장음표시 사용
181쪽
III. R. Scr. in Arcano VII id. April. A. V. C. 7o4. Petit ut sibi, quid Caesar egerit, nuntiet. OCERO ATTICO S.
Ouum, quod scriberem, plane nihiI huberem; haco
autem reliqua esSent, quae scire cuperem: Prosectusne
esset; quo in statu urbem reliquisset; in ipsa Italia quem Cuique regioni aut negotio praefecisset; ecquiessent ad Pompeium et ad consules ex senatusconsulto de Pace legati: ut igitur haec scirem , dedita Opera has ad te literas misi. Feceris igitur commodo, mihique gratum, si me de his rebus, et si quid erit aliud, quod scire opus sit, secet is certiorem. Ego in Arcano opperior , dum ista cognOSCO.
i) Mil. Caesar in Hispaniam. igitur hare scire, subaud. etis,exem e 1 2 Sie Muretus reetu. Vulgo quum superioribus
Scr. in Arcano a. d. VII id. April. A. V. C. 7o.. Literas Alliei exmectat, et quid sibi Caesar ac serit, refert. CICERO ATTICO S.
dictavi; et pridie dedoram mea manu longiorem.
i) Haec epistola vulgo cum an le-eedente eoniungitur. Novae autem lite initium esse facile patet, si utriusque argumentum diligenter comparaveris a) Longior liaee epistola uou exstat. 3) l. e. apud Caesarem fuis,e. In regia. visus es regia , publicoloeo. citium Ciaesar Debeio teneret. Nee repreheudo. quoniam ipse nouxetilus istam repletieiisiouem in pn-
182쪽
quum ipse istam reprehensionem non sugerim. Sed exspecto tuns I iteras: neque iam sane video, quid exspectem; sed tamen, etiamsi nihil erit, id ipsum ad me velim scribas. Caesar mihi ignoscit per literas, quod non Venerim; seque in optimam partem id accipere dicit. Facile patior, quod scribit, secum Tullum et Servium questos esse , quia non idem sibi. quod mihi, remisisset. Homines ridiculosi qui quum filios misissent ad Cn. Pompeium circumsidendum, ipsi in senatum venire dubitarent. Sed tamen exemplum misi ad te Caesaris literarum.
hlieum quoque prodivi. Reprehensio autem ista erat, quod qui in illo tumultu armorum ae in pnhlieti conspi et udos praehehant, hi non dolere rempublieain et liberiatem oppressam viderentur, id quod Pompeiani ea-ltimulabantur. Regia fuit santiis in
quo sacerdotes et ponti siees convoealieonveniebant. et Rex sacrifieulti sollitia saera sacere. Varro. Festu .ele. POP. Non Denerim la senatum. Filios misissenιὶ Seruitis tetie quidem. Ep. ur et uli. lib. a X. Coa a.
Ser. in Cumano postridie idus Apr. A. V. C. 7o .
Scribit i n tantis reipub. calamitalibus, sa Praeclara conscientis austentari; graυiter autem tulisse lueras a Quinto fratris filio ad Camarem scr*tas ι; lmatiam tamen aliquiantum esse colloquiis cum Curione habitis a. 3. CICERO ATTICO S.
ltilias a te accepi epistolas eodem die, omnes dili
genter scriptas; eam vero, quae voluminis instar erat,
saepe legendam, sicuti iacio: in qua non frustra laborem suscepisti; mihi quidem pergratum fecisti. Quare, ut id, quoad licebit, id est, quoad scies ubi
simus, quam saepissime facias, te vehementer rogo,
183쪽
Ae deplorandi quidem, quod quotidie iacimus, sit
iam nobis aut finis omnino, si potest, aut moderatio quaedam, quod profecto potest. Non enim iam, quam dignitatem, quos honores, quem Vitae statum amiserim, cogito, sed quid consequutus sim, quid praestiterim, qua in Iaude vixerim: his denique in malis, quid intersit inter me et istos, quos Propter Omnia amisimus. II i sunt, qui, nisi me civitate expulissent, obtinere se non posse putaverunt Iicentiam cupiditatum suarum : quorum Societatis et Sceleratae consensionis siles quo eruperit, vides. Alter ardet furore et scelere, nec remittit aliquid, sed in dies ingravescit; modo Italia expulit: nunc alia ex parte persequi et alia η provincia exspoliare . conatur: nec iam De cusat, sed quodam modo postulat, ut, quemadmodum est, sic etiam appelletur, tyrannus. Alter, is, qui nos sibi quondam ad pedes stratos ne sublevabat quidem , qui se nihil contra huius voluntatem aiebat Cere posse, elui'sus e Soceri manibus ac serro, bellum terra ac mari comparat, non iniustum ille quidem , sed quum pium, tum etiam necessarium, suis tamen civibus exitiabile . nisi vicerit; calamitosum, etiamsi
vicerit. Horum ego summorum imperatorum non modo res gestas non antepono meis . sed ne fortunam quidem ipsam, qua illi norentissima, nos duriore coniti.ctati videmur. Quis enim potest, aut deserta per se Patria, aut oppressa. beatus esse 2 et si, ut nos a te admonemur, recte in illis libris diximus, nihil esso
ve deplor. Alii , at deplor. i) Caesarem significat.
184쪽
bonum, nisi quod honestum: nihil malum, nisi quod
turpe sit: certe uterque istorum est miserrimus; quorum utrique semper patriue salus et dignitas posterior sua dominatione et domesticis commodis suit. Praeclara igitur conscientia sustentor, quum Cogit Ome de re publica aut meruisse Optime, quum Potuerim; aut certe nunquam, nisi divine, cogita Sse: ea quo ipsa tempestate eversum esse rempublicam , 'luam ego a Iu annis ante prospexerim. ΗaC igitur conscientia comite proficiscar, magno equidem Cum dolore, nec iam id propter me, aut propter fratrem meum, quorum iam acta aetas, quam Propter pueros, quibus interdum videmur praestare etiam rempublicam debuisse: quorum quidem alter, non tam, quia maiore pietate est, me mirabiliter excruciat; alter o rem miseram I nihil enim mihi accidit in omni vita acerbius , indulgentia videlicet nostra depravatus, eo progressus est, quo non audeo dicere; et exspecto tuas literas. Scripsisti enim, te scripturum esse plu-xima, quum ipsum vidisses. Omne mcum obsequium in illum fuit cum multa severitale: neque unum eius, nec parvum, sed multa magna delictu compressi. Patris autem lenitus amanda potius ab illo, quam tam crudeliter negligenda. Nam literas eius ad Caesarem missas ita graviter tulimus, ut te quidem celaremus;
Otiam ego xiv annis ) Quot inter
Irietura . et Praesentem consulatum
Numerantur. ID. - vide de hae εὐ-lura tempestate ep. 3, lib IV Faui. si Assentior Malaspinae et Lam-hitio legendum esse : non tam qtiis filius . quam quia maiore pariata est.
et patruo iuscientibus literas ad Caeaarem mi,erat . quihus eum rogarat, iii quocumque modo posset, patruum ei patrem a eon,ilio Italiam relinquendi revocaret.
185쪽
sed ipsius videmur vitam insuavem reddidisse. Hoc vero eius iter, simul alioque pietatis qualis suerit,
non audeo dicere. Tantum scio, post Hirtium conventum, arcessitum ab Caesare: Cum eo, de meo animonb suis rationibus alienissimo, et consilio relinquendi Italiam ; et haec ipsa timide. Sed nulla nostra culpa est; natura metuenda est. Haec Curionem, haec ΗΟPtensii filium, non Patrum culpa, corrupit. Iucet in moerore meus frater, neque tam de sua vita, quam de mea metuit. Huic tu, huic tu malo asper consolationes, si ullas potes, maxime quidem illam velim: ea, quae ad nos delata sint, aut salsa esse, aut minora. Quae si vera sint, quid futurum sit in hac vita et laga , neseio. Νam si haberemias rem publicam, consilium mihi non deesset nec ad severitatem nec ad diligentiam. Haec, sive iracundia, sive dolore , sive metu permotus, gravius scripsi, quam aut tuus in illum amor, aut meus postulabat. Si vera sunt, ignosces : si salsa, me libente eripies mihi hunc errorem. Quoquo modo vero se res habebit, nihil asSignabis, nec patruo. nec Patri. u. Quum haec scripsissem, a Curione mihi nuntiatum est, eum ad me venire. Venerat enim is in Cu
manum vesperi pridie: id est, Idibus. Si quid eius
i) Ita seri bellum erat pro vulg. ωidemus. - Ipsius. Q. Da tis. Piolatis Quia simulavit ideo Mire, ut Caesari Ostenderet. nos optimo in illum esse animul quod e traneii. MAX. Timide Ad te seribo; quia scio tibi dolorem allatura. MAN. Mua nostra eti*a Non in educatione vitium luit, sed tu natura. ID. Mis) Vereor . ne Caesar, quum Mostrtim eonsilium eognoveri l. nos servari. et sugilutes retrahi iu-heat. ID. a) Fortasse sunt seri hendum. T. Si huberemias , elo.) Iacente rept -hlica nihil audeo eontra pravam huius naturam, ne videar adversari, nou quia depravatos pessime de nobis mereatur, sed quia pro Caesare saeiat. Quod si esset aliqua Besp. aut illum severitate reprimerem, aut, abiecta de illo prorsus omni cura. permitterem , ut ageret et suo athitratis et suo periculo quod vellet. ID. Ignosces Quia seeipsi, quae tibi scio fore acerbissima. ID. Etim) Ipsum Corionem. ID.
186쪽
igitur sermo eiusmodi attulerit. quod ad te scribendum sit, id his lite vis adiungi In. 3. Praeteriit villam meam Curio, iussitque mihi
nuntiari. mox se venturum; Cucurritque Puteolos.
ut ibi concionaretur. Concionalias est; rediit; suit ad me sane diu. O rem foedam i nosti hominem ; nihil occultavit: in primis nihil esse certius, quam ut Omnes, qui lege Pompeia condemnati essent, restituerentur; itaque se in Sicilia eorum opera usurum. De IIispaniis, non dubitabat. quin Caesaris essent; inde ipsum cum exercit D. ubicumque Pompeius esset; eius interitu finem belli re. Plane iracundia elatum vo
luisse Caesavem occidi Metellum 4 tribunum plebis. Propius sactum esse nihil. ἡ Quod si osset factum
caedem magnam futuram fuisse. Dei multos hortatores esse caedis; ipsum autem non voliantate. aut natura
Non esse crudelem, sed quod putaret Popularem esse clementiam: quod si populi studium amisisset, crudelem fore; eumque perturbatum, quod intel Iigeret, se apud ipsam plebem offendisse de aerario. Itaque ei quum certissimum fuisset, antequam proficisce P
tur, Concionem habere, ausum non esse, vehemen
terque animo perturbato prosectum. Quum autem p x eo quaererem, ecquod videret exemplum reipubli-
quod est in eodd. Irus. et edd. pr. Ei m plerique Metili Arint. Tunstalliis defendit ιιιι lae. Grotiov. eotii. Itii. 33 Qui Caeaari sanetius ueraritimo Maetraro rostiterat. Dio Cis . XLI. 33. Lucan. Phars. l. all. 1 7. se l. quam ut o triretur. Vulg. autem sie legebatue t Propitis festim esse nihil ei plane iraeundia eliatum Noluissa Caesarem octiai Mesellum tribtinum plobis. Sed Μώnutius altioduhio verum vidit, verba Pro itis faelum esse nihil po t tribuntim plebis
transponenda esse. - Mi retus sie rein
purgabat hune locuret propitis fertimesso nihil. qtiam caesarem irae dine nium iussisse Metai Motolium. De aerario) Quia . quum aerarii elavea non invenirentur . restae issiaribuA publica Ρ-ctinia ah, tilisset. Piniat elius, et insta ep. V. MAI.
187쪽
Pompeii classem timebat; quae si esset, se de Sicilia abiturum. Quid isti, inquam, sex tui fasces 2 Si ab senatu, cur laureati 2 si ab ipso, cur sex Τα Cupivi ,
inquit, ex senatusconsulto surrepto: nam aliter non
poterat. At ille impendio nunc magis odit senatum: a me, inquit. Omnia proficiscentur. π Cur autem sex'ci quia duodecim nolui; nam licebat. . Tum ego. quam vellem, inquam, petiisso ab eo, quod audio Philip pum impetrasse: sed veritus sum, quia ille a me nihil impetrabat. ει Libenter, inquit, tibi concessisset. Verum puta te impetrasse. Ego enim ad eum scri harn, iat tu ipse voles, de ea re nos inter nos loquutos. Quid autem illius interest, quoniam in Senatum non venis, tibi sis 3 Quin nunc ipsum minime os endisses eius causam, 3 si in Italia non suisses. D Ad quae ego, me recessum et solitudinem quaerere, maxime quod lictores haberem. Laudavit consilium. Quid ergo, inquam 2 num mihi cursus in Graeciam per tua in pro
rium' quam rena publieam. Tunslatius eorrigebat: quod exemρtam . inquam, rejublieae, quod a vetore Ernestio reeepi, sed ita ut oequod rep/nerem..hieeio inquam. - exemptam Quod simile exemplum, quid tale inquam suerit visum aut auditum in Republica Romana . qnale modo Caesar in se admisit, quum egregit aera
rium solus sine auctoritate sonatus,
et populi iussu, eonira intercessionem Tribuni plebis. Gaa Ev. a Sie optime einendavit Tonstat. ltis. vulgo spem. CVisei Egi eum Caesare de Senatusconsulto ab amicis ei familiari-hus Oeeulte laetendo, quo mihi Siciliam provinciam eum imperio lasci-hiisque datam eoustaret: at ille, quiuune senatui maxime est insensus. ita respondit: Senatum eontemne. rame omnia proficiscentur. MAN. Duodecιm Quibus proconsules Di hantur. Lieebar , per Caesarem . qui mihi omnia eoneessisset. ID. Petiisse) Vt nhiuis esse possem. In .
saris sorore natam, habebat in matri
monio, post Octavii prioris uiri tibi in m. Vitrietis igitur Octavit, qui post
iudicare de eius eausa et partibus. Sie ostendera exi,timationem dixit pro Plancio, cap. I. Est certissima G tono vii eorrectio. Vulgo causia. Ga xv. ScΗ.
188쪽
vinciam est 3 quoniam ad mare superum milites sunt. α Quid mihi, inquit, optatius7n Hoc loco multa perliberaliter. Ergo hoc quidem est prosectum. ut non modo tuto, Verum etiam palam navigaremus. Reliqua in posterum diem distulit: ex qnibus scribam ad te, si quid erit epistola dignum. Sunt autem, quae Prae
terii: interregnumne esset exspectaturus; an, quomo
do dixerit ille quidem, ad se deserri consulatum, sed se nolle in proximum annum. Et alia Sunt, quae exquiram. Iurabat ad summam. quod nullo negotio facit, amicissimum mihi Caesarem esse debere. α Quid enim inquit, scripsit ad me Dolabella, ad illum quum scripsisset, quod te cuperet ad urbem venire, illum qui
dem gratias agere maximas. et non modo probaro,
sed etiam gaudere. Ο Quid quaeris 3 acquievi. Le.
13 vulgo nam mihi etiaraus - At post quid ergo Cicero solet aliam ad . dete interrogationem. Itaque rescripsintim ; hoe sensti e num mihi lieet per
tuam provinetam Siciliam ire Iile quidem , ad se deferri lia huta. Volso ad se ille quidem dej-
. Fortasse aliquem ossendet pronominis traiectio. At non abhorruisse ah eiusmodi eonstitietione Tullium, pluribus exemplis demonstrat Critieus primae elassis. Thomas Wophensius Gel. Tullian. I. ' et si ll. I. GLiv. Arabar Hare est sententia huius loei; tit uno verbo dieam, iurahat. quod saetie at sine ulla graui causa solet facete, Caesarem mihi, qualitum
certa coniectura assequi et anim possit providere . amitassimum esse.
Quid enim . inmit, sie pergit Curio. aeripata ad me Doloheila p hoe est, qti id aliud scripsit Dolabella ad die Clitionem . quid aliud volunt Doli
h. llae literae ad me dalae, quam Caesarem tibi de here esae amitamimum Z meo. scillaei ego Cieero. My firmabaa, Mitieet Curio. etim, ni mirum Dolahellum seripsisse quod me cuperet ad Prhem venire, itium Caesarem gratias quidem maximas agere Dolabellae, pro eo, quod me cuperet ad Vrbem venire . quia me inellaret ad redeuudiam. et valde sibi hoe placere. G Ev. et in Vietorius h. i. aie edidit: iu-
bal ad summam. quod nullo negotio faceret, amidissimtim mihi Caa-aaram esse delet; quid enim, inquam, aerissia ad me Dolabella a di ia pausrmabiae. tim seripsisset. -- mri euperae ad tirham venira , illum quidem - gntiuere. Lamhious ita a iurabat ad summam. quod nullo negotio iaceret, amicissimum m.hi caesarem esse. Non diatilo inquam. υ eminaeripsit au ma Doliabella. Seso, ii quit. Osirmaba qua quod scripsissee, Caesarem . evere me ad tirlem De-
189쪽
vata est enim suspicio illa domestici mali, et sermo.
nis Hirtiani. Quam cupio illum dignum esse nobis: et quam ipse me invito, ne quid putem de illo suspicandum I Sed quid opus fuit β Hirtio convento Est profecto nescio quid; sed velim quam minimum; et
tamen eum nondum redisse miramur. Sed haec vid
bimus. Tu Oppios Terentiae dabis. Iam enim urbis unum periculum β est. Me tamen consilio iuva, pedibusne Rhegium , an hinc statim in navem. Ceterum . quoniam commoror, ego ad te statim habebo si quodnire . illum quidem ei gratias agere maximas, idqtie non modo probare. sed etiam ς Aere. Graevius hor m do legendum existimabat: nriabat austimmiam. ntius negotio feerit, amisissimum mihi Caesarem esse de here Sie eod. Vrsin. ol Helmst. .
maximas. Et non modo pro re verum etiam gaudere. Ego paucis multitia hane leetionem secutus fium. l.
F. G ton Ovio placebat: iurabat isdsummam quod nullo negotio Meia
mieissimum mihi Caesarem esse.
Debet in om ago. Quid enim ad me seripsit Dolabelia. Dieo quid ' AF
e . destiriato. In aliis loeus est varie eorruptus. Cicero ex narratione
Curionis spem eoneeperat, nihil sibi sermones Cieeronis filii eom Blitio habitos apud Caesarem obsuisse.
III, ) Quint om situm. αὶ Sie emendavi vulgatum : quia
pro illo sit aurelieandum. Cieero enim pro suo in Q. F. amore ait: et quaru ipse me invito et ea hortor , ne quid illum impie adversus me dixisse aut seei se suspicandum putem. Leetin aiaspirandiam antiquissima est
E Bessationis libro deinde nuxit ita
multas edd. a plicandum et tandeLambintia ediderat et quam ipse mettio ne Pro illo sit stimii nutim ; id quod . quamquam ab ipso Lambino postea repudiatum . probavit I. F. Gronovius. qui lectionem sie interpretature otiam vereor, inquit, hae aliquid pistraverit, ut nos quoque Pro illo Caesari suppliees seri oporteat. quo pitis stultitiae igitosealis3) Ita eorruxi quod vulgo legitur: sed optis sit. 4 Vulgo quam minimo. Oppios Terentiae dabis Tti Oppio
Terentia. eoneilia his, ut illi praesto sint, si quid ei opus erit. Ma . Legendum sorter Tu hospit iam Terentias dabis. Nun. 5) Meibe: Itim enim Vrbis Damina. vel nullum perieultim est. Dutubantentin Caesarem urbem diripiendam militi his, daturum . is metus nune eessat. Itaque luto ibi manere Te retitiam potavi. modo habeat in aum. ptum. I. F. Ganr . Probat Sebis latos Cronovit coniecturam. ε) Legetidiim .idetur oti iam eommoror, ad te ho heia quivi acribam.
190쪽
scribam, simul videro Curionem. De Tirone cura. quaeso, quod iacis, ut sciam, quid is agni.
Scr. in Cumano a. d. XV kal. Maii A. V. C. 7Oέ. De die iιineris nondum se constituisse i; de allem eum Curione colloquio a; de Q. F. regendo 3; de mistola ia Vestorium missa 4; de negotio empti diuersorii a Vecleno eurato 5 ; de Attiei itinere 6. CICERO ATTICO S.
De tota mea cogitatione scripsi ad te antea salis. ut mihi visus sum, diligenter. De die nihil sane potest scribi certi, praeter hoc; non ante lunam novam. 2. Curionis sermo postridie eandem habuit fere summam, nisi quod apertius significavit, se harum
S. Quod mihi mandas de QDinto regendo: 'Aμ πιλεν. Tamen nihil praetermittam. Atque utinam tui sed
4. Epistolam ad Vestorium statim detuli, ac valde
xendo : atque utinam tu suscepissea eum regendum: et,i ego in illo regendo non exo modestior qnam tu . nee minus severa diaeiplina utar. Αlludit autem ad Graeeum proverbium Αρκαδαυ sa Metalc, Areadiam me P altilax, quod dieitur in eum. qui rem magnam , ut totam provinciam .sihi dari postulat. Pop. - ersus est opactilo editus pDd Herodotum lib. I. eap. 66: Aρωαδisv sablaaec, μεγαμ mettie ουτοι δω .minam tu Stiaeepissea Iuvenem regetidum. Εpist. s. MAN. Modestior ) In eo regendo . quam tu, et patrui esse soleam t. Colla. i) Beete sie Grae.. e e . Heimst. eorrexit volgatum de Tullia. Roqiarer.) Vt si hi eommendarem aliquem meorum. Nas.