장음표시 사용
31쪽
summi benefieij loco haberent. Nom quoniam uberiimus quaestus ex regione illa per negotiationes ad Venetorum Rempublicam redit,iacultas haec ipsis preciditur. Privati autcm nonnulli circumforaneorum more Germaniam, Italiam,Graeciamque peragrant,locorum situs, Rerumque publicarum status explorantes, quae singula Turcarum imperatori referunt. Sed his cohibeant eos quorum interest, ego qui nil praeterea possum monitione hac ossicio meo satisfactum eupio. Speciem quidem aliquam bonorum prae se ferunt, cum ciues scribuntur. cum se ex benedicta terra oriundos insolenter gloriam tu r,& eius recipiendae spe se efferunt:Legem enim sanxerunt Rabini, nisi quis vivus ea potiri possit, ut post obitum se eo transferendum nepotibus mandet, siquidem aeterni gaudii velit fieri particeps. Hac impulsi causa Ru Dsiam &Littoauiam communiter petunt, ut facilioremi nde in patriam suam habeant aditum, complures simpliciores ex nostris seducentes,quos ad abnegationem Christi, & suscipiendam circumcisionem impellunt. I e statur hoc Lutherus,& exempla ego vidi miserrima. Apostoli igitur monitu quisque sibi sapiat, caueatque: qui ad Titum scribens, multos esse, ait,seductores,maxiome vero eos,qui sunt ex circumcisione,quibus os sit o turandum: quia tota domos subuertant,docentes quae non oportet turpis lucri gratia. Redarguantur,inquit, paulo post, praecise ut sani sint in fide,ne animum ad Iudaicas fabulas aduertant,& ad mandata hominum aduersantium teritatem.
T , Emonstratur,circumcisos illos usurarios non soliunhorrendo & immani foenore opibus suis Christicolas fraudare & em ungere, verum etiam nummis,gem.
mis,mercibusque aliis adulteratis quosvis in fraudem &detrimentum adducere. Oraculum scilicet Ezechiae irritum, Diuili od by Cooste
32쪽
2stum facere nolunt,quio cap. reprehendens Iudaeos:Vsuram, inquit,&superabundantiam accepisti, fraudasti proximos tuos per oppressionem, & mei oblitus es,dixitu Iehoua. Poenam huic sceleri Dominus per Micheam costituit: Nunquid, inquiens,non effundam iram meam in eos ,qui domos suas male partis opibus replenti num
quid relinquam pondus iniustum impiis' Quis verba de
vaticinia haec ad modernorum Hebreorum carpendam malitia referri posse negabit cum tot fraudibus dolisque miseros Christianos circumueniant, ut hi,quibus cum ipsis res fuit,iacturam suam non sine lachrymis & lamen. ratione lugeant & deploret. Hi ergo foeneratores illi sint. de quibus Exodi aa. Leuit.as. Deut. M. Psal.IF. EZech. δαaopitibus scriptum est, quod de lege Domini intoleranter
glorientur, memoriam aute eius iniquissimo foenored leant. Non ignoro quibus verbIs improbitatem suam exiscusantes sucum nobis faciant. Sed quoniam tanta contumacia & stoliditas est omnium eorum, quorum ment shuic sese devinxerunt sceleri, ut moneri & doceri nolint. labore tantam taxandi improbitatem , falsamq; opinio nem refutandi supersedebo, qui operam &oleum sit diciturun ijs monendis essem perditurus. Nain ex nostris eotiam complures pccuniam suam in quaestum & foenerationem hanc sordidissimam conserunt, aequum esse putantes, copiam Thalnaudistis nobiscum conuersandi, i deo faciedam, quod ipsorum ope & auxilio, mercatores, corruptam & perditam rem suam auctro rem facere posissint. Solet enim seculum hoc viiijs virtutum nomina imponere. Quid si vero probauero eorum commercio viis ros nobiles,mercatores opuletos,locupletesq; ciues per di,&bonorum suorum iacturam facere Anno isset Thal-mudistis in Imperio Romano negotiationibus cotracti
nibusq; interdictum, ec graui lege iussum & mandatum
est,ut aliorum exemplo labore suo victum tibi compararent. Constabat enim eos fucorum more fauos apum
exedere, di diutius exsudore dc languine miserorum hin
33쪽
minnm sibi conflare. Pudet certe eos qui artibus his suis opibus sunt spoliati, imposturas & fallacias has proferre, ideoque sit ut raro eliminentur. Non loquor incingnita, vidi ipsi mercatores opulentissimos machinis HGhraeorum ad summam egestatem & inopiam ex affluen ii diuitiarum copia delapsos. In prona ptu exempla sunt, quae in medium afferre temporis me prohibet angustia. Unum aut alterum proposuisse sufficiat. Thalmu. dista quidam , cui nomen erat Iosepho. tantum auri &argenti pondus corraserat, ut magnifico luxu, sumptiis
h usque faciendis viris nobilitate & diuit ijs pollentissimis respondere posset, quippe qui priuilegio ornatus erat, & cum locupletissimis mercatoribus,gcnerosisque& potentibus Comitibus rem habebat. Nobilem is virum atque diuitem technis & fallaciis suis sic emunxit, ut solum mutare, omnemque rem suam deserere
coactus sit,quam deinceps Thalmu dista impius pro nutu & arbitrio suo invisit & diripuit. Periculum igitur v- nusquisq; ex alijs faciat, sibi quod ex usu sit. Nonnulli ex nobis hoc nobili cautiores, acerbissimi cum sint v sur
rij, horum scelerum acres patroni, pecunias Thaim distis subministrant, quas suo nomine foenerentur. Hos αθεους ab omni pietate & religione alienos, appellare non vereor, quoniam miseros fratres horrendis modis excruciare & expilare non dubitant. . Digni certe qui supplicio graui coerceantur,&c. Boliemus quidam vir nobilis & locuples 3 oo o florenos Iudaeo foenori exposuit, quos cum constituto tempore repeterct,perfide pecuniam se accepisse negat Hebraeus. Lis di controue fia haec ad Caesmaiestat.defertur. Ego in nobilem sorte fortuna incidens, quid hoc rei, quaeue causa agenda es.sedrogaui. Is moestus omnem mihi rem enarrat,se nimbrum pecuniam nullis praesentibus testibus, nullo acempto chirograph quod sidcm rei saceret,Iudari fidei commisisse. Omnis deinde consilij, auxiliique expertem se
esse questus, fidem, operamque meam implorat. Om-
34쪽
δγcium meum, studiumque homini polliceor, moneoque ut iureiurando fidem Iudaei astringendi veniam ιχ facultatem ab Imperatore mihi impotret. Rei tandem pro a Nhitrio peragendae firmi hi poteuas. Acceptis igitur a s
cretariis literis, quae hanc mihi ab Imperatore delatam potestatem significarent, cum magno Caesareanorum stipatorum comitatu Sabbatno Iudaeorum Synagogam ingredior. Prolatis igitur biblijs,dc viginti quinque cereis nigro colore tinctis, incensis,ijsque deinde in uersis, ad sacramentum his verbis Iudaeum adigo. Per decem. inquam, praecepta , quae Deus in monte Sinai per seruum suum Mosem promulgauit, per execrationes mandatis annexas te adiuro, ut rem totam quemadmodum
sese habeat, aperias, si fefelleris, in caput tuum dirae iliae execrationes, quibus Moses iussu Dei legis transgressores prosequitur, recidant, caroque tua instar liquescentium istarum candelarum diffluat , aeternis praeter ea mulcteris & torquearis cruciatibus Rabini obstu. pescentes nebulonem ab obligatione iurisiurandi prohibent , triumque dierum deliberandi spatio impetra to, nobili pecuniam sine fraude restituσnt. Monitos igitur hoc exemplo velim singulos, ne quibusvis iura mentorum formulis a ludaeis sibi imponi patiantur, Viri autem Principes hoc praetextu i plos defendunt, &ferendos censent quod ossiciosi sint, in contractibus pluribus prosint, quod permutationibus pecunias exponant, quod denique miseros rusticos necessitate pressos suis opibus subleuent,&c. Gratiam horum ossiciorum, ut aperte dicam, referat & rependat ipsis hic quem Schra sua lingua vocant, qui tantum abest, ut pauperum
egestatem facultatibus suis iuuent, ut onere pressos tandem opprimant. Sed cum passim ipsi magi stratus pecunia deprauati illos tueantur , quis contra tot armatos bellum sustinebit Proseram tantum quod superiore
anno ex concio natore audiui, qui se summa contentione egisse dicebat, ne expulsi Iudaia rursus reciperentur.
35쪽
Sed rectὶ in eos flos in lingua Adagium torquetur. S lent enim Thalmu distae imperitam plebeculam primo muneribus lenire, magist ratuu deinde animos pecunijstentare, nullum no Obsequium & cultu ipsis exhibentes. Quin etiam concionatoribus saepe ceu canibus iniecta offa os obturant.Exempla quaedam proponerem,nisi v
rerer ne inde aut horitati ipsius muneris & ossicii aliquid detraheretur. Pecunias enim hac in parte Iargiter profvadunt,quippe qui eas aliis per fraude eripiunt, ut alijs largiantur.Norunt scilicet ut est in prouerbijs Salomonisa quod munera homini ad principes facilem faciunt adi. tum.Tanta si quidem libido habendi quosdam inuasit,ut
vel a Sathana aurum oblatum accipere sint parati,eidemmque accepta mercede inseruire. At non abs re Dominus Exod.23 Iudices populi monuit,ut animum 1 muneribus auerterent & illis interdixit, sciens quod largitionibus Corrumpantur, contaminentur* iudicia, quodque dona videntes excaecent &peruertant verba iustorum,ideoq; Deut. U. &27. maledictioni subiicituris, qui expugnatus
muneribus animam innocentis interem erit. Prouer-hiorum decimo quinto, hic se perditum ire dicitur, qui . muneribus accipiendis delectetur. Impium decimoseptimo capite donis gaudere amrmatur, ut incurvet&flectat viam iusti. Esaias item furum similes dicit esse eos, qui muneribus capiantur, &c. Viderint ergo ipsi Principes, praefecti &ministri verbi,quoniam Iudaeos &Pilatum defendunt & protegunt, ut patrocinium suum iustis rationibus Domino excusare valeant, cum luce meridiana clarius sit, largitiones has ex miserorum hominum sanguine & visceribus hauriri. Is autem quilaenoris fructum percipiens eidem patrocinatur, criminibus ijsdem,quibus isneratores obstringuntur, sese
obligat, ideoque clim singuli magistratus ratione sui offici j patres patriae sint, & esse debeant, par cst, ut damno & incommodo subditorum suorum plus assician--I, quam priuatis commodis commoueantur. Sed
36쪽
res eo rediere nunc, ut aurum dominae & reginacloeo regnet imperetque , nullum scelus, nullum flagitium committitur,quod pecunia expiari non possit,unde recte poeta cecinisse videtun in non mortali pectora cogis
Auris mafames 'Rogandus igitur assiduis precibus est Dominus , ut luee gratiae suae ex cordibus principum,hac deleta & exemis pia caecitate saniorem ipsis mentem largiatur. Quod si voti huius fieremus compotes, non solum nefandis istis
sacrilegio conquisitis muneribus renunciarent, verum etiam gentem,diis, superis inserisque ut ita dicam P inui
iam,ceu pestem & pernitiem exterminarent. Is certe primceps,qui usurariis locum inter suos esse patitur,similis est homini Iucios in piscinam suam varijs piscium generibus resertam immitenti,quos obuium quemvis discerpere et
vorare nouimus. Quis autem tam est amens,ut ouem lupo committat,aut vulpeculam anseribus custodem constituat Si quis odio concitus suos subditos omnibus modis exagitatos cupit, Iudaeos ceruicibus ipsorum imp nat,tam decoctos & atros ipsos reddent, quam carbo est. Sunt autem callidi quidam nobiles, qui exactiones istas nefarias Thalmudistarum ad tempus ferunt & dissimilant: qu,m primum autem vel transuersum, quod dicutur , unguem a nutu & arbitrio suo deflectunt, ansam ex triuio bona ipsorum inuadendi, nec non diripiendi arrupiunt. Qui autem Christiani hominis partes tueri cmpiet cis commodum publicum priuatae utilitati antep net,alioqui non honorifico illo nomine Patris Patriae, sedi crudelis potius & immanis tyranni nota insigniendus veniet. Recensere nequeo, quanto cum luctu & moerore animi eorum magistratuum negligentia & inhumanitas deploretur, qui subditos suos his modis cruciari & expilari patiuntur. Lutherus certe in hac querela grauis est. Verumenimuero haud immerito mirum ei videatur, cui quidem Sathanae doli & artes non essent exploratae, cur
37쪽
go odio magis capitali nos persequantur,quim reliquas gentes,cum tamen nobis fruantur hospitibus humanis & b neuolis,&ipsi principes eos tueantur, protegant dc defendant,suas subditorumq; suorum opes inlcij diripiendas
exponant. Nam unde tantas opes congererent exules.
quim ex nostris visceribusὶ Fur decem florenos iusto possetari subtrahens, vitam laqueo finire cogitur. Praedonivratores spolianti caput amputatur. Thalnaudistae vero . decem milliones auri dolis & imposturis suis corradenti impune omnia licent.Hine in errore mentisq; duritie co- firmantur,&in nostram fidem impie dehachantur, ita se mutuo adhortantes. Eheu,inquiunt,coeptis fortiterinsi. stamus, praesto est diuinum auxiIium,a quo nunquam deferemur. Ecce enim neque fodimus,neq; aramus,mhilominus tamen opibus affluentes vitam in otio Ec voluptatibus agimus,cum interim miseri Christiani labore impro. ho manus atterentes vix habeant vade vivant. Rem omnem ipsorum in nostram conserimus, dominio dc imperio in ipsos hac ratione potiemur secure : eia conatibus insistamus, Messias si venerit, in libertatem nos assere dccaei. Excusantur autem a quibusdam eo nomine,quod ex praescripto decretorum pecuniam foenerari cogantur. Bonas leges quotidie sanciri& promulgari non inficior: quantum autem de rigore ipsarum remittatur, ita palam est, ut longa expositione non opus sit. Aano enim salutis supra millesimum quingentesimo tricessimo nono dicto publicato Iudaeis a contractionibus interdictum est, atque ut labore dc opere rustico victum cultumque sibi compararent iniunctum. Quam vero supinE haec obleritetur lex apparet. Monetarum cudendarum ordines & constitutiones promulgantur quotidie, nihilomi nus de adulterinis nummis grauis ocassidua est querela. Num ignoratur, 1 quibus aut horibus Germania; nostrae imponatur an Iudaeorum falsae monetae cudendae, proin hae vero adulterandae rationes latent Z Immo vero constat, potentes Comites auro corruptos faciendae monetae P.
38쪽
tae potestatem ipsis facere , eamque priuilegiis stabilire. Constat, non solum nummis, verumetiam alii Smercibus deprauatas quam plurimas ciuitates & regiones decipi. Sed quid longiore oratione opus est, cuius culpa &vLtio haec fiant, lippis & tonsoribus notum est. Simile illis accidit,quod furi cuidam,qui supplicium & manus carnificis effugiens,la non solum fructum rapinarum suarum peice pisse, sed iudices etiam donis demulsisse gloriatus cst Cur ergo his constitutionibus simplicioribus imponitur, cum eas negligi sit notissimum Egregiae igitur huius gentis, quae te Dei populum esse iactitat, virtutes fiunt manifestae qui praest jgiis & incantationibus Schem hamphorae & Tetragrammati edocti, victum sibi culatumque magnificentissimum dolis fraudibusque parant, digni, ut septuplo grauiore supplicio quam fures constringantur. Callidiores enim & astutiores fures atque dissimulatores mihi nunquam demonstraueris, qu mi-pli sint niti quod celeritate perpetrandorum facinorum Hispani eos superare existimantur. Quod si eiuscemodi
scelerum patroni,qui rapta redimunt, nusquam extarent, tam profecto vigili custodia non opus esset. Nam quae cunque circumforanei lares & latrones subtrahunt, ea
Iudaeis vili pretio divendunt. Multi pecunias mutuas ab ipsis accipientes pretiosis pignoribus se obligant.
quae nunquam redimere possunt. Quinetiam temulentae mulieres, quae maritis absentibus genio indulgent,
quicquid frumenti suppellectilisque subducunt, id tu .daeis scelerum horum dissimulatoribus redimendum offerunt, ita ut dici nequeat, quantum detrimenti conue satio Iudaeorum Christianis afferat. Persuasum habent ex doctrina Thalmudi , se nostros fallendo decipiendoque gratum opus Iehouae praestare, exemplo Isiraclitarum abutentes, qui cum ex Aegypto discedercnt, iussu Domini pretiosa quaeque Aegyptiorum secum abstularui. t. Focnoris etiam decumas
39쪽
soluunt . ut eb facilioribus utantur magistratibus.
Horrendae sane poenae ineo repntandum est, nos adeo in ertes esse, qui haec non omni ratione declinamus aut uertimus. Sed tanta impietas complures Christianosi uasit, ut pecunias cum Thalmudistis nundinari non vereantur. De his si quaeras quid sentiam: respondeo me ludaeum non tantum ex praeputii sectione,& Christi num ex Baptismo iudieare & aestimare. Cum enim eidem
Deo,quem Christus Mammona vocant,inserviant,in eodem etiam loco & numero habendi sunt. Non possum, quin hoc loco concionis cuiusdam mentionem faciam, quae sub Carolo eius nominis quinto audatae memoriae.
Imperatore Augustae Vindelicorum habita est. Duo Iudaeorum vitia potissimum perstrinxit: diras nimirum Ochorrendas blasphemias, quibus in Christum Iesum debais
chantur foenerationem immanem , quam in nos exerincent. Confirmationem rei adhibuit eam,quam hactenus fuse tractauimus, ex decalogo demonstrans scelus nefandum inobedientiae & blasphemiarum, cui sese totos de uouerunt, esse omnium grauissimum& atrocissimum Quis enim, inquit, ex nobis iureiurando principi suo ob. ligatus & deuinctus impune maledicum aliquem famam ipsius imminuere aut lacerare patietur an vero, Abisai exemplo,calum uiatori scapulas demulcere non conabitur 3 Quis praeterea parentes suos salso deferri & iniquε traduci sine lummo animi dolore ira denique & concit,
tione animi audieti Cum ergo omnipotens parens nobis sit Deus,Christus frater & rex,penes quem omnIS cci torum & terrae est potestas, cur canes illos impuros ipsi impune obgannire dc maledicere patiemur aut cur tot animas generosas, quas sanguine suo redemit, eripi sinemus Itane vero custos otii uni gregem a lupo lacerari ab incolumi patietur Quid vero Z an non usurarn isti acerrimis lupis rapaciores sunt, qui non opibus tantum n stris,uerum etiam animabus insidias struunt, quas tam ea Dominus omni auro,argento,alijsque rebus, quae a mor.
40쪽
talibus pretiosae ducuntur,potiores habet. Quantum ve- .ro ad iniquissimam inhumanis ramque foetu rationem attinet,qua nos defraudant, spoliant,& omnibus recuniis emungunt, praeterquam quod ea ratione grauissime in secundam tabulam legis proximos nostros vi nos ipsos diligere iubentis peccatur, hoc etiam mali accedit, quod cum reliqua flagitia temporis diuturnitate aliquomodo molliantur, auaritia haec, quo plus acquisierit, eo maiore habendi cupidine aestuat. Latro vel sicarius uni
aut alteri sceleratas manus inferens, furit em)vntas aut
alterius thesauris sublatis graui quidem alsimplici se poliuens dc contaminans facinore,iulto a incitur 1 pplicio: idemque fit adultero. At vero omnium scelerum& flagi liorum cateruam. secum trahenti foeneratori impune Omnia licent. Quibus autem quantisq; viris Iudaeorum Oopera & artibus ad rastros res rediisse arbitramini, qui palam cum ipsis contrahere tanquam religioni habebant.
Encruati muscarum instar, quae telis aranearum inuoluintae,earundem aculeo interimuntur, si non vitae, at certe
, fortunarum iacturam faciunt. Oculis deinde ad Imperatorem reliquosque principes & magistratus conuersis, grauissimum damnum, in quod fouendo exactores istos incurrerent,ipsis exposuit: Quam nam,inquiens,laenerationis suae usura in aut fructum 6oo isti.quos in hac tantuurbe sustentatis, pendunt 8 millemi fallor,florenos. Itane vero tanta humanitate & misericordia erga ipsos estis affecti, ut decem florenorum pretio in capita singulorum numeratorum tantae multitudini omnia, quae ad vitam ilium anam neccssaria sunt,suppeditetis t ut de thesauris, quos interim colligunt, nil dicam. Neq; enim agros aut vineas excolunt sed otio &voluptatibus dediti,exsanguine subditorum vestrorum tantam opulentiam parant,ut vel ipsos principes diuitiis superent. Num autem coetui Christiano tolerandum esse putatis, quod non sacra