장음표시 사용
111쪽
13. Ex bono motivo honestoque fine licstum . est sibi malum optare, non vero ferre. 4biae,
1 Inuidia est inordinata tristitia, qua quis dolet de bono alicuius, non quatenus est bonum illius, sed quatenus videtur diminuere propriam excellentiam. Est peccatum ex genere suo mortale, S contrarium charitati, quia charitas gaudet de bono proximi inuidia vero tristatur de bono proximi debetque connumerari inter peccata capitalia, quia ex ipsa tanquam ex capite multa alia peccata, Vt odium proximi, susurratio, detractio 3 c. originem ducunt ibid.mιm. I as Acedia est tristitia, seu tardium rerum spiritualium , ut si quem taedeat poenitentiam agere ex quadam poenitentiae nausea, aut si nollet con .cionem haberi, aut ieiunium esse ob dissicultatem ieiuni j. Est peccatum ex suo genere mortales, charitati oppositum appellat hirque capitale ex ea enim oriuntur, odium spiritualium , ancor,pusillanimitas, desperatio, torpor: potest ta- naen reddi veniale ex leuitate materiae. uom. 2. fol. 2I2.num. I.θ seq. 26. Discordia est inordinata dissensio volunta tis a voluntate alterius, cui consentire deberet, ut si proximus velit aliquod bonum , tu vero sine rationabili causa cupias ipsum eius boni conse cutionem non obtinere. Differt a contentione veluti 1fectus a causi , cum contentio originem trahat a discordia seu dissensione volunta- tis. Est autem contentio altercatio verborum cum aliquo contra eritatem ad ipsam veritatem oppugnandam in sicut discordia est peccatum mQrrula ex suo genere, ita etiam contentio, quam
112쪽
quamquam per accidens reddi potest veniale. t m. a. . 2S3.num L. qq.
Vide, .Moniales,Religiosi, Monacterium,
Vide, Moniales,Religiosi, Mona Ierium.
Cleri s. Vide, Censura, Excommunieatio, inficium diuisum, ordo, su pensio,Degradatio. r. Clericus significat sortem seu haereditatem, eo quod Deus peculiariter sit illius sors siue pars: obligantur plerici gestare habitum tonsuram: nec Excusatur a peccato mortali, qui initiatus maioribus ordinibus, aut habens beneficium,non gesta tonsuram vel habitum ad longum tempus absque iusta causa. Peccant ergo a fortiori cleri-- ci gestantes arma absque iusta lationabili cau
a. Debent praeterea clerici initiati sacris ordidinibus recitare horas Canonicas,& seruare a
3. Clerici exempti sunt a laica potestate ibid. num. 9 om. 2fl. 4.num. 2.9 seqq, η. Clericus qui primam tonstaram eo tantum fine recipit , t fruatur priuilegio clericali, non peccat mortaliter um.1 VH Uu M. I Q. Coad
113쪽
Coadiutor, Coadiutus, i Vide, Dictributiones. Commodatum. r. Commodatum quasi datum commodo aIterius est contractus, quo res alteri concedit ad certum sum. Ad commodatum requiritu cmutuus consensus, ut tradatur gratis commodatario ad aliquem certum usum, ad certum aliquod tempus expresse, vel tacite in praeterea Cdomini una commodati perseueret apud commodantem consequenter si pereat absque culpa commodatarii, non pereat commodatario , sed Commodanti. Tenetur autem commodatarius ad restitutionem ex leuissima culpa, cum commodatum celebretur in fauorem solius commodatariIdi accipientis , de casu autem fortuito non tenetur secluso pacto , culpa in mora. Om.2fol.923 num. θ seq. a. Expenta ordinariae factae a commodatario,
durante tempore contractus commodati, pertinent ad commodatarium. nam cuius est commodum, eius etiam cst onus cincommodum. Extraordinariae vero pertinent ad commodantem, modo non fuerint leues exigua .rbia.nuπλ.A..
Concubinatus, Concubinarim. Vide V.Fornicatio simplex.
114쪽
Vule v. Poenitentia, Contritio atisfactio, Ma νἐ-moniam, Sigilium, Censura,Sat actio Excommu
I. Confessio est legitima sacramentalis ae-cdfatio de propriis peceatis facta Sacerdoti, ad
obtinendam remissionem peccatorum per absoluti csnem tom. I fol. IOOzum I.
Sex decim conditiones ad confessionem solenta Doctoribus enumerari sub his versibus: Sit si tix, humilis, conssio pura fidesis, Atque frequens Auda, o discreta,libens, vere
Integra,secreta,ct ac mabilis,accelerata. Fortis, is accusans, ct sit parere parata. Hae conditiones reuocantur ad tria capita. Primum est, ut confessio sit integra. Secundum, ut fixdolens. Tertium,ut sit vera, leu pura ibid. num. I.
2. Puenitens circa peccata mortalia tenetur tantam inquisitionem piaemittere, quanta iudiacio prudentis viri iudicatur lassiciens ad omnia, peccata in memoria reuocanda non tamen idcirco tenetur maximam diligentiam adhibere ad huiusmodi inquisitionem,siue examen, sed lassicit mediocris Neque similiter tenetur poenitens peccata sua scriberes, etiamsi habeat lubricam memoriam sicut neque tenetur statim confiteri, si proideat fore, ut nisi fatim confiteatur, peccatorum obliviscatur ibid nuri ici,ser. 3. Qui eonsessus est , non praemisi examinci Conscienda. D tenetur ad iouam confessionem peccatorum, etiamsi suam negligeat iam perae
115쪽
rit in consessione,& a Confessario absolutionem obtinuerit, dummodo tamen Consessarius non suppleuerit desectum examinis, echiligentem interrogationeri; non tenetur tamen Consessa, ius poenitentem linterrogare , nisi aduertat,p nitentem silere peccatum per inaduertentiam, vel per obliuionem inculpabilem. rom. I fel. I92. . Iaeres, an Consessarius debeat poeditentem absoluere, quem certo nouit mentiri, dicendo se conscienti cxamen praemisisses Respond. negat tu , nam impenderet absolutionem indigno ibi .numA.
s. Confossio sit simpla , id elicialis , ut superflua prie termittantur, amputentur inutilia, caretque poenitcns, ut clare distit, te sateatur sua peccata, ita ut Confessarius non solum illa intelligat, quoad numerum , verum etiam quoad species circumstantias, dubia tom. I fol. Is
s. Sit humitu, ita ut poenitens peccata sua cum humilitate fateatur,ocum debita corporis compositione, v. g. genibus laxis,& aperto captie; iu ualida enim esset confessio illius qui peccata sua fateretur , di iactando in gloriando in peccatis.
. Sit quoad intentionem , ita ut non fiat. ob prauum finem, sed potius spe remissionis obtinendaeacu placandi Deum. s. u eres, an peccet mortaliter,qua alteri confitetur peccata mortalia,& grauiora , ut retineat bonam famam apud priorem Confessarium, cui tetigit solum cui ora peccatay Respond. non peccare mortaliter , nisi finis su mortalis ibid. sit
116쪽
'. Sit fidelis, id est vera,& sine fallacia, Veceptio ieci ita ut mendacium in confessione prolatum circa materiam necessariam sit peccatum INOrrale, irritamque reddat confessionem. Simili liter invalide confitetur , qui maior m num rumpeccatorum mortalium in confessione exprinni, quam reti a commiseru,nisi bona fides, aut si , plicitas cum excuset ibid.num. is seq. IO. Sit frequens, non quia necesse sit necessitate med ij, vel praecepti confiteri Lepius in anno ac extra mortis periculum , aut extra tempus suscipiendae Eucliaristia , sed quia opus consili est,
saepius confiteri ob magnas utilitates iberes fruct us,qui ex frequenti confessionis lacramento percipiuntur tom. I fol. Is .num. q. ar Sit nudata est non palliata, aut verborum obscuritate Linuolucris velata ibid.uum . .
ΙΣ Sit discreta scilicet ut poenitens ligat Consessarium eruditum, & probum,qui sciat dis cernere inter lepramri lepram , deinde ut eaute confiteatur sua peccata , prete sertim impudica&Carnalia, non descendendo ad singulos actus, qui tanquam media & principia ad peccata completa solent adhiberi, vi sunt tactus Doscula respectu copuli, sussicit enim explicare copulam tacitis osculis, tactibus, qui copulam pra cesse-iunt ibi fol. 9 s. num i T. I 3. Sit libens, ita ut adsit voluntas, intentro confitendi,&vt confessio fiat cum omni voluntario excludente quodlibet inuoluntarium ibid. I . Sit vererundata est, ut poenitens crubescat apud seipsurri de torpitudine, foeditate animae proprias non erubescat tamen confiteri peccata ilia δε hac occasione obseruate dese consessa - . ius,
117쪽
rius, ne poenitentem deterreat verbis duris Se asperis, ne illum retrahat a confessione ibid.
I Sit integri, ita ut omnia peccata mortalia unquam alias confessa , sigillatim exprimantur.
Is Sit secreta, id est secreto fiat, Toli Sace doli: unde nemo tenetur per se loqvcndo confessionem facere per interpretem illicitumque est, saltem subveniali confiteri peccata alio audientemam absque iusta causa prodigitur fama propria ibi .num. 24 9 seq.I7. Sit lacrymabilis, non quod adripsim re anirantur exteriores lacrymae , ed quia necessarius est internus animi dolor tem I fol. I96 'ium. 26. II. Si caecelerati, ita ut peccator sua crimina quam primum confiteatur, non est tamen necesse ut peccator statim post peccatum confiteatur L
I'. Sit fortis, ita ut poenitens non te sinat tentationibus superare ad negligendam,& omittendam confessionem , vel ad aliquid prae pudore, vel timore in confessione taetermittendum.
2 o. Sit accusans, ita ut poenitens se accuset,sba que imputet peccata, non vero ea laudet,aut excuset ibi .num. 2, a I. Sit parere paratacta, poenitens paratus sit obedire Confessario in his , in quibus tenetur obedientiam pCestare , ut in vitandis occasionibus, in acceptanda poenitentia,&c. ibia.num. O. 22. In confestione necessario explicanda sunt peccata quoad species morales, non autem quoad species physicas, non nimienetur species animalium explicare,qui peccatum cum animalibus commi
118쪽
commisit specie diuersis, neque explicandi sunt
'actus non interrupti circa eundem em,&qui peccauit diuinando, satisfacere videtur dicendo Ie toties peccasse diuinando,quamuis non exprimat id,per quod diuinauit rom. I flayn. m.t.
Aperienda est circumstantia in consessione , propter quam peccatum mortale fit veniale, e contra Similiter exponens se periculo alicuius peccati, tenetur illius circumstantiam fateri,V.g.concupiscens foeminam in communi, tenetur in confessione dicere se sciminam in communi concupivisse, aut aliquam , cuius statum ignorabat.Et si huiusmodi tircumstantiam mortalem poenitens oblitus sit in prima confessione, tenetur illam in alia confessione iterum explica Te, Suntque omnia peccata mortalia distincte explicanda quoad nu merum sufficiet tamen noverbo fateri numerum peccatorum unius speciei, puta, toties peieraui,toties Missam non audiui in die festo, c. Unde qui sornicatus cst, debet numerum semicationum exprimere, qui multoties furatus est, non satisfacit dicendo se tantum
surripuisse i id surripuerit diuersis vicibus interruptis. Similiter explicandi sunt actus odiis
pius repetiti,& moraliter interrupti ibid.num. s. Θ seq. is fol. I98.num. 2. ct seq.24. Poenitens tenetur numerum certum iotabilem peccatorum in alia confessiune aperire, cuius non recordabatur in prima, DConsessarius tenetur numerum personarum quantum potest: exprimere, quarum confessiones successive audiuit in peccato mortali tom. sol ry9. m.
119쪽
cat mortaliter, si propositum habeat poenitendi,
antequam cenitentem absoluat ibid.num. 8. 26. Poenitens teneturne confiteri peccata nota
Confessario extra confessionem in actus cxternos necessario in confessione explicare Rrsp. teneri, sufficit tamen explicare actum princ*alem, relictis minus principalibus,nisi essentiriq-cipi ain dispositiones alterius copulis, alterius peccati, quales sunt tactus oscula pol finitam priorem copulam ibid. num. I S. se . a. 7. Faciens confessionem generalem non tenetur confiteri omnia mortalia, alias rite explicata neque satisfaceret qui carens mortalibus d4ceret in genere se venialiter peccaste,non explicata specie vel numero peccatorum rom. I. foctoo.vum. . o S. 28 Potest absolui, qui scit se peccatum admisisse, sed dubitat an illud mortale sit, an veniale: exhibet ni certam raeterminatam materiam,quamuis non sit determinata,quoad graui
tatem peccati tom. I. ω.2ol. num. I s.
29. Poenitens qui propter consuetudinem peccati di , non potest peccata sua quoad certum &determinatum numerum explicare, sitis facit dicendo se talem peccandi consuctudinem tamdiu habuisse,v.g. peierandi,blasphemandi, vel furandi toties in die, sicut etiam atisfaceret concubinarius, licendo se tamdiu usum fuisse concubina loco uxorist, Meretrix explicando temptis,quo fuit omnibus exposita, si non recordetur numeri certi. ibid. num. I 8.Θ be r. 3 o. Retinens rem alienam,quam potuit domi .no restituere, satisfacit, explicando tempus, quorem detinuit, domino non restituit ibid.
120쪽
3I. Denique numerus peccatorum exprimendus in confessiones, facile cognosci poterit ex multiplicatione actuum voluntatis moraliter interruptorum tunc autem moraliter interrumpitur actus voluntatis, quoties aliquis nec sor- maliter, nec virtualiter persistit in priori volun
32. Circumstim tia peccati aperienda cst in confessione, quando mutat speciem Circumstantia autem peccati est quaedam conditio non pertinens ad substantiam actus peccati, sed aliquonaodo attingens ipsum actum Circumstantiarum autem aliarum, aliae sunt impertinentes, aliaea Igentes, vel minuentes norabilites aliae mutantes pectem,quales sunt quae de peccato mortali essiciunt veniale, Me contra :aut quae nouam peccati speciem addunt, ut est circumstantia voti castitatis in peccato luxuriae, aut circumstantia loci sacri in homicidio,&c. pn. I fol. 2O2.iru=n. I.
33. Circumstantiae ex quibus augeri vel minui potest peccatum, vel illi noua species addi , possunt ad has septem reuocari, quae hoc versu exmprimuntur: LuY,qui l.vbt,quibin auxiti,s, eur, quomodo, 34. Circumstantiae notabiliter minuentes non sunt necessario exprimendae, nisi speciem mutent: neque similiter aggravantcs intra eandem pe- Ciem rom. I. Qt.2O3. num . . o 3 s. Vir carnaliter peccans , non tenetur in conses ione dicere , se antea virginem fui illa, vel non fuisse decus dicendum de eo , qui vir: inum Concupiuit, aut des orauit, tenetur enim