장음표시 사용
451쪽
423 HI svo RIARUM 1686. post Oenipontem ad suos rediit. Interea Carrasa II: - gedunum copias admoverat; p eratque illum cum admotis . aliquot legionibus Ave ae Comes protegato; qui , dum suburbiorum claustra superare nititur , glande iis, s Ali. . Φ'μβ piRmb Rςς-xur . Jacet oppidum, nobile em portum, in dextra Tybisci ripa adversus Marisum
confluentem, parum munitionibus tutum ; sed Turcae loci opportunitatem opulentiamque alacriter tutabantur , freti nimbosi tum coeIi, jam iamque ain petentis hjemis inclementia, illudebantque Germanis qui sine muralibus machinis N bellico apparatu illuc venerant. Hi pariter magnas inter se querela& mi lcebant, quod nullus sibi, circa Budam tot aeruca ti l. h. ''-β pq Pς β s 5ς ςt laborum modus, nulla tam . . maligno anni tempore daretur quies. Itaque legatus infelicem expeditionem, ex eaque sui nominis detrimentum Veritus , Zolnochium processerat, ari tes inde militaremque commeatum per Tybiscum amnem demissurus ; dederatque, usque dum rediret, rei urgendae negotium Comiti Wali pro legato ; Mhic acceptis arietibus moenia feriebat. Sed milites Ia- Orum M. h tum contemptu negligenter lib. uationes agebant, insidiis opportuni. Quod ubi praesidiariis cognitum , clam Uisio submittunt, illum hiis Is, ,--δ i moliendum adhortaretur . Extemis
mittitur. plo quatuordecim peditum , sex equitum cent riae tranare Danubium jusse; gressum vero sic temperare , ut concubia nocte Germanos aggressae, editaque quantam possent, strage, in urbem pervader
452쪽
ΤΟ. I. LI B. V. 429rent. Hos paullo post quinque subsequutae legiones, I 685.
quae primum agmen, si adversa uteretur fortuna , exciperet protegeretque. malim consilium hostis non latuit. Quamobrem Comiti Friderico Veteranio instructori exercitus mandat, ut cum quatuor equitum Iu Friderisus e. millibus ex adverso occurrat, agatque quicquid ex z. t i. ' 'occasione suaque fide esse ducat. Iter sub noctem aggressus, jam medium consecerat, cum antecur res nuntiant, hostem haud procul esse . Novit simul ex captivis, quos illi arripuerant, primum agmen devio itinere diu incertum errasse . In viam redeunti obviam fuisse alterum agmen, quod aliquot li rarum intervallo subsequebarur ; utrumque modo
simul quiescere, incertum quid sibi gerendum sit,
cum tempus abierit noctu hostem , ut imperatunia fuerat, inopinato aggrediendi; & ad Uisirium misisse postulatum, ut imperio eximeret dubitationem, regeretque anxiOS animos . Re cognita , statuit Hostem aggredi idem ipse consilium capere, quod eos fefellerat. IL 'luc proinde accelerat gradum. Casu per tenebras legionum altera deerraverat; cui revocandae cum classicum cecinisset, Turcarum speculatores, quid rei es set facile conj ectati, citato gradu suis renuntiant Inopius illus Gcrmanos imminere. Illi confestim, misto pavore ac pugnandi necessitate, arma capiunt, infraenam equos, in agmen coeunt, nulloque, ut in sebita re , certo imperio, prout quisque coaluerat globus, in hostem movent. Verum vixdum congressi fugantur , secumque auserunt submissas identidem turmas , igna-
453쪽
4 3o I sPORIARUM.1686. ignaras quid timerent & quibus cederent. Germani Vagat . vestigio insistunt, unaque in stativa ingressi obtrun- MI .noa ςδΠx armatos , quingentis adhuc inermibus, pluria
potitur praeda. bus nondum instratis equis potiuntur. Duo Jani-zarorum millia reliqui major pars ad primum tumultum fuga se subripuerant) in proximum Vicumniat, ae tandem tenui Vallatum aggere etagerant , armis Si quali- cedit' cumque munitione loci se defensura. Obstitere atroci pugna, nec sine sanguine ; pulsi tandem profligatique mortem aut vincula subjerunt. Inde Germani Germani in ρυ- ad colligendas manubias essus. Et Turcae clim n damst dissu minem insequentem viderent; rati, id quod res erat, Turca eos praedo eos incompositos praedabundosque pervagari, sistunt bundos in castris sugam, ac se invicem adhortati ut hostem , nihil mum ' nus quam se redituros timentem, opprimerent, ς 'stra repetunt . Clamor ab excubiis sublatus palatis nunciat cavere sibi . Quo audito, unusquisque diLFit pri eurrit impavidus ad suum equum, & nota fgna; quod nonni s a veterano milite fieri potest. Composito agmine extemplo Turcis occurrunt& hi ni-Qua 'rea victi. hil remisso animi ardore, quamquam diversa opia nati , ruunt in praelium, utrinque novo oblato dis crimine auctis odiis. Atrociter sed non diu certa- Εοι Germaal in- tum , mora prius, mox pulsa fugataque Turcarum sequuntur. acie. Germani obstinato cursia tergo adhaerent, existimantes Danubium, qui in proximo erat , inte cludentem fugam eos sibi ad occidionem praebit riserius M/M mm . Iam ex alto ia ripam oculis perveniebant,
454쪽
obseptam vident. Uisirius istud decem erant cum aliquot campestribus machinis armatorum millia )ponte traduxerat, cum p mi dis pridie legionibus Segedunum auxilio iturus. Eo aspectu Ueteranius haud parum commotus, equites jussit fraenos colli Veteranius uidbere, vocatosque circum se tribunos paucis alloqui-.agendum consist-tur . Plus viginti passuum millia a nostris discessi 'mus, Comilitones ; illuc proinde dissicilis reditus, Elui concio. imminentibus a tergo Turcis, atque infesto itinere insidiaturis. Et si pugnam capessimus ; tribus singuli, ut visu aciem ipsam metimur, minimum congrediemur . Quid igitur in hoc rerum discrimine scientiae militaris est Nostrarum copiarum paucitas a pugnando deterret ; suadet virtus. Quid horum ad se inclinet sententias nostrast Non hic ego desperationem inconsilium adhibendam censeo; quae quidem exacuit nonnunquam animo sed dc nonnunquam demittit. Una nobis ratio, una belli prudentia audienda est.Ad hanc ego, si me dicendo praeire vultis,pertinere nunc arbitror non pugnare modo, sed dc pugnam lacessere.Idque non ut vocanti fortunae pareamus, sed quia plures opinione hostium confligemuS,quam re vera consistimus.Ignoti adhuc sumus numerum recem sentibus,notissimi strenuitatem expertis; nec nos credunt , dimidio prope, quibuscum pugnavimus, copiis minores , duas de se dudum victorias retulisse . Hinc vero ut iis accrevit fides, majori nos esse multitudine quam sumus 3 ita nobis, majori esse robore putandum est . Utraque opinio, quae semper in
455쪽
43a HisTORIARUM 1686. bello maxime valuit, certo mihi portendit omine , hostem iterum profligatum iri; nos, ingenti periculo feliciter explicato, gloriae & praedae compotes fo-Duces Ueremust te. Ducis sententiam ad unum omnes sequuti sunt.
Itaque dato equis ad reliciendas vires, quantum II-cuit, tempore; instructas legiones lento gradu promovit . Uisirius, ubi vidit nullum Germanis peditatum ess suum cum machinis locat in adversa fron- Instristur utrin-te , equitatum omnem ad laevam seponit ; nam de que ad pugnam tram palus tegebat. Ipsum jubet circumflectentem ct i σq equos petere hostium latus, ac simul a fronte pedites inserre signa, ut ancipiti pavore acies distracta certam cladem acciperet. Terruit ea res GermanOS, veritos, si Turcarum numero accederet ars, actum de se fore. Sed Veteranius consilio non magis audaci quam necessario amovit periculum . Dat Castel- Veterami μβς llio tribuno quatuor testiones, quas densatis ordini-
e.issilium. bus in hostilem equestrem aciem inducat, priuiquam
pedites committant pugnam ; jusso, non inde reced re nisi victorem. Si forte iniquo Marte discrimen cadeat, spondet se in tempore, quantum fas esse ducat , suppetias missurum . Caeterum adversantium multitudinem qquet parta tot victoriis strenuitatis fama , effectu superet. Extemplo ille calcaribus subditis in hostem fertur; qui ut veniebat lunato gyro
Initur prasiunia extenuatiS ordinibus , haudquaquam impressionem quod describit r. sustinuit, qua parte primum data fuit. Verum cito quadrantes se reliquae turmae Caesarianos circumdant, atque atrox accenditur pugna. Tum vero apparuit,
456쪽
1ΤΟ. I. LimV. 43 sqvid possit in praelio praejudicata militum opinio.
Hi undique agitare equos, gladios vibrare, jugulum petere . Turcae admiratione sortitudinis suspendere initio animos, mox comprimere, tandem demittere ; de illi eo magis urgentes, feriendo obtruncandoque, ubi confertior turba, se se immiscere; quoad turbatos dissolutosque in fugam conjiciunt, multaque caede ferociter insectantur. Pedites ad ineundum Sc ipsi proelium maturaverant gradum λ non ,
prius tamen illud aggressi, quam fugatis equitibus, se seque eorum praesidio denudatis . Id ipsis plurimum dejecit animos ; sed cum adesset Visirius , fecit imperium de majestas viri, ut non penitus abjecerint. Laxatis tormentis, Germanorum pauci sagittarii, qui frontem constituebant , sublati; Sc alii periculo &suorum taede irritati , collatis fgnis ad manus v niunt. Caeteri equites simul, qua possent, celerrimo cursu turmatim admittunt equos. Turcae primum Impetum retudere, factaque utrinque clades .
At ferocientibus hostium equis adeo divisi proculcatique, ut, cum prope indefensi paterent minacibus gladiis , postremo terga dederint . Duae Iani r rum legiones , quae in medio erant, diutius adversus sagittarios se tenuere ; donec quadringentis suorum interfectis in pedes de ipsi se conjiciunt. Gem mani parum prosequuti pulsos fugatosque sunt, lassitudine consectis equis. Collecta praeda abductisque tormentis cum aliquot militaribus signis Segedunum repetunt , ubi malis, quid iis accidisset, anxius, ab Tom. I. I ii ar-
pus Peditatat aeriter dimicat.
457쪽
Seredunt Prato. rem ad dedisione
sui deterritus Dor m clade amnuit , O quibuspoctis .
ceptam cladem trays Drausigreditur.
armis quieverat. Nunc reditu ac victoria laetus praetorem ad deditionem vocat. Is e captivis, sponte
in id rei sibi dimissis , cognita suorum clade, pactus praesidii vitam, libertatem, & quantum pos set unusquisque rei domesticae secum ferre, oppido
cessit. Visirius reductis in vetera castra fugientium reliquiis, firmatisque novo milite clarioribus inferioris Pannoniae , quae sibi supererant, urbibus, cum omnibus copiis Dravum trajecit . Itaque succedenti in eam regionem Badensium Principi quinque Ecclesiae oppidum, Darda , Siclum sponte se dedidere. Caposuarum quoque tolerata sex dierum obsidione in ejus potestatem venit. Mox legiones in hiberna deductae finem laboribus invenerunt. Eadem armOrum fortuna Venetos hac ipsa aestate sequuta est. Militem multa pecunia ex Italia Germaniaque collegerant ue e SVecia, ubi Regi suo merebat legati m nere , adduxerant Comitem Othonem milhelmum Koni marchum , qui terra bellum administraret. Dum huic apparando impenditur ab iis cura ; Turcae ad suae classis praesectum; qui ne sine aliquo militiae duce Peloponnesum desereret , hiemis tempus illic traduxerat; primo vere ad octo millia convenerant . Consilium erat , priusquam Veneta rediret classis , quae Corcyrae hjemabat, Coronem, Zernatam, Chielaphamque adhuc ruinis patentes recuperare , totamque expedire provinciam, dejectis hostium praesidiis. Laconiam ingressi populatique, Incolarum catervas, saltum insidentes ad obsepiendum iter
458쪽
Τ O. . I.: L I B. . 4 3 siter , primo aspectu fugant , Chielaphaeque succem 1686.
dunt cum sex muralibus tormentis, adeo militiae ruis chim ramiη-des collectitia quippe Indigenarum turba ut nec νε ηι se. in animum induxerint oppidum circumvallare, nec moenia, quamvis tenui compage, arietando eve tere sint assequuti . Id praesidiariis fecit animos ad ea retinenda ; cum praesertim quidpiam extemplo Veneti oppidum militum submisisset Laurentius Venerius praetor m 'jorum navium, tunc ea litora casu legens ; Se Marinus Grillus oppidi praesul injiceret spem, actutum Maurocenum Imperatorem , cui, quid Chielaphae periculi adesset, misso myoparone renuntiaverat, surpetias adducturum. Nec facta evanuit spes. IS enim μινοereus tam accepto nuntio , statim quinqueremium classem 'fistrict conscendit, quatriduique navigatione ad eam oram V 'decima obsidionis die quatuor millia quingentos milites exposuit, prima luce ad hostem iturus. Sed hic, audito Venetorum appulsu, tacitus eadem nocte ce Υ.rea audita Ieriter adeo se corripuit, ut in itinere machinas, quae riviis . ad p-- moram faciebant, Venetis praedam reliquerit. I trorsus reductis copiis, traditisque Ismaili armorum praesecto, qui supervenerat; maris praetor pedibus se ad classem retulit, quam ByZantium ineunte hje- me dimiserat hibernatum . Maurocenus acceptis iterum in quinqueremes legionibus ad Leucadem proras direxit, quo suas reliquas Sc auxiliares copias comvenire jusserat. Affuit cito cum OneraritS bellicisque Mamberaria.. navibus quicquid in Corcyra Lancinthoque insulis cadem ad collige- manserat militum;& aliquod Venetiis supplementum , et i I ii a cum
459쪽
queremes decem peditum centurias I prope dimia quatuor Romanae; nec ita multo post totidem Auxiliares ab Etruscae, unaque oneraria decem de ipsaecenturias ad φ verint. reliquum exercitum adjecere. Multis ibi sermonibus agitatum , quo bellum ferendum esset; poscentibus aliis Candiam , aliis Euboeam et illam Turca- De re gerenda ista rum negligentia, populorum desiderio, ut fereba-
r.int, ein qua di xur imp ribus quamquam Viribus ab occupandae 1pectae si leuoa,quia non alienam;hanc opportunam,nec resistendo parem;
iis h. '' prout quisque , ambitione aut credulitate, melioris auctor consiliἰ censeri vellet. Litem Maurocenus diremit, fatus : deducenda e Peloponneso praesidia , si alio procul inde arma inferantur. Non enim quae hactenus illic Reipublicae pareant oppida , ea esse , quae si auxilio destituantur adversus ingruentem pr vincialium impetum quod vel dudum experti su Maurorenῆ ρη. rant stare suis viribus possent. Cum igitur alteru- να vitai h. trum statuendum se . vel scilicet ad retinenda , quaereat. in potestatein venerant, oppida, bellum, ubi commotum jam fuit, urgere; vel eis dimissis, alia quς- situros , in diversam partem transferre 3 absurdum videri , quae in manibus habeas , deserere ut spem sequaris , istamque aut vanam aut minori intentam utilitati. Nam quae de Candia dicuntur , utcumque vera sint, illectura, si sapiar, neminem ad eam temtandam. Per se quippe nimium vigere arcem munitissimam ; & si negligenter custoditur , facile ad pri-
460쪽
ΤΟ. L LIB. V. 43 primum hostium conspectum negligentiam abjici;
eoque diligentius, quo prius in culpa . Civium autem in Venetos benevolentiam nullum facinori dare momentum posse, invalido semper ac timido ad res novandas inermi desiderio. At Eubaram quis Pel ponneso opportunitate , amplitudine, emolume tis parem dicat Igitur a superioris anni sententi non discedendum videri ; M si tunc prudentis filii, eam selegisse ; modo esse, non mutare, sapientis. Cuncti annuὸre . Adhuc tamen ambigebatur, quam primum in provinciae partem inferenda essent arma . Maurocenus Patras, aut Rhium , aut omnino aliud quidpiam occidentalis orae, utpote Ceptialeniae Lacinthoque proxima, circumspectabat. Sed Κontgsmarchus multo sermone disserens: longius distractis legionibus, non secus ac si in remotioreS, quae dudum rejectae sunt, insulas deportarentur, quicquid jam subegissent , in discrimen adduci: Messeniam monuit prius armis obsidendam, in quam Corones
aditum permuniret, Se unde Laconia commode teneretur . Placuit dictuin , omniumque assensu ea decernitur . Datis itaque Laurentio Venerio quatuordecim bellicis , duabus incendiariis navibus ad obsepiendum Hellespontum, impediendamque peragaeum de Ionium mare Turcis navigationem , ὁ Maurocenus Navarinum , portu amplo tutoque Pinportunum , proras obvertit. Est in Messeniae litore,
ubi supra Cypari lsum sinum in occasum vergit, al-t3 Iupes; quae in pelagus prominens , obici tu molis ab
pars prius petenda, disputatur .E Koni marchisententis Messenia statuitur. Veneti Navarianum obsident. Oppidum describitur a Disit jgoo by Cooste