장음표시 사용
321쪽
tensis , qu dormiendo senex es factis .
R irius , quod verbum a nullo vetere grammatico explicarum Inueni, via detur suisse munitionis genus: quum, aut humi, aut aliqua in materia Gapaliue defigebantur, non valde remota a terra: ut illis impetus hostium tardaretur, quod illac penetrare nequirent. Usus est eo verbo C. Caesar
in iij. libro de bello ciuili, hoe pacto. Erat obiectus portis et Ilius: hie
paulisper est pugnatum: cum irrumpere nostri conarentur: illi castra defenderent. Nec multo post. Sed tamen nostri virtute ulcerunt: excisiqueis et HIo, primo in maiora eastra: post etiam in castellum, quod erat inclusiim maioribus castris, at iuperunt. Apud nullum autem alium Latinum scriptorem, cuius opera extent, inueni.
Sallustius tamen in iii. libro historiarum hoc vi alimur unde etiam magis quid illo signia is ficetur, percipitur: eius enim verba haec leguntur citata a Nonio. Saxaque ingentia, &axo is iunctae trahi per pronum Incitabantur: axibusque eminebant, in modum erit in militaris, v in ruta binum pedum. Non erat igitur eritius id, quod diligenter Sallustius deseribit. sed similitudinem illius res habebat: inde tamen squus attendat, non male forma et Iisi Ipsius elicitur. Sed alietum hoc exemplum ab eodem grammatico ponitur, in quo elusdem verbi mentio est. illud autem quoque non parum vim intellectumque huius vocis ad uuat. Varro sexages. in Se circunspexe: atque inuenisse,cum dormire coepisset tam glaber quam Socrates Galbam esseis factimi eritium e pilis albis, cum proboscide . Loquitur vero de quopiam, euIus forma valda in somno immutata sierat: &cum caluus fiatisset antequam domitium isset, postea expert inuenisset se, quae res admirationem ipsi merito magnam attulit, eapillatum. Vt autem lite quis suetit assit mare non ausim: ita non stulte festalis aliquis existimarit hare verba. quis ex eodem Varronis libro ab eodem grammatico alio loco citantur, de illo ipso prolata suisse. - Romam regressus. M nihil offendi: quod ante annos quinquaginta,cum primum dormire cosis φ. reliqui. Quamquam non desunt suspiciones, quae me impcllunt, ut credam intellui Epiamenidem Cretem: praecipue autem temporis interuallum, quod memoriae proditus est ille dormisse, superiori respondens, me in eam opinionem ducit . idem enim doctissimus seriptor in vi, de lingua Latina,cum de difficultate explicandorum poeticorum verborum dissereret,idis his verbῖs commemorauit. Nec mirum cum non modo Epimenides post annos quinquaginta is experrectus, a multis non eognoscatur: sed etiam Teucer Liui j post annos xij. ab suis, sui lit, μ- gnoreturiathoe quid ad verborum poeticorum aetatem 2 Haec enim est lectio ptissici illius, mea lato saepe a me laudatἰ,exemplatis. Somni etiam huius longi,quo quinquaginta annorum spa tio sopitus fuit Epimenides,meminit Plutarchus in commentario, quo quaerit,an debeat senexis. Reip. Operam date, his verbis, ri in - λευώσι &quae sequuntur. Videtur autem in superioribus varronis verbis mendum esse: legique debere pro Galbam, caluam.
undus duo laci cladi ius in Orati e pro A. crucissio, ope a F libri. CAP. II. NOR Rurrv M sui opinor I locum in oratione pro A. Cluentio Indicare volo: si
mulque quomodo putem l i illum debere, ostenderer quamuis non omnia hab am, quae ad constituendam lectionem illam necessaria forem, sed tantum auctoritatem veteris exemplaris: cuiuo fidem in multis dubiis rebus perspexi . Quo igitur loco CL
322쪽
cero, legi 'vim steriat multi modis discedi non opori ea e bu amarat , idemnitistians in illo etiam ipso iudi o non buca geri, vae absurdii rimo , ne i ioneque saeti vi
Mantur: quae tamen cum Iegibus nant, esse, &oriae Ga intelliguntur, ita nune
is te hi iudices, tali dignitate praediti. c. erceantur. vos a.tem mices qua bre ex tamm is gna multitudine c uium, tam pauci de hominum seriunis sententiams; me de quae sequuntur. In optimo vero illo, ut teris Langobardis exarato, soc pa-. d est Q. Nasis, cur in is in hoc sexto loco sedeas e qua mirifice delector, lectione . cum planius tradat ominem, quem in iudiciis. institutis ciuitatis, custodiebant . Honestiorem autem suille hunc locum eae verbis Ciceronis iuspicati licet, cum assignaretur ei, qui iudicio praeellet, atque ipsos iudices cogeret. Quod si quis nunc incidat in aliquem veteris auctoris locum, in quo mentio huius rei fiat: tradaturque ordo. quem in sedendo tenerent, Memendario haec exsolata habebitur.& non nihil locis illi notitiae acquisitum erit. Eiusdem etiam antiquiis mi libri auxilἰo corrigitur locus, manifesto deprauatus, in principio eius orationis: ubi enim excusi libri habentiri Etenim sicut aliis in locis parum firmia enti, de parum virium salutas habet ite in hoc loco is falsa inuidia imbecilla elle debet. illic pro falsitas, veritas legitur, quae lectio sine dubio vera,
certaque est. Arpuna latur autem Cicero a contrario: persuadereque eo natur iudicibus, . ne sequantur sparsam, diuulgatamque de ea re opinionem, Ostendens hoc esse alienum ab e tum grauitate M ossicior in foro enim iudiciisque attendi oportere veritatem retum, ac quae aliis in locis multum potest, alie infirmam esse debere salsam Inuidiam. este autem loca quaedam, in quibus parum roboris ac virium veritas habet, exploratum est: ut apud multitudinem, de omnem conuentum imperitorum: illic enim plus valent rumores, ac fama temere diis paci. Praeterea videndum an usus fuerit aliquando ho everbo salsitas Cicero, quod non puto i lita certe, ubi velitatis eontrarium ponere voluit, taliam inuidiam dixit. in inciremo etiam huius orationis eodem pacita locutus cstr hoc enim Plane rem declarat. Teresimas quoque idem . appellauit vanitatem. Non pudet vanitatis. sit avis a Graecis olim vocata I 3M ::q-modoque a nobis appetitare. Π CAP. III.
s est a Gractis lynx appellata, quam in i l. libro de histocla ammant Ium A-
tu oteles accurate describite formamque omnem corporis ae pennarum colorem declarat: nec tamen non inferioris aetatis non pauci, quae nam illa sit dicere non potuerunt. quod tamen facile erat, illis indiciis utentes. praestare. Latin I autem video tur nomine, quo illam vocarent, ear utile, cum Plinius Graeco utatur.
Theodorus vero, qui in fingendis nominibus liber suit: seque eo pacto bene mereri de Lati lingua putauiti nouum formauit, ac torquillam vocavit: quia proprium eius avis est Gruicem Ketro torquere. reliqua corporis parte quiei cente. Videtur igitur ille consuetudinem potius .etiostri sermonis, quam Graecum nomen sequutus esse, qui inde eam appellamus, actorci talo vulgo dicimus. Cum autem, quae propria habet a ceteris auibus traderet Aristotes es, podes, ae linguam, inquit reum binos digitos tantum in anteriore: binos ii Idem in posteriore parte habeat i in qua re conuenit ipsi cum paucis, ut idem aifirmat: nee tamen . quae nam illae sint, commemorat. Ipse autem animaduerit picum quoque Martium ita consormatos pe- .des habere . quod a natura Institutum est vitae illorum prospiciente: eum enim ambae hae ues formicis alantur, erectisque arbores scandant, nisi firmiorem posteriorem pedis partem habetent, retro caderent: nec possent in ratione illa, unde victum quaerunt, perdurare . in qua vitam re mirifice prodest illi longitudo linguae, quam exertam: in stipitibusque alborum e tensam, atque ita formἰcis repletam, conirabit, α hoc pacto alitur. Sed pstiaci quoque podum digitos ita distinctos habent: quorum vita, cum volatu non multum valeant, in arborἰ-bus frequens elle credi debet: tenuibus certe illi vi gulis apprehensis ita haerent, ut toto cotis rore volutentur. quod, nisi hoc pacto diuisis digitis, enicere non pollent . In iiij. quoque de partibus animant Ium Aristisicles, quo loco copiose de diuersa ratione pedum in variis auibus diisetit, idem hoc de lynge repetit: ipsamque tantum ab anteriore parte duos: duosque aposteriore habere confirmat. Quartam etiam quandam auem aspex eodem pacto distinctos pedes habere, idest κ κκ. , vocatum a nobis cuculum. Quantopere igitur in hoc peccarit Plinius, licet videre; qui ca=. Qvq. libri xi. inquit. Iynx sola utrimque binos habet. Non .m nus autem erratum ipsius est, quod praecipiens de disserentia temporum in auibus cap. xxv. libri L inquit: Trunestres turdos esse; qui spatio sex menstrum In Italia vivunt, aduolantes . huc set iter aequinoctium avi pmnale, ta eodem re times ad aequinostium vernum; quod cum
323쪽
enm singulis ann ssat, ignotum nemini esse debuit, praeter quam quod a M. Varrone in Ilii. libro de re rustica memoriae proditum est. Vsas vero fuisse quondam h nmanus in eant ic-nibus carminς Theocriti declaratum est. Idem etiam fgnificavit Xenophon cum inquit.
MAvxo Nivs in epistola, quam Mutina Hirtio dc Caesari misit, ita scribenst. Quia, bus viri nostrum cecideiant, lucro futurum est, manifesto translato verbo usus est: neque enim earum rerum proprie lucrum dicitur: significat namque Pompeianos interiis utrius uis partium Caesarianorum, qui nuper inter se dissidere coeperant, laetaturos: ac res suas meliores factas arbἰtraturos. Plato quoque in Symposio eandem sormam dicendi usurpauit, cum induxit Aristophanem cum Erysimacho ita loquentem : eripientemque ipsi poteitatem, quam ei in orationem, quam habiturus erat, dederat: custodem enim ipsius veste
ω μ. καπιδεα . arbitrabatur enim, sin sermone illo suo ridiculas res iocosasque dixisset, Id lucro ipsi suturum: delectabatur enim genere orationis lepido ac faceto: eratque id eius musae, ingeniique proprium: sed metuebat ne res ineptas, ac tisu explodendas, di ret . Perspicitur vero hinc manifesto quid discriminis sit inter duo haec graeca vocabula, μολαυ de . an HMHis: quorum alterum, laudem in se habet: alterum reprehensionem. Animaduertendum autem, an in verbis, qu bus his respondet Cicero, pusillum erratum sit eum in enim in omnibus passim libris legatur. Vtri ceciderint, scribit lucro nobis futurum. O pras clarum lucrum: quo, te victore squod di j omen auertant in beata mors eorum futura sit, qvi eis vita excesserint sine tormentis. ipse puto imendum, quum te victore, non quo: in vetere namque ratione scribend , priscisque exemplaribus etiam nunc quom plerumque inuenitur: quod
fortasse ansam dedit alicui librario peccandi. Remmitus lacus in oratione in L. Pi is r inricatapie sententia
Issiae similis ciceronianae issi. CAP. V.
M C i e et R o in L. Pisonem, ea parte illius orationis, qua induxἰt Pisonem Ipsum te.
α uem cupiditatem aliorum contemnentem, amore triumphi ardentium: suaque s Ota ac consilia laudantem, cum de rationibus administratae prouinciae, quas C. Caesaris lege, qui e prouincia redibant, referre ad aerarium debebant, loqueretur, inquit ex peris sona itidem ipsius. Quas rationes si cognoris, intelliges nemini plusquam mihi litteras pr is fuisse: ita enim sunt perscriptae scite & litterate, ut scriba ad aerarium qui eas rettuli t. perscria is piis rationibus, secum ipse capnt sinistra manu petisticans, commurmuratus st. Rasio quiis dem hercle apparet: argentum extrema igitur haec verba, quae scribam eo habitu corpo is lenitet prountiasse dicat, Plauti sunt Trinuinino, ut satis omnibus notum esse potest. illa autem in excusis olim Ciceronis libris ali ter legebantur . nam Graecum verbum ab imp tilis eius linguae Latinis librariis contaminatum fuerat . quare, quod ad eam partem pertinet, locus recte emendatus est: peccatum autem, quod relictum est verbum Decoctum, quod ver bum apud Ciceronem illic antra legebatur. ut videatur hic locus ita restitui omnino debere. Rais tio quidem hercle apparet: argentum decoctum Quantopere autem illud hic quadret sicile omnes intelligere puto, nos quoque patrio sermone smili quodam modo loquimur, cum rem aliquam tepente e manibus elapsam ίgnificamus: dicimus enim in fumum abiisse,atq; ita euanuisse. Confirmat etiam opinionem meam, quod Graeci veteres scriptores suo illo verbo hoc pacto vi uniui: ac plerumq; ipsi adiungunt eiusdem naturae nomen, id est participium,quo declaretur quid in discessu illo subito factum sit . ut illic quoque ratio tradita fuerit, qua argentum illud, pecuniaque evanuerit. Huius autem rei crebra exempla sunt apud Demosthenem, ut cum inquit, εχ ir ωλων : σωρανοῦ ἀπειθι ι χε . Auctor Itate quoquo Budam confirmatur id verbum illie desiderari: cum enim in annotationibus in Pandectas de vi verbi decoquere disputaret, citauit superiorem locum Ciceronis, atque emendauit. Qii
rendum autem, an in Plautitiis antiquis libris decoctum inueniatur: nam ab excusis abest.
324쪽
Valde autem simili huie sententia usus est acutus ae venustus scriptor Lysias in oratione contra Diogitonem, qui relictos tutor a stat re liberis ipsus, male patrimonium eorum dispensarat .. quare in iudicium vocatus est κακοῦ. . nrti me. lnea igitur, ubi iusta, quae afferebat reus, disis oluit: filiisque tat Iones illias suisse docet, ita locutus est. δικτεα ἰ mirori κοινγρώματα mis, τι neque enim ea de causa puerorum pater Diodotus tutorem illum liberis asciuerat,vi rationes Ipsis, litterasque accurate consectis,
ostenderet, sed ut pecuniam, e bonis ipsius sumptam, redderet . Philippeum videri quoque vocatum potionis genos , non solum mima hoc nomine appellatum. CAP. VI.
tulit acceptos, regale nomisma, PhIlippos: auctoritate tamen M. Varronis v num quoque quoddam ita videtur vocatum r ill Ius enim haec vi rba sunt, citata a, Nomo: quibus id c niti fallor declaratur. Octogesi In quo nobilius est, Philippeum, quod accipimus, quam quod bibimus: cum alterum, addamus in bulgam: alia, tertim in vesicam . Ph lIppeum, quod In bulgam conditur, manifesto est nomisma: bulga ἰm, quod vocabulum ra ces egit in nostium sermonem, saeculi genus mam caeque estu Eiusdem doctissimi scriptoris cἰ tantur haec verba ab eodem grammatico sexagesi. EO, ut vi licum ex arcula addere in bulgam.
De Iludis Romanorum lanimum in eunossienda mulierum pud citia. CAP. VII. V u dissimilla serent in stituta Lacedaemoniorum ae Romanorum hominum
in tuenda mulierum pudic tia, cum aliis multis iebus magnopere inter se sotiis
simae hae gentes congruerent, moniment 7s veterum scriptorum declaratur: te.
status enim quoque est Aristoteles in libi s de Rep. in hae te durissinam illam nationem languidam atque enervaram fuisse: ut valde ἰpsos accuset: dimidioque vitae beatae carere affirmet. nam, quod nudae ipsorum vIrg nes exercerentur: partesque co potis, quas aliae sedulo tegunt, aper Irent, a Graeco poeta illae appellatae suere, quod & Pollux In Onomastico, de Plutarchus in Numae regis vita tradidit: contra autem Romani multum studii, curaeque in coercenda muliebri libῖdine posuerunt: seuer sque legiabus .ae moribus disciplinam ipsarum sepserunt. quod ut aliis non nullis in locis Cicero in moriae prodidit, lia in libris de Rep. copiose accurateque docuerat: Id enim praeclarum opus, ut diligenter hoc explicaret, postulabat. Hoc autem ipsum sedulo illic sedisse perspicitur testimoniis quibusdam Inde a vetere grammatico sumptis. Nonius enim hunc e iij. eorum lῖ- , brorum loeum adduxit, qui id liquido ostendit. Ita magnam habet vim disiciplina verecun- , diae, carent temeto omnes mulieres. Sed apud eundem et Iam e iiii. de Rep. hare verba leis guntur. Atque etiam siqua erat famosa, ei cognatio osculum non serebat. V Ino aut i terdictum Romae fuisse mulieribus: passoque illas uti solitas,cum sitis vrget et exeosuit etiam Polybius in vi. libro historiatum ut testatur Athenaeus: qui a stirmat etiam sallere nullo modo posse quae biberit, eum mos ille mane ipsas osculandi, ea de causa inuentus sit: praeie quam quod curae ipsarum non committebatur cella vinaria. Et muta entes igitur viam illi m Io, ne irrumperet: & Inuectum Iam damnantes, atque omni ignominia notantes, licentiam muliebrem intemperantiamque elicere e ciuitate studebant. Emendatum verbum in oratione pro Q. Ligario, quo loco morem c. ca
suris exponit in salute atii liuibus danda . CAP. Vlli. Ac sol in v laudauit C. Caesarem M. Cicero: aequitatemque illius In camlum tulit his verbis, quae sunt in oratione pro Q. Ligario. Quamquam neque in hae oratione spes est posita causae: nec in eorum Rudiis, qui a te pro Ligario petunt, tui necessarii: vidi enim & cognoui quid maxime spectares, cum pro alta cuius salute multi laborarent: causas apud te rogantium statuores esse, quam Pr
325쪽
ees: neque spectare quam tuus ellet necestarius is, qui te oraret,sed quam illius pro quo labo raret. Ita enim in excusis libris legitur, non sine vitio scripturae mendoque, ut puto. quod vi in multis scriptis inueni, excusi quoque haberent, expressior haec laus clementiaque op
lentissimi viti foret. Vultus autem in illis antiquioribus pro preces, legitur: quod mirifico probor significat enim Cicero ,lcum aliquid aliquibus Caesar, rogatu aliorum, concederet,niugis solitum ipsum spectare, quam iustam causam haberent pro illia laborandi, quam qui potissimum illi serent, qui rogarent. quod probi atque humani viri certum indictum est: qui ea
nim necessariis suisque omnia concedmir, quamuis ambitione quadam ducti genti alienis autem pro suorum salute laborantibus, res etiam iustas negant, probari non possunt. Caesar igitur conita se gerebat: neque vultus ipsorum respiciebat: indeque iudicabat concedendum ne, an non concedendum foret: sed aequitatem postulati, ossiciaque rogantium, animadue rebat, non valde considerata persena vorum, qui pet ent . ita autem nos quoque pallio se mone loqui consuevimus: vulgoque, cum aliquem seuerum esse, aut nimis durum significore volumus, neminem in os vultumque resticere ipsum dicimus. Nam, quod insta eandem sententiam iterauit: idque ipsum vervum illic posuisi quod hinc delendum iudicaui, habet ideo loco vim declarationis: preces enim necessariorum esse solent: Ignoti enim plerumque rei iaciuntur: nec sperare possunt se, quod Optant, impetraturos. Ait autem. Sed video tamen
pud te causas ivt dixi rogantium valere plusquam preces. Atinus vocuos με in σκια - a Graecucta mis script silms, qvi lasii ialis studias O artibus aliis arularent . C A P. IX.
T u L et Y g quἰ vocarent ut Graeco sermone notum est: horum autem studio quod tamen a grauibus S eruditis viris magnopere reprehensum &, ut inutile moribusque aduersum, exagitatum est, capiebantur animi eius nationis. Cum teli ut Illi valde exercitati peritique eius arilaestensi coeptum postea est vocabulum, quo illi appellarentur, ad alia transferri: Athletaeque vocasi cuncti, quIexim ij praestantesque in aliquo artificio serent: idque non solum Graeci ipsi, auctores illius nomῖnis ae stud ij, veriam etiam Latini scriptores secerunt,in quorum linguam irrepsit hoc verbum. M. enim Varro in libro ij. rerum rusticarum manifesto hoc pacto illo usus est, scribens. si Cum haec loqueremur, clamor fit in campor nos athletae comitiorum una, cum id fieri nonis miraremur propter studia suffragatorum, & qiuae sequuntur. Sed etiam in ij. eorum librorum, ubi quam potissimum partem Eius disputationis quemlibet suscipere oporteat quaeritur: Scrofa enim, cui mandatum erat ut de arte dissereret, antequam id se si tum polliceretur, is condicionem quandam tulit. Md haec ita a nobis acci Pietis, insuit Scrosa, vivos, qui estis in Epirotici, pecuaris athletae, remuneremini nos, ac quae statis, pro eratis in medium: nemo Gis nim omnia potest scire. quem locum olim in excusis libris valde corruptum, emendaui, auxialio: optimi exemplaris, a quo omnis paene macula aberat ..Verum quIa tunc lectionis huius integritatem auctoritate Graecorum, qui eodem modo locuti sint, non confirmaui, libuit serupuli huius euellendi causae totiusque rei magis explanandae, exempla eorum ponere. D-- maei igitur apud Atherineum verbali sunt, accusantis Philippum, sodalesque ipsius. α ----ἰπύ- . Demosthenes quoque contra Aristogit is nem ait. iI--ιτο αξ rue g. καλ- ὰγών i,tan . Item Dionysius Halicarnasseus In libro
is ratia . Possem etiam Platon ἰs, Polybij, & aliorum opitiam morum auctoriam testimonio uti et qui&ipsi ad allias res verbum hoc aptissime transtulerunt. quod videns Getissiunus omnium Romanorum, cum eorum monimenta in manibus stiraperhaberet, huius sermonis elegantiam est imitatus . - Dd ur accurare cimtegmate Graeci τerbi in Toptas citer artis.
XYiτix huius aerius vir doctus,&inscriptis Ciceronis plusmum versatus, qui Graecum verbum, quo Cicero in Topicis vocari ab ea gente tradit locum ex coniugatione, mendosum putarit et ac pro σῆο- legero non dubitarit. non sine causa autem ille suspe am eam vocem nabuit: cum enim
toto illo Cicero prae se sciat praecepta illa sinuere ab Aristotele: aeratio Eb nem
326쪽
non ab ipso inuentam latine explicare, nusquam Aristoteles In Topicis suis voeabulo eo usus inuenit ut . sed cum argumentandi genus illud signiscare voluit, semper, sit ἐκ appellauit: de vi firmiter hoe illic custodiuit, ita etiam in h. libro de arte dicendi, quo etiam loco sedes has argumentorum indicauit . scrupulus igitur ratione iniectus est, qui etiam me aliquando sotalicitum habuit. Videndum tamen accurate an defendi lectio recepta possit: praesertim eum in omnibus scriptis exemplaribus illo modo legatur: in quibus etiam cum Romae tribus abhine annis essem, vidi domi Bernardini Maphaei, eruditi ac politi. undique hominis, qui ob egregias animi dotes assiduamque operam, quam Ipsi in maximis rebus dedit. In amplissim rumantistitum ordinem a Paulo iis . sapientissimo sene cooptatus filii, vetustum librum. liti ris Langobardis exaratum, in quo etiam ut in ceteris omnibus, legebatur. Nam cum Cice to asti: marit se Topica Atistotelea conscripsisse. viij. libros, qui nunc in manibus sunt, intellexisse eam puto: quamuis paruam partem eorum, quae tradita illic sunt, explieauerit Cleo. ro: cum tamen ipse Trebatio in epistola signiscarit librum eum scriptum esse quam plenissime res illa scribi potuit. quod si etiam alium ullum commentatium eius materiae scriptisset Aristoteles: ut opinor, hanc ipsam rem eodem nomine appellasset. Et cane a nullo alio vetere scriptore inueni locum a coniugatis v' tum, praeter Simplicium: ipse namque ita videtur appellas te in commentariis in tegorias. quo loco diligenter explicatis iam quattuor. eorum, ptii lolbphus breui,quod de reliquis dicendum illic putat, complectitur: nodum enimis illle quendam dissoluens eruditus interpres, ita inquit. . --πρὼ e, is de quae sequantur. Arbitror igitur, cum Cicero secum librum Aristotelis non haberet: quod, quamuis ipse non indicasset, ficile tamen intestigi potuit, in hoe ipsum peccasser &, aut quod credidit falso usurpatum ab illo, cum In aliorum uiu esset, posuisse: aiat. quod responderet Latino nomini finxisse. Praeterea repugnat non nihil, ne lacile imisit. ut putauit ille propter similitudinem vocum, verbum id eo modo emendari, quod Ar itoteles neutro genere , quaecumque detiuata ab uno, itii intra se variata forent, non muliebri ordinem ipsum, vocat.
Induvius Polybis locus apud Athenaeum, quo commemoratur id, quod naris
muum curarum, eo ips tempore quo maxime intentum il-- ,
iam esse bello, a se excitato , oportebat . t CAP. XI.
V ιτ i s in rebus tradendis T. Liuium Polybium feeutum fuisse: sententiasque
illius expressasse, cum ipsemet Liuius aliquando testatur: tum pluribus ipsius ditemplis citatis, sparsisque apud veteres auctores, satis liquἰdo cognoscebatur. Cuius etiam res certa indicia erant loci non pauci equinque libris, quἱ adhue ius restabant: diuulgarique iam pridem luerant. Declatatunt autem omnem rem, stadiumque Latini scriptotis patefecerunI, quae nuper in lucem prodiere excerpta xij. Polybli librorum, ut totas paginis inanifesto Liuius teneatur inde eonuertisse. Nam, quoatii αxxa libro ab Urbe condita de Antiocho,inquit, ab eodem pria dentissimo scriptore sui
prum. videtur: nec tamen collatione eorum excerptorum hoc percipitur: Id enim in cons
quentibus ribtis snisi fallotin a Polybio expositum fuerat: sed alterius Graeci auctoris auxilio, is qui ad c ninmorauit, intelligitii r. verba Latini historici haec sunt. Rex Chalcidem a D in metriade prosectus, amore captus virginis Chalcidensis, Neoptolemi filiae, dum patrem priis ruo ablegando: deindecoram ipse rogando fatigasset, inuitum se grauiori fortunae eondicioni is que illigantem, tandem, te imi irata, tamquam in media pace, nuptias celebrat: & teliquum, , hiemis, oblitus quas tum simul duas res suscepisset, bellum Romanum,& Graeciam liberanis dam, omissa omnium rerum cura, in conuiuiis & vinum sequentibus voluptatibus, ae deindem ex fatigatione magis, quam satietate earum, in somno traduxit. Athenaeus autem in x. libro eadem commemorans lateriit se auctorem ipsbrum habere Polybium: verbisque ipsius ma-
autem hoc quoque, quamuis putam omittamus, merulam, quod erat in nomine patris
327쪽
virgἰnis auctoritate Graeci scriptoris tollitur:Cleoptolemus enim ille, non Neoptolemus ut est in T. Liuij exemplaribus, videtur vocatus, lapsis in prima parte eius vocis Latinis librariis.
Tobbian ante Sallustii dixisse Imperium P cm artibus r tauri, quibiu initio parium ea . CAP. XII.
R Areis, prudentibus homἰnibus: multumqtie In Rem versat s, an maduer sum antea fuerat: litterisque proditum, quod dixit Sallustius in prooemio de bello CatilInae. imperium tacite his artibus retineri,quibus inItio partum est. Pol1bius enim grauis scriptor, in x. libro historiarum, cum ostenderet, qua de causa reguli Hispani r omnesque illae nationes post captam, a P. Scipione Ca thagῖnem in suis terris conditam,totos se ad amicitiam Romanorum effudissent docet Carthaginienses post secundas suas res, victosque ac necatos ambos Se piones, superbe se atque au liter illi e gessisse, ut qui putarent restare sibi possiestionem Hispaniae sine certamine, certamueque . qua opinione instati, pro sociis amicisque hostium numero habere coeperunt eas nati nest indeque tantam immutationem voluntatum ei Ie am. Intelligi igitur poste astit ma hi, iam commemoratis, eos falso sensisse: atque existimaste aliter oportere imperia acquirere: alitet vero tueri, ac parta iam custodire; nec didicisse eximie illos seruate summam sertunam .
qui permanent in iisdem studiis iudiciisque, quibus initio regna, summamque potestatem sibi eompararunt. quod liquido intelligitur Latinum scrἰptorem expressisse. Uerba veto Polyis bij, quibus extremum hoc edidit, o excerptis sumpta, haec sunt. A ri κων δεῖ.m . mori δια χαe: ο κ μα M A τι νῶς ἰ χαι οἱ κί - διαμ, is Pieri autem potest ut maior .dhue aetate Graecus aliquis scriptor prius hoc protulerit, quamuis eruditio Polybij magnus aque rerum usus, huius sententiae auitatem egregie sustineat: quod tamen apud ipsum nune inueni adnotate placuit. Sallustius adiunxit quoque, quae ad explicandum praeceptum Egeis pertinerent,dicens. Verum ubi pro labore, desidia: Pro continentia & aequitate, libido atq;
is superbia invasere, sortuna simul cum moribus immutatur. Idem vero, quod in Imperio tuendo vetum est, ut sine labore industriaque non retineatur, in aliis quoque rebus contingere certum est: neque enim laus gloriaque antea parta diuersis institutis aciibusque conseruari γο- test. Unde Cicero ostendit Hortensiium,qui prima aetate arserat cupiditate dicendi: indequeptimum locum in oratoribus conse utus suerat, cum postea vidisset neminem secum essu comparandum : Ommumque illud studium, quo a puero fuerat incensus, remisisset, multum veteris gloriae asmisse.
deletis ex eo politissimo opere maculis illis, quas auxilio setiptorum librorum: veterique accurata lectione eius commentatij illic iam pridem peti exeram: dum lensus postea obscuriores illius auctoris, optimo &clarissimo antistiti Α- lexandro Farnesio interpretarer, praesentibus grauibus quibusdam atque erudistis viris, familiatibus ipsius: venissemque ad eum locum ubi docet, quae constructio verbo- . tum, langu da atque eneruata, Signat se am illam dicendi vitiosam, quaecum studeat esse ornata, & expolita, non consequitur finem suum , sed inde pellitur: atque in vicinum vitium lab tur, subito displicere mihi coepit peruulgata lectio, ea parte, qua in omnibus libris est Iiae. - σέ, xm δια ἀμαλακά rieo: &cum, breui mecum cogitailem: iuspensioque anῖmo aliquanatulum stetissem, occurrit mihi, quod statim protuli, pro σα απι legi debere σεπιδ : quaa enim exempla statim ab eo ponuntur, ambo huius poetae cui opinora sunt. alterum certe illius est, testante hoe Hephestione in Enchiridio: capite πα σ-ας cri te: cum enim ille dixitis set aliquando duas syllabas breues in unam breuem coite,addidit. λη mn ανait c σκιαι uiam Tttit, ας-ροσεπιδ'. fieri autem,quod tradit Hephestion in posteriore parte secundae syzygiae vocatae a grammaticis aperium est: verum hoc nunc non quaeritui .i Hermogenes quoque in primo segmento , cum formam, quam vocat
Hiram, explicaret: ostendere que dc ipse, quae com sitio verborum aliena ab illa sit: nee - a vllam
328쪽
vllam habeat dign:tatem, huius ipsius, qui immutato ordine verborum, corrupit versum H melicum mentionem fecit, quamuis nomen eius non ostendat. Ideni autem accuratius Italic tradit ut ab Hermogene, quod hie Demetrius praecipit: dc non sine causa aliquis existimate potest minutum illum magistrum dicendi locum eum hinc sumpsisse. nam versum, quena Sotades eneruauit, mutato ordine verborum, & quasi e mare feminam reddidit, de Achille - pronuntiatum este in xxij. libro Iliadis, notum est. Si hoc igitur pacto emendabitur : legeturiam que, ιια ρα ι intelligetur qua voce supra usus saerat, scribens.
tur: sententiaque omnis plana & certa erit. nam quod est nunc eo loco, quomodo illic aptum esse possit, non video . incessus sane homin Is mollis aliquando stactus appes latus est: quod si eadem de causa corpora quoque fracta dicerentur, non tamen conueniret: quae enim sequunt ut sunt metra, non corpora. mod si hoc verum est: contigitque tune mihi videre, quod prius me Mellerat, tribuo id ingenii desiderio, quo tenebar, luacendi amplissimo oe illustii itimo iuueni: & conatum illius optimum, percipiendi elegantem hanc docti Ham , adiuuandi.
V x x o Nil quoque Tranquilli locum, minor ἰs multo serἰptoris, quam quorum sententias illustrare: notasque purgare suscepi, libet emendare: quum sen in hoc quoque ad veterem memoriam tradendam pertineat, & Graecum proin uerbium contineat, non ingratum studiosis futurum puto. In extrema igitur vita Claudii, ubI colligit signa quaedam, quibus intelligi potuerit paenituisso illum de matrimonio Agrippinae r adoptioneque Neronis, id quoque ponitur, quod his veris bis narratur, ut nunc illa in excusas leguntur. Et subinde obuium sibi Bi tanni eum, arti uxin complexus, hortatus est ut cresceret: rationemque a se omnἰum factorum acciperet: Graecam insit per voce prosecutus I Nam superiore aetate impressi magis adhue eo ruptam vocem hanc habebant . Nullii in autem idoneum sensum, & qui huie loco quadre e verbis his quoque Graecis elici facile intelligitur: mihi autem diligenter vetera exemplariaco ululenti: notatque a Latinis librariolis illi e fictas perpendenti: in primis autem sententiam accurate examinanti, videtur legi debere. ε--ιαπιαι. in antiquo sane quodam ut coniecturae locus unicuique telinquaturi ita scriptum inuenitur. Ο TPΩΣΑΣPEt Σ A TAl. ex quibus vestigiis, quamquam haec quoque lecti o contaminata est, non male nisi fallor in iudicatur ita legi debere . nam quin sententia plurimum conueniat, duabitari non potest: signifieare enim obseure voluit se remedium illi malo, quod ei secisset. Inuenturum, sublaturumque Neronem: quo stulto consilio, impetium, vires postea docuῖt. Britannico eripuisset. Proverbium autem ab Achille ortum est, oui eadem hasta, qua Tel phum vulnerauit. Ipsum postea sanauἰt. Crebrum vero id est apud veteres auctores. Plutatis chus in commentario, quem inscripsit M. ααο - , de morsu quodam, qui in animis Inge nio tum adolesentium a philosophia excitatur loquens, di ensque posse illum a ratione ipsa, quae ipsum inflixit sanari, non minus ac plagam illam Telephi, manifesto ad hoe prouerbium respexit i cum etiam verbis ipsis vlus sit . quamuis versum etiam Euripidis addat, ciuo poetam ille eandem rem tragice commemorarit. verba Plutarchi haec sunt. O. πριον M. to πιδὸς
cueronem, quo loco Siseris de fabris nostra cor se ut stateque partium, rideri Maria sumsisse a Xenophonscia . CAP. XV. M C i e s R o in ij. libro de natura deorum, quo loco probat deorum hom numque, causa effectum esse hune mundum: quaeque in ipso sint omnia, utque hoc doceat hvinani corporis fabricam: utilitatemque formae humanae explicat, videtur non pauca a Xenophonte sumpsit te: is enim quoque in primo eorum librorum, quibus a Socrate dicta, ad aliorum mores coirigendos: vitamque sanctiissimi viri constituendam, rettulit, de
pstificio nostrae figurae, perse Loneque paritum, disputantem illum inducit et cum x ipsis
329쪽
titione lamma.consilioque cuncta fabricata confirmet:atq: ira refellere studeat Aristodemum. qui deos non consulete homnibus salso arbitrabatur. Manifesto Igiciu cum Cicero inquit. . Primum enim superiora, supercialis obdum, sudorem, a capite de fronte defluentem, repeta Innt, expressit haec verba grauis illius ac politi scriptoris,cum S ipse de eadem naturae nos imo - parte diitereret. πι- α τεοκι aia In sement a autem hac in primis eligans est, quod Nenophon inquit, a ratione aedificandarum domorum translato verbo: cum enim γ Duc vocemur in aediliciis tecupari exin viam prominentes, ut aquam pluviam depellant a parietibus: superciliaque in stoib. te idem ericiant, acute inde verbum accepit. Vnde ipso quoque in eadem re tradunda viiii Aristoteles in h. libro de partibus atrimantium. adeo appositum est huic rei illWstrandae. ii
- ,. . Verba vero, quae supcriora illa apud Xenophontem antecedunt, videmur maculae,liquid in se habere: quae si titeretur, statim cui opinor) appaeteret & ipsa Ciceronem expres
is locus Ciceronis hie est. Munitaeque suntis palpebrae tamquam vallo pilorum: quibus & apertis oculis siquid incideret. repelleretur. α- .mno conniventibus, quum Oculis ad cernendum non egeremus: ut qui tamnuam inuolutiis quiescerent. In Graecis verbis nihil est, quod vallum valeat: cuius rei similitudo videtur . huic rei declarandae magnopere conuenire: nulla namque alia re obesse possunt hominiabus venit,nisi pulueris sestucarumque comportatione: cui malo vallum pilorum resistit. Aristoteles eodem loco, cum utilitatem horum pilorum ostendere vellet, eodem & ipse simili usus is est ad rem declarandam, atque dixit. AAM; inc Q. ποι αἰ- ὼω --πριο ι . quare vereor ne pro aliquod verbum
positum fuerit, quod hoc ipsum valeret. nam colum, quod significat id verbum citivi filior nullo modo hie quadrat i nec habeat quicquam fmile inter se colum & vallum. Aliquis susticatus sum Pli, lω debere : quod manifesto iiiiiiiitionis genuasgnificat. Quod de Arcesila memoriae proditum est a Cicer et time , qui eius sectam secuti sunt, idem etiam de iisdem ostensor c memoratam esse a Graeco strino M.
Retsi Las ille, qu. auctor messiae appellatae Academiae fuit: p incepsque.
eum contrarias rationes animo videret, assiensiones cohibere coepit, nouam illam suam rationem, ne exploderetur veritus, sulcite etiam voluit auctoritate veterum
philesbphorum: ostenditque priscos illos physicos eodem pacto sensisse, ac sta re testatos este obscuritatem naturae: appellabat autem grauissimos viros,& qu rem magnum fuisset sapientiae nomen in Graecia, in quo tamen aduersatij ipsum acculabant. is falsumque id totum eisse, quod ille aiebat, assirmabant: quod neque conserenda esset ipsius e lumnia cum Democriti verecundia. N aliorum etiam, qui de rebus dissicilibus obscurisque i, inlde cauteque loquerentur. illi enimiamum raro, cum haerent in aliquibus salebris, assit mantvbsitula esse omnia, ae magnis tenebris inuoluia. Cicero uitur in Lucullo, cum contra rati nem illam dissereret, pr mum hoc posuit: ac simili etiam quodam illustiavit, ita scribens. . Primum mihi videmini, quum veteres physicos nominatis, secere idem, quod seditiosi diues is solent, quum aliquos ex antiquis claros viros proferunt, quos dicant suis te populares, ut e is rumipsi similes este videantur. dc Quae sequuntur. dc infra. Simile vos, quum perturbare, is ut illi Rempublicam, se vos philosophiam, bene iam constἰtutam, velitis, Empedoclem, Ana-- xagoram, Democritum, Parmenidem, & Xenophanem: Platonem etiam & ratem prose 4Is . Hoc igitur quod Cicero in illos dicit,circumserti solitum, vulgoque ipss obiici docet plu archus in commentario, quem scripsit aduersus Colotem Epicureum , cum Arcesilam ipsum, minime gloriosum, inanisque laudis cupidum suisse odienderet. nam, quod ipse inuenerat, aliis, qui ante vixerant tribuebat. quod testimonio etiam Sophistarum, qui toto animo ipsi asuersabantur, intelligere licebat. id autem hoc ipsum erat, quod diximus. Graeca ipsius scitia
330쪽
corpus muniti Mimi ii coimu Tud opus a caesare in comme aras tamen verbum improtei locis imperuus eructi m fuerat.
V M verbum hoc Corpus multis modis abani uitibus, suisque sedibus, In alienas transferatur i quod Ita planum est, ut confirmare testimoniis citatis non oporteat, Caesar in vij. commentario de bello Gallico corpus munitio num appellauit, plures Missas intelligens quas dixerat: partim ad cohibendos hostes, quos Alesiae obsidebat: partim ad eos repellendos, qui auxilium obses
sis fetebant. Hoc autem non nulli non animaduertentes e locumque falso mendosum putantes, contra veterum librorum fidem, opus illic,eiecto illo verbo,reposuerunt: quae licentia ita libere omnia immutandi multum obest bonis auctoribus . Vidi autem plura antiqua exemplaria: in quibus omnibus constanter corpus legitur: sed libri quoque sermis olim excusi hoe leniant, ut de veritate lectionis dubitati non debeat. Locus igitur omnis, qui magnopere in is quibusdam excusis libris contaminatus nunc est, meo iudicio ita legi debet. Fossam pedum is xx. directis lateribus duxit, ut eius se illae solum tantundem pateret, qirantum summae sol laeis labra distarent: reliquas omnes munitiones ab ea ibila pedes CCCC. reduxit. Id hoc eo in silio, quoniam tantum ellet necessario spatium complexus: nec facile totum corpus Oronais militum cingeretur, ne de improuiso aut noctu ad munitiones hostium multitudo aduolaret iis aut interdiu tela in nostros, operi destinatos coniicere possent. Nam, quod ne facile in impressis legitur, mendosum manifesto est: ac sine dubio nec, ut est inscriptis libris, legendum est: loquitur enim de suis Romanisque militibus: qui tot numero non erant, ut tantam vim m nitionum implere tuerique possent: eum qui eo modo scripserunt, videantur Gallos intellextile. quod salsum omnino est, ac retici debet. Vnum autem hic est, in quo videmur antia
qui libraru lapsi ei Ie r quodque recte correctum, a posterioribua sit. Id autem est, quod cuncti, quos vidi, set pii libri: in usque duo vetustissami, Romana militum nullo sensu, pio e rona militum habent. adeo nihil sinceri & incontaminati est. Accedo autem iudicio illorum, qui corona aut emen runt: aut in mestore aliquo libro, inteatum seruatum id verbuni,
L et o A N s modus loquendi apud Ciceronem In primo libro de natura deorum interpunctionibus in mea editione . negligentia Operarum, perperam colloc tis, obscurus adhuc est. nam cum prius in excusis verba deprauata serent, s cutus fidem antiquorum librorum illa correxi: is autem est eo loco, quo de Epicuri, sodaliumque ipsius asperiore ingenio dii letit . qui male verbis accipie tis omnes illos, a quibus in philosophia distentirent: ita enim in meo illo libro legitur. Istis nori fidentes somniis, non modo Epicurus. ω Metrodorus, dc Hermachus, contra Pythagoram, in Platonem, Empedoclemque dixerunt, sed meretricula etiam Leontium contra Theophrastum is scribere ausa est e scito quidem illa sermone de Attico . sed tamen tantum Epicuri hortus ha-- buit licentiae.binterpungi autem ita Oratio debet in inferiore sententia. Scito quidem illa sermone: sed tamen . . Tantum Epicuti hortus habuit licentiae. ut sit extremum hoc acclam tio quaedam, e genere illarum acclamationum, quae Graeci quoque vocant: ei ius epiphonematis vim exprimere volens Demetrius in libro , dixit illud esto locutionem, quae rem iam expolitam ornat, ut hic contingit: ipso namque rei indignitas profertur: nullo enim modo ferendum erat, mulierem illius studii contra eruditissimum vituluscribere ausam. proxima autem duo verba, quae plenam sententiam non habent: neque petis secta videntur, quid valeant intelligitur. Declaratur enim conciso illo modo loquendi quamuis Leontium lepido sermone elegantique usa sit in scriptis illis suis. tamen improbe atque impudenter fecisse, quod Theophrastum oppugnarit: neque enim lepos verborum culpam extinguit eius rei. Ita autem Cicero multis locis locutus est, elegant quadam is vi in epistola ad C. Callium. Praeposteros habes tabellarios: dc si me quidem non ossamdunt. M sed tamen, cum a me discedunt, flagitant litteras: cum ad me veniunt nullas asserunt. Freque is itus autem idem ostendere volens, veruntamen dicit: ut in xiiij. ad Atticum. Scis quam dia- hgam Siculos, dia quam illam clientelam honestam iudicem: multa illis Caesar: neque me inuito.