장음표시 사용
221쪽
De Patriciorum Praefantia, Iuribus, Titulis,
I. Patricii Fasis adscripti, a patria potesate solutI, a n
xIbus item Curiae, ct a Metatis , Epidemetieis immanes . II. Oinnium Primi Illustres dicti: praeced bant Praefecto Praetorio, ct Praefecto Urbis inque ad tempora Iusiniani. III. In Ecclesiis,-Conciliis prae-sans Patriciorum locus. IU. Consules , quando Patri-eios anteirent ad intelligentiam legis ῖ. Cod. de Consul. & non sparge n. U. Imperatores Consulatum non Patriciatum gerebant: Qui, O quotvlex Consulatus. VI. Patricii quomodo ab Imperatore damnaban- Iur , eorum lites ab aliis Patritiis diremtae. Domus per alios Patricios custoditae . VII. A summis Ponti eibus , ct Imperatoribus Patricii honorisce excepti. VIII. Ipsorum tituli . IX. Eminentiae edi Cel tu istitutis ab Imperatoribus decorati, ct quando . X. Eorumdem indumenta.
I. Uperiori capite vidimus , quae munera in aula Im- peratoria Patricii obirent, quum apud Imperatorem Byzantii degerent; nunc de ipsorum praestantia sermonem instituemus. Ac primum Patricia dignitate adeptos fastis adstribi consuevisse , notavit Iacobus Gutherus de o c. Domus augus. cap. q. exhibetur, & ibidem lapis , in quo, & numerati, & adscripti Patricii leguntur , sicut allecti Consulares , Praesectorii , aliique Uiri eximii cujusvis ordinis, ac dignitatis. Hoc autem pacto Patri eii inseribebantur fastis inter allectos. ALLECTUS INTER PATRICIOS : quod narrat & Aldus Manutius
222쪽
in orthographia . Acceptis postmodum Patriciatus codicillis , soluti censebantur a vinculis patriae potestatis; Si quidem tunc eos dedecebat alienae iubesse potestati, quos in Patres sibi Imperator elegerat. q. sed Uiusfamiliar Institui. Luibus modis jur patriae potes. seisitur. Leg. sancimus Cod. de Consul. non spargen. lib. II. A nexibus etiam , & Onere Curiarum eos decernit immunes Leo Imperator in Iege neminem Cod. de Decurion. Lui quocunquo tempore , inquit, Patruit , vel Consules, aut Consularer
facti sunt , omnimodo eum facultatibus suis , ct post eam
dignitatem progenitis suis a Curiarum nexibus, vel onere decernimus liberare. Quam legem Iustinianus Imperator non modo confirmavit, verum etiam ad universam quo que Patriciorum posteritatem extendit, leg. Curialibur Cod. de Decurion. Si quis igitur, scavit Imperator), v I fummum Patriciatus honorem fuerit consecutus , sive ins
lis Consulatus honorarii fuerit ampliatur, is gaudeat, se hujus nodi conditionis esse exortem , ct liberum cum Dirfaculcatibus, suaque posteritate . Ipsis demum immunitatem a Metatis, & Epide meticis tribuerunt Imperat res Valentinianus, & Marcianus leg. decima Cod. de Metatis , ct videmei: Hae lege, inquiunt, sancimul, ut Fquirconfularem, aut Patriciam meruerit dignitatem, tres δε- moi propriar, dum superes, habeat hospitii immanitate
fecuras: Heredes vero , Filii, aut Pater, aut Mater , Nepotes , aut Fratres, aut soror, aut uxor, duarum domorum suarum excusatione potiantur. Metata erant hospitia, quae supervenientibus militibus, vel aliis Personis Provinciales praebebant. Epidemetica vero appellabantur pretia , ,
quibus quis te ab onere suscipiendorum hospitum redimebat , ut explicant Alciatus , & Jacobus Cujacius in rubrica Codicis designato titulo . II. Porro Patriciatus dignitas erat non solum sublimis, & eminens, verum etiam , ut ait Alta serra in notis ad Anastasium Biblioth. HAI. Io 6. edit. Haticanae veris : Fecit B b a eum
223쪽
eum Patricium , culmen dignitatum ; Quapropter Patricii multis potiebantur juribus praerogativis , ac privilegiis
supra ceteros illustres , ac clarissimos Viros decoratos insulis , & insigni is reliquarum dignitatum . Non immoror, inquit Jacobus Gutherus lib. a. cap. I9. in enarrandis P trictorum honoribus, eorum ue strifilegiis , nee in veter bus iis, quι transierunt a eausis agendis adjus civile. Satis nunc es fumma in eorum dignitatem agnoscere : Sed quum nostri instituti ratio postulare videatur, id a nobis notia ei se praetereundum , primum observare contigit: Eos omisnium Primos Illusires denominatos suisse , ut sentit S. Isidorus lib. 9. Origin. cap. q. , & Guid O Panci rotus in notitis
dignitatum utriusque Imperii cap. 2. de Illustribus ; Zeno siquidem Imperator Illustrium ordinem praescribens in leg 3. Cossi ubi Senat. vel claris. Patricios, ac Expatricios omnium primum illustres nuncupat, deinde Praesectos Praetorio , & Urbis, postremo Viros Consulares . Illustris nomen initio non meriti, aut honoris erat, sed notae; quare ipsis quoque meretricibus tributum sui sie is observat Servius in lib. 6. AEneid. Usus vero postmodum obtinuit, ut viri magni nominis vocarentur illustres; nomenque hujusimodi maximae esset dignitatis, ut recte notavit idem Gui herus eas. I9. lib. 2. Hac propterea dignitate Patricii insigniti, supra Praesectos Praetorio sedebant, quam praerogativam , eumdem Constantinum Magnum hujus amplissimi ordinis Parentem iis indulsisse testis est Zosimus libro altero bisor. : Qui Primus , inquit,
Consantinus excogiIoetit, lege sanciens , ut qui eum cou- sequeremur , supra ipsos Praesectos Praetorio considerent. Medium autem locum , Patriciatum tenuisse , inter Co sulatum , & Praefecturam post Constantini tempora prodit idem Gutherus citato capite . Ad rem ipsam , illud etiam monere iuvat, praesecturam dignitatem minoren Patricia antiquitus fuisse habitam , quemadmodum notat Franciscus Amaya tu Comentar. ad s. libros poster. Codic.
224쪽
ε finiani lib. io . tu. 3 I. praeivitque Amayam eodem asiserto Vir Clarissimus Ioannes Savaro in notis ad Sidonium Iib. a. epis. I 3. Faber lib. s. semes. cap. a. prope em. Licet enim fuerit post Imperatoriam secunda; id tamen ante Constantinum obtinuisse, vel majorem fuisse dignitatem potestate , non amplitudine idem Franciscus Ama-ya animadvertit. Quare etiam Urbicaria praesectura post Patricios Illustris titulo a Leone insignita est , ut paullo
ante monui. Unde eadem praefectura ampliorem Patriciatus dignitatem vocat Cujacius in leg. 3. Cod. de Consul. nonspargen. lib. II. tametsi animadvertat Praesectum Urbis in Senatu praesidere . Iustinianus autem Imperator, quum praefecturam ipsam extollere maxime cupere in vella 6 a. auth. de ordis. Senat. q. Urbicaria, aliis omnibus dignitatibus jussit antecellere, & post Urbis Praes dium , Patricios , dein Conssiles, & Consulares , postea Praesectos Proetorio , Magistros deinde Militum, celerosque Uiros illustres in Senatu Sedem habere constituit. III. In Ecclesiis ipsismet Episcopis Patricios praepostos fuisse autumat, fretus auctoritate Luit prandi in legatione Bulgarorum , Buten gerius de Imperat. Imper.
Roman. lib. 3. cap. p. sed qualecunque esse velimus eorum assertum , certe contrarium videtur antiquis Ecclesiae Ritibus , & Sacrorum disciplinae, qua Episcopi principem
locum semper obtinuerunt in Ecclesiis , ab sarculi dignitatibus , ipsisque Imperatoribus omnino diversium , atque distinctum . Illud certe singulare , ac praecipuum est , quod ad sextae Nicamar Synodi actionem primam refertur a C ab assutio in noritia Coneilior. tutilo de ordine, ct consen PP. Constantinum nempe Augustum seorsim sedisse cum Patriciis , &Consulibus, a laeva autem parte Legatos Apostolicae Sedis , deinde Uicarium , & Apocrisarium Episcopi Ierosolymorum , aliosque deinceps Praesules: Observat autem Baronius ad annum CCCLII. nu. 52.,
solidisque probat ratio Ribus: In Sacris, & Ecclesiasticis
225쪽
rebus praecelluisse olim snistram prae dextera parte tam in oriente, quam in Occidente; Quae sane res Iacobatio de Concilio artie. I a. de ordin. feden. comperta non fuit; Nam, ut ostenderet in eadem sexta Nicam a Synodo digniorem Patriarchis locum suisse concessum , ineptissimo Baldi in leg. decernimus Coi de Merosanctis Ecelesiis si sultus testimonio , animadvertit, eosdem a dextera parte eonsedisse . Ritus ipse si Petro Damiani Cardinali notus suisset , in tractatu de Picturis AposOlcrum Petri , di Pauli, caussam inquirens , cur pingi soleret S. Petrus Apostolorum Princeps ad sinistram, & Paulus ad dexteriram , frustra utique non lahorasset in conquirendis Pauli, supra Petrum juribus praerogativis atque praestantia . IV. Id sane longe dissicilius videtur , decernere, an Patricii Consules antecellerent; vel contra . I cte liquidem notavit Amaya recitato paullo ante loco in utramque sententiam , a uictores, & jura trahere . Enim vero Gratianus Imperator de Consulibus legem scivit relatam in Coiaee Theodosiano leg. antea de Con lib. qua Consulatum omnium dignitatum fastigiis jussit esse praeponendum. Torquet autem Auctores posterius Zenonis edictum in leg. 3. Od. de Consuit. , ct nonspargen. quo Patriciatum cunctis dignitatibus anteponi sancivit. Faber lib. I. Semes. cap. 2. putat , Zenonem eo loco locutum non esse de prisco Consulatus honore, cui Patriciatus cedebat. Gothostedus in ipsem legem 3. eadem verba ita explicat, ut Patriciatus Consulatu sit major non gradu , sed duratione ; quod censet etiam Iacobus Gutherus lib. I. cap. I9. R prius notavit cap. II. lib. I. . Has inter opiniones dubius adhuc haerens Amay a loco supra judicato num. 63. addit: Ego plani me dicerem rerum humanarum vicissitudine , Confulatum sub Zenone ab illo antiquo splendore deflexi se, praepositum ei fuisse Patriciatum , nisi auctorum illius temporis scripta ab ea ostinione revocarent,
ct ideo dicebam in dicta lege 3. adjectum esse Patriciatum
226쪽
omnibus antepona, quia, ut ad eum sterveniretur, necessarium erat, Consulem suuse, Praefectum Praetorio ,
Urbis . At enim , si post tot, tantosque viros propriam de re ipsa sententiam aperire licet: Arbitrarer , ad legis praescriptum Consules Patriciis praeserendos, modo Pa tricii simul Consules essent. Quapropter in eadem Constitutione idem addit Imperator Gratianus: Porro fleontingerit , ut ad has duas praerogativas etiam Patriciatussplendor addatur, oportet Bujusmodi Virum, praeter ceteros eminere, neque enim unus honor potes duobur, aut tribus anteferri'. Eodem constituto discrimine non aliter censiuit compluries laudatus Gutherus, &JacobusCujacius in let. I. Cod. de Consuli. non spargen. lib. I 2.
qui deinde aliam de re ipsa quaestionem dirimit his verbis: Iucritur ,si antiquior Consul postia Patricius fiat, quia
praeferatur: Uterque es Consul, ct Patricius, sed unus antiquior Consul, alter antiquior Patricius. Et recte censentantiquiorem Consulem praeferri, quod is Consul fuerit,pri quam alter vel Consul, vel Patricius. U. Neque incongruum erat ei cedere dignitati, quam prae ceteris Imperatores ipsi semebant; Non enim Patriciatum , sed Consulatum ab Imperatoribus gestum fulta constat, ut scite animadvertit idem Gutherus ex Juniore Plinio lib. i. eap. I. scribens e Consulatum enim Prine a Praefecturam Praetorio Magiserium, aut Patriciatum non gerit; quare in formula Patriciatus relata a Cassi odoro lib. 6. Fariar. qua quis Patricius renunciabatur , id notandum occurrit: Praefectorios, ct aliarum dignitatum Hirorpraecedit, uni tantum oedens fulgori , quem interdum etiam a nobis consat a spumi . Omnes siquidem Imperatores Coni latum gesserunt, quandoque temporaneum ; quandoque iteratum ; quandoque continuum, aliquando per intervalla, saepenumero soli, interdum cum viris notae auctoritatis, ut fasti Consulares perspicue testantur, ostenditque Gutherus lib. I .cap. I a. de Consulibus.
227쪽
Illud etiam in fastis, notisque temporum , quibus leges obsignantur de Filiis Caesarum occurrit: Consule nobilissimo Puero , vel Nobili Puero e ut in leg. q. Cod. Theodos de Proxim. dispos let. 9. ω Io. dicti Codicis de Veteranis. Pueros ipsos Contius in leg. M. Cod. de relat. antiquitus,
similes iis Regum filiis suisse putat, quos hodie in Hispaniis, Infantes appellant: cavendumque monet, ne pro Immpuberibus , aut Infantibus accipiantur . Hoc tamen non ita perpetuo , atque constanter verum fuit, quin contrarium historia comprobet. Ex qua, ne longior fiam, unum, aut alterum exemplum afferam . Severus Imperator majorem natu filium, eumque impuberem, Consulem designavit. Data illi virili toga. Jovinianus item Imperator Consulatum gerens, collegam sibi adscivit Varronianum filium puerulum; qui vagiens reluctabatur, cum curuli sella ex prisco more veheretur teste Ammiano Marcellino lib. 23. Neque id mirum; dignitas enim Consularis, quamvis summa esset, & amplissima, erat nihilominus otiose ,& sine labore honor; ut docet Mamertinus in paneDr. Consul. Inde Cassiodorus lib. 6. par.formul. I. Trasis, inquit , felicitate 'inristes, qui, honores summos geritis,
ct dominationis taedia non habetis . Distrimen tamen non exiguum intercedebat inter Conssiles: nam alii erant Ominarii ; alii suffecti; alii honororis: propterea non omnes fastis adsicriptos legimus . Ordinarii et enim dicebantur, qui Consularium fastorum honore insigniebantur , d bantque nomen anno. Susiecti , qui poli ordinarios, reliqui anni parte Consulatum gerebant. Honorarii denique, qui imaginaria Consii latus erant ornati digni rate , receptis ab Imperatore codicillis. Honorarii Consules non adscribebantur fastis , sed tantum ordinarii, atque se δε- isti . Quoniam vero non sine errore gravi etiam illorum nomina in fastis saepe obrepserant; orta exinde est non exigua temporum perturbatio, ut passim Uiri Critici cum
Baronio , Pagio, Nortuo, alii sique animadvertunt. Quod
228쪽
sane non latuit memoratum Gutherum, qui luculenter citato loco rem ipse in pertractat: offusiasque gravissimae historiae ambages pro virili parte distulit. UI. Ut eo igitur revocetur , unde huc declinavit oratio praetereundus minime est solemnis ritus, & apparatus , quo Patricii ab Imperatore damnabantur, si ipsbs forte reos decerni contingeret. Fleb ni itaque jussu Imperatoris publica loca judiciaria , in quibus praecipue serant sedes constitutae universis Clero, & Senatui ibidem coactis : Coram illis Imperator siuam proferebat sententiam . Tanta eelebritate ab ipsomet Imperatore in Patri cios peractum judicium eximiam haud dubie illorum praestantiam, & praecipuam dignitatem arguebat. Et sane cum ceteris profanar potestatis ordinibus in cognitione caussarum Patriciorum , adhibita Cleri praesentia aliquid praestans , ac singulare indicat, quod peculiarem animadversonem meretur , atque memoriam . Apud Anonymum de antiquit. Consantinopolitanis parte a. lib. a. de Topis , relatum a Banduro in Imperio Orientali parte tertia de Basliseo Patricio narratur : Quum exacto ejus Ope ab Imperio , Zenone , rerum ipse biennio potitus suisset; ipse nata, scelerata Armatii conjuratione pii lim , ab Zenone damnatum eo in loco, qui ob Iudicum , R Sacerdotum consessum ad id coactum , Topi nomen est adeptus : Zeno , inquit , juμι feri Dea judiciaria, ct sedes Clero, ae Senatui, ae ubi omnes consedisent; condemnavis Bassismis , Patricium,) ct in Limnas locum Cappadociae reugavit. Idem Zeno Imperator Patricios exemit a soro cujus unque Iudicis , Q lique judicio imperatorio subjecit, vel ei, cui Imperator causi am cognoscendam committeret. Leg. quoties
Cod. Ubi Senatores, vel Clarissimi. Theodoricus Goth rum Rex trium Patriciorum caussam non ab aliis , quam a
duobus ejusdem ordinis Uiris dirimi voluit, Caeliano , nempe , & Agapito Patriciis , ut constat ex epis. 23. Cas sodori, ubi legimus: Praesenti visione decernimus, ut Pa-C e tricii,
229쪽
tritii, atque magnifici Hiri Fesur, atque Simmaeus contraiIIusrem , O Patricium Paulinum in judicio se o, guasse Babere dicunt, exarant actiones. Rex ipse Festo Patricio de sensionem domus Angelli Patricii , in Africam prosecturi , ne cujusquam obnoxia esset injuriae, ac Patrono careret, commisit: ex epis. I S. ejusdem Cassi odori . VII. Non solum autem apud Imperatores, Regesque sitos, quorum ditioni Patricii suberant, & parebant imperiis , verum etiam apud Summos Pontifices , exterosique Principes maximi facta est Patricia dignitas; nec uno id argumenti genere patuit. Eleutherius Patricius , quum . Ravenna, Romam accessisset, a Sancto Deusdedit Pontifice Maximo honorifice exceptus est : Hic venit Romam,
scribit Anastasius Bibliothecarius invita ejusdem PontisLeis : ct susceptus es a Sanctissimo De dedit optime: a Ludovico Romanorum Imperatore Ioannem Patricium singulari honoris significatione suisse complexum , ostendit ipsius epistola ad Basilium Impera rnrem novae Romae in Chronicis Monasterii Famensis cap. I . apud Muratorium
tom. 2. rerum italicar. parte altera, quae integra ex iisdein Chronicis recitatur a Barcinio ad annum Christ DCCCL xx I. cujus haec verba sunt: Ludovicus DisIna ordinante Providentia mperator Augustus Romanorum, Dilectissimo, spiritualique fratri nοpro Basilio Gloriosissimo , di Dissimo ,
eque Imperatori novae Romα. Nos prius erga Ioannem Fiet mosissimum Patricium gessisse statescat, quem re vera non sicut amicum , vel quemadmodum fratris , ides Imperii tui hominem , sed quasi consanguineum nosirum, edi tanquam Excellentiae tu sobolem tractavimus , ct dileximus . VIII. Par honos ab ipsis Patriciae dignitati est habitus I quum ad Viros Patricios literas mitterent: In iis enim Romani Pontifices , & Imperatores , illos ornabant titulis, qui amplissimae dignitatis praestantiam perspicue testarentur. Luculentum ejus rei testimonium suppeditant
230쪽
Holsiennio in collectione Romana bipartita, quas inter, multae occurrunt misi e Patriciis. In epistola ad Valerianum Patricium: Sed quid, inquit, de talibas infertus Cho cedonensi Synodo canon, satura Gloria te a , consideret:& paullo post : Reeolere debet Cel tuis vepra , quid stervos Deusfecerit: & in calce ejusdem epistolae: Lui ordinaturus erat providentia Culminis vesti . Eodem quoque titulo insigni ius legitur Cethegus Patricius , ab ipso Pontifice : Optaveramus in ipso initio, inquit in epistola ad eum mi ssa, Gloriae peprae desideriis obedire : Imperatores autem , quum Patriciis leges exsequi ioni mandandas dirigerent, in iis tam in Codice Theodosiano , quam Justinianeo Magnis centiae titulo illos exornabant . Sic Ualentinianus Augustus legem edens de Parentibus , qui filios distraxerant , relatam in Codice Theodosiano DL. I. tu. I I. Et tum Patricium his verbis alloquitur: suam saluber- ramam legem AEV Parens larissime, Gque amant/ me in-IUris , ct praecessa magnis entia tua omnium praepositis vulget edictis: Pari sere testificatione honoris idem Imperator usius est , legem unicam in Coriee Theodosiano sub titula xii. de Episcopali audientia Firmino Patricio mittens : Firmine, inquit, Parens larissime , atque amantissime inluserit , edi praecelsa Magni entia tua hanc saluber rimam edictalem legem , etiam pendentibur in foro negociis praepositis vulgabit edictis.
IX. Quandoque etiam Cel Iudinis, ct Eminentiae titulis ab iisdem Imperatoribus Patrieti decorati leguntur , modo ii cum Patriciatu aliam gererent dignitatem , nimirum Magistratum Militiae, Officiorum , vel Praesteturam Praetorio. Quamobrena Iustinianus Caesar scribens Augusto Hermogeni Sacrorum officiorum Magistro, Ex consuli , atque Patricio authenticam alteram titulo S.
de Referendariis Sacri Palatii. Luc Igitur , inquit, pla- ciuerunt nobis, edi per hanc sacram legem manssata sunt, Tua Eminentia operi, emique tradere sinet. Bidem