장음표시 사용
261쪽
mi aflectibus motus plerique in corpore fiant; praeter alias disserentias nonis nulli motus hujusmodi csie possunt, quales superitis rudi ter descripsimus in ira, dicentes inulta saepenuInero rarefieri, Vel alli erunt, ut condensationes, constipationes , aliique contrarii sequantur est ectus.. Sunt quibus fre3uenter sic placeant dolosae locutiones; ut eos sem edamnent, quorum sermonibus imaginabile a1iquid lignificatur . Hi si moiatus , Canales, cataractas, aliasque ii miles voces legent, quoniam vident nos non posse res ipsas an in oculos ponere, in qua mente Olmnia interpretabuntur , M saltem pessime nos ubique traducentes contra Omnem pietatem, quam affectant, sibi ipsis nomen, iam amque aucup ibuntur . Sed valeant ipsi quantum volunt, sinant tamen nos velitati magis adhaerere, M de iis, quae imaginabilia fecit Deus imaginabile saltam aliquid renire . Non quod ignorem multa aliter, ac ego concipiam , quandoque fieri posse; sed quia cum s piiIime minuta nimis lint instrumenta, quibus res peragitur, viarum thivin haec una superest homini ad similitudiuem visibilium , M sub sensus cadentium ea concipere in corporibus, quae PIOPter exiguitatem , te nuti' intemque instrumentorum Perspici nequeunt. . Pulsus in tristitia,inquit Galenu, a parvus angui duri largus, y rarus es. Quibus tarditas in operibus , metus, Se frigidi sensus iid: His constipationes , coni trietiones, condensationes, angustisque viarum , Ω pr ipue vasorum cordis denotantur . Santuis piis ter haec, aliique liquores, ὀc postmo- dum ea , quae cibo, Sc potu tuu .untur, minus quam convenit, attenuamur,x multipliciter imperfecta sunt. Obstructiones. ab his iisdem fiunt, Sc se centa plane, quae ab obitructionibus ortum ducunt. Quo facile rectum se sum accipere possunt verba Galeni dicentis b tristitia humares intro serti, non quod re vera intrὼ ferantur , sed quod hauci recte transmittantur, distimbuanturque , ὁe haud recte attenuentur, ut exinde alicubi consillant, Ne intrbabundare videantur.Λc quidem in trisὲibus, malancholicis , hypochondriacis malas ciborum prieparationes, de obstruetiones potissimum audio medicos omnes accusare soli rus - Quibus omnibus non est nimis dissicita conciper8 . ut febres fiant. Animad oriendum tamen est tristitiam aliis etiam plerisque allectibus animi coniunctam esse posse, ὀc alia a Ilia ex ea accidere posse.
VIGILI E IMMODICAE PQ s,uNT FACERE FEBRE . .
V Igilantes si non plura, saltem pauciora ex iis organis exercent , qutia tum in vigilla ege potest usus - Vigilantes necessario dicendi sunt in exercitio esse, atque in labore. Uigilantibus immodice non minus ac immodice laborantibus morbi, & sebres fieri consuevere, quod recte etiam notatum a Galeno est . Quae mihi adeo omnino vera videntur , ut existimem me iuremerito posse huc transferre ea omnia , quae de immodice laborantiis
bus die a lant, Aequae ibi brevitati consulentes omissa sunt, non dubitem hic loci addi posse. ' . Vigi-
262쪽
Vigilantes vident, ex: gr: , at oculi, & alia interiora visionis initruis
menta videndo exercentur, de defatigantur '. ac addere possumus partim ab externo lumine, partim per ea, quae intus in visione homini fiunt exerceri, ledefatigari oculos . Non negamus tamen per ea tantum, quae intus moventur nonnunquam inanes quasdam visiones fieri, ut sunt rerum non existentium
visiones: hnenlya, quibus hae fiunt ab intrinseco instrumenta visionis ,.siue
ullo externo lumine ea ratione moventur , ac moverentur ii lumine praedita
objecta extra scculos posita essent. Quamobrem cum oculi corpora tintι musculos habeant, proprios humores, aliosque, memblanulas, Sc nervos habeant in lignes ι ad similitudinem eorum , quae dicta sunt cum de laboribus evidentioribus , in visionibus quoque quibuscunque sitam non fiunt sine motu necessum est multa dissipari, multa mOVeri, promoverique , motusque communicari ad profundiora pri'cipia nervorum , ne dum usque ad thalaismos opticorum. Λc videndo in longioribus vigiliis fibrillas, uaembranalque, aliasque partes non minus alteri, M attenuari, longiorique usu aliud iis .ibi, aliud evacuarὶ, aliud derivari, quam conveniat credendum ei . Quin etiam in canalibus ψ aliisque partibus multa diversimode vitiari, aut corrumpi affirmandum et , ut communicato demum vitio aliis nervis, iisque omniabus , quae ad cor ut unque Pertinent, Sc ad cor utcunque serunt ut 1 hujus etiam motus irritetur, 3c febris fiat. Quod si in immodicis vigiliis non quidem oculi immodice videant, sed aures, ex: gr: , immodice audiendo exerceantor, similia prortus dicen.
His similia dicenda erunt in longioribus, u immodicis speculationibus
contemplationibusque , quae vigilantibus contingere solent . in quibus mulista organa necessario immodice exercebuntur , ὀc multa continget dissipari, aliis minus congruis, Sc minus optis succedentibus ἰri , Neque eos morabor, qui in cogitationibus animales esse spiritus substaniatias, quae dissipantur, affirmant nam spiritus diSi medicis corpora etiam 'sunt, quibus in majori, atque majori copia dissipatis minus apta, Ie minus congrua succedere debent Et tenuissisnae solidae fibrillat, alia quae partes in Cerebra corpora sunt i quibus simile quid in immodicis laboribus accidare debet, ac musculis sive manus , live pedibus accidit, dum nimis exercentur. Quin multb gravius homini profecto est instrumenta tenuissima in cerebro posita nimis exercere , quam grave, sanitatique incommodum sit magnis manibus V magnisque pedibus nimis laboιare. Λtque ideo multo facilius speculationibus, cogitationibusque immodicis caput dolere, mi iritari , seishres fieri, totaque inii versi corporis oeconomia turbari poteth. Ouod si uigilando linguam , aliaque organa, quibus loquim r, immo
dice homo exerceat, res, de qua agimus. erit magis manifesta. Enim verbPrimum nonnulla, quae forte per noHis que tem Conquieverant in lingua , MVala, porosque, cavitatesque fibrillarum aepleverant. & fortassis linguae, va sisque, fibrillisque ejusdem erant superflua , moventur , evacuantur . 2 inos, faucesque erumpunt. Quo si motus tu mediocritatis terminis consisteret, multa melius essent homini, nam in his terminis nonnihil uberius deis
scendit in ventriculum, qui validior proinde fit ad novi cἱbi elaborati nem , M alia non pauca. beneficia ea moderato illo linguae motu sequuntur.
263쪽
Sed postmodum in huiuscemodi exercitii longiori duratIone alia solvuntur,
evacuantur, & exprimuntur , aut aliter moventur, quae utiliter non fuissent sic mota. Nec non longiori organorum, quibus loquimur , exercitio multae Partes invicem conteruntur , quae utiliter non fuissent attritae r mutaturque
earundem constitutio, quae utiliter non fuisset mutata. Atque his quidem facillimum quoque est ea omnia contingere,quae in immodicis qu3buscunque Iaboribus accidere posse diximus. His insuper, qui immodice loquuntur multa moventur . volvuntur, k reVolvuntur in cerebri organis, dum ea, quaerunt de quibus sunt locuturi, & frequenter gravis aliquis affectus animi sermonibus ipsorum conjunctus est, ex quibus omne mali genu4 fieri potest. Quamobrem recte quidem neque M. Tullio Ciceroni, neque aliis mirum fuit L.Crasso Oratori egregio extremo scenicorum ludorum die dum acrius, magnaque cum animi concitatione inveheretur in Philippum , novissimam diem approperasse e nam tum latur ei dicenti condolus. , sudoremque mulis
xum confectuum esse auriebamus, inquit Cicero, eX quo cum cstborruiset, eutra
febri domum rediit, Hesu septimo es lateris dolore consumptus. Λt si neque immodice loquantur , qui immodiεe vigilant', impossibile
eamen erit eosdem non aliqua eorum facere, propter quae vigilare dicimur, utcunque inquam immodice rigilent, immodice laborare dicendi sunt, ut Propterea om uno constet immodicis Vigiliis hominem febr osse corripi. Consuetuao tamen in his non minus ac in pedum motibus multum valet, ct saepe non minus 'ac videmus quosdam immodice ambulantes nihil pati, nihil etiam patiuntur nonnulli, qui immodice vigilandi consuetudia nem habent. Verum , ut rectius loquar , assuetis plerique motus non sunt
immodici, & respective haec omnia, ac secundum habitudinem quandam accipi debent. In accessionum initiis sa vigilias aegrotis pracipimus inquit Galenus, illam, quae a vigiliis fir spiritus , sanguinis, in caloris , qui in eis es , Ed exim
Flora lationem opponantes, tanauam maximum auxilium adversus illam,quas in aecessionum prine iis, sanguinis,s trisus, calaris naturalis ad iureis oriora lationem . Sed si pro calore recte id intelligatur, quod omnes vulgo intelligunt, neque in cujusvis libris aceeisonum initiis extrema frigida observantur, quo caloris ad interiora lati is conjectura fieri queat, neque quibusvis , utcunque vi pilantibus exteriora calida observantur, quo caloris ad exteriora lationis coniectura fieri queat, quin imo vigilantibus ex eo, quialiteraruari studiis, δε speculationibus sunt graviter occupati pedes, manuique frigidiores potius, quam calidiores sunt. Verum aliud vigilandi genus inaccestionum initiis commendate Galenus existimandus est : artus contende Ie , aut aliter leniter movere , perfricari, perusgi apte . confortans aliquid
olfacere, vel aliquid aliud his limite facere . Ac idem Galenus Hippocratem explicans, qui vigiliam appellavit edacem , vigilia inquit digerit, diffseisit, dissipat, quibus verbis multa eorum confirmantur , quae superius dicta sunt.
264쪽
ΡLuries inter febrium caulas enumerat Galenus solis ardorem , maxima sub canem ,& ante canem , quo tampore dissiciles esse purgationes docuit Hippocrates , qui per verba illa tempora significavit, in quibus dies essa Iolent magis fervidi , Julii scilicet, & Λugusti .mensibus saltem maxima ex
sole autem , quo localiter moVetur terrae circumfusus aer, non moveri corpora animalium ridiculum est . At dixerit aliquis planta non quidem l caliter solis, vel frigoris vi, sed aliis movetur motibus , qui dicuntur alteis rationis, atque sic etiam dicendum est de corporibus animalium t An rami, Bondes , fiores , fructus neque borea localiter moventur , quoniam hebetes oculi nullam in trunco vident partium localem mutationem P Sed etiam in trunco lapsu temporis multa aptoapparent localiter mota, ut in ramis quoque , frondibus, floribus, fructibus, aliisque plantae partibus t Quid dicem uspmotus istos locales non fieri pedetentim, 2 momentis singulis non dipnosci, quoniam momentis singulis re vera nihil localiter moveatur , sed lapsu temis Poris dignosci , quoniam re Vera tunc fiant , cum eorum mortalium , qui mellus vident, caecis oculis res manifesta est i Ridicula plane, & haec quoque
In libro qui dicitur: Sarai di Naturali sperienae farta ueli' accademia det mmento , en titulus hujusmodi Uperienam intinuo a d'un' setto dei caldo, e de freddo numamente servato circa il variare l'interna capacita de' vasi di metalla ,e di vetro, multa leguntur, quae faciant ad rem praesentem, probentquelis, quae ex Galeno ad nos tantummodo calida et frigida dicuntur, quoniam calefaciunt, vel refrigerant nos, loco moveri partes corporum, st mutare seisdem adeo, ut inter plerasque distantiarum mutatio clate observari queat, ac
scio ea, quae ibi reseruntur esse vera . Quod si quis Velit calores, frigoraque alios habere motus , alterationis dictos , quibus coniungatur quidem sempedmotus localis, sed non esse eos unum , idemque cum motu locati . Hanc dabo illi facultatem utendi vocibus, hac tamen conditione , ut ille det nobis , liacit um saltem esse contemplari nos, 2 examinare ea , quae motu locali coris Porum , & partium eorumdem fieri, & observari possunt. Pusillus noster ignis in terra nunciuam is est, qui non multis passibus reis motum ab ipso aerem non habeat contervandae sanitati aptum . At solis vinonnunquam aer ad multa quidem , atque multa passuum milliaria homini, aliisque animantibus noxius est, aeremque hujusmodi audivi homines dicere solitos suffocatum , non quia suffocatus is sit, sicuti neque rident pratas quae ridere dicuntur , neque in se calida sunt Galeno , quae calefaciunt nos sed quia veluti suffocet animaliari 2 relairantibus minus aptus sit, ac memiis Di me legisse a Galeno ejusmodi aerem ius catum dictum fuisse. Multiplex sine dubio est nobis aeris usus, qui satis explicari nequit verishIs his ealefacere nor, se refrigerare nos , ut neque panis usus his iisdem vocibus satis explicari potest . Λc quidem multa habemus ab aere , & magna parte aere nutrimur , qui summe necessarius est ad omnes vl ae natorum funia Mones. Nequa quicumque aeque satisfacill. Neque idem est recte , vel per
xenexum glustratus adiis istis 1 quod saltem exparte maui festum et , vel
265쪽
Plantas observanimus, quae tamos extendunt ad plagam solis raΞiis illustra tam . Magna sit oportet aeris ab aere disterentia , quo uia in Inulta fiunt iauno aere, quae non fiunt in alio, vel non sic in uno, ut. in 3lio fiunt aere. Quod etiam in vini maturatione , Μ.perpurgatione observavit Galenus , qui tamen torte ignoravit longa navigatione Qinum saepe uumero perfici, nain meliores pro exponendo eventu invenisset rationes. Neque res adeo fa Cjlis est, ut per brevi utina verba calefacere , & refrigerare satis explicari Pollit, nam quaecumque sunt corpora infinitis modis moveri possunt inde fendenter ab hoc, quod calefacere, M refrigerare dieitur. Sed plerique uot, quos metaphorice dicarn usurpare has voces, se pet ipsas intelligeravim rerum omnium universam . Verum hoc non est rerum corporearum omnium naturam explicare , quae nunquam recte explicatur , nili cum ad mechanicas, quibus res fiunt rite, & reete,perventu n fuit. Quibus paucissimis verbis motus etiam inclusus est. nam sine motu machina quaevis Veluti, mortua omnino nihil praulat.
causas sane febris sa scripserat Erasistratus primum, atque etiamnunc sciscitariolent, D ab ψε aegrotis audire volunt , an is morbus ex fiagore, veὶ labore , vel plenitudine, vel alia simili causa originem babuerit, qui
nec vere, neque πt cctuvenit causas morborum inquirunt. Etenim si frigus f hris causa esset, qui magis refrigerantur, magi ebre tenereurur . Sed ce uouita e multi siquidem, qui ad e tremum usque yericulum proa gelu de neruut, mox ab eo serυati absque ulla fibra permaiaserunt. Nυν scus etiam in labore, O pleniludine Arei videmus , in fortioribur enim quidam Iaboribus versati, majorique repletioue grmes , nanquam febrem pasi sunt. At in contemptum Erasistrati,vel cachinnos etiam movere,2 extorqueruab iis, qui legunt , sonatur Galenus, ex quo animi gratia, & ut dicend , vis hominis mani festa sit, afferam verba, sl quae sunt. in lih. de mulis proca.
tarcis cap. tertio . Unde accersamus Oratorem aliquem Erasi ratiuin, qui υetit preeusserem ab homicidii erimina eripere, se hoc moas dicat, utamur υstroiss Dis nominibus, ut res, elarior fiat. Non est Orester causa mortis Clytemneis Irae , inmit enim ille manus quidem , nam id nos fatemur , quod manu sua tiati boescit, manui sero Oresis, non is Orestes ensem moverunt: unde Iam
ox Me Ore sam insontem esse osendimus , sed ex hoc etiam magis, Mus ab en D praeterea inciso funt venae in collo, non ab orestis. manibus Fuit flostea in cauissa effusionis multi sanguinis sectio venarum non Orestes . Quod vero mors C semnestra a venarum sem me, GYDnguine multo e se prodierit, neque ab iis, qui accusant, neDri arbitror . Quare non es putandus Orestes fuiP.ea a mortis Gytemusrae , cum nequeant accissatores nostri mo D e , quod idem sit ores.s, in multi sanguinis effusio. Λc multa alia quidem perquam Mnate ad illotum similitudinem, & ludibrium Erasistrati Galenus habet aliis in i cis tum notato superius Capite . Sed jam unusquisque videt,quam sacile ipsi eloquentissimo Galeno sue tit Erasistratum, vel defendere , vel excusare. Neque ego alium velim Erasistrato Patronum , quam ipsum Galenum , qui saepe saepius haec
266쪽
ipsa probat, ostenditque, quae in Erasistrato Improbat, deridetque, ut videte est in lib. I. de dis febr. eap. a. ubi postquam aestus , ὁe frigora , labores ιδe plenitudines , aliaque multa dixerit esse febrium causas piaei cipientes , haec statim iubdit, qui inro ab eisdem causis nobis eorporibus adveniat assectus ex quo febricitemus, hoc sane multos lateto a plerisque etiam, qui se medicos profitentur quoratur. Λt dixerat febrem in genere eatoris, qui est praeter naturam confisere Me es assectus , ex quo fibricitamur forma I
rer in genere caloris, qui es praeter naturam constitis. Calor igitur hic prater naturam latet multos ignoratur etiam a plerisque,qui se medicos Profitentur. Latet semper inquam Laxarum Riverium,Sennertum Fernelium,Mercatum, Capivaccium,Massariam,alios qui huius farinat,latebit homines,qui nunquam examinaverunt , quid pro calore praeter naturam intelligendum sit. Λtque neptissime crediderunt calorem praeter uaturam esse quid perceptu facile.
Qui perceptu dissicillimus visus est Galeno, cujus lententia verbia tamen, reverbositate, qua eadem traditur, differt ab Erasistrati Clarissimi etiam vitisententiat dicebat enim Eralistratus dissicile esse id cogRoscere , quo prox me, M immediate in febrem incidimus, quod ipsum est, quod pluribus in locis Galenus asseruit, de qua re aliquanto fusius peculiari numero ex seinquentibus.
Superiori. capite, in quo de quartana egerat, ex perum observatarum historia retulerat, contra antiquorum lententiam , rigorem non semel fuisse obtervatum sine febre, videlicet, ut ipse dicere videtur, cum humor adhuc non esset putridus. Sed quando hujusmodi in tempore humor puerueinrit, non modo rigent, sed etiam febricitantissunt eius verba, quibus addit huiusmodi febres esto diuturnas , 2 sub quotidianae specie progredientes. At praesenti capite ex hoc igitur genere, inquit, es bris ea, quae proprie voca tur bestiata, in qua aegrotantes eodem tempore utrimque sentiunt mectum. Inde refert Archigenem existimantem nomen Heptati, febri tantum
conVenirem qua aegrotantes eodem tempore in toto corpore utrumque se
tiunt affectum rigoris scilicet, & caloris. De otticis autem refert, eum etiam rigorem , qui praecedere solet no nullas sebres , hepialam appellare consuevisse. Post haec supponens , quod innuerat, huiusmodi febrem sub quotidianae figsra progredi , 3e proinde a pituita ortum ducere, de Praxagora refert, quod vitreum humorem accusare solitus esset, de Philippo ait, quod crudum humorem accusare consuevisset , laudatque breviter tum Praxagoram , tum Philippum, quod nullum epithe tum adiicientes melius distinguerent. Prodicum autem increpat, quod in eaepositione nominis peccaverit:
267쪽
Prodici tamen , quisnam fuerit error, non explicat: Sed aliquanto magis aperte , quam prius seci fiet . Quicumque inquit humor natura figidus , aeque humidus fuerit, bauu nos pituitam appellamur , tu υer. si libeat scinda-
on nomines, ade. es mibi parυa nominam cura.
Dehinc pituitae, sive ut ipse ait, scindapson varias enarrat species, quarum una vitri liquefacti limilitudinem gerit, 2 frigida adet, est ut cum In loco calido obstruitur dolores maximos excitet, qui in intellino laxiori non thmel excitari vi acrioris clystetis evacuata hac vitrea pituita statim sedati sunt. Est alia pituitae species sapore dulcis , screatu evacuari solita, uae asseb frigida non est. Est Se tertia species expuentibiis acida , quae frigi itate inter vitream ,2 dulcem est . Quarta speetes salsa est, aut propter
putredinem , aut pryter sal serosa bumiditatis misionem, ex qua si quos febricitare continet superviniente accessione non rigent, sed tantummodo boris rent . Verum acida , 2 vitrea pituita ex ipsius sententia in sentientes corpo- .ris partes delatae, rigores sine febre faciunt,' quod si earundem aliqua sit putrefactio heptata febris fit. Quod si vehementius putrescant, rigor quide antecedit ,febris is sequitur Iuperata frigiditate a multitudine caliditatis, adeo ut dum febris invalesiis , atque con is, minime sentiatur. Inde dubitans vitream pituitam esse acidae qualitatis participem , dicit tres esse tantum evas species, acida, dulci., M salsa . Minime vero dulci pituiata putrescente fibrem rigor autecessit. Demum quaillionem proponit, quae quaeri potest an pituitae pars quaedam putrescens laciat febrem, pars alia non putrescens faciat rigoremis lintque haec duplici causa , ab eo scilicet, quod putrescit, v ab eo, quod non putrescit. Sed dulci fastu asserens haec esse logica potius quam medica per febrem inquit rartianam flava bilis rigorem incit, ae febrem , quasi, nisi mumea fallit sententia , dicat, potest una , eademque secundum easdem partes putre kens pituita rigorem facere , 2 febrem , sicuti eadem bilis in tertiana rigorem, A febrem facit.
268쪽
Neapoli Regiorum Studiorum Moderatori Oculatissimo.
L. - A. P. S. P. dicit. - MEmini me quondam scripsisse, existimare me ea omnia, quae tibi
narro,aut scribo Illustrissime, M Reverendissime Domine iis etiam omnibus narrata , k scripta esse, qui in Cathedra primariη , quae vacat per obitum Caroli Pignatari , concedenda habent vota, & non arrosas ahas dare solent. Λt nolim nunc ea , quae dicam, mihi obesse potius , quam prodesse , k iis omnino prodesse , qui sine bonarum , malarumque rerum discrimine totum Galenum laudant , quem neque in rectis defendere sciunt, vel totum Galenum damnat, quem neque in rectis admittunt. Scripta autem haec D nt occasione,qua a multis frequenter audivimus negatum ex una parte fuisse,dari posse Hepialam febrem, in qua aegrotantes a Simul fbricitens, O rigeant, atque eodem tempore in toto c rpore utrumus sentinne assectum, ex altera autem parte haud ullum unquam validum , pr Iriun que ex frequentibus multis audivimus argumentum, quo Galeni stareeententia . Quamobrem ego animi gratia hanc mihi proposui qua monem. Utrum dari possit febris, in qua eodem tempore, & ex eadem causa frigus,M calor per sentiantur ab aegroto P Respondeo affirmative , ac insuper assero febres h niusmodi non semel datas fuisse , 2 non raeo dari. Cujus rei exemplum aliquod nobis exhibere possunt febres illae, quae cum horrore, vel cum rigore incipiunt. Enim vero nequaquam sic incipiunt cum rigore , ut statim , momentoque temporis omnino desinente rigor , calor incipiat molestus esse, verum pernotabilo sane tempus, & quandoque etiam per longum tempus Vrotantes utrumquct patiantur affectum rigoris ,& molesti caloris. Et Franciscus Sylvius dele e neotericus non ignobilis, febres dari inquit, in quibus sM Tum frigur,
tum calor per interυalla recurrunt, ut revera dantur . Possunt autem interis
alla temporum esse adeli brevia, ut non inepte toto suae durationis tempore tum frigore, tum calore febres hujusmodi dicerentur aegroto molestae, quae T m. I. - Ii proin
269쪽
Iroinde Hepiale secundum Galenum dici merentur . Merito autem iure mi i videor in quaestione addidisse verbum ab aegroto: nam quicquid sentisne Medicus, & adstantes in aegroti hominis corpore, ipse potest in semetipso aegrotus manum ex: gr: percipere calidam, quae frigida observetur ab adstat tibus, potest de doloris conqueri perceptione in digito manus, quam Chiruriasus iam resecaverit, Oe sepulta iam sit, Jc potest clangores referre se audire
Buccinarum, aut Campanarum , quae nullae sint, sonum,
Generaliter autem de frigoris , caloris perceptionibus dico . quod uno, eodemque tempore ab unos eodemque homine, cujus corpus non est veluti punctum vnnm, haberi possint. Sed prius Paucae quaedam observationes xecensendae sunt, quibus manifestum fit, esse quaedam , quae vario modo amplicata , tum calorem , tum frigus Pasere Pollini. Hujusmodi est nitium,
hujusmodi est vini spiritus, qui, ut facile quivis experiri potest , affusus manui, praecipua si moveatur manus, facit frigidi sensum , 6e sumptus ore Deit sensum calidi Huiusmodi est acetum, quod diversimode applicatum,
diversos , & plane contrarios Parit effectus. Inde est, quod Galenus apertis sime proma notaverit acetum neutrum esse, quoniam quandoque ab effecta
calidissimum , quandoque ab effectu trigidissimum videri possit. Quod quia
dem pronunciatum verum est , modo ea ponamus neutra dicenda vile , quae xatione aliqua usurpata, calidi, certa Vero ratione alia usurpata, frigidi lenia fum facere possint: Galeni tamen hoc loco rationes omitto, conteutus pro nunc, quod dicat plera ue esse, quae tum calidi, tum frigidi sensum facere possint. Sed alias adneetam obtervationes, quibus pateat diversas , Se plane oppositas sensationes ab una, eademque re , & uno, eodemque tempore ha- heri posse , 3e veluti contrarios effectus ab una , eademque re nonnunquam produci. Sic eadem titillauo plerumque tum delectabilis , tum molesta , sive dolorifica est. Et in re venerea non pauci tum dolerem , tum oblectamentum eodem tempore Porcipiunt. QDe quidem multiplici ratione exponi possunt, sed referam laltem unam, qυae quantum memini, iis, quae Plato docuit, consentanea est . unum, idemque, diverso tamen modo applicatum varios debet producere effectus, quoniam diverso modo applicatur. Sic in machinis eadem motus Vi quaedam in circulum . quaedam per ellitsim, qua dam per alias curvas seruntur . quaedam ad dexteram, quaedam ad sinistram, quaedam recta moventur , 2 quaedam Casura non cadunt, sed luspensa manent, M saltem ex quadam distantia quiescere videntur , ut globus in fontihus perpendiculariter ad horizontem, aquas versus Coelum effundentibus suspensus apparet, M veluti quiescere videtur . Uerum unum , idemque variis Partibus animalium applicatum, Sc variis liquoribus dum per vasa , perque glandulas varias fluit permixtum diverso , varioque modo applicari dicendum est . Λtque ideli varios, diversosque producere debet enectus. Sic momoratus spiritus vini applicatus manui facit frigus , sumptus ore facit calorem . Et acetum , de quo locutus fuse Galenus est , applicatum ferro secu dum Gasenum dici posset habere calorem corruptivum ferri, Se praeter nat ram ferro, R calor quidem aliquis nascitur ex illa serti solutione ,& corvis
Ptione. Idemque acetum applicatum auro vim nullam ostendit, nullumque calorem prae se fert auri corruptivum. Idemque acetum applicatum fructibus quibuIdam, maxime immaturis praeservat illos a certa quadam corrupti
270쪽
ruptionis specie, dIcique posset calorem habere familiarem, amicumque naistivo calori illorum fructuum . Idemque spiritus vini alicubi applicatus se. dare potest dolores, cum alibi, ut ejusdem guttula apertis infula oculis, dolores excitet, eosque non leves . Calci autem vivae assusum oleum nulla facit incendia , quae, ut Galenus aa etiam cognovisse videtur facile fiunt affusis aquis. Haec autem omnia illud confirmant, quod a Galeno pluribus in locis dictnm est , omnia , aut sere omnia in medicina consideranda esse ad aliquid, sive respective, ut revera ad aliquid, 2 respective considerari debent.
Et illud confirmant, quod a Galeno pluribus in locis dictum est , dissicillimum plane esse recte decernere ex tui essentia , sive natura, Ω in se calidum ne aliquid , an frigidum in se sitὸ Ac proprio quodam capite in animadver sionibus meis ostendi, neque de allio ausum fuisse Galenum assirmare , quod Calidum, vel frigidum in se esset.
Sed his omissis , quae ad Galenum , Se ad Galeni doctrinam spectant, in
febribus inquam etiam aecidere potest una , eademque causa, quoniam partes corporum animalium variat, 2 variae sunt, uno, eodemque tempor tum calorem, tum frigus axcitari posse. M profecto accidere potest partes Varias esse proximas, vel non nimis invicem remotas , ut propterea in uno , eodemque membro , in quo plures Variaeque partes sint, & uno , eo demque tempore tum frigus . tum calor percipiantur . Neque discedens a viis ni spiritu , dico: accidere posse eo astuso tum intra, tum extra. Ω circa Ocuislum uno , eodemque tempore varias , oppositasque haberi sensationes doloris, oblinamenti, frigoris, 2 calidi, non minus, ac in horologiis, 2 machi nis ex: pratia, quae moventur uno pondere, vel uno fluxu aquarum vasti. Oppolitiaue tum nasci, tum percipi possunt effectus.
Ex his autem, similibusque facile quivis dignoscere potest quot, taquanti ex non distinctis nominum significatis , ut Galenus aiebat. x ex di videndi, componendique , 2 ex historiar naturalis ignoratione nascantur deinceptiones . Demum in his etiam omnibus mihi videor, quae remota, A utiliora in Galeno sunt me fuisse secutum. Uale.