장음표시 사용
141쪽
tatapulchre monsBrant. Omnium autem aperti me Paulus,qui in hunc modum scribit: Intro Cr in corpus hvmpta, uenenosi σ letalis creditur nigri Chamaeleontis radix . Porro haud aliter quam Avicenna Cham a cum Thmelaeae σ Chamaeleontis uiribus confundit Mesue, quemadmodum perspicuum fet hκius placita cum uel rum scriptis conferenti.Nos tamen,cum id abunde Ma- nardus noster insuis in Mesuen annotationibus praest teri superuacaneum esse duximus ista denuo ad exemplum praecedentium conferre . Hinc iterum disicanistu' ,
diosi,quam periculosium sit ex Arabib. autoribus plant
rum disicere uires,qui itusingulas confunduini ut impos bri disci- sibilesit non capitaliter errare, qui illos sequi uoluerit. reperiis. Praestaret hoc nomine illorum decreta plane ese extin- lom, Aa, imo autores ipsis una cum illis radicitus perditos. Ego me Arabum autorum lectionem nunquam ita pediniciosam esse ante ut hodie, credidi, indies enim magis atque magis quantum incommodarepsint animadue io, quapropter mitius quam par erat etia illos olim a metrae latos esse fateor.Ia multo acerbius tractandos asintror, ut hoc pacto posteris salte copulatur,ne Arabica illa lupanaria incidant improuidi .Lt certe me illoru hossem futurum esse omnisiacerrimum publico omnibus denuncio, maiorique conatu quam hactenus unquam coepi, illorum castra oppugnare perga , neque desinam, modo
uita dei benignitate siversi donec castris penitus exu ro . Quis enim has pestes in uita humanum diutius gra sesari pateretur nemo sine, nisi qui homines, Christianos praesertim, omnes ablatos iri cupiat. Ad fontes potius pergamus i isque aquam pura nullis inquinamelispe
turbata hauriamus. Exemplo nobis sit M ereon ut a Graeci
142쪽
κτα,ωχωρῶτω κοὐ λ μc ρυε M. αυρι-cαιο α λεια ταρ υλ μ ριετα μέλιἶς Hακαθ Mei - ρυ- ἀελκη Di χρωμανα hoc est: Ziusfolia pituitam bilemque per inferna purgant,maxime in catapotio deuoratu, uni Chamelaeae parti, duabus Assint;j mixtis. Conformentur autem aqua aut melle in pilutasMaec uero in uentre non conficiuntur,sed quo basiumpta fuerunt excernuntur. Reliqua quae sequunturMupra a nobis interpretata punt. Avicennam Calamentum cum Origano confundere, atque utriusque vires promiscue do
c A P. XXIII. Atimentum Avicennam confundere cu Ac gano testantur ea quaescribit cap. 7 . secusedi Canonis, in hunc modum: Calamentum
aliud enuuiale,σaliud montanum mile Ii spopo iustore, σ similite Olia eiusfunt ei similia. Et salia species eius quae nominatur Albavium.Etest quaedaD-
cies eiin quae uocatur Calamentum hirci,stuirtus ei
Ut sicut uirtus aliorum acris, π montanum est fortius uias.
143쪽
mutuli. Quibinsane ex uerbis euidenti must cuiuis sa
niorem repraedito, Avicenna toto coelo errare imo uix uerbum unum proferre quod non heritati repugnet. V
ru quidem est Calamentum aliud esse fluuiale, aliud a
ro montanii in hoc enim Nicandrumsequi uidetur, qui in theriacis siuis duo tantum Calaminthesgenera, aqua
ticum alterum,montanum uero alacrufacit.Falpum au
πον - τυγορίγχνος Θαμνὶ rm is, ιριγάσω Γ0- ω αγνη ομοιος τα Ξ τοὶ κλωνίωid est: origanum Heracleoticum folium habet Hassopo non disiimile, non tamen umbellam in rotae hyeciem odibiculatam, si ueluti multifidam ac diuisam. Semen i ii in siummis uirgis haudquaquam densem . Quae uera Onitis appostatur candidioribus est foliis , cr imis pomagis similis.Tragoriganum frutex est ratuus, Origa no a i serpisto fluestri foliis Cr ramulissimilis. Ex quibus utique uerbis Avicennae, error liquido sise prodit, quod scilicet Calamintham cum Origano ita miscuerit, ut nisi quis ocula risiimus sit, haec genera disternere notipsit. Manifeste tamen hassurinatur cum Cadamentum hirci tertiam facit sieciem, cum nemo ueterμη, si ρ Tragocam
144쪽
PARADOXORUM MEDICINAE Tragocalaminibam, ed potius Tragoriganum descripserit,nec inter Calaminthes,sed Origanis'ecies con merarit.Id quod Plinius quoq; facit lib.2o. cap. II p εHeracleoticum σ Onitin, Tragoriganum fluestri se nilo similem,inter Origanisspecies recensens. Quod uero deinceps ait, uirtus eius est sicut uirtus alioru acaris, iter si, ad Calamininae restexit stpecies,haru enim omniufoliagustu feruentia π acria sun Dioscoride teste, cu ius haec de Calaminthes sipeciebus uerba sunt: - rὼμ - φυλλα s ομνω πυροίει α Tint μέα. k ἡ- Non solμm autem formo Origani G Caluminthae coη-orioisi fundit Aricenna, cd oe' illam uires promiscue atq; inor Cala- discriminatim doce id certe quod uno atque altero ex mistbavi pio monDrubimus,neque enim Pgμla referre opus erit, in poteriistudiosiussuo Marte istoru in tar reliqua con- μ' ferre, ac iudicare. Inter caetera de Calaminthae uiribus siesicribit Avicenna: Fit Balneatio ex decoctione mont ni ad pruritum G secabie, π quandoque steparaturia ritia, oe' cofert hydropsi,quando comeditur cuscubus. Et Diatione educit choleram nigra, γ' cofertulceribus oris,m extrahit si permitates ex utrisis naribus. Quae singula Discorides origano, oe' minime Calaminthae
145쪽
LIBER PRIMUS. J IRuptis, conuulsis dropicis cum ficu comestu prodest.Arita acetabuli mensura potu in aqua mulsa,atros humores per aluum ducit. Ad prurigines,mbies, mombu regium, lecoctu eius in balneo confert. Succus etiam uirentis tonsidus,columella, π oris ulcera sinat. Et per nares trahit cum Irino oleo infusus. Ide facitPli.lib.2O. O. I7. dices: Ruptis couulsis medetur origanu cupana cu radice. HIdropicis cum sco,aut cu biseopo,acetabuli mensuris decoctum adferiam. Item secabiem, prurigine, in descensione balnea 7.Succus naribus infunditur.Tonsilis quoque σ uuis medetur,oris ulceribus. Aluu mollit Auἰc. Caaacetabuli mensura. Praeter has facultates sunt oe' iaminthae
quas Avicena Calamentho adscribi quae tamen Trasso Nauo conueniunt,quales diuusedare naueam, tenuare IV.
lienem,conferre stomachi doloribus c conturbationi: C; ita . testis est Discorides,qui de Tragorigano itincribit: ο -
λουθ se. quod est: laenosis cum aceto bibere confert. Cibum fastidientibus,stomacho male alse-Eiis,m acida ructantibus datur. Item quibus maritima iactatio ,nausea,c praecordiorum aestus accidit. Sut σnon paucae apud Auicennam capite citato proprietates, Nephta. quae uerae Calaminthae,quam Nepetam Romani uocant, conueniunt, quales Ant illa: Quando bibitur, aut ex eost emplastrum, confert puniturae vermium uenenosi rum: eius decoctio prouocat urinam, confert spissimo, em dilatationi anhelitus, dolori pungitiuo uentris,e cholericae pagoni rixori.Et quandopraemittiturm bibitur cum uino, expellit uenena mortalia, interfi-
146쪽
p ARA DONORVM MEDICINAErit uermes: π quando comeditur bibiturpost sium aqua casti diebuS continuis,cofert elephantiae.HM enim ad Culamintham attinere Dioscorides lib. 3. cap.36. his uerbis docet: et ιν Olλένη coci κατα-
rigoribusque auxiliatur.Praepota in uino contra uenena fari regiumq; morbu expurgat.Luόricos uentris liveas uocatos,cumsale s' melle pota enecat.Hau reus elixa
crudaque iteratur Elephanticos comesta iuuat serum lanissuperbibatur. Discoridi etia siusseribit Galenus, cuia ententiam quia nimis prolixa, ad Ferre nolui: nec Iongiore etiam demonshratione opus fui cum extam dictis euidentissimum sit Avicennam cum Origano confudisse Calamintham. Demonsti istum enim abunde est non desola Calaminita hoc capite scripsisse Avicenam,quod istic multa sint quae Origano etiam conueniant, neq; interpretis iηcuria atq; inscitia factum est ut pro Orig no Calamintham transpo uerit, quod ibidem baudpauca in quae ex Disoridis autoritate Calaminthae uerae oribuatur. proinde cum tanta sitapud Auicennam ac reliquos Arales in depingendis herbis ear quefaculta
147쪽
LIBER PRIMVs. satisus inconstantia onsultissimum erit studiosis, ut quicquid illi de ea re siri erunt, tanquam mendacia perni et silmasiustem habeant,nec unqram attinganti. α- ter enim nugasini issmum confusionem nikil inder
Avicenna Thapsae tribuere quq Ixiae veneno conueniui,nulli sere no in cofesso esse, adeoq; Vtriusq; naturam no satis perspecta habuisse.
CAP. XXIII LE cui uocabuloru imponat ambiguitas, animaduertedum omnium primum Α-
uicennam Te ista seu Tes c corrupta uoce esse usium pro Thapsia, id quod ex
utriusique descriptione ac uiribus satis iunotescet. Avicenna nanque ita de suo Tesi' capite prosecundi Can Acribit: hi mundi catiuasolutiva, σmaturativa. Et est ex eis quae attrahuntuehementer σuiolenter ex profundo corporis.Facit nocipitos,s' conscrt alopitia ualde . prodest occultationi sanguinis,sed non dimittitur super ipsampraeter horam. Similiter confert uestigiis, panno, Cr albaras . Inungitur cum compressionesuper mollificationem nemorum, σμper podagram, er Auper iuncturas frigidas .Confert sputo finiet, σdispicultati anhelitus, dolori amborum laterum, proprie dolori ipsorum, uel cum oleo antiquo linita, ν ut emplastrum superposita. Adiuuat ad expuendas superfluitates linita. Discorides uero haud aliter de Thapsia libro quarto cap. Is scribitrisqAiens: δυχ α. -
148쪽
in Zin ρο ν η πνο ριονα,κ Ita licς il χοζοι δε η ἐδει' ι γ κάθαλτις - τιν ceolio ι ς,π' Mωμ αλγημαχ τι χρονιοις ορναλiocis. quod est: Tam cortex radicis,quam seuccus, purgadi uim haΓent. Succus denique pariter cr radix facultate possident transicocretiuam, omnium maxime quae pares cireis uires adoptasunt,ubi ex imo quidpiam trahendu est. Vn succia illitus, aut radix recens confricata, alop cias explet. Radix aut Fuccus cit aequis thuris caeraeq, portionibus,suggillata,liuoresque tollit. Oportet autem non plus binis horis dimittuntur. Vitia cutis in facie csi messe iistus emedat. Lepras pellit. Tubercula quos disiicit cusulphureperunt Uureus . utiliter in diuturnis latera, pulmonum,pedum, articulorumque a sectibus illinitur. Eius purgatio couenisuspiriosis,diuturnis laterum doloribus,resessionibu s.Gal etiam lib. 6 desii .medfac. τὴ/UM T hapsia inter ea medicamera quae ex alto uehemeter tra
149쪽
MBER PRIMVs. Πfacultatem, cum humiditate coniunctam habet, quam ob rem ex alto uiolenter trabit quod traxit disicutit.
id quod σ Paulus insteptimo facit,ita ut eμi nisi u his; sit Thapsiam eandem cum Thesbia Avicennae eo Cae- res, sterum quod Graecis Ixias est,id Avicennae Aldisic dici- Graeco tur, quemadmodum ex eorum quae utrique de iis siri- m- buccollatione patet. De Aldibic enim A urcenna Fen. c. Cano. tra . I.sium. 2. cap. 33. ita scribit si quis bibit Aldibicaccidunt illi rugitus in uentre et punctura abseque fluxu uentri, uertigo.Cura: Oportet ut in potudentur aqua CT mel, CT evomat ea,et cl eriretur es
steri leui, sir ωηfert ei sumere in potu absinthinm cum melle,Cr brupum acetosium. Et illud quod appropriatur cum decoctione rutae. De Ixia uero Dioscorides lib.
oco ις με ' την κοιλ λυρομναα πινό μυοναψιν,ου α πειρεγμα σωο οινω ποMῆu οἱ ιέ - . ni γανου τε αγρA GAMem id est. Ixias inter potandum intestinorum strepitus Cr tumultum affert,nec quicquam tam secedit. Post uomitionem multam, aluumque solutam, auxiliatur aqua in qua absinthium madueri cum uino copioso,aut aceto mulso pota, rutaeque flues, is siemen. Vnde iterum constat Aldibis Auic. nihil esse aliud quam Ixiam Graecoru:Animaduertendum tamen multa esse in Avicenna hoc loci,utpasi alias, prauata,ut dum erucae pro rutae legitur, poretur pro potetur, ut abunde patebit ea quae Dioscscribit AH nna diligenter expendenti, ita ut hodie nou extet Avicenna Vis Mi autore iciosior,quando uix paginam in in offendereticeat, '
150쪽
PARADOXORUM MEDICINAE liceat in qua non insignis error committatur. His itaque ἱsic Aus cibus. mauisbium erit Avicenna u Thapsiam ticum ista confundere, quod illi tribuat quae huic conu niat. univorsi nanque effectus quos illi FG. 6. Can. q. t trin. I sum. 2. capite decimotertio Themiae a cribit, irares haut is quae Diosc. Ixiae ignat. Verba Avicem inae subiiciamus: Thesi tu estgummi rutae movinnae, suaudaque sentitur ιnsapore eius Pusiporassedarungi. Accidit illi qui bibit eam retenti orum omnlu quae icurrunt ex utrisque viis,m apostematur lingua a cissurirepitus Gr inflatio, Cr adustio in gutture. Curae si ut properet cr evomat cir sumat tir pota Pupu acelsum. Cr infusionem absinthy, ω' ex eis quae notassunt 'pud eos icut beetabar. Qussus sane uerbis nemo noui-rire Avkena Thapsiae tribuere,quod Ald:bic, quae uias est ex eiusdem autoritate conuenit. Cuius rei Discorndes etiam testis est, qui loco antea citato ita strAit:
vota πινομυον α ιινθου o Meεγμα crus timo ἰὼ κ όἱυμέλ li Haec uerba paulo ante interpretati humus, ideo ut denuo iterentur nihil opus habent. Paulus certe Aegineta lib. s. cap. 47. haud aliter quam Diosiorides Ixiae Uignat,quod Thapsiae Avicenna, Azait:Ixias,quae uiopbonon quoque uocatur, inter pota