Commentarii de rebus in scientia naturali et medicina gestis

281쪽

tiam orificii uterini sarcoma esse putat, aut uterinum Polypum. TRABuc obseruatis de abscessu in regio ' iliaca, p. I 6.elii fomes in renibus latuit. Tumorem aeger in regione iliaca sinistra ex longo tempore habuerat. Iutumore fluctuatio; incisio tumoris non absque periculo. Ea tandem facta, puris sanguinolenti copia maxima profluxit. Aeger mortuus es f. Cadauere inciso, xen aegri lateris praeter naturam magnus et suppuratus calculos continuit. September. nou RLEN sola ad BOUCHERUM ia pluribus p. a Io apoplecticis tractandis. In plethoricis et statim post pasium apoplecticis non tam ad indigestionem, quam ad imminutionem quantitatis humorum et ad reuulsionem respiciendum est. His, in quorum ventriculo magna pituitae copia collecta est, emetica apprime conducunt ; purgantia vero sordibus in intestinatitubo colle is et praesentibus indicationibus emesi aduersis v ANDORPE epistola ad O. DEsGRANGEs. Quid p.aI7. ad herniae reductionem cortex Peruvianus valuerit. Alia ad herniae casum, in eodem diario, amo I78a expositum, illustrandum valent. HuAR13 obseruatio de extrassione atur crinalis ap.229. puella in Prethrae canalem intactae, lapidisque, cui haec a cur nuchur fnit. Urethra dilatata, calculus se cipum ope dissi actus et eductus est. Acus trium pollicum longitudinem habuit. DOLIGNOΝ obseruatio iue extra none ligni is vem Paeonu urinariam inducti, quod altera extremitate calculo nucleum Praebuerat, altera inro vesicam et vaginam vuri perfornu rat.

Hr Missubis Io, Zinci floribus interne adhibitis sanata.

282쪽

Epileptiea puella, floribus Zinci per tres menses ad XVIII. grana quotidie an initis, phthisi pulmonali

correpta interiit. Epilepsiam a terrore inductam Zinci flores sanauerant. BOUCHEREA U de mammete exulceratione post men-Hm interceptionem eminenagogis medicini anata. Sale martis RIVERII menstruus fluxus prouocatus est p.3 I9. BOC QUIS obseruati9 de inluere abdominis eum menti prola u et mi mens. Vulnus ense militi inflictum. Omentum putredine dissolutum, parte , per qua Omentum prolapsum erat, laceratae. Tandem aeger sanatus est. p. 323. FOUR SINE DE LETAN G de misere in abdomen penetrante cum coli intestini vulnere obseruatii. Vultinus admodum amplum, pos suturam institutam coalitum. p. 326. GAR LAUD obferuatis de partu praeternaturali amre obsoluto, in quo motri et Defui vitae pericidum in nata est haemorrhagis uteri exsecuuiumis in uteri ori eis obuiis nata. Secundinarum oblatarum corpus perforandum a manu ad partum accelerandum inducta erat. Foetus, partu accelerato, versione eductus. P. 332. G L A N D. Obseruatiis G femina gravida ex alto de

lapsa et brachiis suspensa.

P. 33S. GENIL obseruatio de foetu in matris utero pulmfacto, cuius ossa in umbilici regione deposta per eam exierunt. Dolores partus in femina, quae tres iam liberos partu felici ediderat , quarto die post sanguinis largam profusionem evanuerunt, tumorque ventris imminutus paululum est. Venter tamen in dextro latere tumidus magis durusque remansit. Post quindecim menses in umbilico tumor natus est, puScopiosum pessime olens profundens. Plura postea foetus ossa ex hoc tumore extracta sunt. Femina hoc modo assecta, morbo suo durante, domestica sua negotia omnia Peregit, nunc sana.

283쪽

BERGERET obferuntiones in opus Cl. PAULET Aefungis bug r. Aether vitriolicus optimum talium iveneriorum antidoton esi. Fungorum bulbosorum species copiose enarrantur,mvember. Ss UT TONI obfemotiones in variolarum influonem a p. a S.CL ARILLO UET peret m. Rixae sunt, quaS SUT-aeo Nus in consilium vocatus mouet.

SUΜEYRE obseruationes de bovis essectibus liquo-rn in is tuosorem in morbis pituit s. Pituitosa tui sis cum ventriculi dolore lassia innata est. Aliae pituitosae tusses vini spiritu forti sanatae sunt. LEA UTAUD obserantioner de contusonibus in simi p. 3 . ntris, grear Veheme uter dolores exceperunt. DO-lores summi. Tumor, inflammatio insignis, abdomen. maxime tensum. Aluus sanguinolenta deposuit. ca ORARE' inquisitio in pu nerem de GODFR- p. q36. NAUX, supremum aut unicum dictum. Medicamentum est ex mercurii in acido salis marini solutio

ne natum December.

SEBIRE obseruatis de pyllars et pancreate cartila-p. J48. ginys inuentis Aluus et urina in aegra LXI. annOxum admodum tarda. Alimentorum et medicamentorum vomitus. Abdomen collapsum; in epigastrio tumor admodum resistens. - inciso cadauere, pylorus, duodeni intestini pars et pancreas cartilaSinosa, cum dorsi vertebris coalita, duodenum pancreati firmiter aduexum. BOCQUIs obferuntio de sipina ventosa in pect pN p. I. variolar cauterii actualis usu sanata. Metata us carie

exesus erat. BEAUS SIER DE LA BoUCHARDIERE OUem. GP. II 8.

panaritii iurissone. Limitandas esse admodum has S s inci- vid. supra sub Augusto mense P. 278.

284쪽

incisiones ex propriis et Ct RAVATON obseruationibus docet. p. y7O. DE LUNEL tractatio is terra foliata. Acidum vegetabile addito vitrioli acido concentrare Cl. vir adnisus est.

p. 376. Anonymi epiytota se urina suppressione a phuribus calculis in vesca urinaria producta, lethali.

i. e.

Institutio ad chirurgos formandos, auctore

Scholae chirurgicae Ratisbonensi Cl. Auctor praeest, hocque libro prima elementa disciplinarum

chirurgo necessariarum tradere, in praelectionum usum aditisus, est: Primi voluminis hae partes mathesin puram, arithmeticam scilicet et geometriam. continent. Methodus Cl. Auctoris satis facilis est. Insolitum autem paululum est, licet instituto utilitatem suam non denegemus, in libro ad instituendos chirurgos conscripto matheseos scientiain contineri, nec rationes, quas Cl. auctor ad operis ex-εusationem adducit, sufficiunt. Alterum volumen

mathesia adplicatam sine dubio continebit. XXII.

285쪽

Cynosura annue visitandorum per regnum Bo- hemiae pharmacopoliorum, iuxta pharmacopo eae Austriaco -Ρrouincialis editionem quartam. Pragae, litteris Schoenisidianis

LTorma quaedam est, quam physici in visitandia 1 ossieinis pharmaceuticis in Bohemia obseruare debent. Primum ad homines, qui pharmacopoli praesunt. respicitur, et quod mirati sumus, et ad tirones eosque, qui in sodalitio immiti sunt et tirocinium absoluerunt. Postrea quae in laboratorio, in camera materiali, herbario, aquario , notanda sint, occurrunt. Pharmada alphabeti serie consignata sunt, ita, ut spatium quoddam relictum sit, cui medicus qualitatem, quantitatem, inscribere possit, hoc modo:

Qualitas bona mala Quantitas sum cienseXigua

deficit dieitut

visese Nomen Phar maci Aqua carminatiua regia

- - embryo

Papaueris

Pharmaca ex prima pagina descripsimus. Si ex hac superfluorum numerum aestimare licet, is CXII. ce

te excederet.

XXIII. Observations on the method of euring the biso

i. e.

obseruationes de curanda hydrocele setaeei

Op., auet. I. HOWARD. Examinatis breuiter hydrocelen curandi viis variis, istaceum reliquis omnibus, ipsi caustico, praeferto

286쪽

fert. Selaceum enim non adeo vehementem instammationem excitat, simulque, quo propius ad partes accedat, ipsam resoluit, suppuratio eo adhibito lente procedit, nec tunicam vaginalem assicit, quapropter etiam non talia producit. symptomata , sicuti causticum. Immo interdum nulla omnino suppuratio locum habet. Nec albugineae causticum pepercit, quam seiaceum nunquam laedit. In aegris variis acrimoniis vel singulari irritabilitate laborantibus plane reiicit causticum, tu quibus tamen adhuc setaceivium concedit; imminuit modo florum numerum ita, Vt tantum octo vel decem fit adhibeat. Susippi serium vero ex panno nostris Flanesi dicto format. Caeterum sub finem harum obseruationum praeceptorem suum Celeberrimum PoTT aduersus Cl VAUx, qui nuper methodum Elsianam denuo Coimnendauit, defendit.

Experimentum anatomicum, quo arteriolarum

lymphaticarum existentia probabiliter adstruitur, institutum, descriptum et icone illustratum a IANO BLEULAND M. D. q. Pagg-36.

onfirmat Cl. Auctor existentiam arteriolarum tertii ordinis, quarum mentionem iam fecerunt BOERHAAVI Us et alii, iniecta in. vasa intestini

duodeni massa ceracea subtilissima. Qua iniectione instituta, ope inicios copii ipsa subtiliora vasa curatius examinauit atque cognouit. Mox distinguit arterias lymphaticas a vasis lymphaticis siue venis absorbentibus, atque nominat praecipuos scriptores, qui de

utroque genere vasorum exposuerunt. Arteriae autem lymphaticae siue ultimi arteriarum apices finiuntur in telam cellulosam, in venas subtilissimas, in glandulas

287쪽

dulas lymphaticas ut venas absorbentes. Ni falliamur, terminantur ipsae in uniuersum in Omnes partes subtilior .

XXV. Luderetes Salpetersaver in . den animati sic ben

i. e.

Acidum nitrosum detectum in animalium eXCrementi S, Uua cum Lommentatione de nitro, audi. 1ΟH. PHIL. BECKER. Omnino insunt huic tractatui utilia quaedam experimenta , at nequaquam cuin auctoris theoria ubique possumus consentire. 'ec eius rude et inconditum dicendi genus laudare. Perturbato enim ordine omnia profert et confuse miscet. Multis e locis satis superque elucescit, eum aut non intellexisse, quae recentioreS naturae scrutatores de acidi nitri natura et partibus constituti uis detexerunt 3 aut plaue haec eum fugisse.

In praefatione refutat thstoriam Statilii de acidi nitrosi ex vitriolico ortu ope phlogisti; illamque recentiorum, qua aeri ipsi generationem huius acidi tribuunt. Se perpendisse dicit, nitriarios e sola sta- p. s.

bulorum t*rry, quae urina Vaccarum, equorum,

oviumque imbuta est, nitrum trahere posse ; et hOQidem ipsum perduxi ile, ut inuestigaret urinam Vaccarum , quae nitrosi acidi iit domicilium. Nitrum, quod ad Aetnae montem repetatur, a nostro declarat diuersum, illud vero, quod ex India adportatur, factitium. Examen inquae vaccarum. In ipsa fermentata et p. II, evaporata sal crystallisatum reperiebat Noster, quod

288쪽

abluendo aqua frigida album euasit. Gaudebat sapore dulci, quapropter ipsum sal essentiale urinao dulce nominat. In aqua tantum bulliente post tritu- rationem in mortario lapideo solui potuit. Haec solutio a sale alcatino turbida facta est. Sal carbonibus candentibus inspersum deflagrabat et aliquid terrae relinquebat. Post praecipitationem ex solutione eius cum sale alcatino factam oleum Vitrioli vapores nitrosior expellebat; haudquaquam ex ipso sale silentiali. p. II Himetorum luimini sale lixivioso fixo non ini. praegnatum esse, probat; sed effervescentiam eius cum acido nitri a sale urinoso deducit. Urina humana cum spiritu nitri non effervescebat. p. 26. Methodus antiqua borussim nitrum geuerauri, -- eo, quae Cassedis sueta est. - noua methodus borusmp. 27. cf. - In hac additum sal commune et stercus reprobat; In hassiaca vero humum, stercus et calcem inutilia noxiaque, totamque methodum nimis sum- p. 33. tuosam declarat. Ex stridente combustione cuiusdam Nicotianae species, quae vulgo Cnsfer audit, concludit Auctor, ipsi inesse nitrum naturale. Nonne vero hoc potius in praeparatione additum fuit'Caeterum acidum nitrosum in regno tantum vegetabili produci contendit, indeque in animalium corpora transire, praeparari et urina excerni. Itaque nihil nobis in nitri consectione restat, nisi heterogenea, e. g. sal commune, partes mucilaginosas, aliaque ab acido iam praeparato in urina separare. Ex minat nunc reliqua, quae vulgo pro confectione nisp. 37. tri construendis muris addunt, salem scilicet culinarem, cuius partes constitutivas nunquam in illas nitri conuerti posse, recte iudicat. Nonne vero aperte falsum est, quum dicit. ex solutione salis communis additum sal lixiviosum praeter terram calcaream salalcatinum minerale' Nonne hoc in solutione solutum restare debuissoti Fim .

289쪽

Fimetorum lixivit examen. Hoc sali lixivioso p. qta,

nuptum exhibuit auctori nitrum. Analogiam inter salessentiale urinae et saccharum commune et lactis esse,

ostendit. Lixiuio fimeti inest quidem acidum nitri; at pro confectione nitri perfecti ipsi addi debet sallixi uiolani. Quod ut adipiscatur vilissimo pretio, suadet Noster. simetum post sussicietitem elixivationem siccatum comburere, et e cineribus relictis sallixiuiosum parare. Murorum tamen constructionem pro nitri consectione utilissimam dees arat, ut in ipsis vrina mucilaginosas et pingues deponut parteS, fermentatioque eius tanto melius et diutius fiat. Propter hanc sermentationem perhibet, quod irroratio murorum noua Vrina aut fimeti lixivio noxia sit.

Consilia postea suppeditat pro conficiendis nitrariis p. σε. eligendisque terris huic scopo idoneis. Temporis

spatium, in quo nitrum generetur, minime tam longum diutinumque esse, ut vulgo credunt; sed experimentis tantum determinari posse dicit. Pari modolixiuii alcatini copia, quae terrae nitrariae addi debet, per operientiam nutiquam non inuenienda est. Terra e cellis nihil continet, quod confectionem nitri p. I S. Auiuuare possit, eamque ergo ineptam pro construendis parietibus declarat. Invehit simul in eos, qui inutile consilium dederunt, ut terra e cellis subditorum in ipsorum magnum damnum ad aedificandas nitriarias peteretur. Tegumenta parietum p. 64. credit superuacanea. Nunc iterum quaedam experimonia circa terras ad constructionem parietum adhibitas enarrat, et repetit examen saliS culinaris, cu- p. ius basis alcatina nunquam in illam nitri conuerti

possit. De Culce. Vt cognoscatur sal calcis, suadet ΝO- P. II,

ster, aquam calcis recentem ligno brasiliensi superfundere et inui cem coquere. Ex colore laete ruisbente decocti nunc concludit ad sal proprium eum producentem. bal calci. medium quasi tenere intecacidum

290쪽

aeidum salis et sal purum lixiviosum censet, addito. que nitro il et sale alcalmo causticum producere. Eam ob causam calcem vivam nitriariis inutilem p. 72. maximeque nocuam iudicat. Multa nunc iterum repetit saepius iam dicta de noxiis ex additione salis P. 77- culinaris, deque utilitate additi salis lixiviosi. Ea vero, quae Auctor profert, ut sese consilii a se dati caussa. nitrum scilicet perfectum nitriariis constrαendis addere, defendat, plane, non intelligimus. Ipse enim responsurus quaestioni de huius addita. menti utilitate. nullo verbo nitrum ipsum attingit; sed potius de lixivio a crystallisatione nitri remanente, nostratibus Mutterisium dicto, loquitur, illudque sicut fermentum agere, contra Omnia sanioris chemiae fundamenta persitasum habet.

XXVI. Supplement zu der ribbandiung vom Salpeter undnaberer Betaeis, is se aer Salpeter unae dessest

i. e.

Supplementum commentationis de nitro, et probatio, nitrum eiusque acidum nullibi, nisi ex vegetabili regno et animalium excrementis , esse recuperandum, experimentis

confirmata a Io. PHIL. BECKERO. Auctor in hoc opere uberius experimentis probarς studet, acidum nitrosum in animalium eXcrein montis iam paratum luesse. Cui scopo cum urina