장음표시 사용
741쪽
h6nsultum Iuxta terminos tex. in Lirme, ei Titium certum petatur,vid
tur verum , quamuis non videatur vera
altera ratio Buim relata per eumden Abbatem, quod scilicet dos est ius viii. uersale, ideoque illa pecunia vel res qua mulieri restituitur succedit loco pecuniae quam vir ab usurario accepit, ex regula ut in uniuersalibus res succedat lo
co preti j vel e c5tra, quoniam quidquid
si de ista conclusione in genere de qua ialibi in sua sede, quatenus id admittendum sit, procedit fauore dotis ac in priuilegium non autem in Odium et grata men, sussicit tamen esse veram dictas aliam rationem causae lucratiuae . Quoties vero contentio est inter creditores dotantis, siuξ ex causa voti raria siue ex quacumque alia venientes, contra mulierem ex aedicto ii audis, innuere videtur H n Fontaneu dicta cl. g. par. 7.num. 7 4 ut id aduersus mulierem concedatur ii in fraudem actum ess probetur, Verum ab hoc omnino cauendum videtur, quoniam ubi adest fraus, tunc nulla constituitur disterentia inter
Virum, et mulierem neque inter causam
Iucrativam, et onerosam ; D flerentia vero consistit cessante fraude, quando fovens titulum onerosum est tutus, non aut in ille qui titulo lucrativo innititur, ut clare probat textus in dicto S. 9sa S cero , Neque releuat eiusdem Fontanellis
consideratio loco citato Mum. 7s., ut nempe aliae alienationes tamquam voluntariae praesumantur fraudulentae, sed ista praesumptio non cadat in dote tamquam actu necessario, et pio, quod etiam ii dote inofficiosa insinuatu et upra n.3quoniam hoc rectε procedit ad euitandas poenas ex fraudulentis alienationibus restillantes, ac excludendam fraude
consili j puni bilem de qua tu Lirauryde verbsignis, secus autem quoad fraudem praeiudicii, quoniam sussicit hanc adessere ipsa ex iuribus supra allegatis; Et in
omnem euentum quando etiam cessaret
auocatio ex aedicto ae his quae infraura, locus esset eidem auocationi ex dicta
aequitate legisse me , et Titium, semper tamen in subsidium, ac facta excussoneVtroque casu necessaria; Unde si versemur in casu quo dos penes mulieretri ex causa onerosa & correspectiva existe
nt, idem quod de viro venit in ea di-
cendum ex rationis identitate, cum non
debeat mulier pro dote esse interioris conditionis quocumque priuato credi
Sed quod fauore viri ex ratione caudis sae onero e constante matrimonio sta tutum est, dubitari potest au etiam procedat fauore eiusdem soluto matrimonio in rata dotis lucrarae ex pacto, Et videtur idem dicendum, quoties tamen pactum ex more regionis, vel ex alijsfacti circumstanti js est congruum, ac rationabile , it aut iuste dicatur pars contractus, tunc etenim lucrum a viro di citur etiam haberi ex causa onerosa,qua posita semper est tutus, secus autem si pactum sit inlati tum , immoderatumia, vel alias in casu de quo agitur inco gruum , quia tunc tamquam sapiens Iucrum, ac de fraude, et collusione suspe
ctum non videtur posta talem esse naoperari.
Dicitur secundo modo dos fraudulenta ea quae licet vere constituatur, et sit, attamen ob tempus vel modum quo constituitur, intret suspicio ut eius constitutio fiat in fraudem creditorumia ob lucra, et consequentias quae intuitu dotis datae resultant ad fauorem mulieris 3 Vtputa mulier tempore quo vir est aere alieno grauatus,vel decoctioni proximus , et suspectus, ei dotem, vel augmentum vere constituit, cuius respectu ex statuto, vel consuetudine aut praecedenti conuentione donationem propter nuptias, vel aliud lucrum consequatur, quod alias si dotem vel augmentum non dedisset non consequeretur iuxta casum
positum per Iouem decis leniis. q.
Et in hoc certa regula dari non pote st, sed totum remittendum est iudicis arbitio regulando ex qualitate facti, ac inditi js bonae fidei, vel iraudis; Ubi tamen essemus totaliter in dubio, videtur pro validitate actus respondenda , '
niam in eo non concurrit mendacium ,
neque simulatio, dum vere dos constituitur, lucrum vero resultat de conssquenti ex dispositione iuris vel pacti praecedentis, unde dicitur mulier uti tu. re suo, atque censetur facere actum lici tum ut sibi principaliter consula non
ut alterum laedat, ut lato probat Indiacta decis'.
742쪽
Ad duo tamen In casu praedicto aduertendum. videtur; Primo scilicet ut constitutio dotis, vel augmenti quae fit
per mulierem vel alium eius nomine vere, et realiter fiat, itaut iudex non contentetur iis minus emcacibus probati nibus, quas aliis cessi inte suspicione ad mitteret, sed exquisitas postulet, ne cumulum praesumptionum admittamu ; Et secundo vi dos, vel augmentum quae vere dantur non egrediantur terminos Gagi uitatis, it aut actus moraliter necessa
rius dici possit, quia nempe mulier nullam habens dotem,illam sibi constituat,
vel habens modicam constituat augme- tum per quod ad congruitatis limites reducatur, secus si opportune dotata suptuosum augmentum absque necessitatefacere velit, ut ad illius mensuram tu crum valeat reportare in praeiudici utri , creditorum , quia tunc videtur subesse fraus manifesta stante suspicione pridictaia Tertio modo dicitur fraudulenta dos consessata, vel qu: a consessio sonet iii fraude prohibitae donationis inter c5iuges, vel quia in fraudem creditorum
viri, sed de hac peculiariter, et plene
Larto modo fraudulenta dicitur dos x6 excessi .ia quae siliabus spuriis constituitur, cum enim patri in casibus a iure. , tam ciuili,quam canonico expressis prohibeatur voluntarias elargitiones facere
erga huiusmodi filios, atque solum id
permittatur ex caiisa alimentorum, ac dotis, constituendo magnam dotem,dicitur haec quatenus metam congruitatis
excedat, fraudulenta tamquam gesta in fraudem legalis prohibitionis, solumqtie isto casu intrat dubitatio, an excessus iste corruat, ac per agnatos au bcari P L sit constante matrimonio in praeiudiciu viri agentis de causa onerosa, vel potius matrimonij dissolutio sit expectanda . Et pro viro in exclusionem avocatio-27 nis tenet Bar.in dI. . f. a Socero quae infrauda reae ex dicta ratione cauis onerosae, ipsum sequuntur Bal. Angei. Alex. , Rili nouel. cc - aly pleri congiali
ca .22.num. 2I., Contrarium autem de
dit post antiquiores ab eis allegatos tenetii impa in I. Iarum Oo fol.mare.res
mi per Fraueb.dicta de eis Io . num. 7. , Iarb .in eadem I. I lari num.79. O alyrelati per Roumdicto eo .8 l .num. Io. II. cidorus ubi juranu. 22.; Mediam vero tenent Nicolaus de Vba Guar. C ID Ut alij congesti per Lucidorum n. 23. , et tenere videtur Merlin. de legit. HEI lib. 2 ait. I.quae I. Eo. num. I 3. , ut nempe viro conscio conditionis mulieris, pr cedat secunda opinio, eo autem ignaro, ac bona fide contrahente procedat pri-
riorem credit primam Barioli, oc merito, Tum ob maiorem Doctorum numerum & qualitatem, Tum etiam ex optima ratione per eum deducta quod sicut concordant omnes ignorantiam excusare virum, ita eum excusare debeat ignorantia iuris dubi j, quale est istud, cum punctus consistat in opinionibus nimis controuersis, itaut bona si de credere potuerit Bartuo, et sequacibus; Licet enim ignorantia iuris no excuset, id procedit in iure claro, secus autem in dubio, et controuerso, ut idem Auctor probat, et est conelusio recepta, maxime quia dolantis agnati agunt de puro lucro, vir autem agit de damno, ac etiaquia raro datur casus , ut ipsemet vir agnoscat eam dotem quae sibi constituitur esse in congruam, et excessiuam,cum hoc vitium omnibus hominibus comune sita natura insitum longὰ plus de is ipsis, eorumque meritis praesumendi quaveritas postulet ex vulgari dicto vi semper scimia formosissimos credat proprios deformosissimos scimiolos . Hanc igitur opinionem ego etiam credo veram, nisi tamen alia extrinseca fraudis adminicula concurrant iudicis arbitrio pensanda ob quae vir in bona fide versatus dici non possit, vel nisi excessus sit adeo notabilis, et clarus, quod solita falsa opinio de se ipso non sufficiat ad excusandum, ite alias ita latus ad i tus aperiatur fraudibus. Ultimo loco dicitur fraudulenta dos consti tuta ei quam dotare tenebatur ille ad cuius fauore dotans disponere prohibetur, utputa si uxor eius viri sorori vel filiae ex alio matrimonio dotem consti-28 tuat, sue si clericus, vel miles prohibitus donare concubinae dolet istius siliam; Aut prohibitus disponere ad fauorem spuris ita indirecte di nat do tando
743쪽
iando eius filiam vel serorem, vel coniunctam &c., sed quia huiusnodi casus sicuti minus irequentes ta sunt in iure plani, atque tota eorum resolutio pendet ex facto, neque dos in hoc aliquid habet speciale, ideo applicari poterunt dicta per scribentes in materia indirect donationis,cu haec ita indica sie sufficiau Dicitur etiam fraudulenta dos, quaecum fraude, ac dolo a dolante per dotatam vel alium eius nomine fuit extor-cta , sed de hac agitur infra ubi de dote
vi, metu , et dolo constituta. Erronea dicitur dos, quae constitui-Σy tur ab eo, qui ideo constituit, quia credit se teneri, si enim eius credulitas erronea detegatur, tunc videtur iuxta generales regulas ei succurrendum, vel ex eo quod errantis nullus est consensusI.non idcirco Cis ivr.c aes ignor. Dissilconsensui S. nil 1. de ret iuri ubi Decius notat hanc regulam nullam habere li
reo. Quodque actus gestus ex falso praesupposito corruat, et non obliget Bu-
par. Ia.b passim; Vel ope restitutionis in integrum ex clausita generali Si qua hi c., Verum hic error non praes initur in facto proprio, sed per allegantem est probandus aliunde quam ex assertiva obligationis contenta in eadem dotatione, cum haec stare possit potius enunciatiue ac demonstrative ut in his
sintae legi numi8.,etseq., atque in hoc videtur dotis specialitas consi stere quod eius fauore error minus praesemitur, atque assertio iudicatur potius enunci tiua, ut pro speciali obseruat A: La . de Sancto Blasio de Berialibus dotis ceu-
ur. 3.num. 24. , Et quamuis idem
cent. num. . istud ponat inter alia ditis specialia, quod scilicet indebite, acerronee solutum in causam dotis non re-
Petitur pertex laeum hi, g. y muli essaee conaeis V., Attamen textus praedictus videtur intelligendus concurrente
causa pietatis, et sic pro ea dote, quae dici potest causa pia, quia nempe pauperialiunde non priniis ae dos constituta sit Per eum qui ad dotanduin erronee cro
debat se obligatum; Secus autem si mulier sit diues, vel alias prouisa ut egregie Bal in ueli par. 6.priuil. 4. , itaui priuia legium potius causae piae quam dcti virudeatur tribuendum .. Probato autem errore habili ad liberandum dotantem 1 dotis constitutione, poterit quidem id sustragari ad uersus mulierem ne rem alienam absque domini voluntate obtineat , atqicu altena iactura locupletetur, non autem aduersus virum nisi de culpa vel dolo co- uincatur, quia sciens promittentem noteneri, cum dolo, et arte induxerit adita credendum cum non debeat mari tus ex dotatis errore damnum in re propria sentire, atque luere poenam culpa: alienae ducendo uxorem indotatam; Licet enim uterque contendat de damno, maius tamen est damnum viri,qui ab , propria culpa credens dolanti, oneribus
matrinioni j ferendis optimae fide se sum posuit, dotans vero etsi agat de damno, debet illud propriae culpae ac simplicitati adscribere, ideoq; respectu mulieris fouentis causam lucrativam, recte videtur excusabilis error, ne ipsa de re alienae sine domini voluntate lucrum reporter, respectu autem viri quoties hic est intabona fide, indubitatum videtur errore dotanti non suifragari, etiam ad exceptionem dotis non solutae, multo minus ad actionem repetendi eam, quae iam soluta esset .
Nulla potest dici dos, vel quia conao tra laxam Statuti, et de hac supra dis 1 3. , vel quia constituta ad fauore nia personae prohibitae,puta serensis,vel ratione inhabilitatis personae constituentis resultantis a iure communi, quia nepe pupillus vel si iriosus &c., vel ratione non seruatae alicuius statutariae solemnitatis, vel ratione bonorum, quiae data sint in dotem bona seudalia seu fideico minissaria, aut litigiosa, vel alias dari prohibita, vel tandem ratione d sicientis consensus in explicatione actus, quia nempe per vim, dolum , et metumst extortus, aut simulate praestitus, et deliae nullitate, oriente scilicet ex me tu , dolo, et simulatione hic agitur. Quatenus ergo pertinet ad dote quae 31 per vim, ac metu constituta pr reditur, praesuppositis terminis generalibus qui ueni aut cuicumq; a tui indissereti, iacirca
744쪽
circa riserus prolutionem, et qualitate, alia per scribetes notata, atq;agen-
taminii stric E de iis quae specialiterniateriae dotali conueniunt; Licet regu- ariter actus gestus per vim, et metum non sit nullus ipsis iure, sed veniat re scindendus per amonem quod metus causa, Vt l. 2.c, totait.)rod.; In dote tamen est speciale, ut eius constitutio per vim, et
metum iacta sit nulla ipsu iure per tem in Ismulier ante penultima f. i dos V. quod metus causa ubi ira notant 3lof Oantiquiores communiter, ac etiam tarmant Iunocent. M., et caeterica visae in cap.
a. oritis. , Et quamuis Bart.iu dictis S.Fabi illum textu intelligat quatenus agatur de dote nudo pacto constituta, quasi quod tunc metus faciat tantum cessareo illud speciale priuilegium, quod alias doti bene constitutae competeret acti nis ex stipitiatu, inferens propterea secus esse si expressa stipulatio intercedea et, Attamen hunc Bart. intellectum reprobant Doctores magis communiter ut con stat ex Bald roucii. p. 6. Pristi. 3 9.
28. sqq. qui approbando istam com
munem contra Lart. ipse num. 3I., etf-
quenti nouum intellectum tribuit dictoti sidos, ut nempe procedat quando dos in incerta quantitate constituta esset, vel alias eius promisso laboraret aliquo desectu per dotis priuilegium supplendo, itaut metus vere non annullet actu,
sed facie lido cessare illam specialitatem quae actii malicis nullum saluat, . ille remaneat de se nullus, et sicines lectu vult idem quod Lar L; Verum non videtur recedenda ἀ Lal roueli., et alius ita magis communiter volentibus, Tum qui , cum textus indefinite loquatur, non videtur per huiusmodi diuinatiuos intellectus restringendus Tum etiam qui: haec est quaestio subtilitatis, ac ordinis concernens potius longiorem ordinem, qua rei substantiam, Unde cum usus modernus Tribunalium supremoriam praesertim, reiectis antiquis ordinis rigoribus, quantum est possibile,processum dehono, et aequo introduxerit, hinc proinde dicta communis opinio, quae ratio ui boni , et aequi principaliter innixa est, omnino venit recipienda; Et haec
bene,quatenus agatur de dote constituta per mulierom viro per vim de meta
ab iito vel alio eius nomine, ac voluntate mulieri illatum , et quatenus de odio viri,ac mulieris fauore agatur, in qua bus terminis loquitur texan dicto Maos,ac
sequuntur boctores de quibus supra . Circa vero huius textus dis tione 32 obseruandum est quod licet Bald. no-tieu. dicto priuil. 39. sentiat ut ita an nublato actu supersit actio marito agendi
contra uxorem pro noua congruae dotis constitutione,ne uxorem indotatam dum cere cogatur,non tamen videtur haec se-tentia recipienda , quoniam sicuti ducens simpliciter mulierem sine dote non potest eam cogere ad se dotandum, ut . est alias dictium, ita in praesenti, cum
nihil et nullum parificentur; inimo sortius in isto casu in quo dicitur adesse quoddam delicium, quod abest ubi simpliciter indotata ducit, ut obseruat Bambos dicta quart. parte rub.num. 32.
Sed quid ubi agatur de dote an titilla-33 da, vel rescindenda ex causa metus in odium mulieris, et successi. E in prauudicium viri, quia nempe tertius metu inductus dotauerit mulierem, quam dotare non intendebat; Et in hoc, Aut mulier vel vir de cuius utilitate agitur metum intulerit dotanti vel de eo sutarit coiistius , et tunc nullitas achis est clara , idem enim eis fieri a se ipso, ac eo sciente a tertio ad tex. expressum iul. non lutere I C. de his quae vi metusqM causa uti, Aut vero metus illatus est a tertio ipsis ignatis , et tunc intrat quae illo generica cuicumque indisserenti actui conueniens , an metus a tertio illatus praeiudicet, atque pro actus validitate tenent Affli λδε f. 253., et alij relati per Carol.de Grassi is e
cepi cap. I I .num. 6.; Contrarium vero, ut actus sit nullus volunt ' narius co .
et 7. num. 8. Vsil. ad Allu I. υbi Ρα bene Faber in. Coaeti de eo quod metus Oc diuis. 7. numer. 3. , quia verba huius aedicti concepta simi in rem non in personam, atque semper deficit consensus, a quo omnes humanae obligationes recipiunt esse, atq; hanc opinione sequuta est Rota in Meleuitana haereditatis cora isterio deo. Σyr.cum duabus seq.par. S. reo. Suri alios congerens cous 373- Neque ad hunc essectum videtur conii
der bile pneiudicium viri contendentis
745쪽
de cauti onerosa,quia sibi salua est actio,
vel contra metum initientem, vel contra alios de iure ad dotandum obligatoM, Aut enim metum passus est de obligatis a iure, et nil interest primum acta
annullari, cum denuo ad dotandum coagi valeat, itaui isto casu stla nullitatis operatio percuteret, Vel quantitatem, vel solidi diuisione; Aut est de extraneis, et tunc bene inuigilet vir dotem ab extraneo sibi videns constitutam, cum in non obligatis ratione sanguinis nil quam huiusmodi actus suspicione careant; N5se est in casu erroris , Tum quia vir credens assertioni dotantis fisit in maiori bona fide , Tum etiam quia eo casu aliqua concurrit culpa dolantis, quae in casu metus omnino cessat, cum idem metus
qui arctauit ad dotandum adstrinxerit
Si vero non per vim, et metum, sed per dolum dos fuerit constituta , et' tunc, Aut agitur de dolo dante causam contractui, et non est opus agere dospeciali natura dotis, quoniam in quocumque actu bonae fidei causat nulli tatem, in specie autem dotis probat rex
tus in Liscum Atem g.Wmuliery solui. matri .; Illud autem datur dotis speciale , quod etiam si ageretur de contractu sti icti iuris, fauore dotis dolus annullat ipsis iure , contra regulam deductam ex textu in lAeganire e riti; Uerum neque hoc esse speciale bene ob
quo pertransit Barbos dicta pari. .
Aut vero agitur de dolo incidenti,
et tune speciali fauore dotis contra regulas, adhuc illum causare nullitatem ipso iure obseruat Noucil. pari. 6. priuil. 4o. part.8 priuil. IS. χois quod verum putat Barbosdictonum 32., 33. fauore
mulieris quae dolo inducta est ad danda dotem, secus in dote ab alio promiss
viro, quia tunc non est recedendum a
regulis ordinarijs de quibus supra . Sed & illud circa dolum obseruatione dignum est, quod nullitas, vel rescissio ex isto capite, nocet quidem mulieri c6- tendenti de causa lucrativa quamuis a tertio sit illatus, non autem viro in bona fide versanti, atque ista est differentia inter praecedentem casum metus, , c
istum, ut illud aedictum dicatur conce- γιν
ptum in rem , istud vero doli sit conemptum in personam,ut benὰ Faber in Cri Ati tis.de eo quod metus Oe.di . . ,QQuis enim ista etiam ratione attenta idem in muliere doli non conscia dicendum veniret, Attamen quia contendit de me ro lucro,non videtur , quod illud conseia
qui ac retineri valeat, eo ipso quod est detectum ut praeter domini voluntatem ea res ad se obuenerit, nisi versemue in casu quo dolus a tertio illatus, mulieri damnum irreparabile causaret,si actus veniret annullandus , vel rescindendus, quia nempe ita dotata, non curauit alia dotem assequi ab eo qui dotare obligatus interim decoxerit, vel se absentaverit, aut alias ad dotem amplius praestanis dam sit esseetiis inhabilis; Cum etenim mulier quoque de damno contendere videatur ob amissionem illius dotis qua alias obtinuisset,llinc proindὸ dolus ter-
iij non debet ei praeiudicare, atque dolum passus agat contra dolosum si potest, sin minus suae simplicitati adscribat
Circa nullitatem dotis simulatae nono
videtur immorandum, quoniam aut ambo coniuges sunt simulationis participes,et nulla dissicultas cadit ex regu lis generalibus inualiditatis actus simu lati, neque in hoc videtur dos habere quid speciale ; Aut unus ex eis est conscius , alter vero ignarus, et tunc si est conscius vir cui tantum dos constittit est, ac reuera actus est simulatus, ac ab initio ita simulate conuentus, tunc inenficacia actus est pariter clara, quia licet mulieri ex dotis constitutione soli viro facti ius quaeratur, attamen non potestprit edere ius aliquod quaesitu exactu ab ipsa sui origine, et creatione nullo, secus aute si purὲ dos viro constituatur,deinde vero ex interuallo fiant declarationes super simulatione, quia nisi declaratio praedicta eslicacibus inditiis & coniecturis coadiuuetur,nil operatur in praeiudicium mulieris, ut aduertitur dis. 24. ;Si vero marito conscio dos constituatur mulieri ignarae dotem praedictam si e acceptanti , et tunc scientia viri non
potest ei praeiudicare, nisi facti circumstantiae aliter suadeant,quia nempe constito talem re vera cuin sponsi fitisse co- uentionem, constet mulierem ex aliqua
prudenti, et probabili causa de hoc non
746쪽
actus geratur cum solo viro , sed ex irotari j imprudentia mulieri etiam nota rio pro ea acceptante fieri dicatur quod prudentis iudicis arbitrio remittendum est. Si vero muliere conscia, viro simulationis ignaro dos constituatur, tunc sicuti certum est, respectu ipsius mulieris, dotem esse inualidam, ita e conuerso est absilutum quoad litteresse viri, tam in fructibus, quam in lucro esse essicacem, quia gesta inter tertios non debent pi iudicare ex notis regulis generalibus,re. cte in casus occurrentia applicabilibus, cum nil quod specialem dotis fauorem tangat, videatur obseruatione dignum et conferunt quae habentur infra discur. 1 1 9. de dote confessata.
Reuocabilis, seu resolubilis dos lania constituta, multipliciter esse potest ;Primo scilicet ob conditiones resbluti.
iras, vel pacta reuersiua , et facultatem a
reuocandi, sub quibus dos constitutae , vel destinata est; Secundo ubi a credi.
toribus dotantis, vel communis debito. ris, a quo dotans exegit rem datam iII dotem praeuia obligatione de restituendo Sec. auocatur res, vel pecunia dotalis Tertio ubi ex causa ingratitudinis, vel
alimentorum dotans rem dotalem auo.
care intendit; Q iarto ubi ob siliorum
superuenientiam dotationis reuocatio
praetenditur; Quinto ubi dotante pς ni
tuit, atque ex capite poenitentiae intendit dotem constitutam non praestare ,
et de his tribus vltimis casibus in prς scia. ii tractatur, cum de alijs alibi actu
inale ..iti igitur pertinet ad primum ex praemissa tribus vltimis casibus , di .stinguendo reuocationem datis ex causa Ingratitudinis,ab onere alimentorum doranti praeliandorum, nota est dispositio textus iu l . C. de reuocandiae dona- Aouibui, ut cuicumque liberalitatem, ataque actum gratuitum exercenti, licitum sit ob recipientis ingratitudinem, ela gitu reuocare, adeo ut neq; substineatur pactam expressum inc5trarium, quoniae siet alias remittere delictum laturum, ae delinquendi ansam praebere,quod ill-reno permittitur, neque in liac re quoad ipsam mulielem liberalitatis, ac do nationia titulo dotem lacteptem posito quod alias in quacumque dona. rione dijpositio dictae legis finitis intra
redreperitur dos priuilegiata, vel exempla , etiamsi dotans esset pater, vel al. ter ex lege saguinis in charitatis ad do tandum adstrictus, quia erga filiam limgratam , sicut cessat obligatio legitimae, ita et obligatio dotis; Multo igitur in gis cessat obligatio alterius coniuncti, quem ratio sanguinis minus arctat, semper enim est verum quod mulier in dote regulariter fovet titulum lucrativum i Quare sola dissicultas esse videtur circa interesse viri, an scilicet constantema. trimonio in eius praeiudicium huiusnodi reuocatio fieri valeat. Et in hoc negativa iudicatur verior respectu viri constante matrimonio, Iliacet secus eo soluto quoad praeiudicium . mulieris ingratae, ut ps Surdum, Ceuau- , aliosque deductos firmat Cancer. lib. 3.
rens umnseq. tenentes contrariam; UGrum ita simpliciter non videtur tutaresponsio, sed ita distinguendum est; Autilos prouenit ex necessitate legali, ut est illa quae constituta sit a personis de quibus I 2., et tunc quia vir qui alimnam tiliam, vel coniunmm alendam si scipit intuitu dotis quam lex dari praecipit, videtur directe ius metiri 1 dotanie , quamuis hic soli mulieri dotem conis nituerat, hinc proinde alienum delictu sibi nocere non debet,ne sab legis clipeo
vir dictum onus iii se tutἡ suscipiens elusus renianeat, Aut vero dos proueniat ab extraneo dotante ex liberalitate intuitu certi matrimonij, atque constituta est ipsi viro directe per dotantem, et tunc pariter mari rus, qui dorantem n5 agnoscit quoad se liberalem largitorem , sed
agit de causa onerosa, nullo pacto praeiudiciunt ex delicto mulieris debet sentire, dum ingratitudo non tollit necem
talem onerum matrimoni; serendorum,
multo tortius ubi dotans ex legali necessitate directe viro dotem constituit. Si vero dos prouenit ex bonis titulo do nationis, ac liberalitatis in sola muliero
ab extraneo obuentis causa dotis non ,
expressa, itaut titulus dotis in huiusno. di bonis solo ficto mulieris praeter donatoris voluntatem sit impressus,et tunc videtur mulieris donatariae ingratitudipem nocere etiam viro, eo modo quo
747쪽
noceret cuilibet tertio in quem titulo Onerose hona donata per donatarium ingratum translata essent, quia donatori conceditur repetitio rei suae, neque ad ipsium pertinet inspicem in quos usus donatarius eam conuerterit, in ijs tamecasibus, ac terminis in quibus rei donatae vendicatio contra tertium possessore titulo singulari donatori conceditur,itaut nullam specialitatem in hac re dos habere videatur, sed cosideretur tantum maritus tamquam tertius in quem titulo onerois, et bona fide alienatio rei dinatae facta sit, ad instar eorum quae in similibus terminis proxime intra notantur , ut in specie dictim distinctionein bene adestectum sequentium terminoru
iis . Si vero donatio directe mulieri facta
sit in causam dotis, ita tamen quod inter don intem, ac virum nullus actus intercesserit, et tunc idem quod in proxime praecedenti casu sentit Barbo bide, quali quod donatio praedicta tanquam
subiecta huic reuocationi cum sita causa transeat in virum; Gmtrarium autenia probabilius videtur, quoniam cum donator expresse rem donauerit in causam dotis,dedit propterea mulieri donararis in necessarium consequens licetiam alienandi in virum constante matrimonio,itaut vir, non tam ex donatariae, quam donatoris voluntate rem in dotem habere dicatur, ideoque magis applicari possunt termini dotis quae ob liberalitatem, ac beneuolentiam erga mulierem directe viro tradita est ut supra, Ac etiaquia alienatio facta per donatarium de licentia, ct voluntate donatoris non subiacet reuocationibus ex facto alienatis postmodum resultantibus, ne liceat in praeiudicium eius cui alienatio factae est iacere in directo, id quod directe ii ri non posset. Quouero ad reuocatioriem dotis ex 38 filiorum si peruenientia, praesuppositis terminis generalibus notistimae l. n-
quam C. ae reuoc. donat , quodque alias
simplex donatio dictae reuocationi, seu resollitioni sibiaceret,de quibus in praesenti utpote extra materia particularemno agitur, videri tamen possunt et irassu. u ampli via repetitione dictae legis abr. de δε f. concl. I. serg. 7 esur. decis.
Atq; stricte agendo, ait in hoc dos ali quod habeat speciale, ob quod ea dona tio quae sub dicta lege alias veniret ex dotis priuilegio sit exemptat Distinguedum est an dos constituta sit a patre, vel ab alio ex legali praecepto ad dotandum
obligato, vel abextraneo ex mera I beralitate hunc actum exercente ; Primo enim casu quamuis respectu mulieris dos importet titulum lucratiuum, λttamen
quia noti est donatio pura, ct simplex , sed ob causam in qua dis sitio dictae legis non mititat, idcirco neque respectu mulieris, multo irainus rei pectu viri dos ex dictae legis beneficio P uerit reuocari, Iasu. cons. III. lib. 4. Dira eli. ind. l. yυnquam verbo donacisve largiIus num. I ;6.5: ex alijs bene proba tBar in prima pari. l. 2.fol. matriam. 168.edui relatis,
ct confutatis c6trarium sentientibus, o, seruat silijs postea natis hoc solum indui geri, ut computata dicta dote in patrimonio librando de tempore mortis non autem dotationis, si alia bona superex tantia non susticiant ad legitimam, conmpetat actio de incit sciolat, Et quamuis ip se, ae allegati ab eo loquantur de dolet constituta per patrem cui alii filii postea nati sint, idem tamen viae tur dicendum in aliis ex legali nece state a ratione sanguinis,vel charitatis proueniente dorantibus, quoniam eorum etiam respectu dos non importat puram donationem
ex mera liberalitate proilenientem, sed dicitur etiam ex causa; Neque isto casti filiis prodesse potest inossiciositas ad totum , cum in actu prudenter gesto ex necessitate legis dari non possit fraus consili , quae dum adhuc filii non erant nati non erat excogitabilis, itaut nulla. inter unum, Sc alterum cassim disterentia dignoscitur. Hec autem disserentia videtur considerabilis, quod in ea tre quamuis ex post facto quaniplures filios procreante numquam cessat obligatio dotandi filiam, , de sie semper est firma Libstantia dotis, existentia vero, seu numerus fili rum percutit sistum accidens maioris,
748쪽
vel nainoris quantitatis ex fili Ortinet,
ii vineio inter alias circumstantias regu landae; In aliis autem coniunctis, exissentia, vel maior numerus filiorum percutere po test substantiam dotis, eiusque
totalem negationem inducere, quia recte cogendus videtur frater qui ia ullos, vel paucos habeat filios ad dotandam, si rorem non autem si multos filios lia beret quibus prius coiisulere reiacuar,vndo propterea probabilitate, ac verisimili dotantis voluntate attentis, recte videretur dici posse huiusmodi dotatio
nem tamquam excessante voluntate ob
filiorum superuenientiam resolui , est enim satis probabile quod si de propi iis si ijs cogitasset, id non egisset.
Uerum his considerationibus minime attentis, non venit recedendum a sirpi a dicta regula generali sirmante dispositionem I. ivnquam non militare in do nationibus ob causam, Tum quia ubi legem expressam non habemus, neq; sertis vrget ratio contraria,non debemus 1 regulis generalibus recedere, Tum etiam
quia in actibus necessariis, praesertita in dotis constitutione artendendum cst tempus dotationis, quando hic dotator siliis carens non poterat ob spem illos procreandi obligationem sibi a lege in iunctam euadere; Si ergo tune actus fuit necessarius, ac inelutabilis, hinc sequiatur quod per illum perfecte quaesitu inia
fuit ius dolatae, non ex voluntate do tantis , it aut eius verisimilis ccssati faceret
cessire actum, scd ex beneficio, ac potentia lcgis. Bene verum quod laaec, tam respectu patris, quam cuiuscuntque necessarij d ratoris, procedunt solum in dore congrua, quam licet inuitus constituet e tenebatur, dum iti tra hos lii nites dos zs.
sumit ua tiram doliationis Ob caus iii, IE-cus aute si ultra congrua in excessu col situatur, tunc enim excessus plus ceni Iur ex mera libet alitate,ideoqidicendum
venit in isto excessu idem quod infra de
quocumque extraneo dorante ex libera litate lioratur,ut in speclecti eruat Bar. bos.υbi supra numer. II l . , cum a ij, pcrBos . e dot.cap. 3 q. Num 23 . C terum etiam ad congruitatem metiendam subesse posset di issicultas, quia
cum illa ex filiorum numero sit regia a
da, certum est quod non tantam dotem filiae, quam tuticvnicam pater habebat constitor debere iudex isset arbitratus si de alijs si ijs cogitasset, unde saltem videtur hic excessus, qui ex filiorum procreatione detectus fuit resormandus, sed
neque hoc veitit admittendum ex regitala de qua supra di . I 4. , , t in dotis co-gruitate regulada tempus dotationis at tendi debeat, non quod postea ex acciti denti euenit; Sicuti enim taxata minori dote ob numerum filiorum, per istorum mortem subsequentem , filia pro eo ni,
trimonio dotis augmentum non petit,
quia si licere sibi debet suis lede temporc nuptiarum congrue dotatam, it 1 Econuerso ad regulam textus in I. undii naturam de regulis iuris, Et qua uis praesertim in fratre, vel patruo durum sit, ac nimis asperum videre Brorem de suis bonis abundantius prouisa quia proprias sitas postea natas, Attamen sibi imputet cur in taxatione per se ipsum, vel per iudicem facta, de isto casu sibi no prouidit, quod recte facere pctui sie non videtur dubitandii, beneficitim etenim dictae Isivnquam non est directiam ad filios nascituros, nihil ex reuocata donatione tur proprio consequentcs nisi nudam spem ii accessioriis, utprobat Foura res
stringuntur sit cautela in futurum ita sibi in dictum euentum consulendi, Neque diuersa sententia recipi eda est, qua-liis de stricta iuris cesura substineri sposset, ne alias totus Mundus litibus iiivol
tiatur, atque matrimoni; libertas, vel frequentia tollatur, cum nemo sub his incertis euentibus dotis amittendae, vel minuendae de facili uxorem ducer t. Verum quia ut praemisi, dotatore a Coponcnte,Videtur de illa casus continia gentia habenda aliqua ratio, idcirco crederem cari idem rationem haberi debere
per iudicem in taxatione dotium detra nendarum ex fideicona inisso, in quibuviudex dei uitisti partes gerendo, stupplere debet totum id, quod testator vivens Opponere vel cogitare posset; Quinimo si lubricus iudex ad haec non aduerteret, crederem quod ex sola iuris dispositione ob numerum siliorum postea excrescen tem prior dos unicae filiae grauati magis bundanter constituta retorinari deberiret
749쪽
ret prudentis iudicis arbitrio ca censen dum sit testatorem ordinado in eius bonis fideicommissum pro eoru perpetua conseruatione, sines cautelas quas ad huc finem adiicere poterat,adijcere volatile, maximξ si detractiones ex causa dotis expresse, vel virtualiter prohibuit, itaui, cedet ea praesumpta voluntas ab aliquibus considerata, ut abunde dictum est
Vbi autem dos ab extraneo. vel coniuncto ex voluntaria, et mera liberalitate constituta est, tunc adhibenda venit in omnibus eade distinctio superius occasione reuocationis ex causa ii gratitudinis adhibita ex Barbos braeem allega. D loquente in his terminis , ita ut excepto casu quo donatio mi e nulla dotis causa expressa facta est, procededum sit cum termini sua .iul. . S. si a Socero Jquae intraui ered. , nam respectu mulieris contendentis de causa lucrativa, nullum in hac materia priuilegis doti tria butum habetur in iure; Quid autem statuatur in hac materia de iure Hyspaniarum agit Barbo bidem num. I 69. t '
Superest inspicere de dotis reuocabi-39 litate ex causa poenitentiae, i quamuis in dote promissa,et non data, tamqua in in contractu iuxta aliquorum opinione innominato ex regulis generalibus locus esse deberet; Speciali tamen fauore dotis statutum est, ut quomodocumque eius promossio fiat, atque siue in terminis contractus innominati remaneat, siue transeat in retractium nominatum, semper excludatur poenitentia ad teX.expressum in Isi ego FFres de iure dotium eum concordantibus per Barbos in Atib. l. matrim. par. um. 37., etfeqq., ubi late habetur, an dos adlauc non data sit contractius nominatus , vel innominatus quod raro ad serum deducibile tamquascolasticorum opportunum pabulum
Tandem si dos ex praemissis vel aliis o causis indebita de facto soluatur,dubitandum remanet,an in ea locum habeat
condictio indebiti. Et in hoc praesuppositis etiam terminis generalibus indebi-ri , eiusque certae repetitionis, sine quibus fatua esset dubitatio , atque agendo de praecisis terminis dotis, ut in ea ex speciali priuilegio condictionem iudebiti non intret firmat Io: ga Ura de S Dicto Blasio de dotis perialibus centur.
nti . per texis t. cum bis f. i mulie . de cond. indeb. Vera hunc textum procedere solum in ea dote quς pietatem contineat , et non alias ex Lal ouell.par.6. priuil. 4. notatum est supra in dote eraronea; Aduersus tamen virum Quentem causam onerosam istam exceptionem no competere probat Irotard.de Uur.q.7 I. num 36.; Ad generalem Vero materiam I repetitionis indebiti videaturIDyme Lin 3.bis quoque infiit. qui b. mia. re conistrab.oblig. rati. deef.428. insin. , Roc deciss92. , parsis .recta pud Meritu. de pignor. cf. I s2., in Firmana pecuniaria I 4. v I 647., et 3. Iuv Ioso. Lichio quarum ultima est deci649. par. II. retanu. o .cum seq. dc in sua materia sub tit. de credito.
An & quando Dotans teneatur doeuictione, Vel teneatur de exigi. bilitate nominis debitoris dati in
I Arar ratio cur non tractetur tota
materia euictionis, vel alia d
qua loqui contingit. Σ Accedente promis ne expre euictionis illa debem sue dubio, et ὰ contra. 3 Dotans qui in dolo vel mala fide versatur indiuincte reuerar de euictione , sed malassis cessante praefatur euictio dotis habentis initium a promissione, nou avium eius qua incarpit a traditione, cum praesupposito quod agatur de bonis datis inaessimatis.
4 durani sit pater, es de disserentia
inter patrem O extraneum .s Mulier si am dotans au teneatur de euictione, et au vir ex ista causa negare must alimenta.
750쪽
ε uae remi is dotans teneat aed victisne doris da vel ad nouam d rem usi tuendam. ν Pro diste infra initimam confiitura an competat mictio. 8 Si de eonastutione aeuis non eonsat perscripturam, vel teries itaut reperia-ι- tradita de facto,dicisse coepisse 2Daditione.
O .ndo δει aecatur incipere a promission vel traditione. Io Verba dant, tradunt cita importent υeνam traditionem, et ps.num. I 2.ri constiturum importat trauisionem , et
transfert ubminium, et possessionem
etiam naturalem, et manus essem.
ix clausula coni tuti in Regno Neapolis diacitur anoni solita taut non apposita
ra sit ratio disseremia cur in dote incipiente a traditione non proetur euictis,et praesetur is altera qua incipit a promissione. I Vbi euicti equitur in parte tantum, ausit p/aitanda, et de conclusione ut is neus de aliqua re censatur de sua porrione ac proprio iure dispo
I s Si res non euincatur, fid alicui oneri , υesseruituti subiecta detegatur . auritans teneatur ad quanti minoris. a 6 Venditoν au teneatur man feHare rei defectus, ae alias teneatur ad quan- D minoris , Et ex quantitate preti=deducitur quid in contractum i deductum. I I Dorata, vel legata re censuisubiecta anonus censu pectet aa donatarium iac, legatarium, vel 'tius ad donan rem, ei legantis haeredem.
18 Rei datae .emmatae in dotem indialium
9 Euictionesquisa fauore dotis reuiuifcunt primaeua iura,et primaevae actio. nes, quid autem in atyr ca bus emtra dotem remissuὰ.2o me Diuilegium dotis competit tam vi. ro , quam mHieri. 2I Dantur huius priuilera plures amplia. tiones , Ut nem procedat infructi bus, et competat etiam hae edibus, et uis matrimovis. 2 2 Limitatur quoties viri, vel mulieris euia
pasequuta es minio. 3 Dato retr u aae primaeva iura an tam.
petat etiam via exequutio qua auias competebat. 2 quatur euictis rei data ex alio ereri to in quod erat nouatum ereditum dotale, an agatur primaeuis iuribus.
ας ossi facta pro fluen o non profluo
importar nucium mandarum deoque totum periculum nominis cessi prati. net ad cedorem, et nou facta exactisne flua manent iura res Minyobligati tantum ad diligortias. io Vbi cessi, imponat delegationem,
dens tenearis praeclare nomen resfum verum, et exigibile, velALGri,praesare verum de iure, et quid
in dote. 2 7 Declaratur etiam ruando domus tenta. tur praesare verum nomen debitoris, vel ius datum in dotem.
zy Vbi promussu es taxatiua nau tenetur promittens si res non exictat, vel deficiat inreus si demon attap. 29 β ondo dica P taxatiis , vel demou. aliu/.Dos dicitur causa oneros respectu viri, sed γespectu mulieris lucrativa.
R suppositis terminis generilibus euictionis iam im Pa quocumque indisserenti,
contractii contingentis de quibus Mangit. infustractatu , et Fontanest. loco inferius allegando , atque supposito illam iii aliis casibus non esse iii quaestiolie, quae sola sit in materia dotali ex dotis peculiaria materia.& de qua hic agitur. Quatenus ad eam pertinet, Aut adest, eius expressa promissio, et tunc omni quaeitione cessante praestari debet, ut in
praecisis terminis tamquam absolutunia supponit Rosi coram Aurati. de .7. s. r. I. decisa Z6. num I. par. 6. recem. repetita apud metatam de ob a amer.dec. ΣΣΙ. m.7., ac firmant Fout ei es s .gl . 8.par, i 4 principio, Merita.depiguor.lib. 3 nc2.quae ψ n V.,neque est qui co tradicat, quoniam partium conuentio
facit cessare legi, di bositionem Et ecλuerso indubitatum est quod si in casibus quibus alias euictio veniret praestanda, pro non praestatione conuentum esset