장음표시 사용
401쪽
i 1 MATERI AE Mr DICAE PAR s I. tissimum est. Horum conficiendorum ratio a Lun-kelio , Tractatu de arte vitraria , sic exponitur. Cobaltum in calcinatorio reverberii furno huic uiui destinato ita disponitur, ut fiamma mineram lambere queat, & accendere. EX minera accensa flamma caer lea emergit, cum fumo albo copioso qui camini t studine excipitur, & in latum ac amplum fumid ehum, ligneis tabulis coagmentatum , & ulnarum centum & amplius longum transimittitur , per cujus extremum tandem foras amandatur. Hujusce
fumi pars maxima ductus parietibus sub albae se liginis specie adhaeret: & lingulo semestri operarii fumiductum ingressi, eum lcopis converrunt, &fuliginem colligunt; ex qua postea Arsenicum crystallinum, luteum, & rubrum conficiunt. Arsenicum crystallinum fit ex sola fuligine, quae in vasis ferreis sublimatur , modo in substantiam crystallinam & pellucidam , modo in substantiam albam, opacam, sed nitentem, Encausti albi instar, nonnunquam etiam venis pallide rubris & aliis crystallinis distinctam, pro vario ignis gradu.Arsenicum luteum fit ex eadem fuligine arseni cali cum sulphure vulgari sublimata , ita ut cum fuliginis libris centum , sulphuris vulgaris decem
librae misceantur. In massulas concrescit luteas, sulphuris instar, densas, nitentes, non Prorsus opacas , fragiles, non vero friabiles. Ab Auripigmento facile distinguitur, quod hoc in massulas aureas, nitentCS, scissiles, Talci instar, & facile friabiles compactumst. Praeterea Auripigmentum super prunas candentes accenditur, & flammam concipit; non item Arsenicum luteum. Arsenicum rubrum fit ex eadem sulphuris & fuliginis mistura, quae cum exigua cujusdam mineralis cuprei, quod cupri spuma dicitur , portione una sublimatur.
402쪽
Dx FossILIBUs: Ivltiblimatur. In malitis Cinnabarino colore, densas, nitentes, sed opacas, compingitur. Cobaltum tostum , ex quo fuliso arsenicalis exhalata est , teritur & rursus calcinatur a contundiatur iterum Sc calcinatur ; quod toties reiteratur.
donec perfecte calcinatum fuerit. Tunc in tenuis simum pulverem redactum cum duplo vel triplo silicum alborum tenuissime pulveratorum admi1c tur, Zc aqua paululdm humectatum in doliis eo cervatur , in quibus intra breve temporis spatium in molem densam indurescit, & Zalfera dicitur. Ea utuntur figuli, vitrarii, & encaustae. Ex Cobalti calcinati partibus duabus, cinerum clavellatorum parte una, & arenae partibus tribuavel quatuor, simul fusis, massa producitur vitrea,
opaca, obscure caerulea, quae molarum ope in t
nuissimum pollen caeruleum redigitur. Smaltum dicitur vel Encaustum caeruleum : pictoribus inservit , & mulieribus ad linteamina cum amylo praepa
Et hae sunt C alti variae praeparandi rationes. Arsenicum constat ex sale acido , substantia quadam mercuriali vel metallica, & exigua sulphuris portione. Sal acidus sapore coriosivo satis evinciatur , & quod ejus portio aqua solvatur. Substantia metallica in Arsenico soluta & recondita, manifesta fit, si smegma, sebum, oleum, aut quodcunque pingue Arsenico mi sceatur, & per retortam disti Lletur. Arsenicum, urgente igne in collum retortae .
Antimonii instar sublimabitur metallica forma i durum. Sulphurea portio adeo exigua est, ut super candentibus prunis non inflammetur , licet Cobal tum multum sulphuris contineat; sed in ejus deflagratione & calcinatione sulphur a partibus arsenia calibus segregatum fuit, & in auras fere totum T mus I. N
403쪽
xyι MATE MAE MEDICAE PAR s h. xivit. Solo tantum odore aliquid 1iulphuris in Arsi nico inesse collicitur. Αrsenicum summe volatile est, ita ut hujus mineralis frustulum in crucibulo Irunis imeosito, in fumum album promptissime resolvatur, nihil prorsus remanente. Cum cupro fusum vel stratificatum
ει caementatum , illud argenteo colore tingit, illud quoque minus ductile esticit ; unde haec tinctu ra, quae caeteroquin fusax est, inutilis fit.
Arsenicum potentissime corrodit, S inter valentiora toxica recensetur. Intus sumptum varia sus citat symptomata , tum caeteris corrosivis venenis Communia , ut anxietates circa praecordia , lipo-
thymiam, cordis palpitationem, virium summam ac praecipitem dejectionem , mentis stuporem & delirium, convulsivos membrorum motus, Paralysim . ardorem & erosionem faucium, sitim, febrim, Vomitum, ventris tormina, sudores frigidos , tum
huic veneno peculiaria , ut ventriculi non tam in signem erosionem , quam extenuationem quam
dam; ita ut ejus membranae folium Papaveris cras sitie vix superare pluribus in locis videantur, licet intestina tenuia , erosa de perforata reperiantur et subitam corporis intumescentiam , & sphacelatio nem , & post mortem repentinam putredinem , praesertim in virorum genitalibus. Si vero mora non derepente subsequatur, oriuntur febres hechi --. tabes , membrorum resolutio , tremor , riori- nunquam mentis alienatio.
Quidam crystallum montanam pulveratam Min alcohol redactam tanq in specificum Arserit ei antidotum commendant; sed tutior mihi videtur larga eu frequens lactis, olei, & jurum pinguium rotatio, dum venenum in primis viis adhuc conti Metur et si vero jam intra vasa irrepserit , tunc the-
404쪽
viperarum , radix Contrayervae , caetera medica menta alexiteria & corroborantia, ac tandem diaeta lactea adhibenda sunt. Licet Arsenicum praesentaneum sit hominum de brutorum deleterium , a quibusdam tamen praedicatui ad febres intermittentes fugandas; feci quo
cunque modo praeparetur , virtus ejus nociva minuitur tantum, non vero prorsus extingui r : ex praesentaneo remedio lentum fit toxicum , cujus
ustati funesta fere temper symptomata subsequuntur. Arsenicum igitur pharmacum ipsa febre intatermittente pejus censemus. Ex tot decantatis Arsenici praeparationibus, quae apud authores reperiuntur , unicam tantum utilem agnoscimus, quam ad externum usum hic proponimus et Magnes arsenicalis dicitur.
d. Antimonii crudi, Sulphuris flavi, & Arsenici crystallini ana j ij. Pulverata & mista omnia
cucurbitula vitrea excipiantur , dc igne arenae moderato colliquescant, Picis instar: tunc igne semoto refrigerata, in massam obscure rubram concrescunt. Servatur ad usum. Externe tantum adhibetur hoc medicamentum ;causticum est mite. Virus e centro ad circumferen
tiam attrahendi, instar Magnetis, & maturandi vim tute praeditum existimatur. Bubonibus venereis cum emplastro Diachylo magno adhibetur. Usurpatur in emplastro magnetico Angeli Saia , & commendatur aa bubones pestilentiales maturandos dc rumpendos virus pestilentiale ex imo attrahere creditur. Ad scropitulas etiam plurimum valet , eas aperit, mundi licat & coniblidat, nullo alio a hibito unguenζοι
405쪽
SECTIO SEXTA. D. Fufilibus Metallicis.
FossitiuM Metallicorum nomine intelligimus
corpora mineralia, quae magnam habent cum veris metallis assinitatem. Ab iis tamen in eo dista
crepant, quod nec ductilia sint, nec malleabilia, sed stangibilia, friabilia aut fluida.
Horum qinedam aliquam veri metalli portionem continent, ut Haematites, Smyris, Magnes, Man- .ganesia, Lapis Calaminaris, quae ferri minerae sunt, Chalciti, in qua nonnihil curri reconditum creditur. Quaedam tandem fossilia metallica nullum ad metallum referri possunt, sed mineralia peculiaris naturae ac indolis elle videntur, & metalla spuria aut semimetalla a quibusdam nuncupantur, ut Sti-bium , Bismuthum seu Marchassita , Zinctium , S: Iiquor metallicus qui a colore Hydrargyrum de Argentum vivum nuncupatur. Erit itaque
CAPUT PRIMUM. De Fidibus Metallicis, quae υeri metalli partem
aliquam continent. ARTICUL Us I. De Hematite. LAris Haematites Oisc. αιματίτης Graecoriana .
Scedenegi &Sadenegi Arabum ; Gallice, Pιerre Mematite. Substantia est metallica, ferruginea, d
406쪽
ra, ponderosa, glebosa , colore obscure rubente. modo ferruginoso 8c nigrante , modo flavescente. sepore terreo & astringente, quae fracta fibras instar ligni longas, tenues, & acuum in modum acutas habet. A Graecis Haematites dictus fuit, vel quod sanguinei coloris sit, vel quod attritus cotibus aquariis succum fundat sanguineum, vel quod vi sanguinem sistendi polleat.
Plinius ex Sotaco quinque illius genera enum rat ratione regionum e quibus asseruntur, coloris vel duritiei inter se diversa. Nonnulli exteriori forma Haematitarum genera distinguunt. Modo enim
hujus lapidis gleba superficiem habet angulosam
sicut in Hispanico observatur; modo uvarum in modum concreta videtur, unde Haematites Boirritos nuncupatur , qualis in Hercynia Germaniae sylvaestoditur ; nonnunquam intestinorum diversmode Contortorum circunvolutiones, vel cerebri detecti exteriorem formam refert, cujus figura ab Aldr vando & Ferrante Imperato eleganter adumbra
In serri sedinis, saepius autem in propriis min ris Haematites invenitur, In quocunque autem loco nascatur, ibidem quoque saxa rubra & terra ejuDdem coloris observantur. Natales quoque loci Magnetis Haematitem habent, & inter hos duos lapiades maxima est assinitas, quippe qui ambo inter ferri mineras recenseantur. Frequentes sunt hujus lapidis fodinae in Germania, nonnullae in agro Bruriensi & in Ilva ins0la, neencin in Gallaecia Hispaniae provincia prope Compostellam. Hispanus praecaeteris commendatur. Optimus habetur qui per se durus est, aequalis, nulla sorde admixta, nullis V nis intermediis. Nec pro Haematite indiscriminatim usurpandu
407쪽
eii lapis Haematiae speciem colore referens , sed mollior, quo pictores & lisnarii fabri utuntur . quique a qaibusdam Haematites perperam dicitur; sed rectius Rubrica fabrilis, Gallice Sanguine, nun-supatur.
Haematites ferri quaedam minera est, ex qua ferrum excoqui potest. In valle Ioachimica Regni Bohemiae hujus lapidis fodinae sunt adeo divites,
ut ex eo optimum ferrum conficiant , referente Agricola. Harmatites ab acidis scut ferrum diitolia uitur, & ab acido vitriolico in Vitriolum viride seu martiale convertitur. Si solarium radiorum foco supra carbones exponatur, citissime in ferrum coi
Dioscorides S Galenus Haematitem ad oculorum eicatrices & palpebrarum scabrities , seu asperitates quas vocant, cote tritum cum aqUasmplici, vel Foenugraeci decocto aut ovi album ine ommendant: eo quoque lacte muliebri diluto ad oculorum suffusiones utebantur. Ab omnis aevi Medicis Haematites tenuissime tritus a Bj. ad iiij. in quovis vehiculo conveniente frequenter nec infelici successii usurpatus fuit inhaemorrhagiis quibuscunque, in cruenta expuition & in ulcere pulmonum : ulcus enim exsiccat 3I Gnat. Praeterea in albo mulierum fluore, in alvi fluxibus , necnon in cachexia & menstruorum suppressione tantum habet virtutis & esticacitatis,quai xum in Croco Marti S aperiente deprehenditur. Nec spernendae sunt praeparationes , quas Chymici ex lapide Haematite conficere solent, quales sunt ejus flores ammoniacales , spiritus urinosus, tinctura aperiens, liquor stypticus, spiritus acidus sic crocus , quorum haec est conficiendorum ratio.
m. Lapid. Haematitae subtilissime triti ibi j Salis
408쪽
mittantur cucurbitae fictili, cui alambix vitreus cum excipulo adaptetur ; & instituatur sublimatio igne nudo , successivc gradus augendo. Sic ascendit primo spiritus ammoniacalis nonnulla flavedine tinctus; hunc subsequuntur B res citrini , deinde crocei. Tunc malia in cucurbita residua in retortam transfusa igne v
hementi distilletur, δc spiritus acidus spiritui acido fatis non dissimilis prodibit.
Quod in retorta superest, aeri humido exponatur;& resolvetur in liquorem stypticum praestantissimum, aurei coloris. Tandem residuum forti igne reverberii calcinetur , & obtinebitur Crocus Haematiae iisdem donatus virtutibus, quas Crocus Martis astringens possidet. Ex floribus croccis supradictis, ore spiritus vini extrahitur tinctura elegans aurei coloris, quam Chymiatrorum nonnulli auri tincturae longe anteponunt , & idcirco Elixit arboris vitae
Spiritus volatilis ammoniacalis ex Haematite extractus, easdem cum salis ammoniaci spiritu v latili vires obtinet ; praeterea ob admixtas marti, es particulas ad obuructiones resolvendas magis
Flores quoque citrinum & croceum colorem Atenuioribus & magis volatilibus Haematitae particulis martialibus, ope salis ammoniaci elevatis, mutuantur. Crocet utpote majori harumce particularum copia reserti, citrinis Praeferuntur : odorem suaveolentem exhalant , qualem Crocus emittit a unde a Paracet Aroph nuncupantur, hoc est Aroma Philosophorum. Potenter obstructiones resolvunt, humores crassos ac viscido. non xantiam incidout .
409쪽
xoo MATERIAE MEDICAE PAR s I. sed saepius per secessum aut per urinae vias edueunt.
Dosis a gr. iij. ad 9j. quandoque , si majori dosi
exhibeantur, vomitum excitant. In mensium iu
pressione, in cachexiis & viscerum obstructionibus.& in febribus contumacibus & quartanis , felici cum successu praescribuntur. Floribus martialibus praestantiores a quibusdam existimantur, ex eo quod in hac martis minera metallicae partes rariores sint, earuinque principia miniis stricte coalescant, quam in ipso ferro ; unde secili sts a sale ammoniaco re
. Flor. Haematitae gr. x j. Croci dc Myrrhae anagr. XV. cum f. q. Extracti Absinthii. Fiat bolus mane devorandus ad suppressa menstrua pro
y. Rad. Ari, Agarici albi ana 3j. Gumm. Ammon. Flor. Haematitae 3j. Extracti Aloes, Cinnamomi, Croci ana etij. Syr. Fumar. q. LM. Fiat optata, cujus docs a Bi. ad 3j. in viic rum obstructionibus, ichero, schirro , hydr pe, & caeteris assectibus cachecticis. Corticis Peruv. Ξj. Flor. Haematitae ai. Syr. de Absinthio q. f. ad optatae mollis consistentiam , cujus dosis ad xij. quarta quaque hora reii randa est in febribus quartanis δc intermi
In florum locum substitui potest eorum tinctura cum spiritu vini parata, quae iisdem viribus pollet : insuper in haemorrhagiis quibuscunque tutius
exhibetur. A gutt. x. ad xxx. in vehiculo conVenie ti praescribitur. Liquor stypticus post distillationem e massa residua per deliquium elicitur. Summae est essicaciae ad haemorrhagias quascunque sistendas, tum exter ne, tum interne exhibitus, a suti. v. ad XX.
410쪽
DE FossILIBUs. ΣΟΙ Quin etiam fluorem album, gonorrhaeas, & alvi fluxus cruentos & non cruentos, praemissis praemi tendis , sanat. Tandem quidquid a Croco Martis astringente e ficitur, illud idem a capite mortuo Haematitae catacinato obtinetur. Haematites usurpatur in pulvere dysenterico P. Charas, pulvere contra haemorrhagiam, empla.stro ad herniam, Ac emplastro Stypiaco Ejusdem. ARTIOUL Us II.
De S ride, Magnete, Magnesa, o Lapide
SMYRis & Smerillus oscinar. Σαύριι Dioscoridis :Smergium Serapionis : Sambadeo Arabum '. Gaulice, Emerit. Substantia est metallica , ferruginea, ponderosa , colore ad nigredinem tendente, adeo dura, ut ei gemmarii ad semmas scalpendas , Mfabri serrarii ad ferrea chalybeataque opera expolienda utantur, Triplex est Smyris , vulsaris nempe qui nigri-eans & valde usitatus, in mineris ferreis saepius f ditur : in Britanniae insula Samia, vulgo Garnes dicta, uberrime provenit, necnon in Ilva Hetruriae insula reperitur. Alter durus est, aequalis, subruber, Haematitem vel Rubricam colore referens, licci manus non inficiat: unde a nonnullis inter Hamatitae genera recensetur. Tertius vero ex rubro nigricans & venulis aureis distinctus, in mineris aureis Peruvianis colligitur, & revera nonnihil auri eo tinet. Chymici auri mineram esse, vel potius aurum imperfectum dc immaturum opinantur; quapropter hunc lapidem multi faciunt. Ex eo, spiritus falis ope, insturam e trahunt, qua Mercurium quasi in in