장음표시 사용
341쪽
Quod si nee his quidem resistit singultus, his locis phoenigmi aptari debet. Alij in malo con-
xo. m tumaciori imperant zo ellebori 3. r. gal angae, re Β1 -ἰ' ei namomi an. 9. t. macerentur per noctem in
si vini maluati et D .eolatura proximE. Nec omittenda sternutatio,clamor, &α eiusmodi.
λυγιυς. tus. Motus est eiusdem generis eum vomitu, sed fortior& vehementior. Deinde per vomitum natura tantum Singultiunio in Ventriculi spatio sunt, expellere conatur. In finem momitu gultu vero non solum haec, sed multo magis , quae invebem tior. ipso Ven triculi corpore haeret, altiusque & penitius ta- pacta sunt, atque ob id vehementi ore motus est opus.. Id experientia perspicuum. Si quis enim acre aliquid vi. piper degltitia , siue m melle, siue cum aliquo alio, postea vinum bibat aqua calida te ratum , calore potus ad interiora piper deducitur, &sua acrimo Ria ventriculum stimulat. Inde ut in tussi thorax, ita hic pum ctus aliunde velliculus primum dilatat sese, quo valentius excutiat. quod nocet: deinde , quasi collectis vir,
bus, sese distringit & compressione edit singultum. So.
nat autem,quod aer aliquis in vacuo ventriculi spatiq complehensus prematur,& per angustiorem viam red-Vide Galen. datur. crina ergo multa concurrunt in singultu pro eo eam ena. in rum varietate ad diuelias facultates locis diuersis resedi pro exdeo. tura Galeno, motricem videlicet, expultricem, natu M. σ com. iam solam,retεmcem,quod dum Alatatur, cibos com-α. in Edem plecti nequeat. phillat. ψ9ουον diu: facit eouulsionem. Frorinlent. Singuitam vero, res titurio ν.Musa inepte vertit frigidums . ω aliis pro animali. Quanquam non minus corporata passio fere 'ia nisis videtur iri conuulsione, quam singultu .Hinc etiam du-Lιῆσ2 2lex dissicultas.An sit conuulsio:&an praeter inanido Hilotb. m. nem &'repletione,quae sunt conuulsionis proprie di suaphod.siJ cauis,a tertio quoda cau statu genere fieri possit.ini in uulsione esse aiut,primu Hip.&Gatauthoritate nituror
342쪽
sic enim apb. . lib. 1. Galenus scribit. Quod aute inquiti singultus convulsio sit stomachi secundum Hipp.
nos utique nouimus. Deinde ratione. Quia nerui satis insignes, sed breues,a sexta coiugatione in uentriculum perreptantes ad suum principium contrahuntur,& partem cui inseruntur simul adducsit. Alij negam. Primum μμ in με quia conuulfio musculi propria est affectio. At neque
ventriculus, neque ipsius os musculus est. Deinde dilatatur,autequam contrahatur, postea redit in naturalem situm: quod in conuulsione non fit. Praeterea Hipp. in Aph. postquam de conuulsione loquutus est, singultum a diicit, taquam tertium quid. Sed haec disputatio nomianis tantὁm videtur esse. Pro inde visisque respondemus ex Galeno ap.39.lib. 6. singultus vero cocedatur inquit conuulsio stomachi nominari,quando aliud fuerit sermonis propositum. Quando vero hoc solitis studuerimus,ut passionis substantiam cognoscamus, melius fortassis fuerit non corruulsionem nominare,sed quendam motum eiusdem cum vomitibus generis, sed sortiorem & vehementiorem . Haec Galenus, cui addimus imm- προαροπικί, conuulsionem fieri, ut ait Philoth. Vbi Musapini. Musi inepte vertit vomunior propositum, cum signifi- tu error. cet partem,quae pro arbitrio mouetur. Est enim conuus Conuulsiosis proprie dicta,inuoluntarius motus iii parte,quae v proprie didia Iuntate mouetur Singultus autem fit in ventriculo, & quid. saepius in ipsius orificio. Distertergo a conuulsione proprie dicta,motus formula,& partis affectet natura Latius
tamen lumpto nomine, conuulfio recte dicitur Hippo erati. In altera dissiculrate argumenta quoque afferuntur in utramque partem. alenus 8.m sitatu e non re perime scribit in conuulsione tertiam causam supra eua-icuationem & repletionem . In singultu maxime, acres nimirum humores stomachu mordetes . In q uo incon- Galenus k- stantiae notatur, ut qui toties dixerit conuulsiones saepe uitatis instnera demorso ore ventriculi ab acri humote, ab aura a- mulatins. uendente, humore aut semine putri in utero, Veneno, quae cautaeqdem sunt eum tertia,quam affert Galenus Hinc essiciunt singultum & conuulsionem esse,& a duabus tantum caussis,ut caeteras omnes conuulsiones,fieri,
Inauitione nempe, id est, summa siccitate , & repletione
343쪽
per humiditatem superfluam,sive replendo neruos eon trahat, siue grauer, siue qualitate aliqua vitiosa pungat. Videntur autem rursus homonymia decipi.Nam anus, singultum distinguit a proprie dicta conuullione. In caeteris locis generalis vocabuli acceptio. Cum enimeonuulsio fiat in musculis & neruoso genere,nerui autε
alii potissimum motui alij insigniori cuidam & exactiori sensui destinati sint,ad voluptuosa retinenda,& noxia reiicienda ut qui ad orificiu ventriculi mittuntur,in illis
acris humor pungens, aut venenosa quaedam qualitas, vel aura, nuulsionem non escit nisi per accides: t in arthritide, in qua punguntur nerui, neque tamen conquelluntur: & in aura e crure ascendente, quae non musculos cruris, sed ventriculos conuellit,& ad contractionem excitat. In posteriore genere contra fit. Cum enim mordentur partes, quibus nerui illi insignes inseruntur, peculiari quodam motu, ut in tussi,sternutatione, eplle. Ista, vomitu, & in singultu, expellunt causam noxiam. n quibus certe Gai. tertiam quanda causam agnoscereteriumnia li- nobis videturiin caeteris minime. Ac proinde coveniemberatus. ter rerum naturae scripsiit m τήmvς, se non reperire in . eouulsone tertiam causam, ut in singultu. Quod etiam intellexit de aliis conuulsionibus, quae eodenaturae conatu fiunt,quo singultus,nec sibi hac in re contradicit. . Et revera qualitas quaedam in pipere videtur,aut a sa nie, aut corruptela, quae neque inanitio,neque repletio
diei potest, nisi mimis proprie sumptis huiusmodi vocabulis. Sie enim, ut eapite de conuulsione dictum est, ali quado reseruntur omnia ad inanitionε & repletionem. Fit hie affectus in ventriculo istomacho,& oesophago, idque veller ἰδιο- αν, vel sympat iam a meningibus, intestinis, utero,neruosis partibus, hepato inflammato, Mngultus Cauta sunt inanitio repletio,qualitas humoris, frigi Musa. ditas,febris singultuosa, de qua lege Com. Gal. 4. Acy. inflammatio meningum,ventriculi, hepatis, mesenieris,
humor acris infarctus tunicis,puntito acrium humoru, pituita tunicis haerens, rigor, unde neruosa corpora du riora essecta coguntur & proinde replentur,quia dissi Li non possunt sanguinis eruptio,longa inedia,temere ad hiibra neruis topica,materia, quae euomitur,orificiu γε
344쪽
trieuli irritans, vel in eo imbibita, aut abscessum escies. In inflammatione hepatis aut alterius partis communieatur affectio per neruos,&seruor stomacho,vel reludat bilis & regurgitat, vel comprimitur ventriculus. In inflammatione cerebri rubor oculorsi permanens perspi- p ro et citur, & qui non evanescit post vomitum, licet aliquau- ν' mdo etiam sequatur stomachi inflamationem , sed rarius. ex hepβtem A bile vel corruptis cibis cognoscetur ex praecedente vi-yomo , Utctus ratione, r uctu, vomitionis sapore, colore flauo,calore. Ab inanitione ferὲ fit cum vehementissima siti. Vt pars & occasio, ita grauius periculum. Nam in se bre periculosus est singultus,nisi sit criticus, & signa coctionis manifesto appareant. Sic enim si e indicat crissim vomitione futuram. In histericis ab utero no ita periculosus. Ab inflammatione uteri, deterior. Amusculis& ossibus temporu, lethalis. A sanguinis fluxu, malum, ut ait Hip. Sed Galenus recte addit,ut plurimum. Quod
vidisse memini in nobili quodam quinquagenario, vel si'Pitu
seniore,e familia D. D. antragues,cuius ille erat econo- ἰ argo D
mus. Effusa enim incredibili sanguinis copia, euasit a Dinost couulsione, deliquiis animi ,singultu, adhibita cucurbi )Mutis .
tuta,& sanus superuixit. A vomitu quoque malum. Cum enim vomitus, qui remedium esse debet, singultum gignitab infamatione cerebri vel stomachi metuendu. 1 Erysimachus Medicus in conuiuio Patonis Aristoph, Angustus nem conuiuam singultient εἰ docet tria remedia singul- tria ex Eo tus: continere spiritum de quo lege Gala de difficult.sp, smebo morandi. colluere fauces frigida contracto ad interiora dico remedia, calore, vel obtuso sensu l&irritare sternutamentum invehementi, nec aliis auxiliis cedente. Id sinquill si bis, aut semel seceris etiam si frequetissimus sit,tollitur. Respondet Aristoph.non prius cessasse singultu,quam sternutamento represserit. Gai.in Aph. distinguit id prodense,si singultus fit a conclusis humiditatib. Eos enim, qui
ex inanitione fiunt, qui sunt rariores, non sanat sternutatio alios maxime Concussis enim capite & ventre,tum reliquo corpore, maxime neruoso excutitur materia
quae singultum faeit. Sicuti eadem calfacta successione' tenuataque partim vacuata&discussa, partim cianssata in parrea ignobiles, ut scribitur . de rat. vin. in acu. In
345쪽
pituita tunieis haerente incidendum, detergenduri, va cuandum vomitu, pitulis, coquendum, roboradam, tus ex oleis calfacientibus; vel sicci fotus humidis meisliores, conspersa t*men aqua vitae, vel simili, cucurbitulae primum scapulis affixae, deinde ad ri. vertebram &ventre. Si sit a biliosis humoribus vomitus, detergentia, in sanie acri, aromatica omnia, discutientia odorata I surpatida. odora enim stomachum colligunt, grauiter olentia dissoluunt. In inflammatione ventriculi cauens da, quae in inflammatione he patis dicentur. In omnibuscaussis , clysteres ad humoris derivationem. Ligaturae inducendo dolorem , singultum sed aut . per fasciam compressio, phoeni gini perseuerame malo. In vacuatione,nisi lethalis uerit,iactis potus,optimatuscula, cucurbitular Ab alimentis acribus,aut medicamenti SN-leum amygd. gul. olivarum, butyrum, ptisanae cremor, Fuistrum ago frigida. Sunt quaedam vulgaria,ut experimentum, tam ad sitio qu04 probari vidimus, comprello utrinq; ad latera me--θ-. dico digito dextro, rei tristis narratio , aut insolitae ti- ' mor,alio videlicet seducta virtute animali,quae respira ' . tione facit. Cuidam nullis remediis cedebat singultus, nisi vino Hippocrateo albo: eui refrigeratu fuisse ventriculum par est in herniosis senibus saepe fiunt singulituosae febrestin quibus singultus non curatur,nisi reposito intestino p At si teponas vi, paulo post motiuntur. Itaque desperatio.Anno IMI iuxta aede. S. stephani de era a - saxis, Puella assidue singultiebat,nihil deglutiebat, dodue singul-' lore facto in chsophago. Antea pulmonibus bubulis lartiens. giter usa fuerat. Huic grauitas in stomacho,nausea,Vomitus. Frustulum tamen pulmonis,quem ederat, in insophago restiterat. Cucurbitulis & idoneis remediis tan
dem reiectum frustulum, sidque liberata est.
Gala M. ANTO. VALET IIJ EXERCIT XXXIII. 6. cm p. a. Ingultus est motus ventriculi violentus, eiul-dem cum vomitu generis,sed intensus, atque myehementior: quo nititur facultas expultrix, q0π
Hisb. 1. ponium ipsius orisventriculi corpus infestat,uel q0ς
346쪽
LIBERI. IIO- tunicis obstinatius impacta, eaque mordentes vires habentia excutere, ac foras amandare. Huius affectus causae sunt repletio,inanitio,acrium, aut se' i metia arosorum humorum appulsus. Fit autem vel per nomen eata-idiopathiam , vel per consensum partium quarun- cis 'dam,ut iecoris inflam mali, Vel corporii totius,yt in ueis; febribus ardentibus. Singuli a plenmidine sana' tui. Co itur pecea, quae infarcta secant, absterguntque, me- insent. 37. dicamenta per vomitiora & cattaretica. Inanitioni, quae sere incnrabilis existit, debentur polychy- ma& euchyma alimenta Saepe ciet flatus singul- uisbia. tum sed hic admota cucurbitula,vel Amento e flv viti morum
tus disicutientibus comparato facile vanescit. De Bulimo re Canina appetenti
i Vlimos unu famis genus est, I phagia a dun. Ingens atq; insatiabilis appet tentia.V triuique multae sunt differentip& GaIdib.i causae euariant. Aliis longum iter per et frigora & ad G- niues, aut alioqui externu frisus inde affecto 3 sto ἡμν - - macho butimi causia est. Sed initio quidem multa. appetunt: postea vero cocidit appetentia. Propte- merat. rea hoc genus ita definit Galenus. Besimos casus c, Singulari est appetentiae a frigiditate exteriore, ex indigentia ξε--Gη x xiv corporis,& imbecillitate stomachi,qui & te 'N' frigeratus nimi im,&resiccatus est: Propterea uniuersialis curatio in calefacientibus & hu mech inties, Oncopes --rum S balneis, rum so mentis & eduliis posita est. ri Vt,
Appςxunt ergo hi initio quidem vehementius, sed ' si tempore nihil appetunt. Alia quoque species
347쪽
ε Ar floret. DE MORB. INTERNI s tae, a s m acris & mordax humor inhaesit tunicis st6 isu al. machi, ut nulla iam sit appetentia, atque ita com Praesertim tabescat corpus. Meminit & alterius generis in lib.
a. 'ue Aia. Qi Rid/m n scitur in intestinis latus vermi,
ail piseis .i udimus ieiunium est, lanc1nat intestinum,s P.= qbb. & ventrem. Vbi vero cibus ingestus est, exugit D. g.lib. 2. que depascitur,ex quo destitutum corpus alimento' Mobo T. emarcescit.Aliud quoque indicium est illius vermis
Aristotela, quod in egestionibus
tissecta j, alui urnula deminibus cucurbitulae, aut cucumeris aenuationis apparent. Excludendus is 7 vermis eo modo,quonee inchoaM, dicetur cap. de vermibus. Rursus 3 frequetissimus
'' est bulimus in iis, qui conualescunt: magis etiam, hause, tis, s suerit morbus sensior. In his enim non selum iise selicis si, humor & spiritus, sed & solidae partes detrimen-
mesolomcti tum acceperunt. Qua in re utendum erit praeceptoritην in hη' Hippocratis. ' Quae longo tempore extenuantur 'Bων. ia ' corpora, ψ lete reficere Oportet.Qus vero Iabidi nutritia δε- ui, breuiter.
eatis , in ba- In breui enim morbo, humoribus quidem &bitμ, it '' spiritibus aliquid detractum est: integrae Vero a ' que incolumes solidae sunt partes. 11 cibis li- Quorum instauratio partim o odoribus pro-rissimi , '' dioribus, propter spiritus & humores, partim etiaselidis, si quidem partes elementares attenuatae mj Amfris: sunt.Ad haec leges Apho. Facilius est impleri potu,
quod partes solida squarumproprium munm est contactioὶ ab exhausto laborent, nec tam facile partes nutritioni dicatae a diuturno negotio ad otiumst conuertaν ii Dissipatis scilicet tantum spiritibus atque humoribus, supersite part integritate, s no labefactata naturali oeconomia. ra Minoe.υθ.de alim ις'
348쪽
1in cibis, quartum de sanitate tuenda , 7. methodi, & finem microtechnes. . Summa est,ut alimentis boni succi,qui facile coquantur, distribuantur, & nutriant,modica quantitate breuibus interuallis reficias: qui propterea qubd siepe sitiunt, vino refouendi sunt hoc modo.
r3 Dedit vinum vacuo stomacho ante cibum. Statim enim differtur in corpus neruos offendit. Vnde tremor,conuulsio, delirium. Ex immodica vero quantitate, aut non conuenienti qualitate ciborum, recidivae fiunt. Tempestiuus est vini potus in medio cibo. Post cibum interim dum alimentum conficitur, abstinendum vino, tum quia inde stultat cibus,aut priusquam fuerit cosectus, in corpus rapitur. Quo tamen tempore, si vehemeter sitiant,tantum exli bendum est potus q. ut desiderium obtundatur. Iam confecto cibo,&,ut distribuatur, comparato,abunde bibant. Postremum Vero genus canina appetentia est.Contumax illa, atque in itiabilis, in qua multos cibos ingurgitant, sed eosdem statim
more canum reuomuliquia, videlicet, natura multitudinem non sustinet. Nascitur fere a frigido, acidoque humore tunicis stomachi imbibito, quomodo sipongia liquorem aliquem exserbet. Nonnunquam etiam a sola intemperie nasci volunt.Ιntemperies contrariis corrigenda est. In vitioso humore conueniunt, quae incidunt, detergent, calefaciunt. Diuretica quoque, eaque pani, Vino, eduliis mixta, aut aliter exhibita, qualia simi melicrata e thymi, origani, hyssopi, fatureiae,
pulegij, alij, porri,4 similium dedocto,aut qui his
349쪽
Aa, ς sonuenienti melicrato. Alioqui conficiendae pia hui5. hilae ex pulu. hierae & agarici trochiscati ana Θ.1. Quod si amarorem aloes serant, hierae puluis est melle incorporandus, aut I. s. electarij de hiera imperanda est.
Alioqui pitulae fiant. quae illinantur melle, aut
puluis ex ouo sorbili exhibeatur. Potus multus vini, etiamsi non sitierint, conuenit, sed in medio cibo aut pleno ventre verisimilius,quam vacuo. vinum gilvum sit,aut vermiculum, nulla praedulum adstrictione,vetus,dulce, vel acriusculum. Haec& cotra causam faciunt. C ontra vero symptωma- is m is in Vedulia pinguia, oleaginosa, quae relaxant cotaduitate eden' pus ventriculi, quod acido humore adstrictum est,
di faria r & vehementius appetit. O mnia frigida,& γε ad-' , . stringant,vitanda sunt.
eantua ς - stomachus oleo seuendus est,in quo thymum, i afat bu- & proxime dicta materia coxerit. Sed quia aliqua- limus do consuetudo fit vomitus, nihil retinetur, atque ideo incalescit corpus, modica quantitas alimenti semel exhibenda est: qua etiamsi non retinet ventriculus, cucurbitula ventri infigenda est eo modo, quo capite de cholera diximus.
βύλιμος, κοψα κυνωδες ορεἱις nomina sunt ingetem famem κουν Hs ορέ- Omnino praeter naturam significantia. Plutarchus in Symposiacis βου scribit idem significare quod ista,quasi sit a1ολυ λι-ς,multa fames. Non eadem tamen huius νο sis apud omnes acceptio. Aristoteles in ProbL genera lius sumpsit pro fame a figore, intro.compulso calo R
350쪽
LIBER I. Is 2 quae leni cibo aequiescit. Gaza Bulam vertit caninam ars rabi.
appetentiam. Aphrodiseus in Problematibus confundit cum pica quia multa, sed absurda appetutur. Quam etiam fieri seribit a Colico morbo refluente vitio in itomachum. Sed Medi eis usu esse solet pro ea duntaxat fa- Bulimos minme,quae contrahitur resigerato & exsiccato ore ventii- ditis ruid
euii a frigore externo, qualis per nives iter facientibus propriὸ sit.
contingere aliquado solet. Initio multa appetunt, cum nondum excessit modus refrigerationis,neque vomitionibus a cibo sumpto facile corripiuntur. At ubi excessit frigus, ac robur stomachi resolutam, inappetentia consequitur & cibi fastidium, etiamsi corpus nutritione egeat. Hinc imbecillitas ventriculi,animi deliquia,uniuexolutio, color sceὁus, toisio stomachi, cordis & extremarum partium frigus,pulsus obscuri. Suidas ex Media eorum libris fieri ait hyeme iter agentibus per summum frigus,& niues, cum corpore densato intro pulsus calor alimentum depascitur.' Liquatis nivibus, & calore aeris
redeuute,exiguum calorem solui,ita aegros hoc morbo eorripi. Galenus videtur aph. 2t .Itb.2. a canina appete
tia hoc solo distinxisse, quod fame non habeat amplius adiunctam,licet ab ea inchoaueri caussamque unicam affert,frigus externum. In libro tamen de Theriaca ab terius speciei meminit, latis vermibus & praegradibus, qui chrium depascuntur. Sed hanc Avicenna, Serapio,
Trallianus ad caninam appetentiam referunt. Huic si milis est κια άδες ορκις, id est, canina appetentia, quod κ-ωAsneutra Vacuatio corpori ex inopia alimenti, aut calami- opbs. rate frugis populo inuehatur, sed utraque orjatur ab affecto ore ventriculi, & puncto a caussa praeter naturam. Disti nguutur causis & symptesmatis. Nam canina fames Canine ap- eausias in uniuersum duas habet, refrigerationem sim- petentia eo plicem & siccitatem oris ventriculi, ut superior, & acidu se ABnptu humorem ori ventriculi impactsi,& pungentem. Acidus mala. autem humor duplex, pituita & melancholia. Deinde
symptωmata sunt diuersa. Nam hic a cibo perpetuus v mitus ,& perpetuus cibi appetitus more canum. Cum enim causia,quae pungendo famem excitat,semper praesens adsit,& imbecillior virtus cibi copiam non sustineat, necessario sequitur vomitus. Hinc perseuerante