장음표시 사용
721쪽
videtur capiendus mane. deris I 6.quatenus firmet, ut non obstante interue tu mulieris, pactum non subsistat. In dote autem consti tuta per fratres, vel alios de proprio, neque intrat quaestio dum nullus dotatae consensus est necessarius ut supra, sed si constituta sit de ipsius dotatae paragio, tunc sortius procedit id quod dictum est de patre adiiciente onus doti in tempus quo legitimae
naturam sortita est, quia semper agitur de inducenda donatione, vel seruit ut rei propriae. Fortius autem desideratur consensus certus, neque admittendus est praesumptus ex solo matrimoni; contracta deductus,in tertia qualitate oneris ex interuallo adiecti doti, ad quam libere G-stitutam ius mulieri quaesitum erat,quia tunc clarius de donatione, vel seruitute rei propriae inducenda tractatur, quai Ctutum pendebit ex facti circumstini ijs, ex quibus deduci valeat. an se ficientes talis animi probationes habeatur necne. Pi ςsuppolito autem consensii praedicto, dii ferentia constitui solet inter ilia sunt qui praestatur oneri adiecto ad fauorem patris, ac alium praestitum adfauore tratris,uel alterius extranei do tantis, ut pri mo cassu necessarium sit illu adhiberi per stipulationem , in secundo autem susticiat per pactum nudum, cum primus actus sit necessarius dum pater cogitur filiam dotare , quod non est in
.6. priuil. 6 ., &alij cumulati per Amat. dicta restit.6 . . ra. que ad Anem; Rationes autem disterentiae plures adducit in dicta I.ama; Primata
nempe quia patri prouisum est 1 lege de
restitutione, non autem extraneo, ideUq,
huic facilius succurritur; Secunda quia patris obligatio in dotando est necessoria, qualis non est extranei; Tertia quia in dote data per patrem actio comunis
Maesita est patri, et filiae, ideoq; absque
istius consensu tolli no potest; Et quarta quia non potest simplex pactum nouare. Nulla vero ex his rationibus concit dere , vel satisfacere videtur; Non quidem prima, quae potius retorquetur, si enim ex iuris dispositione dos ad patre redire debet, quod non est in extraneo,
ergo facilius attendendum est pactum
iuri consorine, maiusque bur nauere
debet, quam aliud , quod iuri aduersatur; Neque secunda, quam scribentes magis communi ter amplecti videntur, Tum quia in matre quoque, ac au .a de quibus loquitur textus, dari potest, ut obligatio sit necessaria Tum etiam quia quoad consti tutio item necessitas est maiaior patris quam aliorum, sed quoad institutionem potior est illius causa, nam
etiam sine pacto lex sibi prouidit vi su
pra, cum ergo pactum sit clica restitu tionem , hinc proinia iste casus , et
non primus, est attendendus; Minus teriatia, quoniam,aut supponitur Onus adie ctum incontinenti, aut ex interuall. ; Si incontinenti, ut videtur loqui textus, utique pater absque aliquo filiae coi. sensu potest sibi se peruiueti de restitutione
consulere ut supra, ideoq; vai u est quaerere, an susticiat consensus per pactum nudum, vel requiratur per stipulatione, dum etiam absque nullo consensu subsistit oim ; Si vero ex interuallo, et tunc utique maius est ius quod stamina quaesiuit in dote aduentitia quam in proiectitia, ergo maioris quoque . caciae deberet esse conuentio quae tollat primam Minus, e quarta , dum ratio nouandiaeque militat in dote data per patrem, ac
Quaestio autem ista soro parum proicua est, cum raro, vel unquam sit ad praxim deducibilis, vel quia in huius modi actibus se per stipulatio adhibeatur, vel quia de aequitate canonica, seu ex alto iudicis ossicio, in magnis praesertim Tribunalibus, in quibus de bono, et aequo proceditur, etiam simplici-
cibus pactis tribuatur hodie efficacia &exequutio, ideoque illa scholasticis di mittenda videtur; Puto autem quod vera ratio sit illa, quod cum in dote quae
datur ab extraneo, antequam perfecte constituatur, nullum ius foeminae competat, nec actu, nec potentia, dum illum
c g re non potest ad dotandum, et qua-tc nus miserationis gratia cogere valerer, non posset tamen praetendere sibi debitani esse communionem actionis, hinc proinde nudum pactum incontinenti appositum habet indubitatam operationem , quia nullum causat mulieri praeiudicium , neque aliquod ius ei tollit, vel
722쪽
ipsius mulierIs consensum desiderat; In dote vero quae per patrem constituitur, duplex ius lilia videtur habere ex dispo. sitione legis,cui per conuentionem prς- iudicatur, viiuua in eo quod actio dotis proiectitiae communis est patri, et filiae, ideoque paciscendo patri ins blidi tollitur dictu in ius communionis quod a patris sola voluntate tolli non poterat, dum eius obligatio est praecise necessa xia, Et alterum quia in dore proiectitiam rutariter in legitimam conterenda, et imputanda, maius liliae praeiudiciunia causatur ex onere,quanauis incontinenti
adiecto per patrem post istius nrortem habituro effectum, ideo necessarius est validior consensus filiae cui praeiudica
Praeterea ut recte constat ex Latii. vo. uel art. I. priuil. II. num. I s. dispositio textus iudicta l. quoties reserri videtur
non ad pactum per filiam interpositum ad fauorem patris dotantis, sed ad conuentionem quam pater dotans iniret ad fauorem viri, vel tertij paciscendo illi dotem seluto matrimo aio quetri filia e clusa, cum tunc maius sit filiae praeiudicium , atque pateriri dispositio magis
quam extranei irrationabilitatem sapexe videatur, et sorac istos terminos ma gis conclusio perculit.
Regula igitur superius firmata, ut sci. licet dos quae loco legitimae succedit, vel aliti de propriis iuribus, et bonis ditatae constituta est non admittat onera,
ας et pacta praeiudicialia, limitata rem
net , Primo accedente ipsius mulieris consensu,per quem proprio ruri, ac priuilegio spoliata dicitur, Ut supra. Limitatur secundo, quoties ipsa mulier cui onus adiectum est, niinquam sit conquaesta, atq; in contrarium no disponendo decedat , quoniam ita videtur onus approbasse, illique acquiescere vo-
siue agatur de dote quae per patrem iacontractu, vel ultima voluntate constituta, succedat loco legitimae, siue de illa quae per fratrem de proprio sbroris p ragio constituta est; Iu primo siquidem casu facilius limitatio videtur adinitiu- da, ob eam rationem quod licet ius P
tendi legitimam transmittatur ad haeredes, attamen iuxta unam opinionem n5 transmittiturius reqciendi onus legitia mae adiectum, ut quidquid in contraria
teneat Mertin. alios pro hac opinion cumulans de legit.lib.2 M. 2.qu. I .nu.
Ofeqq. verius probant late alus allega
Merlino υbi supra ; Haec autem ratio racia intrat in alio casu fratris de quo etiam loquuntur allegati auctores . Quale si limitationem veram supponimus, prout comunis scliola modern rum supponere videtur, non dicta se&da ratio quam aliqui deducunt est causa limitationis, sed praecedens, ut scilicet a mulieris acquiescentia seu non cotra dictione deducatur consensus approbatialius, Verum,ut haec ratio locum sibi vendice videtur opus, ut mulier certam, explicitamque scientiam habuerit pacti praedicti, cum animus ad ignorata non trahatur, neque approbatum dici valeat quod est ignotum Rot. dicta deris. I 3
in inimo iuxta opinionem in quar sidet Rota, ad inducendam ex silentio de acquiescentia ratificationem,uel apprinhatiotiem actus inutilis, ne dum scientia facti necessaria est, sed etiam iuris, Ut nempe sciat mulier pacti inessicaciai , quodque ad illius obseruantiam inuitata
me, Ut pluries in sua materia Db tiri de contractibus Cyc.; Neque id in proposita materia est a probabilitate alienum γ, quoniam saepius mulieres nG di nunt, quia credentes pacto ligari, ius propriuignorant, vel si sciunt, quandoque ex improuisa morte, vel alio accidenti disiponere impediuntur, earum tamen Voluntas aliena est a dotis reuersione addorantes, vel eorum haeredes.
Ideoq; videtur limitationem hanc ita simpliciter si impiam non esse turam,sed
tu nc demum veram, quando praeuia scientia facti, quae omnino necessaria est pro basi, tales concurrant coniectum, ac
723쪽
ae circumstantiar, quod probabiliter animum inducant ad credendum, quod mulier non disposuerit quia voluit pacto se reddere coni brme; Sicuti enim in transmissione haereditatis non agnit squae regulariter non datur, ob praesumptam voluntatem non adeundi iit locus restitutioni in integrum ob ignorantia, vel aliud impedimentum ut in sua materiasubiit.de fuco , ita fortius haec admittenda videntur in praesenti atque
ista mi hi videtur veritas; Imo si mulier Σ credens pacto ligari expresse disponat
in eum cuius fauore pactum conceptum est, aliunde autem constet ex hoc principaliter motam esse, quodque aliti diue sani habuisset voluntatem, tunc neque
dispositionem expressam substineri dicendum videtur, ex ijs quae in similibus terminis dispositionis factae per euntia,
qui credidit ligari pacto fit turae succes
sionis, auctoritate Purpurati in I. licet v. 3 8. c. depact. notat. Paschal. de patr. ρυ-
generalis, ut quicumq; actus gestus cum falso praesupposito corruat. Neque ad inducendam scientiam ad mittenda videtur praesumptio oriens ex subsequuto matrimoni j contractu, ut ex Burati. de C. 283., et aliis dictu in est supr1, Tum quia, ubi scientia requiri tur pro fundamento non sussicit piae.
sumpta , sed esse debet vera, Tu i etiam qui1 esset dare fictione fictionis,
seu praesumptionis prssumptione na,quia nemph praesumeretur ex matrimonio seientia pactorum atque ex illa praesum. ptione resultatet altera praesumptio approbationis contra regulas vulgares , dum approbatio iron est actus de necessario consequenti ex scientia resultans, it aut praetendi valeat, ut una praesumptio veniat in consequentiam alterius.
Caeterum in omnibus casibus in qui- Σῖ bus, vel ex dispositione legis , vel exessicacia consensus,pacta in dotium cCnstitutionibus, incontinenti, vel ex interuallo adiecta, tamquam valida firmata sint, id procedit quoties inde non resultet in conueniens Reipublicae piaei v. diciale,quod nempe mulier indotata re. maneat, proindeque intelligendum est in casu soluti matrimonij per mortem mulieris , it aut resoluto iam titulo dotis, contentio sit inter dotantem, ae
mulieris haeredes, vel alios ab ea causam habentes, Secus autem e conuerse ubi matrimonium viri morte solui contingat muliere su pe xstite, tunc enim, ne mulieri ob dotis deiectum ulteriores nuptiae impediatur,matrimoni j, ac Reipublicae fauore pactum etsi alias licitu,
et validu, attamen inualidum ac inefficax reputatur, quamuis eiusdem mulie ris consensus accedat, dum haec non prutest dotis conditionem facere deteriorem , neque iuri publico praeiudicare adtex.expressos in I. Attilicinus β. Miur t. , t quamuis C. depactis contientis cum concor . , et post alios firmant BaL
ex ibio facto conclusionem quaerit eui
Et quamuis aliqui crediderint id in
extraneo admittendum esse, non autem
in patre, quasi quod in isto ratione obligationis ad aliam dotem sibi imminentis cesset ratio praeiudici j indotationis,
dum ad nouam dotem in eadem summa semper te .ietur iuxta text. in Aurb.sed quamuit C. e rei uxor.a Nou.; Idem tamen in eo ob periculum, ut interim ad nouam d utem minus idoneus reddi pos sit, firmant Barbofυbifupra num. Iqq. , Foutavertis. in Al. 9 par. s πω. ι8 4.,i deoq, futurus euentusnsi saluat pactu in quod proinde adhuc nullum credit Hodirem dicta contr. 15.ex num. 99., quamuis se
ad lucrum, vel praeiudicium habere pos sit, quia periculo matrimonij fauor noest exponendus, ac melius id probat
Vndὰ notandum est, quod licet illet, zy acti is qui se potest habere ad lucrum , .
et damnum, non dicatur laesulis,ac priniudicialis , attamen in dote id est speciale, ut sola potentia praeiudici j faciat actum praeiudicialem; Et e conuerso, licet plures graues auctores relati per
Larbw.υbiiv .ntim. I 6. credant hac restrictionem non procedere in dote data per extraneum , atque hanc sequatur Surd. U.78.ex nu. 6. Adhuc tamen
724쪽
ι contrarii sententia tan qu ni magia recepta non esse recededum firmat Parisessum δή-Maserit deo. 7 . Amasi, et alj relati per Hodienet, conre.
Mihi vero ista conclusio ita simplici.
3 o ter, ac generaliter sumpta, ut per Ama. tum aliosque modernos allegatos sumitur , nullo pacto quatrat, non percipio enim, cur extraneo ex mera lil eralitate dolanu, qui poterat dotem non constituere, illicitum esse debeat rei suae legem quam vult ad ijcere, atque liberalitatem pro primis non autem pro ulterioribus nuptijs exercere, Et cur pater cui absque alio pacto dos profectitia reuersura est Bluto matrimonio per mortem viri, napoisit legis dispositioni pactum consor-nie adi jcere; ideoq; attente consideratis legibus praedictis, ac Doctorum aucto.
ritatibus, aduertendum videtur conclusionem esse aequivocam atque male it 1 generaliter firmari, sed persequentem distinctionem intelligendam; Praemitarendo tamen quod licet scribetes quae stionem hanc agere meant principaliter occasione pacti de lucranda dote q iod ad fauorem viri concipi solet, Attamen quia hic solum agitur de pactis d italibus inter dotantem, et dotatam, idcirco de istis solis terminis est quae. stio,vbi nempe pactum ad fauorem do,
tantis, eiusque haeredum, vel alteriusquλm mariti est conceptum, reseruando alibi tractare casiam in ordine ad virum. Aut ig. tur pactum reuersivum notia expl:cat modos quibus matrimonii:
solui contingat, ed simpliciter in quem cum lue casam soluti matrimoni j sit c mcepti ina, et tunc quia censetur paciscen res ii iris dispositioni se consormare voluisse, cu intrat conclusio praedicia ex ratione praesumptς voluntatis, ut scilicet . pactum quamuis generale, intelligatur tamen tauro matrimonio per mortem mulieris non autem ea superstite Bia. Nouel dies.speciali i i .nu.2. Barbos ibi.
et est conclusio recepta; Quinimo et iasi iuramentum huiusmodi pacta alias invalida firmare soleat, quia vinculu Religionis, ac salus animae priuilegio doris atque secundario Reipublicae fauori praeseruntur, ut bene obseruat Bal m. uel in pectat. ii .et n. Iq., Attamen in his terminis, et samssaccedat Iuramen. tum, eadem praesumptio militat; Iura. mentum enim addit quidem vinculum Religionis pro obseruantia eius quod promittitur, sed non extendit volunta rem,neque alterat natura conuentionis; Vnde cum casis, quo mulier superuiuat dicatur a pacto exceptus tamquam ex partium verisimili voluntate non com- praehensus, nil iuramentum addit, vel Operatur, ut in specie Bal. Nouem di I,
Aut in pacto specialiter deducitur
casus iste,q itanem S dicatur, dote quocum G casu, dolanti vel alteri reddendam esse,qua uis morte viri,muliere superstite matrimonium soluatur, et iuc, Aut agimus de pacto adiecto ex interuallo, Aut incontinenti, Primo casu conclusio est vera, atque in his terminis vere loquitur tex. in I.quoties, et l. quamuis,ci enim
ruac per praecedentem dotis liberauia constitutione illa perfecte mulieri qum sta es et, hinc proinde per hoc subsequens pactum faceret suae dotis condiationem deteriorem, quod facere nolo potest, atque ita intelligenda est dicta conclusio , quoniam dos ad esse iam deducta, ita deterioratur; Secus autem in secundo casu, quo dotatas de suo, incomtinenti hoc patium ad j cit, ut tamquam
absolutum sipponere videntur Bald. ueli. dictoneciali I l .num. 9. , et Manti c. de tacit.lib I 2.tis. 32. m. I s. in . Boi . de Dot.ea'. 3.num. 1 2s.idemq; Barbos loquens de extraneo , videtur semper loqui cum praesupposito, quod pactum sit
ex interuallo; Si quidem aut agimus de patre dotante aut de extraneo; in patre nulla difficultas, dum etiam ex sola iuris dispositione dos proiectitia soluto matrimonio filia superstite ad ipsi in reuerri debet, atque si dotem pater constituat iure donationis, itaui quoad alios effectus transeat in aduentitiam, Attamelia quia in ipso actu donationis hanc legem ad ijcit, hinc proinde in ista parte retinebit naturam proiectitiae, nam poterat non donare.
Et in extraneo pariter dubitandum non est,quia si poterat non donare, multo sortiti, potuit donare limitate; Nulla
725쪽
enim ratio suadet, cur quis non possit prouidere mulierem pro primis nuptiis, ac nolle prouidere pro secundis , Neque
ratio inducendi viduitatem videtur o, stare , Tum quia in vidua quae cum effecta alias nuptias contraxit, ratio praedicta non procedit, m etiam quia huiusmodi ciaitio vitiatur quidem,ac r i,itur in ultimis voluntatibus , non autem in contractibus,in quibus conditio vitiat,itaui etiamsi restitutio nullam rationem haberet, quia nempe non do- tanti,sed tertio penitus extraneo absque
probabili causi stipulata esset, adhuc ubi
lex adiecta est ab initio,videtur seruanda, cum in erectionibus etiam Beneficiorum, aliarumque rerum ecclesiasticarum , a quibus aienandi licentia magis procul esse debet,adhuc leges,etc
ditiones quamuis iuri contrariae quoties
ab ini io deco ensu Ordinarij, qui vice Ecclesiae consentire dicitur adiectς sunt, sint seruandae,ut late per Iurbos. Disci alleg. 7 o pest num 3 f., Burati cis 2 I.,
teria sub iit.de iure parr. Et quamuis in illis qui ex mera liberulitate sed legis iudicio dotare coguntur, asta ratio militare non videatur, Attamen quia excepto casti quo dos legitimet
naturam assumit, generaliter cuicumq;
quamuis de legali necessitate dolanti de suo non est prohibitum pacta reuersiua adijcere, hinc proinde quoties pactum
iustam continet rationem, idem quoque dicendum videtur, firma tamen manen. te obligatione dota. itis ad redoladum, quatenus ulteriores nuptiae contrahem
dae sint. Ponamus enim quod, mater, frater, vel patruus ex legali necessitate filiana,
vel f brorem aut neptem dotando, adi j-ciat pactum, ut dotata remanendo vidua ad propriam domum cum dote reuerti debeat, ut ita dos melius custodiatur, neque manendo penes inexpertam
puellam viduam disti pationi subiaceat, certe nulla ratio suadet, cur id prohibitum esse debeat; Si enim pactum hoc ex interuallo adiectum, quamuis regulariter prohibitum , adhuc iusta causa accedente substinetur, ut infra, multo magis ubi apponitur ab initio; Neque di
cere lae ac mulieri pose praeiudicari ob
inopiam quae dotati superuenire posset,
ex cuius potentiae ratione negatur ei.a
in patre dictum pactum, ut supra, Tum quia isto casu viget ratio praeiudicij in
iure quaesito, ac formato, et super quo nulla urgebat necessitas paciscedi idemque de uno ad alium ob ratione diuersitatis inferre non licet ; Tum etiam , quia si dotans mutaret medio tempore fortunam, posset mulier eueniente casu se opponere, atque de assecuratione sibi
consulere, ut in pacto adiecto per patre ab initio obseritat Bal Nouell. ibidem ntiai o. Quo remedio sic stante, quoties p etum, non tertij sed ipsius dotantis fauore adiectum est, cum dicta iusta ratione melius dotem sibi vel mulieri pro alijs nupti, conseruandi, et nὰ ab e dum sine viro est,math dissipetur,tuc videtur quod pactu quamuis ex interuaulo adiectum substineri debea cum iusta causa sit una de limitationibus quam addictam conclusionem obseruant Bald. nouell.ibidem ntim.9.circa H., et Barbos. ibidem num IψI.
Erit igitur generaliter validum pactum praedictum incontinenti adi
cum triplici tamen terraincto, quoties dos ab eo qui tenebatur dotare ex necessitate legis constituta est; Primo scilicet,ut iusta,et probabilis causa accedat si enim nullam haberet rationem, tun, non videtur quod mulier dicto periculo exponenda sit ; Secundo ut accedente intermedia ista tu mutatione mulier licite se opponat executioni pacti saltem pro assecuratione , Et tertio, ut id non procedat in pacto adiecto illi doti, quae loco legitimae succedit, quatenus directit sit ad tempus quo patre defuncto dos legitimae locum iam occupauit, quia cum tunc agatur de paciscendo superiuro proprio mulieris,uidetur intrare eadem
ratio pacti quod super dote quaesita apponitur ex interuallo.
Item licet dictum sit pluries ut extra si neo qxiauis ex legali necessitate dolantilicitum sit adiicere pacta reuersua, vel onera, Attamen intelligendum venit iisi talia sint quod ob eorum insolitam, et ri. gidam qualitatem mulierem impediant ne virum inueniat, ut esset exempli gratia, si pacisci vellet, ut soluto matri in imo per mortem mulieris vir nihil lucraretur, quamuis de more Regionis i De dote Titi a crum
726쪽
crum eius sauore sileat conueniri; Uel quod iiiij ex matrimonio suscepturi in
nihilo doti succedatit contra commune obseruantiam, et usum, cum similibus,si enim detegeretur qucd ista pacta hunc enectum operaretur matrimonium ina. pedirent, vel difficultarent, tunc utique posses mulier dotantem cogere ad ea remittendum, vel moderandum, ne ita indirecte cuique liceret euitare illam obli
gationem quam directe sibi lex iniunxit.
Econuersia autem generaliter inuali dum eri t pactum,de quo agitur ex interuallo adiectu iii, sed cum triplici etiam temperamento; Primo nempe ut notia procedat iusta causa accedente; Si enim mulier, cui aliunde prouisum est pro vlterioribus nuptijs, dotanti ex causa remunerat in nis,et iam ex in teruallo dotem reddi sti palatur, vel paciscitur, id non erit improbandum Bald. Noueli. obismpra nutu. 9. et Bia b .dictυ num. Icuia o accedente iura meto Eulae. Notieu. ibidem num i . , Et tertio ubi cessaret ratio secundarum nuptiarum, quia nem-ph mulier ingredi volens Religionem it 1 stipuletur,quoniam si prouisa est de sub-sdio necessario pro Monasterio, tunc non pertinet amplius ad mulierem curare de dote,ideoque nihil intere it quod
latius Barbos ibidem Ofeqq. , Omitto quartu tradi selitu perscribentes de casu diuorti j, quoniam illud vere percutit terminos pacti initi ad latiore mariti de quo non agitur in praesenti. His ita positis sequitur,quod si in prii mis tabulis nuptialibus conuentum, est ut soluto matrimonio etiam per mortu viri dos debeat spectare ad filios ex illo matrimonio natos, vel eorum aliquem, siue ad tertiu, adhuc eo matrimonio Q. luto mulier pro ulterioribus nuptijs, spreto pacto liberam dotem constituere potest ad texitan Leuis Pater F.Pater certain delet. 2. vhi scribentes de quibus la.
Aduertendo tamen hie non agi de s 3 a teratione pactorum primi matrimonii in secundis nuptiis fauore secundi viri,itaut intrent terni iniux. in Lbaceae I li Caesecund. - . de quo casu lGquitur Burati.decis 274. O 873., quoniam deo hoc alibi agitur in proposito pactorum dotalium cἡm viro super dote restituenda, vel lucranda , Sed tantum in ordine ad fauorem mulieris, ac filiorum secundi matrimonij, ut ita mutata natura dotis, illaq; libera effecta,mulieri concedatur facultas disponendi, ac aliis siliis aperiatur ius in ea succedendi; I sta veAlibertas a prioribus pactis,eatenus doti
conceditur, quatenus sequantur ulteriores nuptiae, quae sunt causa huius priuilegij; Neque hoe sussicit, sed cum nupti, necessaria est expressa declaratio recedendi a prioribus pactis, atque dotem liberam tradendi, alias si simpliciter nubat, tunc videtur in dubio in illis perseueraste, ut aduertit Cancer. υbis stra, quem sequitur, ac tuetur Fontaneu. ibidem, eique adhaeret Amat. dilua re lut.28. in sine , Verum & si ulteriores nuptiae cum quacumque declaration contrahantiir, adhuc tamen ubi pactum reuersivum, vel onus fideicommissi s per dote, non ad unum, vel alterum matrimonium est directum, sed ad personam mulieris sub aliqua conditione indefinita, puta si sine filijs moriatur, adhuc tamen onus durare, atque facto casu,pacto, vel oireri locum iore, quam uis illud matrimonium cuius occasione adiectum est selutum esset,ac aliud contractum, late probat Allograd. confl9. l. 2. de meo iudicio recte, quoniam is qui pactii in vel onus adiecit, non ad casum unius, vel alterius iliatrimoni, sit
uendi respexit, sed ad casum in personλquandocumque contingentem.
Quibus attentis, dum constat unicam rationem dictorum pacturum, seu on rum reiectivam, consistere in fauore matrimonij, ac Reipublicae, ut scilicet mulier ulteriores nuptias contrahere nom
impediatur, itaut si de facto iam nupserit absque dictae reiectionis declarari ne, adhuc pactum duret ut supra, hinc proindὰ duo de consequenti resultam videntur; Primo nempe, quod si muli ri medio tempore aliunta diuitiae obii naint, cum quibus dotem liberam st: ad
727쪽
cundo viro tradere potest , vel aliti vi iram inuenire , tunc permittenda no erit violatio pacti, cuius obseruantiam ipsimius naturale docet l. I.st de DEI. Bal.N M. dicto priuilegis II. in prine. Ideoque ab eo non est recedendum, nisi publici fauoris necessitas ita postulet, quod hic cessat dum aliunde consultum est; Et sectando, ut si pacta prioris matrimonij sint talia, quod eis firmis manentibus, adhuc sit iacile alium virunti, dignum inuenire , pastini substineri debeat, proindeque conclusio procedat, ubi ex pacti perseuerantia vite riores nuptiae impedimentum recipe
Quod recte comprobatur ex alibi deductis si per ea quaestione, an mulier Neapolitana , quae primo loco nupsit more nobilium Capuanae, et Nidi possideindὰ alias nuptias contrahere more
Magnatum , deducta enim in hoc pr possito satis conserunt ad ista, atque ista conferunt ad illa; Et generaliter, ut
quoties cessat ratio aliarum nuptiarum cesset conclusio, ut puta quia mulier in ea aetate sit, quod iterum nuptura non
Quodque principalis conclusio improbatiua pactorum, per quae dotis conditio muliere superstite deterior reddatur, procedat solum in pactis ex interuallo adiectis, non autem in iis quae incontinenti adiecta sint, constat ex eo quod in iuribus allegatis praesertim ι . . Attilicinus prohibetur pactu per quod Ionga dilatio ad dotis assequutionem tribuatur, et tamen indubitatium est,itaut fatuum esset dubitare , ut d tans praesertim extraneus ex iliaralitate de sibi bene vica dilatione absque alio dotatae consensu conuenire possit, dum qui potuit non promittere, potuit multo magis tarde promittere prout etiam, qui dotat ex necessitate potest idem c uenire cum consensu coniugum; Secus autem si dote pure promi subpostmodulonga dilatio concedatur, quoniam si haec esse potest causa impedi tiua aliarsi nuptiarum,tunc tanquam pactum ficies dotis conditionem deteriorem est rei,
ciendum , ut in dicta l.Attilicinus cunia
eisdem temperamentis, ac declaration bus , ut stupra. An autem huiusmodi pacta praeiudicialia fieri post int ante niatrimonium 3; disputant Bald.Noueu. dicta part 7srL
spondent; sed quoniam ipsi vere percutere videntur terminos pacti initi cunia viro super lucro, in quo intrat etiam ratio prohibitae donationis, ideo ibi dicta non videntur applicabilia his terminis in quibus pro validitate videretur potius respondendum, eo quia pacta quae
per dotautem ante matrimonium ad ij-ciuntur, non dicuntur adiecta ex inter uallo, sed regulantur iuxta ea quae an tinenti sunt apposita, ut est notatum
supra ; Praesertim vero quia pacta quae
ante matrimonium, vel immediate post per dotantem apponuntur, potius declarationem prioris voluntatis quam no. uum pactum continere videntur Cane.
Et quidem benigne in hac materia fauore dotantis procedendum est, in i-mὰ si personarum qualitas, vel aliae facti circumstantiae reddant verisimile id
quod ex post adijcitur ab initio fuisse iii
Et quoniam etiam in casibus in quibus licite pacta reuersiua , vel onera doa restituendo adluciuntur, non selent ita rigorose cocipi,sed ita quod aliquid di sponedum tribuatur, hinc proinde qumri selet, an aliqua summa, Vel parte d tis reseruata, de qua mulier disponero possit, si non disposuit reuertatur ad eosdem , quibus reliquum est restimendum, vel transmittatur ad haeredes m lieris, et quando censeatur disposuisse, de quo late agit Amatus resol. 74. , ac agitur in sua materia subiit. de donario. nib. De validitate autem pacti reuersivias adiecti per dotantem ad sui fauoreri sub aliqua conditione, matrimonio etiaconstante, adhuc non licuit videre disputantem, dum raro quidem practicatur, sed si contingeret credo ita distingitendum eue; Aut sumus in patre, et tunc quia hic siliam quamuis diuitania, ac prouisam dotare cogitur inuitus, ideo
non videtur sibi permissam lice pactum
728쪽
de dore repetenda constante matrimonio , Aut sumus iii aliis coniunctis ad subsidiariam dotem obligatis, et tunc substineri videtur pactuin, accedent tamen iusta ratisi ob quam cesset obligatio dotandi, quia nempe mulieri, vel
eius patri diuitiae superuenerint, citata quibus eamdem, ac meliorem dotem habere valeat, quoniam cessante causa
neces statis, ac subsidij, nil prohibere vi detur, ut sibi de reuei sione hic dotans consulere possit, ut supra dis. I 4s., ac alibi est dictum; Aut tandem sumus iapuris extraneis ex mera liberalitate d tantibus , et tunc sicut isti dotem ad in-Rar donationis causa mortis quand 'cumque reuocabilem promittere nota prohibentur, ita non videntur prohibendi dotem datam quandocumque repeteret, Multo magis ubi repetitio in aliquem casum conueniatur, qui iustam
habeat causam, puta si ei superueniant si iij, vel si ipse in paupertatem deueniat oci , cum semper videatur militare il- Iud principium,ut qui poterat nihil ag re, possit agere diminute. Sanε in patre vel alijs ex necessitate
dolantibus, quamuis pactum super restitutione constante matrimonio nolia concedatur, vel in aliis casibus illo soluato, ut supra, generaliter tamen id venit intelligendum, quatenus mulieris p Iudicium, ac totalem dotis reuersionem conuen tio contineat, secus si sonaret in quoddam prudens consilium eidem mu- Iiei i fauorabile, quia nempe dolans ab initio paciscatur, ut in cisu cuiusciamque restitutionis, constante, vel solutomatrimonio, vel etiam assecurationis ,
aron ipsi mulieri dos restitui possit, sed apsi dotanti tantum, vel alteri ab eo deputato, in gratiam tamen naulieris, atque causa custodiae, ac melioris administrationis,nὰ sub imprudentis muliercu-dae oeconomia dos dissipationis pericu-ἐo subiaceat, Ad instar eorum quae de consimili onere sonante in consilium apponendo super legitima firmantur in si matrem in c. resamento cin
h.excipitur Critims quae lib. cum comsord. per Molin. de legit. lib. a. titui. a.
Tertia principalis inspectio circa p 36 cta dotalia in dotis constitutione adie-
chi, respicit succesonem fili omni ex eo
matrimonio, vel alio nascendorum,quae pacti solent in Hispania nuncupari haereditames ita , in ea Regione potius qua in Italia trequentiora, ideoque per His panos magis quam Italos tractata, sed de his alibi agitur in materia siccessionis in
Solet etiam aliquando in dotis con-37 stitutione ad ijci per dotantem pactum legis commissoriae, quia itemse loco dotis consistentis in quantitate detur pignus cum pacto commissorio regulari-Ier inualido , An autem illud subst neatur speciali fauore dotis, particulariter agitur supra in Dburtina disci a 26. ubi videndum. Alia item pacta concipi solent augumentativa,vel diminutiva sub certa conditione, de quibus non videtur dubitandum, quoties incontinenti adiecta sunt, exceptis casibus quibus, vel dos legitimae naturam assumens illa generaliter rei;-38 ciat, vel dos debita sit de necessitate , sue quod illorum asperitas matrimoniuimpediat, quia nempe cum talibus pactis mulier vitum non inueniat, tunc enim cogitur paciscens ea relaxare, non quia conditio, , et paetum ob eius turpitudinem tanquam matrimoni j impeditiuum reijciatur,ad instar conditionis adie in ultimis volutatibus,quonia longa disserentia est inter coditiones adiectas in
vltima voluntate, vel deductas in pactu, sed quia non est concedendum et , qui lege compellente dotare debet, ita indirecte legalem dispositionem eludere, ac proprij debiti solutionem euitare; Haec
autem omnia cessant in extraneo dot
te ex liberalitate, quem constat potius nugari voluisse, si pacta aspera, et tuo, seruabilia adiecerit; LicEt enim aliquando ex iusta causa superueniente huiuLmodi pactorum inobseruantia reddatur licita ; Attamen id non prouenit, qui vitietur pactum, sed ex praesumpta deficiente volatate paciscentis,que lex indubio, quoties de cor rario expresse n6ω- stat, praesu mit noluisse compraehendere casum omissum postea superuenientem. Datur exemplum magis ad pra-xim deducibile in pacto, quod in capitulis matrimonialibus apponi solet, ut
coniuges la certa Ciuitate, stat prouincia,
729쪽
eia, vel lom perpetuo habitare tenean tur, it aut si discedant, dos tanto minor constituta censeatur; Non dubitat enim Doctores de validitate istius pacti, sal
v i5sχ. coram Rotas inter suas dec. 73. quae est in ea facti specie reuocatoria duarum praecedentium editarum una parte informante; Sed si iusta causa intercedat, ob quam coniuges, vel alter eorum domicilium mutare cogantur, quia nempe insalubritas aeris, aut alia accidentia urgeant, tunc receptum p riter est , palii inobseritantiam reddi excusabilem, ut per Sanctea, Couar.,miam, et alios ubi una; Hoc autem non Prouenit, quia pactum vitietur, vel in ille reddatur , sed quia dispositio censetur rebus in eodem statu permanentibus, quibus propterea mutatis , casus rata quam omissus non censetur ex verisimili interionesiab pacto inclusus; Ide que si dotali; hos etiam casus explicet, atque in pactum deducat, neque agatur de dote quae tam in si abstantia, quam inquantitate suisset alias pra: scisso pacto coniti tuenda, tunc videtur pactum ser- iandum, quia deficit alias voluntas do nandi , etiamsi pactum nulla tutia causa vestitu ui sit, quoniam largienti res suas ex liberali are, non incumbit necessitas vestiendi cum causa legem quam ad ij- eit; Mut o sertius si tulia, et rationabilis causa intercedat ita paciscendi, quia nempe dolanti expediat pro eius, Vel suoru iii Obsequio, et consolatione habere dotatam, et coniuges in uno, et non in alio laco; Ae etiam considerari potest ratio a dolantibus etiam ex necessi a te adaptat ili , quod maior dos ci n. t itur cum praesupposito habitandi in uno loco qua ii in altero, ob maiores sumptu, , aliasque circumstantias; Adsensum enim cuilibet probatur, ut non tantam dotem quis constitueret ullae, Vel sorori vivere debenti in aliquo castro, vel paruo loco, qualitam constituit ei quae vivere debet in magna Ciuitate , ut pro uisc.2. ideoque satis iniquum,ac dolosum esset extorquere a d tante dotem sumptibus magnae Ciuitatis congruam, deindeque ad infelicem locum, ac inter siluas sub aliquo mendi cato praetextu inimicitiarum, vel insa lubritatis aeris se conferre, ut bene deduci tur in dicta deo. ψ73 . Rota ubi com
Hine in simili licitum fore dotanti Ecclesiam , vel cappellam , ad ij cere legem, ut si contingeret in eius collatione apponi manus per Sedem Apostolicam, vel Ordinarium,atq; coiiserri alijs,quam vocatis 1 tundatore, ac citra modum ab eo praescriptum , vi dos ab eo data cen seatur suspensa, ablata, vel diminuta, si mauit Rota in Fanen. Cappellaniae 22. v I 6 6. coram Rotas inter suas dees 94 Vidi etiam alias dubitatum de validi late pacti, ut vir teneretur habitare in domo soceri, attentis inimicit ijs postea obuentis, stante quod coniuges erant
concordes conuiuelidi extra ; Et quamuis quoad ea quae cohabitationem , ac matria.Gnis debitum percutiunt,crederem tunc coniuges a pacto excusari, Attamen quoad paciunt diminuendi dote exprς missis rationibus de illius validita. te non dubitarem ; in casu aurem dictae dubitationis Rota in Romana pactorum PMalis ri 27-uany Ios I. Gram Mestio
cti, sed ratione attentatorum, ac spretae inhibiti otiis,censuit coniuges cogendos esse ad ob eruantiam pacti, atque virum teneri reducere uxorem ad domu patris, quod nimis rigorosum visum
fuit Signaturae iustitiae, quae propterea committendo causam cum clausulis tractatiuis impedivit decisioni eflectum; Deal ji vero pactis habetur sparsim alibi, at g, in omissis poterit ex praemissis torumari iudicium.
730쪽
De Dote inviciosa , eiuslue materia , Nec non de materi Dotis excessivae, et hesiuae; Ac etiam dodote s audulenta, erronea, nulla,
vel reuocabili , Aut alias indebi
Et an ipsa Aia dotata faciat tuo casu
numerum, et partem in legitima. 3 βα- in dote inosi a data persona ea
frave , an irritetur in totum.
4 Vivente patre dotante nou datur actio de in cis Huod declaratur. s Aus Oa0ι Aliabus Grandis quibus legitimae portio non fu=cit reformaripos dos in eissa ultra legisimam. 6 Actis haec inussetosae dotis, an exerceripsi satim mortuo patre, consante tamen matrimonis pro quo ris esseonsitura, vel t expectanda mora viri, et refluitur satim vi pos te tempus attendi debeat ad regu ladam in eis ratem, ἀn illud moritis paterna, vel dorationis. 8 Hae et I actio se diaria,ct alia bona prius excutienda , sed qui MycontendenIes de legitima Mi rei, et veniant excipiencio. ς Exceptio ene uitatis , sis in ei imtis ini respiciens petitorium non re-mrdat in exequarisii, et possit mi arci Praefentia aliorum Uiarum absque consensu expresso dum dos excessis eo, simitur, an eis er iudicet in hae
ii Actis dein cisa dote quanto tempore praescribaru ra Enumerantur necies dotis exces ad plures e us,ae agitur de dos et i ua ra In contractu dotis datis Mesim ex ea. pite Dinoni, tam dotanti, Sm viro, Baan qualibet lae fustiat,vel dribeat esse υltra dimidiam .i Gomo probari possi in dotis G. si tutione. I s Dot dota per patrem , mel alium debitis
inuolutum , an reuocetur per credi. res tanquam data in fraudem, Gquod A in praeiudicium mulieris , sed non in praeiudium vitri constante matrimonio nis esset Ucis ram
ir Expenditur di rentia etir actio is inof issa detor Alys etiam consante
matrimonio aduersus Orum, et id non concedatur creditaribus .
i8 conclusio de qua num. 6. , ut actio de iues ei a sit exerribilis constante matrimonio declaratur, vi procedat ubidos consis in bonis,fecus in in premnia ,sedcontrarium verius num. 2 o. rq Alia conclusio de qua nu. I s. pariter dueclaram , vs procedat rite consi is
te in pecunia, secus in in bonis inea
contrarium etiam verius numici. , et 22.
zo Actio de in cissa exercetur per barmortuo dotante consante matrimonio, econuersu actio reuocaIoria,seu aeditatim ratione fraci is non exemeetur constante matrimonio indisin.
et a Reymbalis conclusio de qua num r9. τι creditores reuocent ex fraudis aedicto dotem e Mentem in speciebus consante matrimonio. 23 Dos Gla pse usurarium in specie, vel quantitate de loris per usura quae-Ftis, an auocetur per eos qui usuram
pter et uos non acquiruntur viserario, nec exeunt is dominio dantis, u