Io. Bartholomei Marliani Patricii Mediolanen. Antiquae Romae topographia libri septem

101쪽

LIBAst si ecclesia sunt sitier de bis intellexit Vir. cum dixit.

Surgentes aere columnae. Legimus autem Syllam ex Ioauis templo Athenis columnas aedibus Capitolinis uexisse. Cum olim Anstris clangore arx esset seruata in perpetuam rei memoriam Romani eius argenteum Sim

Iacrum in eademstatuere arce, de quo Lucretius sci Romulida' arcis seruator candidus an ster. Et Prostius Hoeris o tutum uoce fui se Iovem . Ob hoc, inquit Plinius, injbtutum es, ut cibaria a serum censeres in primis locent.

De quibusdam Epithapbiis, o Titulis in Capitolio

exiylentibus. Cap. X.

NERONIS CAESARIS GERMANICI CAESARIS .F. DIVs AVGV. PRON. FLAMIN. AUGUSΤALIS αVESTORIS. OSSA AGRIPPINE. M. AGRIPPAE DIUILAVG. NEPΤIS UXORIS GERMANICI CAESARIS MATRIS.C.CAESARIS AVG. GER MANILI TRINCIPIS. OSSATI.C AES A RIS DIUI AVG F. AUGU.PONT. MAXIMI TRIB.POT. XXXIX. IMP. VIII. COS V. Vias autem sirbis magna ex parte iijlurbatas Vesra

102쪽

Vrium Calabrum in Capitolio Romulus cule mis texerat, ad qua caleb batur.ι uocabaritur Senatus, o populus a rege Sacrisculo , ut ludorum, o sacrifciorum pernosteret dies. Properinc isas Romuli com ponit. Varietesti agris

103쪽

LIBER

in Conistratini Porticum habuit Copitolinus non OBibliothecam Maiorum pulcherrimis, marmoreiss columnis exornatam: Atriums publicum, quoi tactum de celo memorat Liuius. Ser. ait locum Facrum fuisse tu Capitolio ex quo sumebatur uerbena, qua coronabanatur Feciales.Puterpatratus foedera Dcturi, uel bella indicturi: o lapidem Silicem, quem tenebant iis uturi per Iouem, haec uerba dicentes. Si facηs fasso, tum me Disi iter ,salua urbe, arces bonis ejciat, ut ego hunc lapidem. Fauisse, inquit Gellius, locu in Capitolio cetiis, cisternisepsimilia, ubi reponebantur ea , qssae intemplo uetulate erantfacta inutilia. Seiuges'in Capito IIo aurati a Cn. Cornelio positisunt. Μ. Valerio Me sala, er Livio Salinatore Cos. eodem' tempore iusso tacim cirpes est rata ab aedilibus. P. Clasidio, o .P. SApitio Galba ex pecunia, qua frumentarios ob annonam compressam contenauerat, author est Liuius,qui quinto

belu pu. Clypeum Martis cum imagine Asdrubalis statuit in eodem coste, o fecundo decadis quintae columna Rostratum, sic. In Hyen se riuitate ad expectationem noui bellinocturna tempestate columna rostrata in capitolio bello pu. tota ad imum fulmine discussa est. At tertio ejusdem decudis testatur. S.C. in Capitolio solitubaberi. Eo. inquit, facto auocatam ast concionem tribunus qκe tu , o m ordinem se coactum, ex Capitolio, ubi erat concilium , babjt. In templo Iouis Capitolini

fuit Pallium breue, purpureum, sanestrum ad quod cumatronae, at se Aurelianus Imprangeret purpurea is

104쪽

ei uestes cineriss ecie decoloratae uidebratur, diuini comparatione fulgoris . hoc munus rex Perserum ab Indis interioribus sumptu Aureliano dedisse perhibe istur.Cn. .in. Ogulnio aedilibus curulibus Limina Capitolii aenea sunt fabrefacta regulas alitem aereas. in . Catulus inaurauit, author Plin. hinc Virg. Capitolia aurea dixit, quanquam o propterfatuas aureas,illias pretiosa ornamenta aurea dixiss existimrue is rim . Numam antequam 'imperium adiret asiuriaum in Capitolio captaui sye scribit Plut. Solinus autem T. Tatium in arce,ubi fuit templum Iunonis Monetae, habitariisse. quo in loco prius idterat Domus Manli, ide qua Cic.pro domo sua ita meminit. M. Manlius cuab astensiu Capitolii Gallorum impetum repulisset, non fuit contentus bene icijsui glori regnum appetisse est iudicatus tergo eius domum euersam duobus locis conuestitam uidetis Libri Sib)llini in templo Iouis Capitoli. ni sub terr in arca lapidea ab hominibus decem cui his idiebantur, auth. Diov. Cor primo cobulatu tria millia pondo auri furatus e Capitolio, tantuniem iugurati aeris reposMLSuet.

De Lautibus Capitolii. Cap. XI.

1 quis Capitolis pulchritudinem, diuitius,

s er ornamenta oratione celebrare, prόφ illa αrum admirabili, i pene incredibili amplitudine uerbis isti fretre conetur, nuram profecto inura

105쪽

niet tantam dicenti elegantiam, agi co am, qgin verborum exilitate deprimat , quae se extorere posse cofieba cui Cic.nullum inueniens epitheton mrgis conα ueniens. Deorum,o Iouis terrestre domicilium appel. Iauit. quare in huius laudem ero contentus. re erre ea tantum, quae memoriae traduntur a Marcellino, qui Iouquens de Constante Confltantini filio tunc primum Rommam ueniente, sic equitur. Deinde intraseptem montium culmina per acclivitates, planiciems posta urbis membra corustrans, m suburbana quidquid erat primum eminere inter alia cunctaste iubat, Iouis tarpei delubra, quantum terrenis diuina praecellunt. Et infra describens Aegrpti mirabilia fic habet.Ηis accedunt alnisu saltasa tigist templa, inter quae eminet Serapeu τquod licet minuutgr exilitate uerborum, atrist tamen coIumnaribus ampli semis, o stirantibus signorum fg

mentis, Cy reliqua operum multitudine ita est exornatum, ut post Capitolia quos uenerabilis Roma in aeteranum attollit, . nihil orbis terrarum ambitiosius cernat. Eandem imitatus sententiam Cassodoras. Τraiani inquit , Forum ue ab a siduitate uidere miraculum est, Cupitolia celsa constendere hoc est humana ingenia p. perata uidere. Nunc uero pene nudus est relictus.

106쪽

mitus urbis descriptisne fecundo loco vatii Iem inter Capitolium, Palatinum' montem

iacentem, posuimus, c-φ,fecundum longitudinem , non ultra Palatini latus te mallimus et crius

indiscia, ex loca par est tandem ut ij antiquum s eci, em, in 1 lendorem, quoadferi poterit, resiluamus. Et quia nihil es quod magis res augeas conferuet quam Concordia, ab ipsὸ rite principiumfacturi uidemκα Concordiae igitur Templum uouit Camissus, si plebem patribus reconcillusit quoi in foro,ut tradit Pisit.

vi autem Uur. inter Capitolium, o forum deinde exatruxit hunc autem secutus Sex.Pomp. Senatula, inquit, Romae tria, unum ubi nunc es aedes Concordiae, inter Capitolium , forum.Val.autem Max. ait Sempronium Melionem pro inde Concordiae sacriscium fucien, tim ab ipsis altaribus fugere extra forum creditores coegi F.Sed cum non unum fuerit Concordiae templum, uidentum ne Plut. de eo intestigat, quod eratfupra Comitium, adforum 6 p productum. Huius autem porticus extant adhuc ad radices Capitoli, octo ingentes c Iumnae cum infriptione hac. SENAΤUS POPULUSQ VE ROMANVS. INCENDIO CONSUMPTUM' RESTITUI quo autem tempore resilutum sit a Senatu incertum eqs. Extat tamen in Lateranebi bresilica de restitutione memoria huiusmodi.D.N.CONSΤANΤINO PIO FELICI AC

TRIUMPHATORI SEMPER AUGUSTO

107쪽

PUBLICAM FACΤIS CONSILIISQ . S. P. Qu. R. AEDEM CONCORDIAE VETUSΤATE COLLAPSAM IN MELIOREM FACIEΜ O. DERE ET CULTU SPLENDIDIORE REST1TVERUNT, Hinc autem centum gratibus ad Monetae tunonis teni plum ascendebat ri Cic.pbfeprima. Occulta enim fuit eorum uoluntas, iudicisims dem. Antonio ,qui frequentiissimi in gradibus Concordiae feterunt. Ouid. Candidate niueo posuit lux proxima templo, qua eri sublimes ulta moneta gratus. Folus antiquum populi superator betrusci Vollerat, o uoti soluerat istodem . Cσκ',φ a p tribus umptis fecesserat amis Vulgus , er ipsa suas Roma timebat opes.

In Concordiae Senatus frequenter habebatur conaciones adem Cic.inpb.pro Sextio, o domo sua. L pridius cum Senatus, inquit, frequens in curiam, hoc est in ord/m Concordiae templum auguratum conueniseset.In eodem templo fuit Statua Apollinis, Iu onis, G Latonae Apollinem ex Dianam infantes 'Himentis r Asculapiis Ar Nuir ὸ H3 cerato subrefacta. Sthenis autem Cererem, Jovem, o Minervam ,flentes p matronas, i adorantes, sacrificantesφ fecit , sua erant in aede eiusdem Concordiae. Martem uero,

108쪽

er Mercurium Pscrates. Zeos manu in Concordi edelubro erat Marsias religatus. Erater Liber pater,

Cossairάφ a Theodoro pista. In pronao templi fuit

Vistoria, quae . M. Marcello Claudio, S M. Valerio Coss. ista effulmine. Habuit Concordiae templum Cellam , de qua Cic. ph. tertia sic memjnit . Armatos in Ceila Concordiae cum Senatum haberet incluserit: oquinta. in Cella Concordiae collocari armatos , latrocines, scarios, e templo carcerem feri. Concordia diescta, inquit Ustr. a corde congruente. Eregione autem huius, ad radices tamen Palatini montis, Templum Itallis Statoris , a Romulo uotum,fui spe, tesis es Liuius ι apud qgem ita loqssitur Romulus. Iuppiter tuis aurbus ivissus hic, in Palatio, prima urbi fundamenta itaci, arcem iam fidere emptam Sabini habent,inde huc armatis erata uasse media tendunt. sit tu pater deu , bominumay bincsaltem arce hostes, deme terrorem Bominis Ju4m pDrdam ste hic ego tibi templum Si tori Iolli, quod monimentum ipseris, tua pra sentiope struatam urbem e s ,κoueo. o Cic. Priussi enim iret in exilium his Iouem precatus es uerbis. Tes Iuppiter Stator, quemuere huius imperj Statorem malo is res nostri nominauerunt, cuius in templo hostilem impetum Catilinae repuli a muris , cssius templum a Romulo uistis Sabinis in Palatis radice cum stactoria es collocatum oro, Eis obsecro Jerte opem pariter reip. cunctaes ciuitati, me si ortunis.Orii. etiao jU . in radice Pala sc collocat.

109쪽

LIBER

Tempus idem Statoris erit, quoi Romi Ius olim, Ante Palatini condidit ora iugi. a in loco nunc senis ondae murorum altissimae ad boream pertInentes. In hoc conciones haberi, Senatu pylebat Idem in Cat.pro lege agrwria, o alibi saepe a Nam. S.C. iureferi non poterat, nisi in loco per augures con tituto, quod templum appellaretur . non enim omnes sedes sacra templa erant. Curia in qua habebais tur Senatus templum erat, alith. Gessius , o Var. Unde inter Aedes sacras, er templa istud inter i. quod in bis. S. C. poterat haberi, in illis uero nequaqua. Ego tumen causaeuitandi crebras eiusdem uerbi repetiti nes, er quo per nomen templi facilius inueniatur, qxod quisse cupit , hanc disserentiam non planeseruaui. Hoc uurem templum incendio Neronis exusumfuse docet Cor. Τac. Liuius uero uotum bis, besso uidelicet mnitico, o in pugna ad Luceriam. Miror autem quid est cur quidam Iouis Statoris templum ui radices Capito.

ii posterint, ad eam inquam partem, quae in planam urbem vergit, ubi nunc isi sedes diui Andreae in Statera i dccepti solo cognomento, qui si Ciceronis ex oui. uerba oberuscnt, o Romuli dicentis apud Liuium in Palatio non tam foete in hunc lapsi essent errorem . De Templo Vesae, Romuli, rc de Laco eiusdem Vesae. Cap. XIII. t Emplum autem Vestae inter C apitolinu, o Palatinsi montem, ubi uina Mariis Gratia.

110쪽

rem ries mc est tu cossocari a Dion3. uidetur. quod autem nonsuerisub Palatio, ut putat Futi probant, quae sequuntur, Plut . uerba. Restitere Romani quo nuctico Iouis Statoriistum est templum, ita constriis umo agmine Sabinos adorti fundunt ,fuginis, o Vs ad locum, Regiam nunc dictum, ac templum Vestae

palantes agunt. Nam s Romani re flere ad radices Palatii, q modo siquiturfundunt, fuganis Sabinos ad templum Vesar, qaol, ecundum Ful fuisset, ubi restitere Romani, non autem quo fugati sint Sabini, contra opinionem Plat. Dion'. o Livii, qui de hoc templo ita meminit. Μ. Coeditius de plebe nunclauit tribuanis se in Nova uia, ubi nunc sacessum est, supra aedem Vestae, o reliqua. Erat enim prope forum Romanu. Hinc Apianus ait. Melium praetoremforte sacra C

sori, o Postuci in foro facientem cum quidam lapide falam exc Ut ad templum Vrsae cucurris . Cor, Tat. de Pifine loquens ex foro, inerit, fugit in uetem

Vestae . Condita autem fuit a Romulo, ut infra dea monstrabimus ex uerbis Diony. qui etiam memoriae prodidit, Castora, o Polluce in pugna aduersus Thustulanos duce Pshumio distatore uisos pugnantes pro Ro amanis eodem' tempore in foro equos ubiuisse ad staturiginem manantem iuxta templum Vesa. Fuit eiusdem deae Lucus, qui a Palatii radice in Nouam uium deuexlis erat, ex quo, ante urbem captam exaudita uox

es, sit muri, o portae reficerentur : futurum esse, nis prρν Vm eskt , sit Roma caperetur . auth. Cic. de