장음표시 사용
551쪽
grue sitas dotare huiusmodi bona retinere velit, quae solis magnis Principibus vel ditillimis viris ad luxum, et fastum .
congrua sunt. Item inter patris iacultates connii. 2 I merantur etia animi dotes ac virtutes,
ex quibus notabile lucrum reportari solat, et sperari, quia nempe. sit insignis Advocatus, vel Medicus , aut miles, siue in alia scientia, seu etiam artificio is satus, faeti computatione iuxta virtutis excellentiam, aulamentum, et aet/tem, cum passin videamus huiusmodi probos viros bona non possidentes,cum propris virtutis exercitio decentissime silias collocare .
Sed & in materia valutationis bono ἀχα rum dubitari contingit, an computanda sint bona, vel iura illiquida, intri
cata, et litigiosi active & pisae, qui
nempe bona, quae per patrem possidentur praetendantur aliena, vel aliquibus oneribus, et h; Pathecis obnoxia, siue quia pater habeat praetensiones & iura aduersus alios; aestionem iniuribus passivis occasione legitimae seu dotis de paragio succedentis loco legitimae tractant scribentes de more in varias Opi. triones diuisi, Siquidem Ripa in iis quartam num2 I seq=ad Iet falcid. , F cbus de XI 2I., et alii per eos telati tenent, non obstantibus his illiquidis praetensionibus legitimam seu paragium tria omnibus bonis esse praestadum data camtione de contribuendo pro rata euictionis, vel condemnationis, ad cuius opinionis comprobationem aliqua iura derat Botriglier. defcces . ab intes D.
Contrarium, ut legitima, vel paragium non debeantur nisi de liquidis, pro illiquidis vero expectari debeat exitus
paragio quaes. 36., Botti rexbisupra in principio, qui in fine putat expectandum esse exitum causae si de breui speratur ;Ego autem veriorem, ac magis rationicos Oiam crederem priorem, quoties de
debitis, ac praetensionibus vere illi quidis , ac litigiosis. agitur, ne alias detur absurdum ut haeres artificiose procurando suscitationem litium ac praetensionuita silium a consequutione legitimae perpetuo excludat, unde duplici malo filius subiaceret , patiendo scilicet exclusionem ab haereditate paterna, quae ex communi usu ei quasi debita erat, atque patiendo fere perpetuas lites, ac inextricabilem consequutionem eius, qod natura sibi de necessitate concedit loco alimentorum; Nil enim haeredi deperit, dum iuxta dictam sententiam cum cautione sibi consulitur, Ac etiam quia per remedium inuent ij tutus est a molestijs in persona, et bonis proprijs. Sed quidquid sit ad ei sectum legitim ,
s de qua, ut de omnibus alijs extrα materiam incidens tantum est sermo adestectum tame paragii clarius dicta opinio videtur tenenda, Tum quia res minorem patitur dilationem, Tum etiam quia neque dos ad mensuram praecisa'. nia legitimae reii ringenda est, nani si legitima no susticit ad congrua,tenetur haeres supplere usq; ad virilem; In iuribus vero activis, minor vel nulla dissicultas,cadit quoniam eorum portio cum sua causa tanquam de bonis in ligreditate existen tibus , est datida, haec tamen percutiunt paragium praestandum loco legitimae per fratres mortuo patre. In casu autem, de quo stricte hic agitur, nempe de patre vive ut e , An sciti. cet huiusmodi iura illi quida, augere, Vel minuere debeant respective eius patrimoni j quantitatem ad congruam regulandam, in specie tractatum non Vidi, et quonia lubiecta materia postulat certaraxationem de tempore, quo dos peti. tur,adestectum, ut tunc mulier condignum virum habeat, idcirco non de facili admittit remedium cautionis, vel patientiam expectandi exitum causae, ut in legitima, vel falcidia considerari solet, ideoque putarem a iudice futurum dubium euentum ut nunc aestimandum fore, datur enim rectE in iure huiusmodi dubii euentus aestimatio Occasione laesionis, quae in concordijs pr tendi solet, Neque de hoc pater, vel silia se grauatos dicere possutar, cum uter que possit ita aequaliter se habere ad danum, et lucrum ad notata in Lis eteo- misso C. e transactim. Cum notis eoiam dantibus; ideoque saltem in his terminis veram credo considerationem Fabrilib.3
552쪽
mi in opponat Bortali . theor mat. 19. Num r.18., quoniam ea remedia, quae indictis alijs detractionibus praebetitur, non sunt congrue applicabilia constitu tioni dotis ficiendae a patre uiuente, dii tota reposita est absque certa laxa in i dicis arbitrio,regulando ex facti circumstanti, , ac propterea erunt iudicis partes perscrutari, quomodo haec iura illi quida activa, vel pastiua sint tunc aesti manda ex illorum qualitate, et statu. Prout ea quae longa disputatione traactantur in terminis paragiI per eundem mullier. dicto theoremat. H9. super iure 23 redimendi , modicam vel nullam dissi cultatem habere videntur in terminis, de quibus hic astitur, quia si taxanda estrios iuxta mensuram patrimonii nunc possem,cum de iure certum sit huiusmo di ius esse pretio aestimabile, suumque pretium certum habere,non videtur cur de illo non sit habenda ratio iuxta eam quantitatem , quae nunc valere iudice
Tertia circumstantia Versatur in qualitate mulieris, an scilicet sit virgo, vel 2 vidua, quia Viduae maior dos quania virgini ut plurimum opus est constitue
re Matieis Io lib. I 2.tit. 2 I .n.2 I. Orota. Otibobou.deck rcyo.n. 8. Bo de dot. dicto eap. I 3.vum. I 3 dc sortius si si t corrupta, quia maiorem do tu habere debet, quis integra, et honesta Mantica ibidem nu
B, libidem ; Hoc autem non ita simpliciter capiendum est, sed tunc demum ubi corruptio culpa parentis, vel casu orta sit, secus si culpa ipsius mulieris, cum tunc dos in totum denegari ubleat, vel exigua ad praecisam aliment ruin necessitatem danda, ut supra di . a 2.; Durum enim esset ac irrationabi.
Je , ut filiae delictum, sibi praemium, patri vero iniuriato damnum etiam pecuniarium inserre deberet, quodque pinguiorem dotem habere deberet culpos quam inia ens , et virtuosa. Item qualitas mulieris consideranda est super maiori,vel minori aetate, superdi 1 sorma, vel desermitate, ac super animi morius, cum certum sit, corpzris , vel animi deiectus maioris dotis com .pens aionem postulare, ac e conuola virtus,vel alterius dona dici part7 desini Prout attendenda est qualitas natalium, α 5 s nempe sit legitima, vel bastarda, licet enim in bastardarum dotatione reiecta sententia rigorosa attendendi prae. cisam necessitatem alimentorum verior videatur altera magis benigna, ut tara
tio pariter iudicis arbitrio facienda sit inspectis omnibus dictis circumstantijs, ut pry Rotam deris 3 oinumer. I9. O AD
par 7.recent. cum aliis supra disc. 2.,
Certum est tamen bastardae longe minorem dotem deberi cum istas non sit opus aequὰ nobili, et pari collocare, sed congruὸ filia naturalis persenae nobilis
nubit artifici Mantica ibidem numer. 23. M aetra . cap. q. num. 177.Rora deo. i 9 s m. f. pari. 2. dicta decis3 o. pars.7., Lucido .de Metu . cap. 2I. num. 19. Vbi vero ageretur de naturali legitimata, et tunc resolutio capienda venit
ex qualitate legitimationis , si euim esti talis, quod vere legitimam faciendo fi liam ei tribuit ius consequendi legitima a patre inulto,et tunc nil a legitima diti ferre dicitur, quinimo parentis onus vitidetur maiorem dotem huic constituere quam legitimos natales vere habenti, quia semper dicuntur superesib aliquae prioris maculae reliquiae, ob quas non
de facili viro squali huiusmodi filiς collocantur cum dote cola sueta: Aut DoLtimatio est ad Blam honorificentiam , itaui pater non teneatur inuitus illa in filiam legitimam agnoscere, neque ius Iegitimae portionis assequatur inuito patre, et tunc remanere dicitur in terminis filiae naturalis, ut in specie Rota δε-
aliqua tamen maiori circumspectione prudentis iudicis arbitrio. Est item inter mulieris qualitates Σῖ consideranda illa bonorum sertunae , quibus ipsa mulier abundet, vel careat, si etenim sit diues, vel aliunde prouisa, licet dotem quoque a patre petat, attamen mitius debebit iudex isto casa arabitrium suum regulare, quam si nullam aliam prouisionem haberet, quia defacili aequalem , ac meliorem virum cum dote mediocri paterna potest inuenire mulier habens alia bona propria ; Obligatio siquidem paterna de dotanda filia diuite aliunde prouisa tanquam ratione destituta,atq; ex Lia rigorosa iuris ciui.
553쪽
sis intelligentia derivans,quo magis fieri potest ex iudicis arbitrio restrinaen da videtur, ut supra disc. I. ct 2.9 ῶ- f FI 42. harta circumstantia consistit in c5 ditione viri, si enim inaequalis est, vel indignus, dos minor debetur, quam si aequalis & dignus,et e ntra si nobilior,
et magis qualificatus tunc maiorem do rem obtinere debebit Maricis Io tu.a r. num. 2s.9 28. fricto cap. 3.num. I 3.
in .; Verum quod de viro nobiliore dicitur, procedit ubi de consensu patris huiusmodi viro filia nubit, secus autem
ipso inscio, vel dissent icte, tenetur enim pater filia collocare de paragio,et sic vi ro pari, non auic superioris ordinis,ut in proximis terminis maioris dotis consti tutae viro nobiliori non detrahendae ex
fidei commista paterno late Ruti in dicta
Romana rescismnis transactionis 15.Iunii 16 si coram Corrado,Vbi plures cUncordantes, do aduertit B ibidem nu. i ;Prout econi aerso quod dicitur de minori dote praestanda viro inaequali, vel in
digno, pariter intelligendum est de silia
nubente inscio vel inuito patre,si autem de ipsius consensa vel mandato, licet neque dotem viro aequali condignam silia petat, quia sibi imputet cur talibus nuptiis consensum praestirit, intrat tamen iudicis arbitrium pro congruenti Ori taxatione, ne pater ex sua turpitudine lucrum reportet, ac filia ex reuerentia paterna sic laesa remaneat, cum tempera. mento de quo supra disc. 142. , et consideranda sunt deducta per Franch.deess
Quinta est circumstantia circa numeo rum illiorum attendendum de tem pore dotationis Mantica dicto tit. 1 r. num.3o. Bosue dicto cap. I 3 ru. 18.; in odque numerus siliorum non de tempore mortis vel alio, sed de tempore nuptia rum sit artendendus Rota decis 28 n. I9.2o. DrI. y recent. in Romana Casalis cluet ni 27. Iunis Io o. coram Roffas inter suas deris. I I7. pluries coram taconfirmata, et latius in Romana dotis X.Maro r5. q. oram eodem edita in Romana ritis de Caprauica de qua supra i-s-1.36., incongruum enim est ut eandem dotem constituere debeat pater numero filioru grauatus, ac pater aeque nobilis ci dines habens unicam silia, seu
minus grauatus, Atq; in ide refert quod supra notatum est, nempe dotem a patre uiuente constituendam non arctiri
ad praecisos limites legitimae, sed eius
normam, et circumferentiam satis attei
dendam esse; Considerabilis etiam ad hoc propositum videtur qualitas patris, an sit aptus, nec ne filiorum procreatim ni , si enim alios filios sperare potest,incongruum csset taxare eam dotem, qua aliti desperatus de successore constituere deberet ; Verum quandoque minor numerus filiorum qui de sui regulari natura requirit maiorem dotem, potest causa te minorem ob spem succedendi, qua allecti viri filias unicas cum dot
mi 'ret 'ongrua libenter ducere solent, ut colei uar Cirueus cons I. 2 85.n.6.Iib. I., et eo relato Rot deos. I9 s. m.2. pari. Σ.
Sexta Ie vltima versatur circumstan-3 1 tia in more regionis , ac. rdinis , seu familiae, ut nempe em constituatur ad cam laxam, in q;.. p rellae consimilis co- diri; ni Collocari Iolciit, ut in allegatis auctoritatibus, ac pastini in aliis, cum sit circuniatantia a. :aubitabilis , Intellia gendo tamen de solito constituto ex pluribus dotari Ombus in P r per tonas eiu Ldem conditi bilis,atteiito tamen tem
re praeseiati nian praeterito, dum in oles solet dotes augeri . , dixit Rot. rar Romana de Onceuouis I ψ. Iunii Zarata impres decis 48. ρ. i 2.reri dum , do aliqua circumstantia particularis non concurrerit qiis dotis alterationem causet; Non per hoc enim quod in eadem Civitate,
vel familia aliqui ex affectione, luxu, vel vanitate conspicuas dotes liliabus constituerint, ergo sequitur quod idem in aliis sit firmandum, sed attendendus est
Quinimo si idem pater uni filiae magnain dotem continuat, non per hoc tenetur ad eandem rationem alias filias dotare, sed suis cit, ut dolet de congruo, non debet enim patri esse prohibitum cum una ex filiabus magis quam cum altera liberalitatein exercere, dummodo alteram debito paragio non dei raudet Urania in Gnit. in aliquibus I arama
554쪽
se non per hoc quod una filia est dotata cum modica dote eo quia nupta sit viro seni, ignobili, vel alias inaequali,qui ob
inaequali, compensaiidam minoritate dote contentus dii erit, sequitur, ut eadem dote contenta debeat esse altera filia quae virum aequalem ducere velit, vel ducat
Sed quid vigente Statuto dotium m -- deratorio, an sussiciat dare sinimam
Statuto taxatam, quamuis alias attentis ilictis circumstantiis minus congrua; Et in hoc resolutio pendet ab eiusdem Statuti obseruantia, si enim ea est in viridi,itaut inter aequales huiusnodi sum ma modesta constitui soleat,et tunc miliata cadit dissicultas,nedum ex auctoritate Statuti, sed etiam ex ratione consuetudinis loci; Sed si parum seruetur, quia nempi soleat illi passim derogari , ut
contingit in Constitutione Sixtina V r. bis, cuius derogatio nemini denegatur, et tunc dos regulanda erit iuxta circumstantias praedictas, ut in specie obserua
Zaram decis 2 8. pari. I 2. recent. , atque
ita passim seruatur in Rota ct in Cogregatione Baronum ac in alijs Tribunalibus, quae nulla ratio e habita detixa
Sixtinae , qaotidiὰ taxant dotes ad longe
maiorem quanti talem iuxta personaruitaci bonorum qualitatem se statu quamuis derogatio adliae obtenta non esset, quo- .niam tanquam omnino concede .lda sup- Ponitur pro habi a, et ex qua ratione indotantibus excessive ex legali necessitate probabiliorem ci edidi retrotractio-arem si pra disc. praeced. de habetur pluries, blit. defuἈ-ad materia taliae Baronum. Secundus principalis casus est dotis constituendae per fratres, vel agnatos filiae exclusae a paterna successione, et ille, Aut exclusio resultat ex dispositione patris mandantis foeminas dotari retentis terminis iuris communis, et certum est; dotem non esse minus legitima, quam ab instanti mortis paternae, filia irrevocabiliter, ac rure acquisiuit, siue nubat,
siue non,'reto quocumq; madato pate no cuius auctoritas infra limites legitimae nulla est in filios ad vulgari text.in I. quonia in prioribus C. de in ossicaeLIamem,
ut supralyo., Vnde dato etia quod fi 3s lia Monasteri. ingrediatur cuius dos sit longe minor quam legitima, adhuc illam petit non tanqua dote, sed tanquadebitum bonorum subsidium, ut infra. Potest tamen dos esse maior legiti-36 ma, quia nempe illa non sussiciat ad
congruam , tunc etenim quia onus d
tandi transmittitur passive in haeredes patris, ut suprads. I 2. , idcirco silegitima non lassicit,supplendum est de restanti patrimonio usque ad virilem si no
Fart. I .recent. cum alijs de quibus supra ;Nil obstante regula,quod pater moriens non teneatur erga filios , nisi ad legitia mam, quoniam diuersa est causa legitimae, et dotis; Si enim a fratre, vel patruo, siue coniunctis, in quorum bonis dotanda nullum ius habet legitimς, ω ties non est aliundὰ prouisa, petit ii dicis ossicio dotem, multo magis petere poteli ab liaeredibus patris , quorum stacunda causa est dotandi si legitima non lassicit; Et sicut stiluta legitima, ct consumpta, adhuc patris bona sunt doti arti secta, ita fortius in praesenti. Non tamen videtur praetendi posta excessiam virabs iuxta notata in simili inferius de paragio dando sceminis exclulis a Statuto, si adsunt si ij masculi
quibus non debet esse foemina melioris conditionis iuxta ea quς habentur in si in ilibus terminis dotis dandae per masculos sideicommissarios similaae per testatorem exclusae a successione sideic missi sub dotis prccepto in alias allegata
solum prima est impre . deris.
8. Marty I649. coram Eoas, Et de paragio ex seudis Maseiv. decis io Li. cit enim debitum patris erga filios ad legitimam sit restrictum, reliquum auistem suae substantiae pro ij cere valeat ii mare, Attamen cum propter sexus, achonei latis priuilegium lex patrem simpliciter grauauerit ad congruam filiae dotationem, hinc proin do videtur hoe
onus dotis cile quid diuersum a legiti-
555쪽
rna, atque in hoc melioris conditionis videntur seminae, quam masculi. Aut exclusio resultat a Statuto nun-3 dante icemi per mastulos dotari, et tunc, Aut dos no succedit loco legit inuriit aut potius modaliter, quam conditi naliter a Statuto demandata sit, et dicedum est in omnibus idem quod supra dictum est de dote data per patrem in vita, ut nempe non sit attendenda legi tima, sed sola congruentia,seu paragium iuxti praenarratas circunstantias, itaut si soror velit ingredi Monasterium, sus siciat dare dotem solitam Moni aliunia, quamuis inspecto patrimonio nimis exi guam Gregor., liri loquitur in his termi
deris. 53. repetita pari. 2. recent.
M oo.&alij passim, quia cum flemina in ordine ad siccessionem reputetur extranea, non est quaerendum de legititima , sed sufficit eiusdem Statuti praeceptum adimplere, atq; in his terminis re QE procedunt cumulata perlegit. lib.3. quol. 13. numer.9. O
fcYq. Verum sicuti prout esse potest minor lenitima si iussicit, ita debet esse maior
si non iussicit, non tamen potest excedere virilem quam si esset masculus consequeretur, cum non possit esse maior effectui quam causa, neque inducta in fauorem retorquenda sunt in odium Assi Ian Constit.Regni in aliquibus num. sI
Addem ad consuetudiis. Neap.si moriatur verbo paragium, ubi etiam Prouen l. ob
Georem. II. num. . O I3., Galeot. lib. 2. utrou. 16. num. s. Rota in proxime allegata Romana dotis coram Boias canc. Latraeonsultat. I 3 8.num. O., qui num.. I
obseruat id procedere in maritandis, secus autem in maritatis, quae pro Paragio a fratribus non possunt praetendere stra quantitatem legitimae, quae tamen opinio neque videtur tuta, quoniam si paterna obligatio transfundibilis in haeredes, ita est erga innuptam, ac erga nuptam, atque utroque casu pari formiter dos congrua demandatur, ut supra discurs. r. 2., hinc non videtur Urge- Ie ratio,cur in maritata sissicere debeat
Iegitinia quatenus ad congruam non sus
ficiat, nisi ob sui pulchritudinem, vel ob
fratris qualitates vere pari nupta esset, 38 ex iis quae obseruat Galeot. dicta cau-trou. I 6. numer. I 6., quibus consenuit
Cancer. , et aty rilegati supra. Ideoque adhuc obstat quod ita scemina non esset dotata de paragio, Aliud enim est esse nuptam de paragio idest viro pari, Aliud vero esse dotatam de paragio, idest habere eam dotem, quae suis paribus dari solet, in isto igitur casu verificatur prima pars, sed non secunda ;Ratio autem circuitus assignataper Bontuler.dicto theorema. II. num. f., ut nem
m ideo fratres teneatur ad virilem, quia si legitima non sufficit, ipsi tanquam fratres tenentur supplere, videtur inepta, Tum quia obligatio fraterna procedit quatenus ipse sit diues, Tum etiam quia dari potest casus, ut adsint in medio mater , alijque ascendentes, quorum causa prior est dotandi quam fratrunnIdeoque vera ratio est, quia eorum obligatio patrem repraesentantium est indefinita ad praestandam dotem congruam. In metienda vero dictae viridis quan-3ρ titate dubitari contingit, quale tempus attendendum sit, an illud mortis patris , vel dotationis,quod satis interesse potest ob mortem fratrum medio tempore subsequutam; Vtputa decedit pater sepe stitibus tribus masculis, et una foemina, decedui deinde ante nuptias sororis duo iratres, quibus vel ex reciproca Ordinata per testatorem, vel ex Statuto solus frater succedere deber, an scilicet virilis debeat esse quarta pars, vel dimidia; Et attendedum esse tempus dotationis decidit in puncto Rota in allegata Romana dotis 8. Marty 16 9. cream Rotas ex stala regula generali, quod ad dotis congruitatem non attenditur tempus ino
iis paternae, sed dotationis ; Ista ratio non videtur concludere, quoniam ubi fratres admittere volunt sbrorem ad virilem, signum est quod nolunt suscipere onus dotationis,ad quod alternatiue t nentur, proindeque non agitur amplius
de dotatione, sed de successione, in qua susscit flaminae habere suam portionem
sibi apertam tempore mortis, quatenus testator, vel Statutum illam non exclusisseti, Neque videtur admittenda ad suo cessionem fratrum, a quibus uti fratribus dotem praetendere non potest nisi in
556쪽
subsidium ac deficientibus omnibus ascendentibus, ideoq; est quid diuersum
petere dotem ex bonis paternis, ac fraternis, qualia post flaccessionem essecta sunt bona paterna in fratres obuenta, ut in simili bene probare videtur Fraueb. decf.87.num. s. i7.Me in specie nostrareri et Fufar. desubsitur. HL sar. posinum. ; Nil releuante alia ratione diaste decisionis, quod nempe attendatur origo bonorum , quae tanquam prouenientia ab ascendente sunt assecta huic oneri ad quascum ite manus vadant,
quoniam quidquid sit de hoc assumpto , de quo infra di P. seq. ad materiam aura.
Res quae, id recte verum erit intra limites suae virilis, de qua masculi volentes
foeminam excludere,tenentur dotem cλgruam praebere, vel virilem tribuet ,
ted quod dos capienda sit etiam de pomtionibus cohaeredum, it aut melior sit conditio sexus exclusi, quam sexus excludentis, hoc nulla iuris ratione, vel auctoritate suaderi videtur. Adhuc tamen veram puto decisiota praedictam, non ex dictis lationibus,sed quia foemina, quam mastali nolentes s scipere onus dotationis voluerunt adis mittere ad virilem, censetur per fratres masculiata, proindEque in omnibus haberi debet pro masculo, atq; tanquanti talis admitti etiam ad successionem fratrum in vim Statuti, vel sideicommissi Non videtur enim rationabile, ut sit in
fratrum libito illam tractare tanquan naasculum in una parte, et tanquam sin-an: nam in altera, sed vel semper tractanda est uti foemina, et tanquam talis do. tanda est paragio, vel semper tractandavit nosculus, et tanquam talis aeque cueis ad omnes siccessones admittenda , est, quoniam foemina semel masculiatae quoad unam successsionem vel effectum clo censetur masculiata quoad omnes alios essectus, et successones A ict. dec.37o.
i, r. 36. Nisii tamen fratres superstites vocentur ad praedes unctorum fra trum portiones, non in vim Statuti, vel
fideicommisti ex sola ratione sexus, sed nominibus appellativis ex dispositione is ratris morientis, quia nempe valens diis
ponere de portione sibi obuenta ex har.
reditate paterna ad illa vocaverit fratrε, quonia haec non sunt aptius bona paterna, sed fraterna vi per Francb.dicta deo. 8IAE. s. vel etiam ex dispositione paren. tis c5cepta sub nominibus appellativis. Si vero dos siccedit loco legitimae, et I tunc quatenus agatur Grore dotandae, procedant a sortiori omnia, quae proxime supra dicta sunt, si enim ea procedat
quando filia reputatur extranea, multo lartius procedere debent quando reputatur sua, solumq; isto casu dubitari c5- tingit, an huiusmodi dos debeat donecessitate sub se habere integram quantitatem legitimae, it aut maior usque ad
virilem esse possit, si legitima non suffcit ad congruitatem, sed non minor qua uis in minori quantitate congrua esset Pro muliere, ut esse non posuit minor legitima, adeo ut eligendo vitam monasticam , in qua exigua dos exigitur, possit residuum usque ad integram legi-gitimae quantitate alteri cedere seu alias petere, tenent Decius cons. 276. O 37ς.
stanti paternae mortis filia per statutum non facta extranea, neq; iure filiationis priuata, acquisiuit ius debiti bonorum subsidii , quod per quamcumque status
mutationem non amittitur. Contrarium ex Soccis. U.288. n. 18.M. 2.& aliis plena manu cumulatis substinet Mersin. de legit .lib. 3. tit. a. dicta
prς sertim ratione, quod sicut legitima non sussciente ad paragium, supplenduest illud plus, it aut scemina non teneatur intra legitimς limites dotem recipem, ita si quod minus sufficit, debet eo
esse contenta, ne dicatur esse in solo lucro, et non in damno ; Ac etiam quia licet Statutum non substulerit in torum legitimam, videtur tamen illius tallam, et quantitatem a iure prie a piam alterasse,
557쪽
rasib, triandando ut esse dicatur illa, quae paragium constituat, quae quidem rationes videntur sitis congruae. Quidquid tamen sit de illis, verior, ac recepta est prima opinio, quonia ubidos succedit loco legitimae , tunc dicitur pure debita filiae, quamuis nubere nolit, eaq; licet innupta cedit, ac transmittit, ergo debet habere certam laxam a principio , et ne alias melioris conditionis sit ea, quae nullum matrimonium carnale , vel spirituale contrahens post mortem patris eligat meretricari, quam eli. gens spiritualiter nubere in aliquo Monasterio, dum prima transmitteret legitimam , altera vero non . Ea vero quae ut supra dicta sint in contrarium procedunt, Vel in dote constituta per patrem in vita , quando ob incertitudinem augmenti, vel decremeti paternarum facultatum, non est habenda ratio legitimae, sed sitfficit tunc dotari congrue, ut bene explicat Aponte dicto cons. 6s .uum 9. M , Vel ubi dostio succedit loco legitimae,cum quo prae supposito loquitur Merlinus ob upra ;F ambus auram deci . . , Prouenetalis,
quuntur in terminis c5suetudinis Neapolis incipiera. imoriatur, quibus attentis dubitari potest, an dos si iccedat loco legitimae, dum praecedente simplici exclusione ad ijcit onus dotadi modaliter , cuius contrarium facit Constitutio Regni In aliquibus excludit conditionaliter ut de his supra in Napol. dis Io3. Advertant igitur exteri quando vi-41 dent Regni colas diuersimode loquen tes in ista materia, ne incidant in aequi iocum, confundendo dictam Constititionem cum consuetudine; Ista enim est consuetudo particularis pro Ciuitate a Neapolis, illa vero est lex generalis pro Regnis utriusque Siciliae, dum nil commune habet unus casus cum alio, Pr indinue Doetores loquentes in terminis consuetudinis non aduersantur Decio, Aponte, ac alijs supra allegatis loquentibus in terminis Constitutionis, in cuius casti, dotem non esse legitima minorem dicit in specie ex Grammatico & alijs R ta coram Durantaecis I 79inum s Dictaque conclusio vera est, etiamfassa pater moriens in testamento, vel alia
dispositione dotem filiae tarauerit, de
ferendit enim est iudieἰo paterno, quando vivens dotat c6 effecta, quonia cum tune filia nullum ius habeat certum adlegitimam, atq; ob dubium euentum diminutionis, vel augmenti bonorum P. ternorum possit se habere ad lucrum , et damnum, idcirco tunc videtur paterno iudicio delatendum, secus autem ubi patre moriente quς ritur ius ad legitim1, in qua pater habet a lege manus ligatas, ac arbitrium resecenatum,ut per Aponte alios υbi supra. Solet item volitare per Ora pragmaticorum Regni Neapolitani limitatio praedictae conclusionis, ut scilicet non procedat in filiabus Magnatum , ex Grammatis cisio I. num. 67., et alijs quos congerit Bottiglier.dicto theoremat. II .num. 3., Sed Aponis dicto cons. 6s .illa reprobat, nec sine probabili 1hndamento,quoniam dicta Constitutio In aliquiabus loquitur etiam de successionibus Comitum,et Barόnum,adeo ut Rota taram Durans deris 379. I 89. crediderit cu aliquo rame aequi uoco Constitutio ne praedicta in solis Comitum , et Baronum successionibus procedere, dum lite-raliter disponit indefinitam exclusion usue pater sit miles, siue burgentis, Ac propterea Doctores distinguentes Ma. gnates ab alijs,intelligendi videntur iii terminis consuetudinis praedictae,in qui bus cum liceat fratri dare dotem de paragio minus legitima, videtur pro exc-plo deduci casus Magnarum, in quibus casus est frequenter practicabilis, nam in ciuibus raro accidit, vi dos congrua nuptiarum temporalium sit minor legitima; Ac etiam quia bona Magnatur ut plurimum consistunt in laudis,in quibus diuersa est laxa ut infra de dote ex selidis ; Sed quidquid sit in ratione disputatiua,est nihilominus in filiabus Ma gnatum dicta limitatio recepta, quia fio te ita Regni Sapientes intellexerunt; de propterea idem Aponte de putes.
testatur decisu esse contra dictu sua conss.6 ς.,atq; ita usus recepit in eo Regno.Quod autem dictum est supra de paragio praestando ultra legitimam,quatenus haec non siissiciat usque ad virilem, procedit nedum ubi semina spiritualiter, vel carnaliter nubendo tanta dote
indiget, sed etiamsi vitam ς libem domi De dote X xx 2 ad
558쪽
adinstar biguinarum ducere eligat, utili specie ex Napodano, et Uernia, acat se obseruant Caput ad Ov et.&eapod. si moriatur p. s. S. 3.n. I 3.c,met, Roccus ren o 68., ubi probare conatur paragiuhuiusmodi mulierum esse debere usque ad virilem , quia domi viventes indiget maiori sumptu quam in Monasteriis.
Et quidem si ex facti circunstantijs
veri sicari contingeret assumptum mai vis impense, quodque legirima non sui ficeret ad substentationem , tunc esset sorte ista opinio substentabilis, sed raro, vel nunquam in foro admittenda videtur, Tum quia hodie ob Monasteriorus requentiam , notum est quod apud Ecclesiam licet non sat damnatus, attamenno est multum commendatus huiusmo di vivetidi usus G subiit. de iuris It ne di R. 4s., proindeque si mulieres babent meliorem, ac tutiorem vitae viam,
non debet eis permitti haec adeo periculosa, cum duplicato fratrum praeiudicio, quia nem- grauarentur maiori su-ptu, maiorique periculo honestatis sororis quotidie subiacerent; Tum etia quia leges dispositiones loquentes de dote, Vero, et proprie non conueniunt istis mulieribus nullum contrahentibus matrimonisi, sine quo dos non datur,ideo lipotius paragium pro alimentis qua pro dote sumendum videtur; Neq; iro illa materia procedendum est cum sensu I erniae, et Napo ani, ac aliorum antiquiorum , quoniam illis temporibus usus Monasteriorum cum claustra non erat frequens, proindὰqi .e parum virus vitae modus ab alio distabat; Prout trabe mus de vita anacoretica tunc adeo con mendata, nunc autem Ob Religionum , frequentiam, et commoditatem potius
periculosa, atq; per sensatos Praelatos in eorum ditionibus prohiberi solita.
praestanda foeminis a Statuto exclutis non sit restricta ad limites legitimae sed maior praetanda sit si maior est necessaria, dumodo virilem non excedat, recte
procedunt ubi adsint masculi squalis gradus ac aeque dilecti in quibus urgeat
ratio dicti inconuenientis, ne alias melioris conditionis esset sexus exclusus, ac minus dila ctus , quam sexus excludens , magisque dilectus, atq; in his terminis laquuntur supra allegatae auctoritates ac aliae , Secus autem ubi siliae flaminae una vel plures non habeant Datres vel nepotes ex Datribus ad patris vel aui successionem concurrentes, sed sunt exesus ei er Statutum quod exclusis filiabus vocet ad intestatam successsionem parentes, vel agnatos masculos transuersales, ut adsunt plura Statuta in Prouincia Mamchiae. pr sertim in dioecesi Firmana; tunc enim pluries in casus occurrentia disputando in foro, vel respondendo pro v ritate dicere consuevi,quod si totus astis necessarius e it ad congruam dotem, i tus est prς standus ut per Alber. Brum ad
quae habetur infra dis seq. ut euerti m. sit totii fideicommistum, si staminae adsunt solum in ea linea non obstati te iure remotiorum vocatorum, qui termini sunt aequales; Licet enim plures deducti apud Mantici de tacit. lib. ia. tit. 22. sqq. , et Michesor. defratr. par. 3.cap.3. num. I I. Fef. loquendo in his terminis
Statuti dicant dotem foeminae exclusae a Statuto c6mensurandam esse a legitima, Attamen quidquid sit de hac opinione, illa procedit fauore filiarum, ut non sit
minor quamuis minor si liceret, non autem econtra, atq; in hoc versatur frequens aliquorum aequivocum. Sub hoc themate annecteda venit eos congrua constituenda de bonis fideic
missi, circa qua dicedum est idem quod
patre uiuete in primo casu dictum fuit, ut nempe,certa regula denegata, totum iudicis arbitrio ex facti circunstant ijs veniat remittendum, nulla ratione habita de legitima, cum etiam omnia bona, masculis eiusdem lineς deficientibus, in dotem dari possitit, si tota ad congrua sunt necessaria, ut inna discHeg. Non est tamen ita largh in hac dote 48 arbitrandum, sicut in ea, quae constituitur de bonis liberis , cum haec sit subsidiaria ad limites necessitatis regulanda ,
lis eiusdem lineae, tunc non potest excedere virilem quam foemina si esset masculus assequeretur ex allegatis in casu praecedenti, Atq; in his praecisis termitinis
559쪽
nis Ioquuntur ibidem allestatae decisio nes in Romana dotis I s.Iunu 16 8.decis37s. 8. Marty 1649. coram Mias ;Quare superius dicti quoad istam virile
regulandam non de tempore aperti fi- siricommissi, sed de tempore dotationis,
habenda sunt hic pro repetitis , Solumq; obseruandum est ad conclusionem, superius firmatam, ut nempe dotis constitutio facta per patrem censeri debeat congrua, quodque in dubio paterno iudicio deserendum sit, ut intelligenda veniat, vel in ipsius patris, eiusque haeredum praeiudicium, vel etiam in praeiudicium filiae paternum iudicium impugnare volentis; cus autem in dote constituta per patrem grauatum de bonis fideicommis Iarijs,quonia ob vocatorum interesse non est paterno iudicio deferendum, neque ex sola eius taxa congruitas probata dicitur, sed est per dotatam, seu dotandam iustificanda Vanica decis. 3 29.num. 2. Oseqq. , Risa in
Rom. haereditatis I . Decembris i 6 6. coram Arguelles de ι38.par. q. rec.dc dereliquis ad istum casum fideicommissi pertinentibus videnda sint inferius dicta dis fefg, Tertius est casus dotis subsidiariae ex hydebito charitatis debitae per coniuctos,
cuius taxatio pariter certam regulam n6
habet, sed tota pe det a iudicis arbitrio regulado iuxta prςmisias circunstantias, sed noeode modo,duplici respectu. Primo quia haec dos subsidiaria strictius, et qua fieri potest ad limites necessitatis taxanda videtur;Et secundo quia no est aditendenda dignitas dotantis, sed principaliter quali tas dotandae, iuxta quam dicta neces litas regulanda venit Gratiam disiept. 386. m. 6o., Cauauri f. a. s. 298.nu. Σ. Durum enim esset, ut qui ex priuato alatu , cum eorum virtute, ac labore, primarias dignitates allequuntur,cogerentur omnes imminas sibi coniunctas ad mensuram propriae dignit tis dotare, eo modo, quo aequalis dignitatis possessores filias dotare solent sui scit igitur puellam condigne iuxta sua
qualitatem collocari, cum S ipsa dolantis dignitas, unita cum dote alias mulieri de more regionis congrua matrim
Dium plusquam dignum causare soleat, nam alias vignitas non esset praemium,irtutis A laboris ed grauame ac poena,
Q artus casus est dotis constituenda per itupraptorem vel aliti ex delicto, in cuius taxatione nec qualitas stupratoris,so neq; illius patrimonij quantitas est at tendenda, sed sola qualitas mulieris ,
eiusque parciis cum more regionis,itaut
stupratori lassiciat ita dotare, quod virum sibi aequalem mulier ducat eo modo, quo a patre, vel coniunctis cessante stupro collocata fuisset Non debet enim mulier excessuum lucrum praetendere, sed sussicit iniuriam sibi restaurari, cum& adhuc ut plurimum dotem solito maiorem assequatur, dum in corruptis ob maculam maior dos pro habendo viro aequali requiri solet; Uanum etenim esset quod filia villici vel artificis stuprata per nobilem vel magnatem, ad mensuram stupratoris dotanda esset, susscit namque collocari cum artifice, vel villii sibi aequali, et si stupratoris opera , vel diligentia inueniatur vir aequalis mulieri gratus, qui cum dote alias congrua circumscripto stupro eam ducere
contentetur, non videtur alium ex L
sum praetendi posse, hoc enim 'pe contingit maxime in locis , in quibus nobilium potentia praeualet, quoniam ipsa protectio dotantis est pars dotis.
Q amuis autem bpra dyc. I 42. tanquam verior tenta sit opinio volentium stupratorem teneri ad integram dotem,
licet pater idoneus esset ad dotandum. vel mulier esset aliunde prouisa, dum onus hoc iniunctum est in poenam deliincti , et ad compensanduin cum isto commodo paternam iniuria miAttamen si ipsamet mulier stuprata habeat de suo, neq; in stupro veram vim, sed interprς-tativam tantum passa sit, quia tune &ipsa quodammodo de delicto participare dicitur, mihi videtur iudicis arbitriumitius contra stupratorem regulandum esse, ut nemph teneri non debeat ad imiam eam dotem, quae alias mulieri nuulatenus prouisae necessaria esset, sed limnesio modo cum possit supplere de suo. Ultimus est casus dotis praestandae ex hominis dispositione, quae duplex esse potest, una generalis , ut sunt dispositiones de pauperibus puellis maritandis, siue de dotantis familia, et est ra specialis quia nempe testator mandet talem puellam congrue dotari ἔVbi dispositio est generalis pro incertis
560쪽
de incerili, puta pro dotali subsidio pueLlarum in genere, seu certi loci, quia haec selo intuitu pietatis ordinata non nisi pauperibus, ac alienis auxiliis .destitu tis
conuenit, arbitranda venit ex sela mulieris qualitate, ac more regionis quo
strictius fieri potest , atq; ad puram n cessitatem, ne liberalitas vel indistreta pietas erga una tollat alteri puellae sita sidium; rum iste casus est de raro con tingentibus, quonia ut plurimu istae dis positiones habent laxam a testatore, vel
ea remittitur executoribus, attendenda
tamen est, ut dixi, qualitas dotandae , quia cessante taxa testatoris, vel loci, cui executio demandata est, atq; data in
omnibus paupertate, non est eadem ,
summa constituenda puellae nobili ac ignobili, atq; nobiles in concursu sem persunt praeferendae, quia ignobilibus cum famulatu facilius consuli potest , ac earum periculum non est adeo scand Iosum, et Reipublicae praeiudiciale.
Ubi vero dispositio generalis est pro
incertis de certis, itaui non ratione pietatis , sed sanguinis vel assectionis ordi nata videatur , ut sunt dotalia subsi dia per testatores , vel montes familiarudemandata puellis de familia, et tunc litat ubi qualitas paupertatis a dispone- te requisita non fuit, omnes puellae ius habeant ad huiusmodi subsidia etiam aliunde prouiis, seruando tamen debi
tum ordinem aetatis vel proximitatis, Attamen in taxatione non videtur atte.
denda qualitas particularis dignitatis
vel diuitiari:m patentis, sed gelierica qualitas totius familiae, seu ordinis ditandarum , ut ii etiam detur dos, cum
qua dotanda, si non esset aliunde proui.
fa, attento more regionis virum paris
ordinis digne ducere posset Si etenim aliqua ex ipsis ob parentis dignitatem, vel diuitias virum superioris ordinis, ac parentis dignitati, Vel diuitus propor tionatum ducere intendit, supplere de-het de sito; Huiusmodi namq; dispositi nes non solent ordinari ad fastum & pG pam, sed ad neccssitatem consulendi
honestati, ac decorem familiarum conis seruandi, excessus autem tunc videtur
permittendus , quando pietas vel neces sitas illum postulet, quia nempe puellaia alieno auxilio desti tuta, ob corporis deformitatem, vel non culposam corru
ptionem maiori dote indigeat pro viti,
digno habendo, circa quod prudens Iudex, vel executor arbitrium iuxta facti circunstantias interponere debebit; δε-rum rari sint casus in quibus istae questiones cadant,cum isti montes ut plurimum habeant laxam Vniformem.
In dispositione particulari, qualitas
dotandae pariter attendenda est pensatis circunstantiis , quae verisimiliter disponentem mouere potuerunt ad ita disponendum, quare iudex induendo personam testatoris gerere debet id, quod verisimiliter ille gesturus esset si
In dotatione bastardarum, quamuis y2 plerique sentiant ad solam alimentora praecisam necessitatem reflectendit esse, Verius tamen est materiam esse iudicia ibitrariam, inspectis eisdem circunstan. iijs, de quibus supia, ad mensuram tamen ch proportionem qualitatis nataliuvi supra, ut firmat decf. 3 o.
par.7. recent. num. ΣΟ., ac alijs allegatis
plene probat Lucidor.de Hegitim p. 2 I.
ncim. II. 9 IS. Congruitatis autem ii
spectio in huiusmodi casu percutit nedudotem constituendam fauore mulierisectandae, sed etiam constitutam in eiusdem dotatae odium , quoties constituta . est a patre qui ad fauorem bastardorum ultra dotis, vel alimentoru debitum dic ponere sit prohibitus,tunc etenim ad instar eoru , quae stupra notata sunt de dote Constituta per grauatum ex bonis fidei commissarijsmon venit paterno iudicio delerendum, neq; in dubio censenda est congrua dos per patrem constituta, vel destinata, sed cum versemur in prohibitis,congruitas est aliunde per dotatam vel dotandam iustificanda, ut singulariter in his teminis late probat Surd. nouam vocand- qus stione, probat onus esse bastardi probare summam a patre relictam esse congruam, et alimentis proportionatam ex iundametis apud eum videndis, quae credo vera quoties naturalis non nisi qualificate capere prohibitus, esset actor, ut erat eo casu, secus autem si reus, et possessor , quia cum inter possessionis commoda i lud sit praecipuum transfinaedi onus pr bandi in aliam partem, cui agenti adactus nullitatem, vel rescissionem onus probandi debet iucumbere, propterea