cumulate compensa Uit .
Quod idem de ijs sanctis Principibus diis
cendum est , qui manibus impiorum ocia Cubuerunt, ut oences laus in Bohemia, Ericus in Dania. Non solum enim inconspectu Domini, sed totius quoque Christia ni orbis, pretiosa est mors sanctorum ei- quorum etiam in terri S gloria , omnes aliam terrenam prosperitatem longe suis perat. Illud addo , eiu simodi Principes Poncipes nonnunquam ex vita subtrahi, in poenam ερ r.
subditorum aliorumque qui tam relici Imo ---
perio lubelle, aut trui nomerentur. Qua Sob caussas aliasque licet occultas, non inismen iniustas , sanctissima eiusmodi Prin cipum consilia , fine quem ipsi spectant Δ, Deus nonnunquam frustratur quidem, ut S. Ludovico contigit: sed saluo in coeIis praemio, in terris honore, ut infelices nisi oculis insipientium, videri
309쪽
od vero Scioppius, plurima pisimu
sPrincipibuι parum prospere euenisse asserit, falsum dicit, rara enim sunt, & maioribus bonis compens ita, si pie facta fuerunt. Imo sibi fidem adimit, dum paucis hisce in pagellis sibi contradicit. Nam in 'admonitione Lectoris, quipiis es ait Deo reddit debitum, adeos iustus en, ct vir bo-n-,unde aliorum erga istum existit amor: ct eum Dei sit iustus, abesse non potest, qui Frineipem sivi amantem ct reuerentem re-damet, ct aduersia inimicos tueatur: unde eum ab hominibus res ectari colis contingit. Clarius in Classico belli sacri, praesertinia cap. II. aduersus seipsem in Padia, classicum canit hisce verbis: Denis si bene cataculum ponimus , nullum ex omni memoria exemplum commemorari pote Z,hominis bello severati, qui iustam caussam Deosis fretus, ct corde perfecto in eum credσns tuere
Vnde ita concludo: Si verum est a bense non posse , quin Deus Principem sui amantem & perfecto corde in se crederi
310쪽
rem, redam et & tueatur, neque ex omnii memoria exemplum contrarium commemorari potest: ergo falsium est rationes; prosperandi imperij a religione Sc pietate petitas non esse explorato certa S, dc spectatissimae pietatis Regibus parum prospere plurima euenisse, cum eas rationes secuti sint. Ex ore igitur suo Scioppius falsi conuincitur, quia repugnantia tum hic, tum alibi asseruit, quae cum simul vera esse
non possint, aut alterutrum, aut Utrumq;' falsum esse necesseem Quod hic asserit, falsima esse demonstrauimus , quod in Admonitione ad L qctorem & Classico' contrarium ipsi excidit, recte intellectum
Abesse nimirum non posse, quin Deus eos, qui pie imperant in conseruando tuisendoque iusto & suo imperio adiuuet ;neque sinat principatum aut Rempubli- ' cam in qua vera Religio, ac justitia vigent, euerti aut insolitis modis affigi; nullumque in contrarium exemplum commem Oorari posse. Cum vero Principes pij justam caussam piamque suscipiunt in aliorum gratiam, aut quae ad proprij imperi j gubernationem conseruationemque no