Lex talionis 12. tabularum cardinali Baronio ab Isaaco Casaubono dicta retaliante Heriberto Rosuueydo Vltraiectino Societatis Iesu theologo

발행: 1614년

분량: 282페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

181쪽

i38 L. TALIONIS vertendis, ubi nulla erroris Typographici caussa esse potest. Vertendum erat: Herodescistipatri fias, regnum Iudaeorum nihiI quidquam, sec. Nec tamen etiamsi hic ex properantia erraueris, Graecarum tibi litterarum scientiam detraxero, etsi merito ex lege Tationis possem: quod tu tamen in S, mili caussa facis Baronio. CAs Auno NVS. Quare autem istas vorices Hebraicas appellet, quum sint Syriacae, neque ullum ipsarum in ea quidem notione vestigium in veteri Hebrairino reperiatur, mitto quaerere. RosvvEYDus. Quid audio Casau-hone Ergo etiam Euangelistarum textum ad tuam norma reuocabis Ne diu caussam quaeras a Baronio,Euangelistaru se exemplo

tac TSetror A, oh p Aιθντ, εν,σΓὰββαθα. Et sedit pro tribunali in loci qui dicitur Lithostrotm, Hebraice autem Gatabatha. Linguae Syrae vox est Γαββ si, re tamen Euangelista vocat Hebraicam. Eodem

mit, oc Medi I E Rehi ToA OB QExivit in eum qui dicitur Caluariae locum, Hebraice autem Golgotha. En rursus linguae Syrae vocem, ToA PS a, Vel ut alij ΓοAMA, α, cum tamen caluaria Hebraice vocetur TOAMA s. Vido Ioam

182쪽

T AB VLA VIII. 13s Ioannem Drusum,tuae sortis hominem, cui Ioa. Drusi

promptius fidem adhibebis, Commentario ad voces Hebraitas noui Testamenti ; H Test.braicas inquam, ita enim Commentarium illum inscripsit, cum tamen pleraeque quas explicat voces mere Syriacae sint Sed eo in ostro disce Hebraicam lingua vocari etiam Syriacam. CASAvAo Nus. Addit Baronius inuenisse se in Hebraico textu Matthaei public nos dictos Pari im. Agnosco dictionem Hebraicam, sed quae violentum hominem, G , & parietum effractorem significet, non autem publicanum. Nescio vero an illam vocem inuenerit in editione Titiana Euangelistae Matti Dei,quq mihi magna cum voluptate olim lecta, nunc ad manum non est. in ea Munsteri longe aliter. RosvvEYDus. Quid hic in Baronio reprehendas,equidem nescio. Vel verΚs B ron lectis, umbram te captasse apparebit. Ait igitur Baronius: In Hebraico textu Evangelij S. Mattimi, Bati . quod peruetustum habetur, Publicanos risim inuenimus appellatos, quod est pro ' 'i' prium nomen illorum latronum,qui maceriam vel sepes dissipant, ut ad furandum atque prae dum pateat aditus. Eo etiam nomine utitur Ieremias dum ML: T. ergo

183쪽

i38 L. TALIONIS

vertendis, ubi nulla erroris Typographici caussa esse potest. Vertendum erat: Herodes ntipatri filius , regnum Iudaeorum nihi quidquam, sec. Nec tamen etiamsi hic ex properantia erraueris, Graecarum tibi siti rarum scientiam detraxero, etsi merito ex lege Tationis possem: quod tu tamen in si mili caussa facis Baronio. CAs v BONUS. Quare autem istaS V, ces Hebraicas appellet, quum sint Syriacae, neque ullum ipsarum in ea quidem notione vestigium in veteri Hebrairino reperiarur,

mitto quaerere.

RosvvEvDus. Quid audio Casau- bone Ergo etiam Euangelistarum textum ad tuam norma reuocabis Ne diu caussam quaeras a Baronio,Euangelistaru se exemplo

AE o Pops δὲ Γdiccae dist. Et sedit pro tribunali in loco qui dicitur Lithostratus, Hebraice autem Gabbatha. Linguae Syrae vox est Γαββ si, & tamen Euangelista vocat Hebraicam. Eodem

qui dicitur Caluaria locum, Hebraice autem Golgotha. En rursus linguae Syrae vocem, ToAMθa , vel ut alij I OAMASU, cum tamen

caluaria Hebraice vocetur LoAM . Vide

184쪽

T AB ULA VIII. 13s

Ioannem Drusum,tuae sortis haeninem, cui Ioa Dopromptius fidem adhibebis, Commentario

ad voces Hebraitas noui Testamenti: H Test.braicas inquam, ita enim Commentarium illum inscripsit, cum tamen pleraeque quas Explicat voces mere Syriacae sint.Sed eo in gistro disce Hebraicam lingua vocari etiam Syriacam. CASAv3o Nus. Addit Baronius inuenisse se in Hebraico textu Matthaei public nos dictos Parism. Agnosco dictionein Hebraicam, sed quae violentum hominem, G -pυκν, & parietum effractorem significet,

non autem publicanum. Nescio vero an illam vocem inuenerit in editione Titiana Euangelista Matthaei,quq mihi magna cum voluptate olim lecta, nunc ad manum non est. in ea Munsteri longe aliter. ROS vvEYDus. Quid hic in Baronio reprehendas,equidem nescio. Vel verbaS B ron lectis, umbram te captasse apparebita Ait igitur Baronius: In Hebraico textu Evangelij S. Matthaei, Baton.,, quod peruetustum habetur, Publicanos 31. risim inuenimus appellatos, quod est pro ' 'i',, prium nomen illorum latronum,qui mace- riam vel sepes dissipant, ut ad furandum ,, atque praedandum pateat aditus. Eo etiani .. nomine Utitur Ieremias dum ait:- . ergo

185쪽

ergo stelunca latronum facta est domus Fayqui Hebraice loco latronum habet pari m. Quod Baronius dixit latrones , qui maceis riam vel sepes dis ant; tu Graece Vocas rei , parietum efffactores, magna sancidifferentia , quanta videlicet paries machria distat. Quod ad Parsim attinet, nec in Hebraeo Matthaei textu a Munstero edito, quem tu consuluisti, nec in Titiano nostro habetur Parisem pro publicania: sed in Titiano codia ce Matinaei ix. cap. Hebraice est Male abra, id es ,viri transgressionis,pro quo O noster interpres vertitpublicani. Ac Matth.x. ipse Matthaeus vocatur rindy bya baal abra, id est, vir transgressonis,pro quo noster habet, Legerit igitur forte Baronius parisim, vel potius partifim per isado, (quo nomine vocantur latrones & res, parara, id est, diruere, rumpere, efflingere. Ieremiae v II. V. II. Psal .XVII. V. .

apud Matthaei textum Hebraicum, qui iri Bibliothec1 alicubi ms. asseruatur, vel cerist unde id hauserit. Quam vero argute t Baronio in Hebraiacis videaris aliquanto doctior , notas pari significare parietum Crassitores, non autem publicanos et quasi Baronius dicat eos ita proprie vocari, non vero figurate. Tute ipse

186쪽

prouerbium producis, quo publicani vulgo latrones citeti.C A s A v 3 o N v s. In descriptione lacus Exere. D. Gennesareth, quae e libris Iosephi apponitur, mendum turpe non est animaduersum, quod in vetitonem Ruffini nescio quomodo irrepsit. Loquens enim Iosephus de natura aquae lacus illius,ita scribit inter cetera,Be

stigore nihil quidquam niui cedit,postquam habita insub dio: quod per

is Eatem indigena solent noectu facere: nympe ut aquam illam noctu habeat sub dio: quod

dicitur. Simile verbum, apud septuaginta Seniores: de quo agimus ad annum xxxiv. Absurdo& immani errore in vetitone Ruffini vulgo editum est asibis pro nivibus: quem errorem adeo manifestum non reliquisset Baronius,si Graeca consuluisset. Corruptus est idem locus etiam in antiquo Rustini codice Ser nissimi Regis Iacobi,sed diuerso modo:nam ibi scriptum offendimus, non auiim, ut in . editionibus Latinis: neque nivibus , ut est in Graeco textu: sed caedibus, nescio unde, orto

errore.

RosvvET DVS. Nec turpe mendum,

nec absurdus & immanis error in versione Rulliis

187쪽

Ruisini vulgo editur,ut Baronio ideoGrecus textus consiliendus fuerit. Certe nec conastilio Regis tui codice Ruffini mentem es a secutus. Qui sane codex clim caedibus exhic bet,pro UDAus,non optimq se notae esse mais niseitat. Omnes Russint codices editi, quos quidem vidi, habent aestibus. Ita Parisiensis editio anni M. D. XXVIII. apud Christianum V Vechelum in folio. Ita Basileensis editio anni M. D. LVIII. apud Frobentum, partim interprete Sigismundo Gelenio, partim e dem Russiniani textus correct ore. Ille cum profiteatur se Ruffini versionem de belloIudaico ad G raecum exemplar correxisse, non est quod Baronium magis quam Gelenium incuriae arguas. Sed nulla hic incuria. Aio

Rustinum scripsisse , assibus, quod & mss. meliores praeferunt & editiones. 'aquam Zieglexus Iacobus Zieglerus molibus citat;nec noc qui-m: Iaa Ha mente Rustini. Vult Russinus aquam aestiuis noctibus sub dio habitam, de die ma

nere frigidam,adeo ut non aestibus,non soliis bus cedat. Quod Graecus dixit, uκ ἀποδῶχopoc, nqncedit nim, videlicet frigore, vel vi. resistendi aestui. Duo niui insunt, & frigus, re vis qua non facile aestui cedit. Ita quidem hoc loco, siue vertas nivibus non cedit aeuibus, idem ad mentem auctoris dixeris. Locum totum Graece subnectam,

188쪽

Palustri enim re tudine tenuiores habet latices: S undique in littora ac are- naue desinens, purus es, ac praeter hoc temperatus ad hauriendum. Et uio quidem siue fonte lenior es. semper autem frigidior, quam la- , em disso patitur, manet: abliviai noctibuae eius aquae sub dio perflatae nequaquam auibus cedunt: id enim facere indigenis moris est. Quae si fortasse caussaris obscure nimis explicata, age videamus an Egesippus tibi satisfaciat, qui rem fusius ac paraphrastice explicat,agens de lacu Genesar,& eius aqua ad potandum hacilli . Equidem nec patularis Enesii p. mliginis crassum aliqui aut turbidum recipit,

quia arenoso Undique littore circumuenitur; ex s.

es' temperatior est fluuiali, aut fontis rigore. rvidior tamen placida paludis aquore,eo ipso, quod non in sagni moremflernitur aqua, sed per diffusiora flatia lacu stequentius auris sti-rantibus agitatur unde Opurior hausus eluc,

ac modior es ad usum bibendi. Et s quis naturali gratia dium a iungere velit, ut astuis Assen-

189쪽

I t. TALI ore Issu stensam ad auras noctibus more incolarum potui patet (legopareo haudquaquam a niuo ritu dictare arbitretur. Habes hic niuem, quam caussabaris in versione Ruffini omisissam vel deprauatam i quamquam Ruffinus rem ipsam alia phrasii expresserit, ut modo

dixi.Erit forte quispiam qui ex Egesippi ve sione, ut astiuo sustensam ad auras noctibus

more incolarum potui paret , olim in Graeco lectumTuspicetur: mTToc, o,Ap mrbo v eooc red-Facilis inter

ut apud Iosephum habes u p in sere editi, aquam sub dio expositam , ita apud alios auctores nobilissima vina. Plibius: Campaniae nobilissima expes ta sub dio cadis, verberari sole, tuna, imbre, ventis aptissimum viodetur. HoratiuS:

agicas caelo supponas vina sereno, Nocturna, s quid crassum est, tenuabitur

aura,

De aquarum qualitate, salubritate, insalubritate agit Plinius libro x x x I. cap. III. Ubi Vtiliores ait esse, qua profluunt: cursu enim percussis ipso extenuari atque proficere. Quia commoda se hic occasio offert cum de nive agimus, Arnobio de nive quoque agenti allucendi facem, spectemus, quaeso, scholiastarum hactenus cispensas lampades, ta vi

190쪽

YABvLA v II I. I svideamus an Arnobianis tenebris inde luxastulgeat.Ita igitur ille libro tr. contra Gentes,in primore editioneRomana apud Fram

ciscit Priscianensem anno M. D. XLII.emem

datoribus Hieronymo Ferrario dc Fram disco Priseianensi: Fausto Sabaeo Brixiano, Bibliothecae Palatinae seu vaticarue custode,

editionem curante ex ms. Vallicano: Edissem Amrib. l. .

late nobis O dicite, qui it, quod grandinem ctorqueat ' quod guttatim faciat pluuiambi ' quod imbres ac niuesplumeis, s Eoli ora dilatarit ventus, unde oriatur es quid sit. Quae primus Gelenius ita legit & aistinxit quod imbres ac niues plumeas ' quod Aeoli ora latarity ventus unde oriatur O quid sit. Quam deinde temonem & distinetionem alij editores sunt siceuti: nisi quod cum vete , di editione legant, O Aeoli, pro quo Geleanius, quod Aeoli. Fulvius Vrsinus. schedis Petri Ciacconi, hominis longe doctis sinat, adiutus, in secunda Romana editione

anno M. D. LXXXII I. ita in margine lectionem primam Romanam reformat: quod imbres ac niues in plumulas es foliola dilatariti ventus unde oriatur es quid it quem vix duo bito inspecto codice Vaticano ms. inuenis.sefoliora: unde Romani primi editores, Eoli ora, ipse foliola fornaarit. Sane regis Christianissimi manu sc r. & Collegij nostri

SEARCH

MENU NAVIGATION