장음표시 사용
571쪽
auferre perstiterit, &cum eo qui nos angariare voluerit, ire debere spatio itineris duplicato. Quae omnia Reipublicae moribus asseruntur esse contraria. Nam quis inqui-ώnt, tolli sibi ab hoste aliquid patiatur , vel Romana prouincia depraedatoribvi, non mala velit belli iure reponere pHae atque huiusmodi verba obtrectaniatium, e non obtrectando ,sdquarendo ta-tia loquentium, operosnu fortasse refellarem, nipha disieptationes haberentur cum viris liberaliter institutis. nde quid um ect, ut diutim laboremm, ac non inospotius percon- remur , quomodo poterant gubernare atque faugere Rempublicam, quam ex parua & Raman. inopi magnam opulentamq; fecerundo, et Ucereν qui accepta iniuria ignoscere, quampersqui ' p malebant ' Quomodo Caesari administrato θ' ri utique Teipublica Cicero. dicebat: quod nihil obliuisci solaret, nisi iniurias' Dicebat enim hoc tam magnuου laudator,asit tam magnu3 adulator. Sed laudatoritatem Caiasarem nouerat; si autem adulator, talem esseribere ostendebat Principem ciuitatis, qualem illumfallaciter pradicabat. Quiden auia 'tem non reddere malum pro malo , nisi ab- t
horrere ab ulciscendi libidine Z Quid en a
572쪽
eepta iniuria , ignostere malle quam peris,'er n.hil nisi iniurias obliuisti pHae eum in eorum leguntur autoribuν,
exclamatur oe plauditur : describi atque praedicari mores videntur, quibus dignum esset exurgere ciuitatem , qua tot gentibis imperaret , quod accepta iniuria ignosci, quam persequi malebat. Cum vero legitur precipiente autoritate diuina, non reddeniadum malum pro malo, eum haeram salubris admonitio congregationibu3 populorum, tanquam publieis viri sexvi, atque omnium elatum ct dignitatum scholis, de superiori Deo personat: accusatur religio, tanquam
inimiea Reipublica. Qua si is dignum e faudiretur, longe melim Romulo, Numa, Bruto, ceterim illis Romana gentis practa. ris viris, constitueret, conseruaret, sirmaret,au rei Rempublicam, Sc. Alioquinsverba attenderimus, eorumgyproprietati seruiendum putauerimu/: noκ
es praebenda maxilla dextera. Asinistra fuerit percussa ; Quoniam, si quis te inquit percusserit in maxillam dexteram, praebe illi& sinistiam, Matth. s. v. 39. mogis autem sinistra percutitur,quod ad dexteram ferientis facilior inm est. Se e intelligis
set,ao dictam esset: quo in te mcliora fue-
573쪽
CAp. VII. POLITICAR v M. 'Prit persecutus, ct inferiora ei prase, ne vivis dicta potivi quam patientia studens, coueemnas aterna stro temporalibus . cum potis temporalia pro aeternis contemnenda sint. eanquam siuistra pro daxtris. mc sempιrfuit Sanctorum mari rum intentio. Vindicta enim ultima iuste poscitur, quando nullus iam restat corretitionis locus, extremo scilieet summos iudicio. Nunc vero cauendum es , ne vindicandi cupiditate amittatur, ut nihil aliud dicam,ipsa patientia, qua pluris est habenda, quam omne, quod potes et tam inuito, inimicu/ auferre. Nams alitu Euangebaeta Luc; C U. as. in eadem sententia uullam fecit dexi ramentio/rem, sita tantum maxillam alteram nominauit: ut aliquanto distineIim intestigeretur in altero. usum alterum simpliciter eandem patientiamcommendare. Paratus itaque debet esse homo sustinct pius, patienter eorum malitiam sustinere, quos bonos sieri quarit: ut numerus Rotitu crescat boxorum, non ut pari malitia se quoque numero addat malorum. Denis issa pracepta, magis ad praeparationem cordia, qua intu3 est, pertinere, quam
574쪽
po VINDICIARVM. LIB. III. maufesto autem id fiat, quod eis videtur prod se posse, quibus bene veste debemus . hinc liquido ostenditur quod ipse Dominus I E SVS exemplum sngulare patientia ,
cum percuteretur in faciem, restondit: Si maledixi exprobra de malo,s autem bene , quid me caedis . quaquam igitur praceptum suum, si verba istu amur, imis pleuit. Neque enim prabuit percutienti alia ι eram partem, sid potiati Wohibuit, ne qui fecerat iniuriam, augeret: ct tamen paratus venerat, non solum in faciem percuti, verum pro his quoque,a quibu3 hac patiebatur, cruci vi occidi; pro quibus ait in cruce pendens: Pater ignosce illis, quia nesciunt, quid faciunt. Nec GPaulin , postolin praeisceptum Domini sa figistri sui, videtur implesse, ubi etiam ipse percussus in faciem, diaxit principi sacerdotum, Percutiet te Deus paries dealbate. Et tu sedens judicas me secundum legem, & contra legem jubes me percuti t Actor. 2 v. Sunt ergo ista pracepta patientiae fcmper in cordis praeparatione retinenda: ipsa, beneuolentia, ne reddatur malum pro malo,
semper in voluntatι complenda est. Agenda
fiunt autem multa etiam cum inuitu, beni
gna quadamscueritate plectendit, quorum
575쪽
CAP. VII. POLITICAR v M. 6 rpotius utilitati mnsilendum est, quam voluntati, quod in principe ciuitatis luculenti me illor liter a laudauerunt. Nam in corripiendo filio, quamlibet assere, nunquam profecIo amor patermis amitritur; fit tamen, quod nobi ct doleat, qui etiam inuitus videtur dolore sanandus. Ac per hoc, si terrena ista Rebpublica pracepta
Christiana custodiui: ct ipsa bella bine beneuolentia non gerentur , ut ad pietatis iustiriaq. pacatam Societatem victu facilius conia sulatur ; nam cui licentia iniquitaris eripiis tur , utiliter vincitur.
Quibus verbis & argumentis magnifice S. Augustinus demonstrat , Christianae
manluetudini S praecepta, non aduertari non adue ruendae conseruandaeq; Reipublicae, Umia, sentur Reν-
iniuriarum obliuionem de veniam ipsi pubis . etiam Romani laudauerint, eaq; ad concordiam: qua Reipublic talus continetur, plurimum conserant. Neq; aliud a nobis exigitur, quam ut vindicandi libidine patientiam,, aeterna pro temporalibus non amittamus; sed pacientia in animi praeparatione semper retenta, ipsam quoq; vinis dictam non ad eius,qui no S laesit, malum ., sed correctionem, aut aliud bonum reseramus.
576쪽
tibertatem a rarastiana reug one non esse ρο sis ademptam, cum tiberos non inuenerat iamώLeis chri anis retineri ; non esse laudabs' iam , nisi lustέmam.
V. C Ducationi deniq; Christianae Ma
hiauellus adstribit, ut si per unia Gersum orbem atate no ra percurras , neutia quam tot post los liberos, tot liberra Respublicas, m olim erant, inuenire queas: nec , minci libertatu amatores , atque eiusdem aeres defensor . . . 'Qua in re manifeste, impij bominis in Religionem Christianam animus, felle &veneno ebulliens elucet. Cum enim verissimam huius rei caussam postea subiungat, Romani Impe' magnitudinem, quod per uniuersum orbem liberas Ren=ublicas subsuum iugumsubiecit: falso & nequiter hanc calumniam,fortissimae sanctissimaeq; Religioni imponit. Romani pluribus an te Christum seculis,libertatem liberis per Europam populis eripuerunt, eosque postea quoque tum Ethnici, tum Christiani Felis o Caesares, dominationi suae subiectos retiis Chrελών nuerunt. Non igitur Religio Christiana, ρυ si seruos aut subditos fecit, quos liberos
...,ir' non inuenit ἡ neque illa Rebuspublicis li- beris,
577쪽
CΛν.VII. POLITICARUM. 483beris aduersatur, quae nulli politiae, nisi vitiosae repugnat. Argumento sunt liberi populi, & vrbes, quae hodieque cum Christiana fide litabertatem retinent, acres jue sunt illius defensores; quam sine verae Religionis iniuria sibi pepererunt, aut recuperarunt, ut Heluetij, saepius , nec immerito laudati a Macchiauello. Omitto atrocia bella pro libertate inter Christianos, ipsosque adeo Italos gesta, quae ciuis Florentinus ignorare non potuit .
Sed & illud addo: Libertatem, nisi ju- Ossam & legitimam, nec laudandam, nee ω.ooptandam esse. Qui legitimo Principi pa- dis, nisi ιώ-rent, eius Imperium excutere sine iniuria sta.& perduellionis crimine non possunt . Sed Machia vellus more suo, impietatisci iniquitatis classicum canit, libertatem quasi fortitudinis propriam extollendor cum fortes viri in omni Politia reperiant, quod fortiter agant; neque minus Regna de Aristo cratiae, quam Respublicae suum fortitudini theatrum aperiant, fortiaq; exempla edant,& commemo-
578쪽
- 8 VINDICIAR v M. 1is. II. g. XII.
inpulsis igitur vanis Macchiauelli te
lis, eiusque impijs argumentis elisis, concludo, hac Religionis Christianae in stitutione, explicatione, educatione, Orbem Christianum imbellem factum notia esse ; sed si eam observet, inexpugnabilem adue sus quo suis hostes & Tyrannos inis uictum fore, fuisseq; antehac , quatenus eam obseruauit. Si imbellis aliqua parte est, autfgit, institutio & educatio Christi praeceptis contraria talem facit, aut fecit. Non libet & vacat , excurrere ad corruptelas disciplinae Christianae explicandas. Sunt expositet oculis sapientum & piorum, qui calidis lacrymis illas deplorant, & frequentibus suspirijs remedium e coelo po
stulant. chiasis,a Luxus,libido, otium, mollities, era pu- disdi,tina la, Vitiorum licentia, bonarum literarum neglectu/, neglectus,diuini cultus incuria, i, ominum nos imbellei ne rorum & Ecclesiasticae potestatis con- ' temptus, pauperum oppressio, auri sacra
fames, iustitia venalis, superbia deniquita- ζ Deo
579쪽
mis VII. po LITICARvM. 48I Deo & hominibus odibilis. Haec inquam a Christianos animos enervant, & no S im belles faciunt, ut sceleratis ac perfidis hominibus, & hostibus quibusvis certa praeda. esse soleamus, quia hostem habemus
Aduersus euius sanctissima praecepta , quia haec quae dixi aliaque innumera , in-aulgent liberis parentes, discipulis praeceptores, ciuibus magistratus, subditis Principes, & religionis antistites; quia a puero ista discimus exemplis domesticis,& roboramus externis; & nulla, aut languida morum censura, a viiijs tum publice, tum priuatim cocrcemur, inde molli
animus in scelera defluit, & diffluit . Non latebat liete vivendi ratio Christia- metatis
nae disciplinae tam aduersa. ,. Macchiauel- uestus is ulum, qui ex peruersis. hominum, utique . Unum - Christianorum .inter quos vixit & scripsit, moribus, peruersa Pseudopolitiae funda- . imenta desumpsit , uti supra, ostensum est. Ideoque tanto sceleratior haberi debet , quod in tam immenso vitiorum scelerum iaeque cumulo,calamitates publicas,Tyranis nides, bella, vastitates, innocentissimae religionis institutioni assignat, no caussis veri' ais, quae tales Dominos ac hostes meretur.
580쪽
HAEe eum Maechia uellas in contumeliam Christiani nominis natus, non ignoraret a veris pijsque Christianis credi & praedicari; non ausi est sine aliquo nequitiae seu pallio, seu tectorio Reis ligionem nostram, tanquam Reipublicae aduersam aperte criminari. Sed culpam in interpretes aliquos conieeit, homines nimirum abiectos, quibin otium potι-, qua virι- cordi fuit; quos, religionem ita inter pratatos esse signisseat, tanquam fi oporteat calum sne armis vltas, seu Gio comparare τσ Religioni cir stiana aduersetur patris defensio Neri'g per legitimum modum amctio; nec permissumst patriam amare, i honore babere , ct ad illius defensionem sep parare. Verum haec offuciae & fraudes sunt merae, Pseudopoliticae improbitati colorandae excogitatae. Ex honorum & rerum huius munda contemptu, humilitate & iniuriaru tolerantia, quam nos disiero ait, quod ex Reli