Johannis Gersen ... De imitatione Christi et contemptu omnium vanitatum mundi. Libri 4

61쪽

ribus Seniorum suorum lectitatum minime condere potuisset. Sed unde, inquis, Venit in mentem Trithemio, ut Thomae ficticio librum saepedictum tribueretr nimirum quod Trithemius opus suum de scriptoribus Ecclesiast. ediderit post excusium Nurembergae sub Thomae nomine librum de Imitatione Christi. Cumque hoc opusculumThomae sui temporis adscribi non posse videret, alium exstitisse Seniorem existimavit. Adfine est huic argumento,illud quod cum que sit, quod de codice Bibliothecae Augustanae, Matthiae Farinatoris manu eXarato, Thomaeque inscripto , magnificis verbis , magis quam veris enarrant adversarij. Ut enim exscripserit Matthips, certe Thomae. adscribere nequivit, quem aetate longe pr cessit. Erat Farinator Carmelita Germanus, ob

egregias 4nimi dotes Johanni 11. Pontifici inprimis carus, cujus jussu s inquit Possevinus in Apparatu) digessit libram moralitararim, quem praenotavit lumen animae fidelis , in septem distinctam capita e Patribus, e Doctoribus, Thi losophis, Poetis atque Oratoribus, sec. tal1a molientem non apud vulgus, sed apud supre

tum existimas, milector 3 tuum hic judicium

62쪽

expecto , Interinasi meum non displicet, tam

variae litteratutae hominem non crediderim fuisse tricenario minorem.

Cum igitur Johannes 11. Petri Cathedram Occuparit ab anno I3I6. ad I333. sequitur natalem Farinatoris, qui illi per id tempus in

pretio fuit, ad annum circiter I 3OO. referen-ciam esse: talem ac tantum virum anno circiter I3OO. natum, quis porro existimet alienis

libris exarandis fuisse idoneum post annum I 44 I. cum Vix ac ne vix quidem tamdiu suta perstes esse potuerit 3 id qui in animum induxerit , inducat quoque per me licet Thomam esse auctorem libri de I miratione, fabulas fabulis congerat, numquam me adverserium

nanciscetur.

Attham,quam dissicilis fuerit ante inven-ram artem typographicam novorum librorum distributio atque propagatio in varias Orbis plagas nemo nescit. Nec id quibusvis libris contingebat, seiu his solum quos auctoris dignitas commendarer. Atqui initio Leculi xv. cum necdum Thomas orbi innotuisset, ut pote juvenis, ac ut ita dicam, nullius nominis, habebantur exemplaria libri de Imitatione in singulis ferme Europae regionibus. Exstabant in Superiore Austria in Monasterio Mellicensi procul a Monte stan-

63쪽

ctae Agnetis dissito, exstabant in Alamannia, illud scilicet quo Frater Benedictus ustis est in suo apographo exscribendo tempore Conis cith Basiliensis. Exstabant in Gallia plura, Mquidem unum , quo usus est ille qui Helainbversionem Gallicam adornavit an. M. CCCC. XLVII. CujuS autographum habetur in Biabliotheca Patrum Praemonstrat. apud Ambianos , in cujus autographi fine haec leguntur. Eι la parfaue imitation de J E s u s-CHRIs Τ, contem' de Dates in vaniter δε monde, traxi te de Latin en Francois en laviste de Melden au mois de Fevrier I'an mil quatre cens quarante ept. Habebatur & aliud in

Bibliotheca Comitis Engolismensis anno i 67. Denique ut ceteras regiones sileam, plura habebantur in Italia, eaque, quod observatione dignum est, reliquis longe vetustiora, Aronense, Cavense, Palidoronense, quod annos amplius CCL . praefert, Olivetanum quod ab hujus ordinis visitatore longh post scriptum apographum , cuidam Monacho

concessum est,anno M. CCCC. LXVIII. quod nobis pro sua humanitate e suo musaeo commodavit eruditi T D. de Sarat Hilaire. Qujs porro existimet opusculum decimo quinto saeculo conditum, ab homine per id tampus

64쪽

obscuro, qualis erat Thomas, in tam varias tamque ab invicem dissitas regiones deporatatum esse, atque in scrinio Comitis Engolisimensis, litteris prae vetustate caduciS eXaratum reperiri potuisse ES. IV.

Librum de Imitatione Thomae abjudicant Censorius index supellectilis Comitis Engobsinensis . codex MSS. an. I so.

Editiones vetustiores . .

. ' ,

Consentiunt monumenta publica privatis instrumentis ad fidem faciendam antiquitati opusculi de Imitatione, eaque non ex quovis archivo petita, sed ex ipsomet re gio Rationario. Exstat illic inventarium supellectilisJohannis Comitis Engolismensis,in quo recensetur libellus sacer prae vetustate caducus his verbis. Inventatre des Imres troaver en Parmoira de seu Monseri eur, te premierjour de ora I Dr. Tum statim fol. s. verso, articulo I. La imitation de S. Eernata avee pluseursonasons O devotιons en papier, ea leti I com-

65쪽

manes bim eaduques, commen ne an premi eroiiset. Deus ominipotens ra iam totale , honorabili sique. Nihil igitur cunctandum, quin codeX aevo Thomae caducus Thomi annosior fuerit, si quidem chartae in scrinio Principis studios Eadservatae,caducitatem tam cito contrahere

non possunt , subinde vero cum illud exemplar non fuerit Archetypum, e aliquo Vetustiori exscriptum esse apparet. Neque officit quod nonnulli vitilitigandi magis quam veritatis indagandae studio effutiunt, libello

de Imitatione non istud esse initium, Deus omnipotens, praeter quam quod enim inerant huic codici precationes aliquot piae, ad quarum primam quae his utique verbis inchoari poterat istud principium referri posset, fero evenit, ut ubi caducorum librorum primae ac novissimae chartae interciderint, aliud tum demum principium aliumque finem incolu

mes quaterniones exhibeant.

Sed quid ego iis diutius immoror λ. is erat liber de Imitatione Beato Bernardo Vulgato errore non semeI adscriptus, hoc est, ipse ille de quo contentiosum funem tamdiu ducimus, quae res & per se perspicua est, & vetustioribus editionibus comprobari potest. Siquidem earum pleraeque omnes, facta Veα

66쪽

Iriti adversum Τhomam conspiratione san- RQ Bernardo autJohanni Gersoni istud opus constanter adscribunt. Nimius sim in eis scrupulosius recen- sciridis, sed una fuerit instar omnium editio Gallica anni 1 s . aut altera Latina Cra ipso anno Nurembergae evulgata, quae 'Τ ambae eo probabiliores videri debent adversariis, quod Thomae Malleolo impense faveant , hac adhibita cautione, librum nimirum ea tenus tributum esse S. Bernardo Ab

bati, aut Johanni Gersoni Cancellario Pati siensi., Iis accedit codex ille elegantissimo calamo ς aratus an. I 6 o. quo Johanni Gersoni lita V ber inscribitur, superstite ac tum maxime efflorescente nec quidquam reclamante Thoma. Qui enim tam luctuosam orbitatem tacito pectore tulisset piissimus parens, si istud opus legitimum ingemj sui partum es.se sensisset Rursus clim is codex ex alio desumptus sit, non obscure conficitur Thoma in vivis agente librum de Imitatione non esse

illi suppositum.

67쪽

Auctores nihilo juvare causam

Lempensem. Conducant licet testium nubem, ac magno verborum apparatu testimoniorum an fabularum plaustra congerant, non

conficient umquam ut id effectum sit quod factu impossibile esse demonstravimus, aut Τhomam esse auctorem ejus libri,qui pridem

ante e jus aetatem in lucem publicam exierat. Verum ne ea controversiae pars indicta abeat, aut eam a nobis consulto omissam Conquerantur, paucis illam hic expedire juverit. Non decertabo tamen rationibus,

quin prius egerim praejudiciis, quae adversum clusinodi testimonia militant, nec pau-Ca , nec levia. Constat enim inprimis ex editionibus aliisque instrumentis superiore g. laudatis Thoma superstite usque ad annum a ' . librum de Imitatione Samsto Bernardo autJohanni Gersoni adscriptum esse.Rursus clarissimus Fronto Canonicus Regularis, studiosissimus Malleoli vindex, fatetur aevo Trithem ij rem fuisse obscuram , tametsi Trithemius, qui librum de viris illustribus Germaniae edidit anno a 's. & curatores

68쪽

editionis operum Sancti Bonaventurae, eoAdem anno librum Thomae abjudicarint. pri mus , quod ego quidem sciam, Pirxamerus Carthusiensis Germanus, vir haud satis diligens, ut fatetur Rosv veidus, eam lucubra tionem Thomae supposuit anno Ig9 . ea quam supra attulimus cautione, eatenus librum tributum esse Gersoni. Qui deinceps testes adducuntur, aut domestici, aut partium studio addicti plerumque sunt, ut vel

inde exauctorentur.

Sed ut illis eam injuriam non irrogemus, quantum momenti insit eorum testimoniis perpendendum est. Agmen ducat Buschius testis , ut quidem videtur Thomae comparac sodalis , cui succenturiant recentiores plerique, qui pedibus manibusque in eam quam refellimus sententiam abierunt. Contigit sinquit Buschius ante paucos dies sivi obiaius f hannis de Oumeden y ut duo Fratres nota biles de Monte sanctae Avetetis prope Zavoltas, ordinis nostri dictum Priorem nostrum super certis rebus consulturi in Vindeshen advenirent, quorum unus Frater Thomas de Xempis, vir probatae υitae sanimum advertito) qui plures devotos libros composuit, videlicet qui siequitur me de mitatione Christi cum aliis nocte insecuta μmniam vidit praesammfuturoram. Vereor ut risu eXci-

69쪽

pias , mi lector, eam intempestivam, tam quae ineptam narrationem , quid enim huic libro& somnio , Qvjd denique Buschius tacitus

praeterit ceteras Iucubrationes, unam de qua Controvertitur dumtaxat recenset; Certe aut vanus sum augur , aut tam incomposita , tam

ambigua, tamque affectata diligentia falsi

suspicione non caret. Non temere igitur adfirmare ausim, eam parenthesim alicunde accitam ; atque assutam Buschio: nam ut sileam Franciscum T Iensem Canonicum Regularem diserte profiteri, nulli eorum qui cum Thoma vitam agitaverunt curae fuisse res illius gestas me moriae prodere i ut omittam Auctorem ano nymum qui in se receperat indicem opuscu lorum Thomae contexere , aut fidem non exsolvisse, aut libelli de Imitatione non meminisset ut dissimulem continuatorem Chroni ci Montis sanctae Agnetis ne verbo quidem

tenus id innuisse: Georgius Heserus non postremus Malleoli vindex testatur Buschij Chronicon lectum esse Trithemio, ab eoque laudatum sub nomine Arnaldi de Busco, qui si eam parenthesiim in eo comperisset, Thomae juniori s ut vocatὶ favisset haud dubie impensius. Spuria ergo est illa parenthesis,

temeraria aliqua manu Buschiano chronico inserta.

70쪽

sed cedo sponte de gradu isto,ita licet senserit Buschius , eum ego animi falsum esse contendo , errore eo magis venia digno quo 'Thomas librum edidisse fertur de Contemta Ptu mundi, qui erat titulus ejus, qui nunc vulgo dicitur de Imitatione. Visebatur insu- Per codex manu Thomae eXaratus anno 14 I. cum sua subscriptione. Hinc que orta apud Germanos suspicio Malleolum auctoruxem esse ejus libri qui omnium manibus ter Batur. H. ec prima mali labes, hic fons hallu cinationis, hic scopulus in quem impegerunt Thomae Patroni. Neque vero mirandum Buschium si tale quidpiam scripsit , adeo turpiter offendisse, Cum & nostra aetate vir cetero quin diligentissimus in re non minus nota deceptus sit. Scribit enim in observationibus ad librum 3. epist. Petri Cellensis epist. I. utrumque Coenobium Sancti Crispini Suessionensis, esse Benedictinae familiae , chim tamen eo-xum alterum sit Canonicorum Regularium

quanto magis Buschium, qui neque ingenio neque diligentia clarissimo huic viro compa rari potest, in re per id tempus obscura Teste Frontone ) hallucinari pronum ac facile fuit ZEtsi vero Buschio denso agmine succen-