장음표시 사용
131쪽
intenderat, res advorsae erant. Sed inter eas moras tepente se Metellus cum exercitu itendit. Nu-
idae ab Iugurtha pro te inpore parati, instructisque sunt dein pra lium incipitur. Qua in partei ex pugnae asturt, ibi aliquamdiu certatuna : ceteri onines ejin milites primo congre: a pulli, fugatique Romani ignorum , Marmorum , cliquanto numero hollium potiri. Nam ferme Nu-
idas in omnibus proeliis magis pedes , quam ar-na tutata sunt. Ea figa Iugurtha impensius modo rebus suis dissidens , cum perfugis,i parte equiratus in solitudines, dein Thalam pervenit, in oppidum magia una, b opulentum ibi plerique th
sauri filion inaque ejus multus pueritiae cultus e rati Quae postquam Metello comperta sunt, quam
quam inter Thalam flumenque proxumum , in spatio milhum quinquaginta loca arida , atque vasta cile cognoverat, tamen spe Latrandi belli, si ejus oppidi potitus foret, Omnis asperitates sil-ervaderes, ac naturam etiam vincere aggreditur. Igitur omnia lumenta sarcinis levari jubet, nisi frumento dierum ceterum utris modo, calia quae idonea portari. Praeterea conquirit ex
3gris quam plurimum potes domiti pecori. eo te imponit vasa cujusque modi, sed pleraque lignea , collecta ex tuguriis Numidarum. Adhoc fuit amis in perat, qui se post regis fugam Metello dedideiant, quam plurimum quisque aqua: portat et diem , locumque , ubi praelio forent, praedicit. Ipse ex flumine, quam proxumam quam oppido est supra diximus, umenta onerat. Eo modo instructus ad Thalam proficiscitur. Dein ubi ad id loci, tum , quo Numidia prae
132쪽
tus spe amplior quia Numidae, sicuti plerique inii ova deditione, ossicia intenderant. Ceterum milites religione pluvia magis usi eaque res multum animis eorum addidit. Nam rati sese diis immortalibus curae esse, dein post radi e contra opinionem Iugurthae ad Thalam perveniunt. Oppidoni, qui se locorum asperitate munitos crediderant, magna atque insolita re perculit, nihilo segnius bellum parare Idem nostri Tacere. Sed rex, nihil jam Metello insectum credens, quippe qui omnia arma , tela loca , tempora , denique naturam ipsam, ceteris imperitantem , industria vicerat, cum liberis,in magna parte pecuniae ex
oppido noctu profugit; neque postea in ullo loco
amplius una dies, aut una nocte moratus, simulabat sese negotii gratia properare ceterum pro ditionem timebat, quam vitare post celeritate putabat. Nam talia consilia per otium is opportunitate capi At Metellus ubi oppidanos proelio intentos, simul oppidum Moperibus, docomunitum video vallo follaque moenia circumvenit. Dein jubet locis ex copia maxume idoneis vineas agere superque eas aggerem acere, cs aper aggerem impositis uiribus opus&administros tutari. Contra haec oppidani fellinares, parare prorsus ab utrisque nihil reliquum fieri. Denique Romani, multo ante labore proeliisque fatigati, post dies tradraginta, quam eo ventum erat, oppido modo potiti praeda omnis a pei su-gis corrupta. Hi postquam murum arietibus seriri, resque has amicias vident, aurum, argentumque, Malia, quae prima ducuntur, domum regi atri comportant ibi vino , dc epulis onerati, illaque,
domum, bc semet sui cor umpunt: dc quas
133쪽
B I Ham v M. violi ab hostibus poenas metuerant, eas ipsi volentes pependere. Sed pariter cum capta Thala legati ex oppido Lepti ad Metellum venerant, orantes uti pr. elidium , praesectumque eo mittet et Hamilcarem quemdam hominem nobilem, factiosum, novis rebus studere advorsum quem neque imperia magistratuum, neque leges valerent ni id festinaret, in summo periculo suam salutem, illorum socios, fore. Nam Leptitani jam inde a principio belli Iugurthini ad Bestiam consulem postea Romana naiserant, amicitiam, societatemque rogatum Dein , ubi ea impetrata fuere, semper boni fidelesque mansere: iuncta a Bestia, Albino Metelloque impetata navi secerant. Itaque ab Imperatore facile, quae petebant, adepti. missa eo cohortes Ligurum quatuor,
Annius praefectus. Id oppidum ab Sidoniis
conditura eii, quos accepimus profisgos, ob discordias civilis, navibus in eo locos venisse ceterum sit tum inter duas Syrtisci quibus nomen ex re inditum. Nam duo sunt sinus prope in extrema
Africa, impares magnitudine, pari natura 'rorum proxuma terra praealta sunt cetera , uti sors
tulit, alta alia in tempestate vadosa. Nam ubi mare magnum esse M saevire veniis coepit, limum,
arenamque, o saxa ingentia fluctus trahunt ita facis locorum cum ventis simul nautatur Syrtes ab tractu nominatae. Eius civitatis lingua modo conversa connubio Numidarum. Legum cultus
que pleraque Sidonica quae eo facilius retinebant, quod procul ab imperio regis aetatem agebant. Inter illos, frequentem Numidiam incesti vasti que loci erant. Sed quoniam in has regiones per Leptitano a negotia venimus, non indignum viderar,
134쪽
egregium , atque ineinorabile facinus cluoruni Carth iginiensium mena orare eam rem nos locus admonuit Uua tempe itate Carthaginientes
pleraeque Attica imperitabant, Cylenenses quo quemagni atque opulenti uete. Ager in medio arenosus, una specie neque flumen, neque monserat , qui finis eorum dii cerneret quae res eos in magno diuturnoque bello inter se habuit Pomquam utrimque legiones, item classes sae te fusar, fugat aeque , o alteri alteros aliqtiantum attriv Iant veriti ne mox victos, victoresque defessi salius aggredeletur, Per inductas 1 inem faciunt , ut certo die legati domo P ii tacerentur:
quo in loco inter se obvii utilent, is communis utriusque populi finis haberetur. Igitur duo fra tres Carthagine missi, quibus nomen Philaenis
erat, Iaraturavere iter pergeres Cyrenenses tardius iere. Id si, cordiane, an a m s lit lx surri cognovi. Ceterum solet in . i Las haud secus, atque in mari, retinete. Nam ubi peiloca aequalia, nuda irarentium, ventu coortus
arenam humo excitavit, ata, ora, oculosque implere cita Pr Uii U. l ario m
rari iter. Postquam Cyrenenses aliquanto poli 1iores se est vident, ob rem corruptam domi poenas et iurat criminati Carthaginienses ante rempus domo digressos conturbare rena denomnia malle, quam victi abile. Sed cum Paaliani conditionem tantumni Odo a ' tram peterent, Graeci optionem Carthaginiensiuin faciunt: in vel illi, quos sinis populo suo peterent, ibi vivi obruerentur vel eadem conditi e , quem in locum vellent, processuros. - conditione probata, seque , Iram pie lum Uip. Con-d Quaves eo ita vivi obruti Catiliaginiens s in
135쪽
BRI EVM IV VRTHIN M. i loco Philaenis fratribus aras consecravere que illis dona honores instituti. Nunc ad rem
Iuguriba postquam , amilia Thali, Hili C: dis firmum contra Metellum putat per magnas solitudines cum paucis prosectus , pervenit ad Gat. los, genus homini a ferum , incultumque, dc eo
tem p re gnarum nominis Romani horum ubtitu amem in unum cogit ac paullatim consu
facit ordines haberes, signa sequi, ni rei ium Observare, item alia militaria facere. Praeterea regist. Bocchi proxuinosi is muneribus d ma - ribus promissis ad studium sui perducit quis adjutoribus regem aggressus, impellit, ut advor sim Romanos bellum suscipiat. Id ea gratias . . olius, pronius uetuit, quod Bocchus mitio hujusce belli legatos Romam miserat,sa duo, amicitiam petitum. iam rem opportu aisumam is cepto belli pauci impediverant, caeci avaritia, qui omnia honesta, atq; inhonesta vendere mos erat. Etiam antea Iugarthae filia Bocchi nupsi rat. Verum ea ne cellitudo apud Numidas, at ros aue levis ducitur quod singuli pro opibus,
quisque luampnitimas uxores denas alii, alii plures habeant sed 'ges eo amplius. Ita animus multitudure distrahitur nullam pro socia obibi net pariter omnes viles sunt igitur u locum ambobus placitum exercitus conveniunt. Ibi , de data, accepta, lugurtha Bocchi animum cratione accendit: Romaiaos in julios profunda avariatia, communes omnium hostis esse eandem illos
causiam bulli cum Boccho habere, quam secuna, cum aliis gentibus lubidinem imperitandi quis omnia regna advolsa sint tum sese, paulloia ze Cartha iuientes, item regem Persen , in L
136쪽
nis hostem Lue Ilis, at lue aliis talibus diciis, ad Cirtani oppiduin iter constituunt uod ibi in Metellus praedam, captivo lue, compedi
nient locaverat. Ita Iugurtha ratus , iit , capta urbe, i iretium fore aut, si Romanus au 2 ho sui. 1 fuci io sese certaturos. Nam callidus id ii loci talia bat, Bocchi pacem immi iuuere ne moras agitando, aliud, luam bellum, mallet. Imperator postquam de regum bcietate cognovit, non temere, ne lue iit saepe amiIugurtha consueverat, Omnibus locis pus lianai copiam facit ceterum , haud procul ab Cirta castris munitis, reges opperitur: melius esse ratus, cognitis Mauris, quoniam is novus hostis accesserat, ex commodo pugnam facere. Interim Rona aper litteras fit certior, inciam f
perat, id supra bonum atque honei luna perculsus, ne lue lacrumas tenere, neque derari linguam viridi res ius in aliis artibus, numis molliter lillen Pati. Ei sunt i hi sit
tumelia accensu milies multi . una victoriae manibus eriperetur nobis litim, illum magis honore Marii, quam iniurias a excruciatum , ne lue tam anxie laturum uille sit adempta provincia alii, luam ir i sar
Igitur eo dolore impeditus, dcbatur alienam rem periculo suo curare, legatos ad Bocchum mittit, pollulatum , ne sine causta hosti ilii Rom. fieret halci pialias, ei Staatis, amicitiae lue
potior bello ellet: iluam luam Olic , inuadu non debere incerta pro certis mutare:
137쪽
BELLVM IVGURTHIN, M. om ne bellum sumi facile, celeium egerium desinere nota in Jusdem potestate iantium ejus,&tinem ei erincipei cuivis etiam ignavo licere deponi, cum victores velant: proinde sibi, eptaoque suo consuleret neu florentis res suas cuin IV urthae perduis misceret. Ad ea rex satis placide verba iacit sesepacem cupere, sed Iugurthae sertuna- na misereri in eadem illi copia fieret, omnia
onventura. Rursus imperator, contra postulata
Bocchi, nuncios mittit ille probare partim, alia bouere, o modo , saepe ab utroque missis rem iisque nunciis tempus procedere, e ex Me- A voluntate bellum intactum trahi. At Marius, ut supra diximus, cupientissuma plebe consul iacius, postquam ei provinciam Numidiam populus iussu, antea jam insellus nobilitati, tum vero multus, atque sero instare singulos modo, mo- Quin versos a dei
crant, prima habere pollulare legionibus supplementum auxilia a populis δε regibus, socii iaque accellire praeterea ex Latio sertissumum quemque, plerosque militia, paucos fama cognitos accire, d ambiundo cogere homines emeritis siti pendus secum proficasci. Neque illi enatus, quan quam abvorsus erat, de ullo negotio negare audebat ceterum supplementum etiam laetus decreverat quia, neque plebi militia volenti putabaturd Marius aut belli usum, aut studia vulgi amishma sed ea res frustra sperata Tanta lubido cum Mario eundi plerosque invaserat sese quisque praeda locupletem re victorem domum redi-
- Vixit modi animis trahebant, or
138쪽
Nam postquam omnibus, quae postulaverat decretis, milites scribere vult, hortandi causta, simul dc nobilitatem uti consueverat, exagitandi, Oὶ cionem populi advocavit deinde hoc niodo du- seruit: Scio ego , uirites , plero ue non isdem artibis imperium a obo petere in postquam adeptisunt, gerere: prim in a trios si ilices, modicos esse dein per ignaυiam , superbiam aetatem agere sed mihi contra videtur. Om, quo univerya re' pluris est quam consulatus , aut praetura , eo majore u ra illam administrari, quam haec peti debere. Nequam fasiit, quantam cum maxum benisci vestro negotii sustineam Lellam parare simul O arario parcere cogere ad militiam eos, quos nolis offendere: domi , forisque Omnia curare ea agere inter invi os occursantis factios , opinione , I uirites, o pertu est. d hoc, aliis deis quere, vetus nobisira , mavorum falcta ortia ,
pnihi pes ο=nnes in memetsi .e quo necesse est virtutes, ct innocentia tutari nam alia ornia sunt. Et illud intellego , mirites , omnium ora in me conet erra esse , quos , bonos ne favere e ruit te
bene ficta mea re p. procedu ni nobilitatem lucum in υa endi quaerere mihi acrius a nitendum
est, uti neque os capiam in , in il istu rasint.
Ita Mim aetatis a pueritia fui, ut om n labores, pericula consueta habeam. ante vestra beni cia gratuit faciebam , ea uti, accepta mercede,
deseram , non est consilium , miritet Isi dissicile est in pote alibis temperare per ambitionem sese probo simulaver mihi, qui omuem aetatem
in Optum ti artibiis egi, bene facere jam ex consueris in in ua: aram vertit festum me gerere cum
139쪽
B L Lui Iugurrha ii si ps quam rem nobilita agerrum s uiit. Qui , epistate cum animis e ru, num id mutari meli: s sit, Fouem elisi, ob nobilitati ad hoc , aut alit: tala neb ο:itim mittat , homine': veteris p 0apiae , ac multia: tim imagi-inum Astii M ipendii Votace: tit in tantara ignario omnium trepidet se iri et iam at aliquem ex optu monitorem offficii se l. Ita plerum quaevenit ut , ciuem os imperarej o sibi im- Ieratorem a tum querat. t ego i , irites, qui, post uani conse lesia Pisunt, acta majorum, O Gracsrum militaria praecepta legere corperiur; homin es praeposieri. Nam gerere , quam eri , tem 'Iore posterius , re atque usu priis est. Comparat sanunc , mirites , cum illorum pεrbia me hominem novum ma si audire in legere lent, eorum partem idi, alia egomet es i. qua isti liti ro , ea ego militando didici nunc vos existimate, facia, an dicta pluru sint contemnunt, ουitatem meam, egoi Porum ignaviam citibifortuni illis probra Obje tantur uamquam ego naturam unam communem omnium ex um , sed forti sumum quemque generosi sumum esse. si jam ex patribus Albin , aut si quieri r Oetamene, an illos xje gigni maluerant quid rei on-furos creditu , nisi iis liberos quam optumos oluisse' Quod j jure id piciunt me faciant i cm
majoribi suis quibus isti mihi, ex virtute nobi' i lita capit. Invident honori meo ergo invideant labori innoceAmae, pericAlci etiam me se quoniam p r sium cepi. Vera n homines corrotri superbia. gratem agunt, quasi honores es ros conte
140쪽
rt SALLVS T. tque etiam cum apud vos , aut in Jenatu verba faciunt , phraque oratione majores suos extoliunt: eorum fortia facta memorana clariores sese utant : quod contra est. Plam, quanto vita iliorum
Ira clarior , tanto horum socordia sagitiosior. Et profecto ita se res habet majorum gloria poteris lumen est , neque bona , neque mala eorum in occulto patitur. Hujusce rei ego inopiam patior, Quirites. Verum id , quod multo praeclariuta est, meam et facta mihi dicere licet 2 unc videte , quam iniqui sint diuod ex aliena virtute sibi arrogant, id mihi ex mea non concedunt scilicet quia magines non habeo , quia mihi ουa nobilita es: quam certe peperisse melius Ut . quam acceptam corrupisse Equidem ego non ignor , si jam mihi re pondere velint, abunde illi facundam , ct compositam orationem fore. Sed tu maxumo e probent icto, cum omnibu locis me, o que a dictis la cerent, non placuit reticere ne quo modestiam tu conscientiam duceret. Ilam me quidem ex animi
sententia nulla ratio adere potest. Quippe venecesse si bene praedicet: ajam vita , mores uomet superant. Sed quoniam estra consilia accusantur, ut mihi ummum honorem, maxumum negotium impossistis etiam atque etiam reputate,
num id poenitendum sit. Non possum , de caussa,
imagines , neque triumphos , aut con utatus majorum meorum o stentareo at s res potulet, hastas, vexilium , phaleras , alia dona militaria praeterea cicatrices advorso corpore. Hae sint meae imagines. haec nobiliti, non hereditate relicita, ut ista iliis sed quae ego plurimis meis laboribu , O perictili quas vi Non Gut composita verba mea. Partim id facio.
si ii tu oti ostendit istu arti ci opus est, uti turpia Dola oratione tegant. Neque littera