장음표시 사용
121쪽
manus ergo Praeses impelius etiam quam iubebatur,tam salubre opus aggressus est anno huius sqculi XXXIII. ac strenue per architectum, ingenti operarii vi conducta, pauperibus etiam peregrinis corrogatis, sylvam vico proximam deijcere, lacunas ductis fossis in praeterfluentem amnem, aut in mare proximum derivare: imminentem o pido collem caedere institit. Longum erat, ac pene infinitum opus. Proinde tum inchoatum magis quam persectum. Caeterum illa ipsa inchoatio, & salubritatis aliquid in praesentia, & spei plurimum in posterum procedente opere incolis secit . . iiclemens tribus cubiculariis in Dalmatiam , ' in Galista missis, Lauretanae Domus mi- grationem explorat. Cap. XXVI.
SAlubrior iam facta erat Laureti habitatio, cum Lauretanae Domus historia facta est cxploratior. Hier nimus Angelita ciuis Recinetensis domi suae, vel generis nobilitate,vel integritate vitae clarus in paucis fuit. Is Virginis Lauretanae historiam ab se conscriptam Clementi Pontifici per id tempus dicauit. Scribendae dicandaeque Pontifici historiae causa suit, quod per eadem ferme temupora, ut ante dictum est, sacrosanctae Domus e Galilaea in Dalmatiam, inde in Picenum asportatae narrationem
ex Flumensibus Annalibus Dalmatae quidam ad Recin densem pertulerant ciuitatem. Itaque siue Angelitanae hiastoriae admonitu,seu familiariu rogatu,seu potius coelestis numinis instinctu, Clementem cupido coepit, migratione Sanctae Domus e Galil a intentius explorandi. Haud erat ignarus id ipsu olim,& a Dalmatis authore Frangi panio,& a communi Picentium , ciuitatis Recinetensis hortatu, satis esse perspectum. Caeterum praecipuas Pontificis partes esse ducebat, rem tam inusitatam ac pene incredibit lem
122쪽
Iem denuo per certos homines explorare, Ut aliorum indicijs accederet Pontificalis authoritas, quae ex mortalia pectoribus dubitationem omnem, si qua sorte resideret, funditus tolleret. Proinde ex omnium familiarium numero tres cubicuIarios suos delegit expertar in primis r ligionis , ac fidei. Hos quid facto opus esset monitos, rebusque necessarijs abunde instructos dimittit, faustum eis iter precatus. Ergo illi Lauretum profecti,sacramque D mum intentiore cura contemplati dimensique, conscendunt navim Illyricum petituri. Quo ut ventum est , aediculam Lauretanae instar satis vetustam,& miraculorum monumentis insignem inueniunt. Porro parieti eius aediculae inscriptum,Lauretauam ibi Domum olim fuisse.Haec accolae ipsi monstrabant: haud vana ab illis afferri verae lachrymae ubertim manantes ex desiderio testabantur. C festim igitur legati mensuris admotis, deprehendunt prorsus omnia conuenire. Protinus repetito cursu pergunt in Galilaeam, Nazarethum veniunt. Sacrae Domus fundamenta monstrata ab incolis cernunt: quoquo versus me tiuntur : congruere cuncta comperiunt. Ex Legatorum numero Ioannes. N. erat Senensis, qui nouo aliquo indicio veteris miraculi fidem adfirmandam ratus ,duos inde
attulit lapides ex ijs, quibus vuIgo stiui aedes Na Zarethi solent . Lapis quidem laterem naturali forma imitatur cuiusmodi ex sectilibus lapidicinis erui alicubi selet) car-terum fauentibus intermicat venis. Reversus igitur Ioa-nes cum Collegis ad Aedem Laureta fiam, cum eius lapidibus Nazarenos illos lapides consert: reperit geminos eorum, ac simillimos esse. Ea quoque res a uxit miraculi fidem, cum talem lapidicinam in Piceno nullam esse co staret: et omnia quamuis vetusta aedificia , ob carmentorrum , taliumque lapidium inopiam; laterculosti ucta cemnerentur. Illi igitur successu admodum laeti peruolant Romam. Pontificem expectati adeunt,comperta renuntiant.
Ioannes insuper Nazarenos lapides Laurcianis simillimos o a profert
123쪽
468 LAURETANAE HISTORIAE prosere tanti miraculi testes. res summa & Pontificis laeti otia, & assecivum praecipue sermone celebratur.
Tres miri illustres e mortis faucibus eripiunturia V. A XVII. . Eodem sere tempore Aedes Laurciana nobilissimis
- 1ὶ est illustrata miraculis. Iulianus Caesarinus unus E proceribus Romanae ciuitatis anno huius seculi XXX. M. Iulian Cae noniae graui implicitus morbo ad ultimum periculi vene-
iubis i Iamque a medicis destitutus adesse si sentiebat su-
ereptus. premum diem, cum implorato Lauretanae Virginis praesistis . p . repente conualuit. Eodem anno Valuoda Transitu iati mortis niae ab Abrahimo Praetore Regis Turcarum Bassam ipsi Iesii. ' appellant) pratio victus captusque victoris irati iussi eκ altissima rupe agendus era raeceps. Caeterum ille B. 114ria Lauretana inuocata, seruitium quoque,non tantum praesens lapplicium euasit . Nam serte sermonem de religione cum Bassa ingressus, adeo efferatum eius animum diuina ope mitigauit, ut Barbarus odio in amorem verse, ipsum cum caeteris Transylvanis captiuis dimitteret gratis . Exstat hodie Laureti tabula ingens egregie picta,aiseroque exornata, ubi tota res non solum coloribus , sed uredirem&i etiam litteris expressa visitur. Ijsdem fere temporibus Fer Gonraga adolescens nobilissimus Mantuae prae' ' serocem cursu exercebat equum. Quo vehementius concitato effusis in clathros ferreos vicini templi, B. Mariae Lauretanae opem implorat. mira dictu res . Ex tam graui, periculoseque casu, extemplo simus vegetusque serrexit. Nec oti parum memor, equestrem statuam argenteam a
Lauretanae Virgini donum tulit Ipse autem eiusdem effigiem Virginis ex argento expressam deinceps in omni viata perpetuo suspensam gestauit e collo, siue miraculi monumentum , seu vitae praesidium. nec frustra. in maximis praeli
124쪽
LII ERSECI IT VLpraeliorum discriminibus vir bellicosus praesentem semper Dei parae Virginis expertus est opem .. Horum igitur miraculorum fama,& simul explorata Lauretans Domus ex Galilaea,,& Dalmatia translatibne mire laetus Pontifex enitae instare Nerucio coepit, ut praecipuum sacrosanet cellae ornamentum quamprimum ab lueret. Sed Deo aliter visum, qui astecti tam exim ij operis nomen Clementi dedit, absoluti decus alteri reseruauit. Enimuero in illo tam insigni opere exstruendo, & ad culmen quantum in ipso fuit perducendo, adeo praeclare Clementis non sedulitas modo, sed etiam magnificentia exstitit; ut haud immerito eum authorem fama serat: etiamsi Leonis Pontificis symbola, insigniaque voluntaria multis locis operi inserta cernantur. Clemens quippe nullum omnino, inseruit sus monumentum, rarum utique exemptu, Deisq. acceptum adeo, ut eius haud dubie nutu, tam excelle iis operis gloria sequentem sugeret, sugientem sequeretur .. Clementem porro ferunt, cum ad tergum operis, quod vergit ad ortum solis peruentum esset, consilitum LRecinetensibus,utrum in ea parte Lauretanam historiam inscribi vellet, respondisse, satius videri eam historiam in marmore similiter, ut caetera B. Virginis frusta caelari, sue quod historia ipsa per se satis nota ac testata foret, siue quod caelata historia satisfictura esset litteratis pariter , idiotisque. Attamen Clementi VIII. Pontifici Maximo, & Cardinali Gallo Laureti Patrono summam Lauretanae historiar in marmorea tabula, quae caelaturae subiecta erat, inscribi placuit: quo illustrius, cumulatius esset tantae, actam insolitae rei ad posteros mo
125쪽
1io LAVREzANAE HISTORIAE F. Leandri Alberti de Lauretana Aede remmonium. Cap. XXVIII. . Nouum per eadem tempora haud ignobilis historici
testimonium Lauretanis rebus accessit. Leander Albertus honao ex Domici na familia doctus aeque, ac pius in libro, quem edidit de Descriptione Italiae,Picenum describens perhonorificam facit Aedis Laurexanae mentionem. Quem nos locii in ex Etrusco sermono in Latinum totidem sere verbis conuertimus. Sic igitur scribit. Recanatum inter, de mare Adriatiuum, non longe a Musone su-uio cernitur in colle templum S. Mariae Lauretanae toto terrarum orbe celeberrimum, quod simul cum oppido validis est munitum moenibus. Hic multi sunt incolae excrupientes hospitaliter peregrinos, qui cx omnibus Europae
partibus eo votorum perlbluendorum gratia constuunt, cum omnibusanni temporibus ; tum maxime vere,& au'. tumno. Equitaein de tanto templo dicturus unde ordiar
nescio. Obversatur quippe animo hinc sumitia loci religio , illinc eximia templi opulentia . Enimuero me vires deficiunt conantem dicere de sanctissimo illo,religiosissimoque cubiculo, ubi nata, ubi educata est coeli Regina semper Virgo, ac Dei parens Maris, eademque milerorum mortalium apud filium suum patrona. Vbi Archan - geli Gabrielis nuncio Dei mater effecta,appellataque est, . ubi humanam Deus naturam induit, ut nos ex faucibus inserpi Draconis eriperet , coelestisque reani aditum per tot secula, parentum humani generis vitio,cia usum aperiret . Itaque ut dixi, unde talis loci defriptionem ordiar' ignoro. Caeterum ut pijs pariter, curiosisque lectoribus' satisfaciam pauca dicam. Principio igitur dubitandum non est, quin hoc illud ipsum sit cubiculum, ubi odii regi' na edita in lucem est. Nam praeter certissima littera m
126쪽
monumenta, quae Deiparae Virginis cubiculum ab Ange. lis huc translatum esse fidem faciunt, nemo est tam serus ac serreus, nerno tot, tantisque si agit ijs, ac sceleribus coopertus, qui non in ipse sacrς Domus ingressu, praesenti numinis coelestis religione perfusius molliri suum sentiat pectus adeo, ut venerabundus B. Mariae imploret auxilium, ac per eam a Christo suppliciteroret suorum veniam de lictorum. Et sane ad id ipsum humanos animos diuina vis videtur impellere. Ad haec accedunt prodigia, ac miracula ibi diuinitus edita, beneficiaque tributa ijs, qui ad Dei parentem supplices confugerunt. Id adeo nori solunt litterarum monumenta testantur; sed etiam iurea, argentea, cerea simulacra, votivae quoque tabellae quae permultas aetates ac secula coligesta visuntur. Lbingus sim si velim numerando percensere diuina prodigia, ac dona inibi impertita mortalibus. Quae quidem tot tantaque sunt, ut inctedibilia videri possint ijs qui non facile adiducuntur, ut credant: maternas fi Deo preces audiri Nec vero haec magnificentius a Leandro di ctae, quam
Lauretana Aedes plurimis , nec vulgaribus colitu8 donis. cap. XXIXi, iriit
NON alias magis ante, pluribus Aedes Lauretana votivis fioruit donis. In Lauretanae Donatis co- md L in..idicibus repet io, per haec tempora omnes serme Piceni populos quotannis solitos in supplicationibus argen- teas Beatae Virgini coronas ferre singulas, binas, ter- nas, usque ad septenas, voti aut religionis' ergo . Et quia iam fatis, superque erat coronarum coronae qui 'pe tum censebantur ad septuaginta commodatas cor lnas accipiebant a sacrae Donius Custodibus, pro his
precium serebant. A plerisque etiam Piceni castellis oppidis
127쪽
Argente simulacra Vcbium ,&oppidotum
1x LAVRETANAE HISTORI Agonidis , urbibusque argentea ipsorum simulacra in sum
plicationibus praeberebantur. Erm illis temporibus partim urbium, partim oppidoruesi castellorum ex argento expressa smulacra numero duodeuiginti. inter quae Firmum pondo librarum pene viginti de specie , & precio eminebat. Caeterum liaec quoque alijs populis, quibus
deerat aurificis copia, commodata a custodibus in supplicationis pompa serebantur, argento pro his repensb. Et uterque mos, vel coronarum ,Fel illius modi simulacroruusque adeo increbuit, ut nunc, vel maxime vigeat . Nec se Piceni finibus ea tenuit consuetudo. Ijsdem temporibus Pisaurenses argenteam Pisauri imaginem miserunt affabre factam . Nec ea tempestate ciuitatum,ac populorum magis,quam curium ac nobilium virorum pietas extitit. Ascanius Columna inter Romanos proceres genere, λt que opibus clarus argenteam B. Rocni essigiem libralem,& sacerdotis selemnia sacra celebrantis amiculum ex textili argenteo,donum Virgini attulit . Cardinalis sanctorsi aluor Coronatoru caput argenteum pondo serme quatuor.Comes Rangonus Mutiness, & Io: Fraciscus Bossii Mediolanensis,singuli crus argenteu librale. Pyrrhus Gonetaga eiusdem materiet ac ponderis pedem. Pardus Pappacoda Neapolitanus effigiem suam argenteam ponderis
duplo maioris. Alexander Calcagninus imaginem suam ex argento caelatam trilibrem. Marchio Tripaldae, lychnum argenteum pari ferme pondere. Magnus odiorum Equitum Magister alterum lychnum eadem materia, sed pondere aliquanto maiore.Vincentius Alfanus Perusinus simulacrum suum ex argento expressum librarum xv.Alia
porro ab alijs quorum nomina prodita non sunt sigilla sexdecim argentea,pondo librarum septem, & septuaginta. Sed longe ante alia omnia huius temporis dona excellit Ludovici Gisiardi ciuis Bononiensis effigies argentea pondo amplius quinquaginta. S cra etiam subinde stipes
128쪽
gIBER SECUN DVS. II 3ebis Iulius Tertius est appellatus sacerdotalem vestem egregiam ex auro textili crispante donum tulit. Cardinalis Palmerius arae ac sacerdotis ornatum ex veste Attali- Due. riaie-ca. Dux Traiectensis sacerdotis, ac ministrorum solemnibus sacris operantium vestes ex holoserico villoso viola- f. isto cco distinctas auro. Oliverius Fagnanus Mediolanensis ex eadem materia, arae & sacerdotis ornatum. Marchio March.Buo item Bitontinus ex veste Damascena aureis operibus insignita. Alij quoque alias altarium, ac sacerdotum vestes, coronas argenteas, calices, aliaque eiusmodi, quae persequi lonsum foret, dona Deiparae Virgini seu portarunt, pibis ;his siue milinunt. Nec ea propria virorum laus. I fabellae Car Neapol. D. donae Proreginae Neapolitanae corona aurea libralis, dc ipsius effigies B. Virgini supplicantis argentea, pondo ses qui librae, & pes libralis item argenteus: ad hςc arcula scite facta eiusdem materiae ponderisque: bini urceoli aurei unciarum XI v. armillae itide aureae benefactae donusuit. Marchionissae Vasti effigies B. Virginis puerum Iesum gremio gestantis argentea pondo fere quatuor. Quin etiam Basta Tutu Turcis dona missa. Constat anno huius culi XXVIIII. Bassam Turcarum nomen, &causa non proditur argeteam arae vestem,margaritis insuper adornatam Lauretanae Virgini donum misisse Cicinente Septimo Pontifice Maximo: ut intelligeremus Lauretanam Virginem comti munem omnium gentium esse
. nam, quicumque eius patrocinio uti velit.
129쪽
Pauli III. beneficia. Pauli III. testimoniu.
HORATII TVR SELLINIUE SOCIETATE IESU
in Faulo Tertio beneficiis , decreti ue decoratur. ' V. I. . ONTIFICIAM inde sedem Pau
lus Tertius excepit,qui Aede Lauretana Ornanda , augendaque etiam cum ipso Gemente certauit. Namque initio ferme Pontificatus sui,&i Indulgentiis eam, & beneficiis cu- .mulauit. Quippe indignum ratus,sacrae Domus ministros ad usum dom sticum vix pecunia emptum salem habere posse; vicenos eis quotannis salis saccos ex Ceruiae salinis assignauit gratuitos, non contemnendum beneficium, siue nauneris perpetuitalcm, seu necessitatem accipientium , siue dantis animum spectes. Eminet Pontificis animus in diplomatis prooemio, quod libet attexere: Pinquam fel. rec. XI flus Papa tauartuspraedecessor noPer inter alia motu proprio Ecclesam B. Mariae de Laureio , olim in honorem ipsius Virginis miraculose fundaIa: in qua, prout e dignoram habet assertio ipsus etiam I irginis glorios imago Angelico comitata carau, mira Dei clementia cosiocata exsebat ad quam p= opter cre bra , se penda miracula, quae eiusdem V Cimsguris a me risis, intercessione ibi Alissimus operabatur, in dies ex di- uersis
130쪽
tiosis mundi partibus etiam remotissimis , Virginis glorio- tiberati praesidi s populi confluebat multitudo , & paulo
post . Recedendae memoriae Iulius Papa Secunduspraedecessor no-ser attendens, quod non solum erat in dicta Ecclesia de Laursio imago ipsius A. Virginis Mariae, sed, cuipiὸ creditur, Gama est camera,sive thalamus, ubi ipsa Beatissima Maria concepta , c educata , ubi ab Angelo salutata Saluatorem oeculorum concepit. . Caetera item persequitur,quae in suo dipi mate Iulius Secundus posuerat.
Lauretum Recinetensium fidei committitur. p. II.
P Aulus porro haud ignarus, quantum boni sit in bono
Praeside, id semper egit,ut optimos Laureto Praesides daret, donum omnium fortasse maximum. Alexanderigitur Argolus Tarracinensis Episcopus a Pontifice Lauretano Patronus constitutus, rem Lauretana praeclare c5stituit, auxitque. Doctorum , grauiumque hominum co- plures in Canonicorum Lauretanorum Collegium cooptauit. sacrorum caeremonias solemni, ac plane Pontificali peregit ritu, summa denique religionis , ac benignitatis laude, diuina, humanaque omnia per quadrienniuadministrau; t. Huic Gaspar Contarenus Cardinalis, vel ingenij dotibus, vel artibus animi clarus successit, Laureti Patronus omnino bonus, sed mortis interuentu breuis. Nam cum per Galeatium Floremontium qui postea Aquini Antistes fuit rem Lauretanam optime gereret, ingenti sui expectatione concitata, cessit e vita. Eius in locum suffectus a Pontifice Rodulphus Pius Cardinalis Carpensis Patronus iuxta bonus, ac diuturnus. Qui sane Pij. cognomen, etiam si a maioribus non accepisset, insoni sua pietate fuisset sibi pariturus. Non alius ante impensius Lauretanam Aedena ornare institit. Itaque eius in P a Laure-