장음표시 사용
481쪽
4 2 Is AAcI CAs Auno Nitae agantur satagant, & de clarissimis viris qui isthic versamur sit,sedant equidem non capio. Atque utinam, mi Vassani, ab hoc principio malus aliquod malum non erumpat. nam ex maximastini illa ingens incendium solere exCitari nemo ignorat. Deum oro, det Ecclesiae suae 'Hexu iis, de publicae concordiae studiosos. Recreasti vero me posterioribus tuarum, quibus narras virum illum
doctissimum & excellentissimi ingenii qui isthic docet nulla re a collegis suis dissentire: optimamque pacem cos inter se colere. mihi cum illo nulla intercedit notitia: sed postquam de summis animi dotibus quibus ornatus a Deo est ex fama publica dc multorum sermonibus cognovi, nunquam destiti laeta illi omnia ac fausta precari. quod nunc quoque facio plane ex animo: teque simul ut servet,& tuis coeptis benedicat, Deum oro atque obsecro. Vale. scripsi raptim, Lutetiae Paris. pridie I x. Novemb. Croto Cv. Virum clarissimum Baudium a me salvere jubeas velim. scripsi nuper ad illum, neque
nunc suppetebat aut res aut otium.
SI prius datum esset aliquid otii, responsionem ad tuas non tamdiu
distulissem. Sed me curae assiduae ita conficIunt, ut nullum supersit vacuum tempus quod amicis impendam, nisi illud occupationibus surripiam. Ad proposita a te accipe quae veniebant in mentem tuas legenti. quid sit accurate disputamus in monobiblo de coloribus. Auri bonitas tum aliis notis declaratur, tum vel maxime coloris genere. nam & obryZum colorem prae se fert vel Hieronymus alicubi dixit , nonem auri, quum intelligeret, sed pace tanti viri dictum sit, alia ratione atque notione herbae tribuitur, alia auro. Caeterum notae secundae aurum dilutioris est coloris, qfiod videtur assumorum appellaste Herodotus ex idiotismo vulgi. neque enim ea est vera In libris Graecis Chymicorum, quales multos legimus e nostra bibliotheca, λακήῖBVσῆ sit mentio, de quo plura dicendi nunc non est otium. Tibiarum apud veteres ut plurimus usus sta differentiae multiplices : potes eas legere apud Scaligerum patrem in aureis libris drPoetica. Inter alias differentias erant, quas vel aetates vel sexus sa- ciebant. inde igitur H ῶ. -- i, de quibus quaeris: viriles fortius instabant ct sonum masculum edebant', tamineae contra.
482쪽
. . E P T o L AE. 4 , potuerent de aliae est e differentiae vel a longitudine vel a numero soraminum, vel a materia. Et sane videntur taminarum tibiae comptiores aliquanto fuisse virilibus. sed haec magis coniectura possumus a se sequi quam testimonio auistorii firmare uae nulla sunt. Noster Athenaeus de tibiis affatim. N a ta λHo. Is est morbus quem Philoctetae tribuit Martialis versu primo Epigrammatis LX xx I v. Lib. i I. vide si lubet. nam quod ea sit νε α νήγ- non alia, audi M. Do testem Scholiastem Thucydidis ad Lib. i. et ιλ.ί- g. F
Apud Ctesiam corrupta vox est legas voce habebis Graecam, sed de qua adhuc dubitem. ita enim appellatur pars superior columnae, non columna integra. atqui de totis columnis videtur loqui Ctesias, cujus mentem illustiabunt tibi quae fuse disputat Cujacius in Observationibus, de eo qui dicitur in jure tirene a columna. De supplicio τυν μεσποι ipΟtcram multa commemorare quibus nunc super
sedeo. tantum moneo ut compares diligenter inter se quae de ea rescripserunt autor Maccabaici i I. cap. xo I. & Valerius Maximus libio ix. cap. II. Vale eruditissime Vallani&festinationi meaei en sce. Lutetiae Paris. III. Non. Oct. cI IDC VII.
EPISTOLA CCCLXCVII. IO Η A N N I A IV IT T ε N.
VT qui peregrinatione longa & molesta defuncti domum ad
suos redeunt, incredibili quodam gaudio persundi solent: ita
plane mihi evenit, longo adeo intervallo literas a te accipienti, vir prς uantisti me atque amicissime. nam qui te ab illo tempore constanter amaverim de tacitus coluerim, quo primum tua mihi virtus inno ruit, cum post tot annorum silentium amicissime scripta epistola sum abs te provocatus, & de rerum tuarum florente statu factus certior, mirificam ex ea re percepi voluptatem. Ago igitur Deo Opt. Max-gatias, qui te lervavit hactenus, & dignitate ea te ornavit quam tua ungularis Virtus merebatur. didici enim cum ex literis tuis tum ex aliorum sermonibus, quem gratis locum apud principem omni laudo maiorem Serenissimu Ducem Megapolitanu obtineas. Utri prius gra tuler, nescio , Principine an tibi: nam de tu illa statione es dignissimus , α Maecenas tuus, ut fama est hominum , iis praestat dotibus,
quo jure omnea boni etiam longe positi omni veneratione debeat τ
483쪽
Is AA cI CAs Anno vi prosequi. Quare ex animo tibi gratulor, qui principi inservias, quem
sine adulatione etiam admirari cogeris. Nos simili felicitate nuper excidimus, amillo Maecenate nostro Henrico quarto, magno, Deus
bone i principe de incomparabili I de cujus admirabili praestantia
quicquid dixero minus erit. Itaque meministe jam illius immani nu. per parricidio interempti neque debeo neque possum sine lacrimis. Illa vere atra dies res meas ita Mixit dc perculit, ut jam omnia consilia mihi sint incerta, ipsa quin etiam vita exosa. nam quid bonis in eo regno sperare tam licet, ubi optimi duo reges religionis obtentu parricidarum sicis sunt confossi QuemGallia regem qua pium est animi devotione colet, quae suum sedc n. ν, autorem suae salutis de omnium bonorii largitorem ingrata scelere nefario vita privavit. Quanquam non universa Gallia in hoc parricidium consensit, verum
oppido pauci superstitione depravati, de omnis legitimae potestatis osores acerrimi. Qui utinam mali male pereant, de qui suerunt patricidii illius conscii, de quicunque illi sint quorum dolarina instar equi Trojani est , unde tot jam Tartarei parricidae manarunt. Quod me hortaris, ut in emenda e libris Ciceronis doctrina Politica operam
velim ponere, etsi morem gerere voluntati tuae hoc mearum rerum
statu: non queo; laudo tamen judicium tuum dc consilium remitto, si otium ad id gepus curas Dominus sesius aliquando dederit. Nunc enim in incerto so Junae meae nutant, prius stabiliendae, quam aliquid operis serii aggrediar. Accedit quod in commentariis Polybianis concinnandis proximum , quod Deus dederit, otium necessatio mihi est ponendum. Polybium quidem ante annum edidimus . & simul interpretationem nostra Latinam , sed is labor nihil est prae opere quod molimur. in quo Aristrinam Politicam de militarem ita illustravimus, ut earum disciplinarum studiosos meam operam probaturos in se confidam, imprimis illud operam dedimus, ut viam indicaremus de rationem legendi cum fructu historicos omnis generis. Sed otio nobis est opus ad perficiendum quod dudum inchoavimus. Nunc aritem quis me status sit excepturus,quantum otii denique sim habiturus nescio, multas enim habeo causas cur hoc hi loco mihi metuam. Unicum est, quo fruor, solatium , spes in Domino Jesu qui sua inexhausta benignitate inopem consilii me non deseret: haec mea spes summa est, haec certa anchora. Uxor cum haec scribebam aegra decumbebat in lecto, quae te ex animo salutat, de Optat bene rem gerere, & valere. quod de meum est votum de quod a Deo Opt. Max. peto, de contendo. Vale. scripsi raptim Lui. Paris. ς I o I a C x.
484쪽
ERam occuparissimus cum amicus hic tuus monuit me ut ad te scriberem, se enim mox discessurum: nolui tamen occasionem dimittere tam bonam mel erga te animi declarandi: vivimus enim ego εἴ uxor tui memores, atque omnia tibi laeta ex animo precamur. Do. Init nobis cum nuper intelleximus Johannem a Wouveren tuum veterem sodalem suo functum esse. Literae in eo viro non mediocrem jacturam fecerunt. Audieram illum occupari in editione.paranda Ciceronis operum ex emendatione Iani Gulielmii, qui ante multos annos Avarici Biturigum in Gallia obiit. Haec quoque erit magna resepublicae literariae sectura, si propter obitum Domini a Voliveren intermittatui suscepta editio. nam ego accepi Gulielmium praeclara quaedam habuisse in Ciceronem, & fit ille illum excellentis ingenii virum omnes sciunt. si quid de ea re cognovisti, erit mihi gratum ex in si lintelligere. Ego nunc dies noctes hie Occupor, quamum rerum tenues corporis vires in respondendo Annalibus Batonii. Primum illius tomum serio sum aggressus, id enim operis totius argumentum. ostendam volente Deo, quam inique faciant qui ad tuendos hodiernos errores tuentur se obtentu vetustatis. Sed erit haec tota sitimo modesta, ut Christianiim virum decet. Ideoque non medi
erem stactum sperant viii sumis, qui legerunt quae jam sunt a nobis
ori pin seri imiis adversus Tomum primum satis suiu prolixa,
nam evertenda suot serio illa fundamenta totius molis. caeteris, si Deus dederit vitam, breviores futuri sumus. Spero ad proximas nundinas Francolat tenta vernales operis mei partem publici juris suturam. Exegit hanc operam a me Rex Serenissimus; idem ἔ, pietate,pro bitate de doctrina omi, in principi longe praestantissimus. Decessi gemens a Polybiano commentario quem tot laboribus concinnaveram : se frui optiso parendum eram, de sortasse bonis qui imila sunt opus nostrum non displicebit. scopum enim habemus, non lacerare Ec iam Dei, sed omnibus potius prodesse pro nostra quidem virili & quantum Deus immortalis virium suggesserit. Abiolum pri mo mmo quod opis adhuc unum annum minimum me occupabit, spero,opto ciuidem,lente excurrere ad Commentarium Pohbianum, de si aliternon possum per partes illum edere, volente x favente Deo oum. Mis. qui te semet, vis nobilissime atque amicissime, δ: tuis in- Nnn ceptis
485쪽
F μ κ Πυμ . M Je --ειαν Graeci vocant rationem significanda per saces e specula sublatas. Ea usi sunt veteres plurimum.', in bellis prae sertim. Occasio enim cit in omni vita plurimum potest , tum in bello maxime. Igitur ne perirent occasiones rei bene gerendae, era cogitarunt aptiqes,& speculas in altis quibusq, montibus eo sine aedificarunt, quarum adhuc in montibus Helvetiis nonnullas licet observare. Πορσειαι aluiquiis ma de simplicissima ratio ibit, ut sublatis facibus daretur eius rei lignum, de qua convenerat. Non enim aliud potetant initio ligitificare , quam id de quo initio convenisset inter dantem signum dc observantem. Postea excogitatae sunt aliae rationes solertiores atque adeo mirabiles. Nam quasi literas calamo scriberent, quidvis per saces significabant. Autores hujus inventi commemorat Polybius libr. x. ubi etiam rationes eorum explicantur. Sed non probat Polrbius omni ex parte, quod ante ipsius tempora aliis fuerat eo in genere inventum. Itaque vir ingeniosus hanc novam rationem excogitavit. Qui sacibus uti volent in speculis ad signum dat dum culuscunque rei, quam significari aliis erit necesse, habeto risuis speculis quisque literas descriptas in quinque tabellis hoc modo: i o t
Tabella haec debet statui in speculae lorica tam ejus, qui dat signum, quam
486쪽
E RI SAT O L in , t quam ejus qui accepturus est: atque hoc inprimis videndum est ut speculae sibi ex adverso quam optime respondeant. Praeterea qui faces observat, iubetur a Polybio dioptram liabere. id est mathematisci instrumenti gelius, quo oculorum acies missa per canalem tutius dirigitur ad metam propositam. Hulus praecipuus usus est, ut qui observat signum, dinoscat probe, ab utro angulo dextro an sinistro loricae oppostae literarum signum detur. Nunc explicemus modum.
Fingamus in aliqua urbe proditos esse a praesidii sui parte. Id ut procul significent, ita faciendum. Scribendum igitur quam brevissime id fieri poterit, quod velis, puta:
Centum milites defecerunt. acta: . Vel, Proditionem qiadam motantur.
Ante omnia qui parat dare signum , eum qui accepturus est, a tendere sibi faciet, sicibus toties sublatis , donec alter signum dederit suae attentionis. Id signum est factum ex adverso elatio. Postquam artendere ccepit, qui signum exspeetat, indicanda est illi tabula, in qua prima litera est ejus , quod indicaturus est, puta C, quod est in prima tabula ,vel P , quod est in tabula tertia. Ergo accedes ad loricae angulum sinistrum , de ut C designes semel ab loricae lae-iva parte facem tolles; ut P, ter facem movebis super loricam clatam. Sic de caeteris. Qui signum aucupatur, indicatam sibi tabellam adiamtat, ut mox monstratam in ea literam quaerat. Tertio superest, ut IN tera quaerenda in tabella significetur. Qui dat signum venit ad loricae Hextrum angulum, & quota est litera indicanda in sua tabella, tot facit sive facis elevationes. puta ut Cindicet tres, ut P quinque.
Qui excipit signum datum, facile intelligit, quae litem sibi indicetur, eamque diligenter annotat, scribitque in tabula parata in eum usum. atque simili modo itur ad omnes literas, donec omnibus indicatis reperiatur scriptum in tabella excipientis id quod ab initio erat propositum. Haec Polybsana ratio est, melioe sane inventis aliorum; quae tamen valde sunt clegantia. Ea ad Polybium nos ante multos annos exposuimus, Atiae ibi lunt mire involuta & depravata evoluimus. Si Deo Opt. Max. sic olim videbitur, ut eum eximium scriptorem etamus, habebis a me, vitaiobilissime& amicissime, meae in te fidei & amoris testimonium. Eu .ihi laraa n citri n
487쪽
PEtronium quem dono mi silli nuper, vir eruditissime, aecepi, de gratias ago .exstabit hoc inter κειμήλ in nostra eruditionis citie simul de amoris erga me luculentum tellimonium. Mitto . uri a sane quam leve, Suetonium minore serma hic riuum cum recentibus quibusdam notulis nosti is. Poteramus de facili sur adiicere rised maluimus exspectare alteram editionem animadversionum nostrarum, quam brevi prodituram σιν Sid speramus. Accedit quod toti nunc in aliis studiis sumus. Athenaeum enim habemus in manibus , seriptorem multis I eis depravatissimum', dc plano virium non litarum. Equidem unum unicissimum novi, citi satis ad subeundum ut onus firmi humeri, fio rem illum dico illibatum Musarum Josephum Scaligerum: quem ego quod viderim nunquam, vitam prope non vitalem , certe acerbissimam duco. quibus contigit studiorum ducem illum habere. Qaid tu nunc pares, Δί quid proxime fis edi rurus, aveo scire. neque eiam dubito fortiter te perrecturum in itin re, quod bonis adeo avibus es ingressus: iuturumque animo jam praγvideo , ut literarum sis mox '-- . Ita velit ae votis meis amnitat . Θιος. In hoc omine desiturus eram : sed habeo quod te rogem. at scin' quomodo obnixe & -ι se ut nihil possim magis. Sesto igitur susceptam nobis Spartiant, Capitolini, &c. Qitionem: quam ad rem cum a libris M S S C. prorsus destituamur, poto a te, si quid potes me iuvare, facias quamprimum. mitte inquam sive aliquem veterem codicem, sive antiquam editionem habes; aec fide, vir amicissime, non in pertusum animum te istud nemcium esse collaturum. Vale&nos ama& joa. Gc n. a. d. v I. GL
FT praesens multis indiciis tuum erga me amorem patefecisti, vir doctissime, & absens tuam in eodem constantiam satis nuper epistola ea significasti, quam humanissime scriptam ad me misisti. I gratus sim si propensum hunc in me animum Vci non agnoscam, vel agnoscens
488쪽
RE PUt sis O 2 - A t Iaghoscens non praedicem. Ego vero agitosco , dico me tibi amplius tanto esse hoc nomine obstrictim fateor, quo minus tale quid a te pro metitum me esse scio. quanquam illud equidem nullius negavero , si voluntatis etiam ubi facultas deest, habenda sit ratio, polle me vel principem in amicis tuis jure locum politatare: Ac cum necessariorum tu tum quolibet inis' ' πι-- μμφευσλ. nemini enim concedo eo tum qui te amant aut bene tibi cupiunt: nemo inquam illorum est quo lim hac pane instrior. Sed cum aliud nunc quidem possim nihil,iquod superest assidue praestabo. ,s Di Deo opt. Max. Preces votaque pro salute& felicitate tua iandam. Suetonium nostrum tillisse isthie
plausum sile enim scribis , per mihi varum est ac iucundum. sie
enim cogito , summis in literis viris plac nitie non esse ultimam laude. tale; omnino sint quibus vestra floret Academia. Qua magis rest venisse clarissimo D tu , tibi aliisque ii mullis in mente iri arcesseretne isthue in rantorum vitorum numerum cooptare. Obsecro in tem te,mi Saechma, sertio id scribitis tu & Drusius, aut ex abundantia tantum amoris in me vestri t hoe potius putem , seripsi tamen supermutatione loci quis eikt animi mei sensus, ad doctissimum Drusium. Scripsi autem aliud nihil quam quod ex me cum hic emes audisti is pius: ardere me cupiditate juvandi πι --rem literariam :id quia hic minus possunt iec inaclo , nisi impediat alio esse mihi cogitandum, sicunde honesti otii spes mihi ostendatur. otii dico: na si id non potissimum quaererem, facile fuisset pride apud Monspelienses, nuper etiam apud Nemausenses in Gallia iniquit tem istorum stipendiorum luculenta & opima conditione dirutarer Sed haec Ois ovoam. Quae disputas super legitima aetate judieiunante Augustum, legi libentissime. quid autem ad illa responderi posse
videatur, in altera animadversionum editione quae brevi -- Θεέ pro. dibit explicabimus. Nam ut nime est, nihil habeo inis addere. Peto autem illud a te, pergas mecum de istis te scommunicare. Non porites mihi gratius quicquam fuere. Puto autem morum meorum ingenuitatem tibi esse perlpinam: ut veteri nullus debeas dissimulati rum me per quem profecerim. Vale vir amicissime. Gene. a.d. Hud
BInas a te, saracene eruditissime, post meum e Delphinatu redi tum, accepi literas. dum enim cupide exspecto facultatem prio
489쪽
48o Is AAcI CΛus A BONI tibus respondendi,nec tamen reperio, ecce oppressit me altera episto' la tua, brevissima illa quidem dc iermone scripta 'ν quo
rum utrumque cum iid prieter consuetudinem tuam, i n vana iacetiasse suspicio mea est te,poiteaquam in celeberrimum illud emporium scientiarum venisti, corpasse nos nostrasque Musas Contemnet e, & pro indignis habere qui isthic parto industria tua nectare vesceremur. At nos antiquum obtinemus, & quia assuevimus Latine tecum loqui pex , litetas, non imitabimur factum tuum. si modo Permittis nobis ut te eum more nostio & ut quicquid in istum venerit, chartae impingamus. Sed mis io joco consilium tuum de non migrando. ut amoris indicium & testimonium grande habeo. Crede mihi, ubiq; est --, MM: sed mala consueta , ut ille ait, tolerabiliora. Audio ictipsisse ad me Ranchinum de Cigordium et literas nondum accepi. sed nostet soli assirmabat. Rescribam ubiiaccepero. Vale, dc longior res a me exspecta. Nam quis tibi dixit me essedo numeronorum,qui dormierunt in Parnasso ego vero haustum nullum unquam hausi de fonte Caballino. Vale. nam lacinia me tenet tabellarius, sive alius ejus nomine ad me missus,ut has acciperet. Vale. a. d. x I V. Kalend.
Non ago tecum pluribus, amicissime saxa ne: eram enim eum
ista scriberem variis: negotiis occupatii simus. cum etit otii maior copia, grandes ad te epistolas Garabo: tantum tibi gaudium meum indicabo, tibique gratulabor ob illam quam confido te esse consecutum non Bacchi lauream,sed Themidis. Macte proposito adolescens itus ad inta. Quod versis a me uis. . puto me parum tibi notumi Mi Iamen debueras totum intusta in cute novilla. Quis dixit tibi meelle de grege eotui a qui dormierunt in Pam oὸ falleris N toto quidem, quod aluiri, coelo. lescens olim delectabar interdum eo genere ἱ ne nihil agerem, cum aliud non agerem. maturior haec aetas abstulit mihi omnem ejus facultatem nestio dicam magis An voluntatem. Quid 2 nonne habes Mnem nocti quem dicam: O miselli senem linqui meaim vicem versus satis multos quotidie evianat. Ciir ighut me nani labore me cram ut scias quam exaruerit in nobis Omius veria, asi ripsi
v siculos quos inter prandendum heri rogata fratris tui, cum alii s
490쪽
tempus non haberem, effudi. non mitto ut edantur: sed ut scias nihil esse tibi a me exspectandum in eo genere dignum quod edatur. Vale, M patruum tuum virum clarissimum meis verbis plurimum salvere jube. Gen. Prid. id. Febr. C i a a Oxcv I.
ECce provoco te, mi Saracene, neque exspecto ut a te lacessar &ad scribendi vices inviter. Ipse videris qua fide & diligentia mectura paria sis facturus. Mihi quidem tuis literis gratius nihil potest
poteritve unquam accidere. Quanquam id opto potius, ut ad nos redeas, & honesta aliqua tibi offeratur occasio vitae hic nobiscum degendae. Id si, quod spero. cupio quidem certe) eveniat, haud parvam Genevae partem in ruo patruo viro clarissimo , in te fratreque tuo recuperasse mihi videbor. Patrem tuum valere, possum tibi ex illius literis affirmare. Caslerone cnim reversus duas ejus epistolas re peti, ambas ea festinatione scriptas, ut neque ad fratrem, neque ad filios licuerit ei tum literas dare ; omnes tamen plurimum salvere jubebat. Illum vero Deus opt. Max. salvum servet atque incolumem eum omnibus suis. Equidem quantum illi debeam nulla verborum copia exprimere queam. Parum erat quod dum isthic sui quotidie opera ejus sum ad meam aut meorum salutem usus, nisi in absentem pergeret esse officiosus. Utinam possimus & nos hunc animum nostrum erga vos eximio aliquo officio testari. Sed erit fortasse olim aliqua occaso. Interea peto a te ut meis verbis quam officiosissime salutes eos, vibus me isthic innotuisse atque adeo charum esse non ignoras. D. de labier vicinum tuum imprimis , dc jugeum, nec non de la Grange, cui etiam offeres libellum, quem mitto tibi illi inscriptum. Salutabis & Rotanum, Vanteranum, & Fontanum, ac si quis alius est nostri amans. Vale charissime Saracene, προν-- να . Mons sit. Pridie Kal. Febr. CIo Io XCVI.
A In tu i qu Iernas.te ad me literas dedisse λ nam ita scribis in illis, quas minc ipsum Drovardus noster mihi reddidit. At ego sancte tibi affirmo, vir optime & eruditissime , unas solum tuarum inmem v enisse manus, ad hunc diem exquo Lutetiae factus sum civis.
