장음표시 사용
261쪽
non opifici servientes , Imm. I. Cf. I 3. Idemque pulchre observavit Polybius, cujus unicum testimonium sacro adjungam, lib. VI. cap. st. Quae res apod reliquos mortales Citio Certitur ea ipsa continere Romanam Rempublicam videt in superstitionem dico: nam, quod merito multi mirentur , adeo apud bos seuperstitio in majus exaggerata, se cum iv privatam hominum Citam, tum in publica conilia est indutita,
ut nore qlleat magis. Plane si vera est superstitionis descriptio Livii lib. XXVII.
caP. 27. quod mivisis etiam rebus inferit Deos, oportet sit perstitiosissimi fuerint Romani; qui rebus etiam leviculis, geniculis culmorum Nodotum, spinis Spiniensem, cunis Cuniliana, & uni custodiendae januae tria numina assignarunt. Nonne ergo improbi0r Ulpianus, qui aliena vitia in oculis habens, non vidit manticae quod in temgo est; quique de iis rebus Judaeos incre-Pare ausus, quibus ipse magis constri eius tenebatur: Sed addit Polybius plebis causa Romam superstitionibus impletam elle: Profana enim imperitorum turba, inops rationis , impos veritatis, & scrtipulosissimo cultu ad quaevis mutabilis, ubi vana religione capta est, vatibus melius, quam ducibus , parere solet. Lucretius lib. VI. Vis s s .
262쪽
E sciunt animos limites formidine di uis
Depressosque premunt ad terram. Ad haec nemo ignorat Romae, pariter a Athenis, inter prima praecepta fuisse, nzquis novas, & usu Vel ratione incognitas induceret religiones, neu Deum eXterum consecraret, line Senatus auctoritate: judicabant enim viri prudentissimi, mutatis sacris Remp mutari, & nihil aeque dissolvendae religionis esse, quam si non patrio, sed externo ritu sacrificaretur. Liv. lib. XXXIX. cap. I 6. Dio lib. sa. Peregrina quidem flacra & ritibus dissona, ut gyptiaca, Phrygia, Graeca & Tusca in
Urbem erant sensim admissa: at quemadmodum Graecorum Theologi dc δ ι- σιδοειμ. - OPPOnebant, illam in virtute, hanc in vitio ponentes: ita Romanis soliis Deorum patriorum patrio more cultuS V
ligio castis lima atque sanctissima: quicquid ab eo discedebat, error turbulentus, falsa opinio, & superstitist nuncupabatur. Cicero lib ΙΙ. de Nat. Deor. Cap. 28. Nou UUopbi forum, Cerum etiam majores no-yri supersitionem a religione separaUerunt:
- - alterum Citii nomeu , alterum laudis.
Hinc Ulpianus noster superstitionem ad animi vitia retulit, sequutus Chrysippum, qui superstitiosos stultorum numero habuit,& Vivianum, in I. 1. I. 0. D. de Offilii.
263쪽
ediit. Idem ad peregrina illa, sorte &privata suorum, facra respiciens, in LI. I. D. jurejurando, quod propria supe/sitione juratum est, standum esse tradit. Inepte Carolus Augustinus Mella miscess cap. I 2. haec ad solam Catholicam Veritatem pertinere credidit ; qui vel ex unico Tacito Cetusas Graecorum superstriones, & superstitione discordem tinudiscere potuisset: ne dicam Ulpianum statim g. 3. de improbata religione seorsim egisse, quam inter tum omnino Christitana; non Vero A gyptiaca, a Bassiano nunc Romam translata, ut tradit Aurelius Victor in ejus vita. Tertullianus Apol.
RP- Emptiis, inquit, permissa est tam 'ae saeperstitionis potestas. Dionysius innumeras gentes Romam confluentes, Patrios deos patrio ritu privatim coluisse scribit, lib. II. nonnulla tamen sacra Seto illicita fuisse, tradit Marcianus, in I. I. RI. D. de Colleg. N corp. inter quae nefanda Bacchanalia, de quorum prohibitione Am
264쪽
barbaram superstitionem vocat; Qiuintiliantis Mosem primum Ddaicae superstitionis
3 cutitorem appellat, lib. III. Instit. Orat. cap. 7. Tacitus pervicaciam superstitionis Hebraeis tribuit, lib. ΙΙ. His i. c. l. eosqu alibi gentem superstitioni obnoxiam, religionibus a Gersam nuncupavit lib. V. Hist. cap. 13. Et revera nihil erat tam contrarium, quam Judaeorum & Romanorum religio. Illi, repudiata omni figura, summum illum & unum, & invisibilem Deum ven rabantur : hi vero templa Deorum simul Cris ornabant; eorumque formaS, aetates, conjugia, cupiditates, praelia, cognationes aliaque tradebant, ad similitudinem imbecillitatis humanae traducta. Tacitus lib. V. Histor. cap. 6. Profana illic omnia, quae apud nos sacra: rursum concessa apli illos, quae nobis incesta. tum addit caP. s.
Pudaei mente Dis unumque numen intelli, gunt: profanos, qui Deum imagineS mortalibus materiis in species hominem e gant: summum illud N aeternum, neque mutabilegeque interiturum. Igitur nulla simul a urbibus bris, nsdum templis sunt. Non regibus haec adulatio, non Caesaribus bonor.
Strabo inter argumenta Judaicae Auriniμονως carnis abstinentiam ponit, circumcisiones& excisiones lib. XVI. pag. II . iin. Pimtκrchus, quod Sabbatho desidentes otiosi, hostib
265쪽
cHRISTIANIS AEDILITATEM &c. , shostibus scalas admoventibus, superstitione, tanquam reti capti, se continuerant, περή δε-δ. Horatius minus veritimilia Judaeo Apellae, ut supra modum credulo, credenda relinquit l. I. sat. s. sin. Seneca quorundam animalium abstinentiam, Vanlitati huic acceptam tulit, Epist. Io8. Suetonius jejunium Sabbathis servatum, Aug. cap. 76. Persius recutita sabbatha pallentes ridet, Sat. s. sin. Juvenalis clementiam porcis indultam satira dignam existimavit, ct quod pro mercedis qualitate futura praedicerent, ad consulentis votum. Verba ejus lat. 6. Vs. s . Cum dedit ille locum : c bino faenoque relicto. 'Arcanain Judaea tremens mendicat tu au
Interpres legum Sobmarum, S magua sacerdos Arboris, ac summi sta internuncia coeli
Implet O illa manum , sed parcius aere
sualiacunque voles Ddaei somnia vendavi. iod si Romani crediditsent , religionem imperari possie, utique Judaeis supe stitiosis sacra sua obtrusiissent: sciebant atatem , nihil tam voluntarium esse, quam religionem; eamque, si animus aversus sit, jam sublatam & nullam esse. Uino Judaeis 43 non
266쪽
non modo in municipiis provinciarum degere permissum fuit, uti vel ex Luca
ΥΠΕΝII posito apud Gruter. pag. 72I n. II. constat: sed & Romae frequentiam eorum tot Horatii, Petronii, Juvenalis &maxime Martialis scommata' testantur , lib. VII. ep. 29. 8 I. lib. XI. ep. 9 s. adeo ut suas ibi haberent proseuchas, id est, aedes sacras, in quibus precatum conveniebant, nemine prohibente; teste Juvmnale fat. ΙΙΙ. Vs 296 in qua te quaero proseucha r Sua etiam ibi sepulchra: licet jocularis videatur ess* inscriptio , extra PO
tam Portuensem reperta, in qua ASAPHA.
SCO, nPUd Reines. Cl. XVII. H. 2O. Si quis autem eam pro genuina habeat, Asaphat forsan civis Romanus fuit; pariter ac Paulus Apostolus Tarsontis, se natum civem Romanum profitetur, A in XXII. 2 s. sive emtione, sive donatione, aliove titulo aut jure ejus parentes jus civitatis acceperint. Hoc enim optimum maximum patuisse Judaeis, Herodis, Josephi & illorum exemplis coiiliat, quos Pompejus, captis Hi rosolymis, in urbem abduxerat , quibus Augustus et V non abstulit ,
laudatus eapropter o Philono Legat ad
267쪽
CHRISTIANIS AEDILITATE Μ&c. 247
postoli Rom. civitate. Nec tamen omni tempore eadem Judaeorum fuit fortuna, sed varia, pro Vario Principum ingenio, do Judaeorum fide, vel rebellionis metu. Caesarem, Augustum & Claudium clementos in hanc gentem suisse, scribit Hieronymus in Zach. lib. II. cap. Ult. & lib. III. ad Gal. cap. 6. Caesarem Judaeorum collegia inter legitima habuisse & proprios iis ritus reliqui te auctor es Josephus lib. XVI. Antiq. cap. I P. Augustus etiam eorum syne-dria edictis suis probavit, quod non crapulae , neque seditionum nutriculae , sed temperantiae scholae essent; uti ex Philonis legat. ad Caj. Cujacius docuit lib. VII. Obf. cap. 3O. Sub Tiberio autem actum
de sacris AEgyptiis Judaicisque pellendis ;factumque Patrum consultum, ut quatuor millia libertini generis, ea superstitione insecta, in insulam Sardiniam veherentur , Tacit. lib. II. Ann. cap. 8s. Sueton. Tib. cap. 36. Claudius eos ob frequentiam Urbe non ejecit, patriis tamen legibus viventes convenire Vetuit, Dio Calis lib. 6O. Non Vacat per omnes ire aetates: hoc tamen Praestare ausim, Judaeos plerumque intra II bem patriis ritibus vivere potuisse; soluto 6 quot -
268쪽
quotannis censu binarum drachmarum, qui imperatus a Tito, vice illius, quod prius ad templum Hierosolymitanum mittebatur, auctore Xiphilino Suetonius Meum Dda
cum in Domitian. cap. I 2. Marti lis l. VII. CP. y . damnatam modo mentulam tributis. Appianus de bell. Syr. Pag. m. I9I. Srmiora tributa in singula Judaeorum capita fuisse ait, quam quae Pro censu conferebant. Is autem anniversari US ca non, num Ulpiani temp6re adhuc durarit, dubium videtur; argenteus enim Nervae ostenditur nummus, cum inscriptione: FISCI IUDAICI CALUMNIA SUBLATA. Sed aliud
est Fiscus Pudaicus; aliud Pisci Pudaici ca
Sed te Padaei palam letilitant, Cestigalis
libertas Cato aditur, Sabbathis omnibus. Augustinus, vel quisquis auctor est dialogi , de altercat. Eccl. & Synag. Tributumni, bi solvis , ad imperium non accedis , habere non potes praesecturum. Adde Ili. Span-hem. de Praest. & usu num. diis. X m. Pδg- s73. F. VIII. Scilicet ut artium sordidarum professio Romae pretio numerato permittebatur ; & imbelles Christiani libellum securitatis a magistratu redimebant: sic de soluto isthoc tributo Judaeum esse, & filios circumcidere, & sabbatha cciere licebat.
269쪽
bat. l. II. D. ad L. Corn. de Sicar. Romanis autem deridiculo erat natio, obrituum
dissimilitudinem , maxime ob circumcisio nem , quae nec sine gravibus doloribus sim scipi poterat, nec quicquam habebat, quo
se commendaret, praeter Dei auctoritatem. -
Hinc apud Historicos & Poetas, in fatiris& epigrammatis passim Cerpi , circum sedit, curti, recutiti, foetentes, sabbathc- rii is a sinarii dicuntur. Immo tot contra
gentem deliria, ex ignorantia vel errore,
delirarunt Strabo, Plutarchus, Tacitus &Justinus, ut postea si monstrosum & ab- sonum aliquid , id Judaicum appellaretur. Alii eos AEthiopum prolem; alii Creta
Profugos Purabant : nonnulli mundum ab sis coli; alii Bacchum ; aut ejus loco auream vitem: alii asinum & suem; alii rursus nubes eis pro Deo fuisse fabulabantur; quia elatis in caelum manibus, & in illud adspicientes orabant. Qua de re conjectu ris reserta sunt trivia Philologorum. Pleribque nullum iis Deum esse , aut incertum existimabant. LucanuS l. II. Vf. Et dedita sacris incerti yx a Dei. Plin. l. XIII. CZP l. yudaea , gens contumelia numinum
insignis. Florus tib . III. cap. POmPejum, ait, Hierosolymis vidisse illud grande impiae gentis arcanum. Seneca sceleratissimam geπ-tem vocat, apud Augustin. lib. vi. de Ci V.
270쪽
Dei cap. II. Rutilius gentem obscaenam lib. I. Itin. Vs 387. Ammianus foetentes Jud os appellavit, lib za. cap. s. In Primis Vero morum & ciborum ratio peculiaris exos Seos reddebat cunetis : unde iis tribuitur apud Diodorum. Adversius omnes alios hostile odium , ait Tacit. lib. V. Hist. cap. s. Quid ampliust Lo impudentiae processerat inficeta posteriorum magistrorum interpretatio , ut secundum leges suas eratraneos beneficio assicere illicitum existim,rent; quod damnat Juvenalis Sat XI v. Vf. IOῖ. Non monstrare Uias, eadem vis sacra colenti. Hoc certistimum pronunciare licet, eos abjectae sortis, in illa terrarum Dea gentiumque Roma fuisse : vilissimis enim
mercimoniis se tolerabant. Martialis cum institoribus mercis sulphuratae eOS conjungit t. XII. ep. s . JuVenalty velut mera
mendicabula depingit, qui sub arboribus conductis sacra perficiebant; quorum cophinus foenumqVe supellex , sal. III. Vf. I l. Ut adeo quilibet, Vel me silente, ex his perspiciat, Ulpianum nostrum de Judaeis, Romae degentibus non loqui: qui enim viles hi ad honores, vel ad illum mundi verticem , arcemque omnium terrarum, Senatum , adspirare potuissent Z In municipiis autem et coloniis, licet multi Judaei inopes visibisque commerciis occupati essent, ut ait Theo