De coelestibus globis, & motibus contra philosophorum, & astrologorum sententiam pro ueritate Christiana. Iohannes Antonius Delphinus ..

발행: 1559년

분량: 179페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

71쪽

De coelest globis,

pus, eum Arietis, m Libra principia non parun, at magnos circulos describent ; futura enim sunt

olim in loeis solstitiorum. imo templis erit cum nullos omnino circulos dieribent . nimirum elim in loris aequihoctιorum fuerint deinde Alphensus pcnere sphaeras decem cogebatur. ut Ulane diurno motus ab oriente in eccidentem a decimo, repupremo in Iocηius proprius, unicus esset diurnus motus ueheretur super pclis mundi, quemadmodum etiam no-nμm , π globi omnium planetarum. qviri uero nonum illud corium, quod fecundum mobile uoca1Mr, suo motu uoluitur in orientem seuper potis zodiaci rogulariter, ita sane, ut in ducetis annis gradu unum,

Octos, fore uiginti minuta peragat, idcirco apta ne uehitur ab eo in illam eandem partem es iaci V denis proprio motu cietur in parvis circutis, ut dixi recessu inquam accessu, uel trepidatione . loeus postularet, ut Averrois, i Alpetragq sententiam in medium proferrem: sed quoniam proxime ad ue- ritatem accedit: propteria illam posterius expucandam prorogabo ad commodiorem locum, nune opinionem Ioannis Baptista Turrij , π Uzeronomi

Fracastorii subiiciam. Ioannis Baptistae Turij, & Hieronymi Fra castori j opinio.

1NMenerat Ioannes Baptista Turrilis certam via , quasublatis eccentricis, epici clis omnisus ea persolos homocentricos orbes, qua circa stellas uisunturi

72쪽

& motibus.

suntur, facile monstrarentur. Cum vers iste immatura morte impeditus , quod animo eonceperat, literis mandare non pol Misset ; id eius amicus Hieronymus

Fracastorius elegantissime fecit. aliud, ait,) nobis ponendκm est in natura Φbaerarum : nonsolum esse eum motum, qui in longitudinem agitur, sed et alιos vos,qui in latitudinem: dico autem longitudinem

ab oriente in occidentem: uel e contrario: latitudinem ueri e septentrione in meridiem, uel e contra, quod more inquam mathematicorum ictaeeipiendum est: nam apud peripateticos latitudo est ab Or- tu in occasum longitudo autem a meridie, in septentrionem . principatisimi autem motus, qui in ea natura esse possint, tres tantum uidentur esse, non plures , nec pauciores. ij scilicet qui sese inuicem secant

ad rectos angulos primus quidem aetate nostra Ioannes Baptista Turrius inter atia multa quae diuino penem ingenio inuenit, uidit in sphaerarum natura oportere tres illos motus per se esse , reliquos a tem alios omnes per accidens inexistere; per se antem dica esse non una in 'haera, sed in Miluersa ea natura, in qua principales etiam naturales sunt tres illi praerifiι motus: oportere autem ita esse, uerisimiles rationes satis habet. Primum quidem quia uis ascitis, π facillime, regulariter ea omnia monstrari pessunt, quae circa odera apparent: non asscitis autem, non possunt, nisi per absiurda, minconuenientia plurima. at uero propher bonum ac sinem necessarii in naturast baerarum uidentur. sie enim non

E et alum

73쪽

De coelest. globis,

solum perfecta erit Jhaerae ratio, sed σ alia perfi

ciet magis : per l,se enim motus feri petist, ut punicius omnis, Mins hara est, quandoq, ubiq; fat. σ ad omnia in undequas sest con iertat, sidsensim, S ut non nis post multa sicula cognoscatur. Quonia να tem as aptane trahi omnes orbes inferiores em-

fiat: inde etiam illud fiet, ut m solis circulus, et aliorum planetarum simul in latitudinem quos cir

csιnducantur ed tarde admcdum, et quod longe positanescathr. Videtur ante nisi fallimur, necessarium ita fore, ut solis circulis in latitudinem circumaga - tur, quo omnia, quae possibiliasint in natura fieri, , quandos etiam fant 'lit Murus omnis, quae a s i te iphac dimittith π impartitur in terras, ad omα' via seuecelsiuem, T undequas seΡ conliertat. Fui Μ- Tum igitAr existimamus, .ut rumadmodum a Plotimaei temporibus, usque ad nostra solis circulus , ad aequinoctialem apphut minuta circiter uiginti tria. ita deinceps annis Libentibus siet, ut centinenter magis , ac magis ad eandem appropinquans, tandem

cum Dij uolent) per lineam ipsim aequinoctiallimiter tenebit, uti nunc tenet pcr eclipticam. aequinoctias mortalibus per multum temporis apportaesit. N ox parte illa, quae nunc in tentrione est permua tuta in meridiem, re contrario, magis in dies,

magis ab aequinoctiali sese amouebit: denee eisdem Dijs ita providentibus, solis circulus per utrimque polum,atqMe aequinoctia protendetur, uialtemusq; et colura aequinoctiorum, ac tunc per hebces sta

74쪽

εc motibus.

'rus a polo ad polum actus sol anno uno circumviset. Mox uero partibus permutatis,ac ea, quae nunc supra est,facta infra, Cr e conuerso, motus etiam ipse permutabitur: σ non tam ab occasu, ad ortum feratur persee sol, sed ab ortu , ad occasum maiori etiam Melocitate, quam orbis primus .annum s non ab Ariet te,sed Libra reportabat nobis. Ad ipsas profecto in sularum , montiumq; generationes, si quis resticiat, uideatq; tempss illud fuisse,cum e mari facti ,et olim mari contecti fuerint, futurum s rusAs, ut qua mamre nunc integit, habitabile olim fat: quodq; habita. turiae colitur condendκm quandos oceano fore.tum

uideat maximas ιssas terrae mutatιones, eluuiones,

exarsiones , magnasq; aestates illas, atqNe hyemes, quas Arista teles refert: agnoscent quidem in coelo mutati cnes esse oportere, quae tanta elyciant, longe alias, O maιores, quam ille sint, quas quotidie videmus in angusto admodκm costulas; atque equidem erediderim hosce motus eos ipsos esse , quos in stellis latere primum uaticinatas si Albatenius, mox σμmmus uir Ioannes , e Regio Monte quodammodo est auguratus cum scripsit: siue igitur instrumento rum incertitudo hanc uarietatem immisierit,sive motum quendam adhuc nobis Oeculium stellis Dis natura indideri:,disscite admodum est, o erit, huias

motus qHatitatem metiri; at Mero' et antiquorum de

his motibus opinionem extitisse apud uetustissimam illam A Egiptiorum gentem fidem qMandam praebet

F ea, qua Pomponius Meti ita Herodoto, accepta de ea

75쪽

De coelest. globis,

gente scribi ais uerbi;. Mandat um s literis frudne ex quo A igiptij sunt, quater cursus suos uertisse s dera: ac solem bis iam occidisse, unde nunc oritκrimo ubi punt etiam poli,nlilia presus uia alia intelligi p.test, qηam per praedictos motus. quod si signis

eare uoluerunt A Egiptij, non de ortu, et occasu dι urno intelligentes. sed de anno, recte quidem tradi disse uidentur, π fecretius quoddam montimentum

in arcanis eerum lιteris mandauisse : Vtrum autemhaee eirca sthaeras caelestesfuturisint, nepotes nostri videbant Praeterea non polum hac Fracastorius de praeda ctis motibus disserat uerum etiam Argistatim, evisse ostendit, qui sint orbes, Er quot numero εν quibus appellentur nominibus , quomodo ea monstrentur,ac defendantur, quae circa oderas'eetari polent, ut persticuum habent, qui homocentrieri illius ipsius legerunt. Videmur autem per assigna tam ab eo rationem si haerae omnes num cro septem , heptuaginta octo quidem earum, quae stellas haembent,reliquarum uero noliem oe sexaginta; quarum s sunt supra aptanem: supra Saturnum decem mpra Iouem αι. supra Marte ix. stupra solem quatuor:

supra V enerem xi. stupra M ercurium xi supra Lunam sex tinfra una: omnes omnino

τῆ . sieptuaginta. Quod siΡ-u quis addat duas, erunt

76쪽

Probandum esse Fracastorium, quod eccentricos, & epici los de medio sustulerit. N ηqμηm fatii laudari poterit eo Fraeastorius, quod recentricos,'epiciclos tum uanos, π pupervacaneos esse, tum pugnare illos cum natura, e philosophia existimauit,aepianissime demonstrauit , quod mηlto' ante doctissmus etiam Averroes fecerat 3 cum illa enim corpora ex quibus uniuersum compcnitur, qliaeq; simplici metu eientur, uel ad medium ferantur huius mundi , ne grauia omnia. vel a medio, ut leuia: uel in orbim cirea meditim , t neutra omnia corpora; idest neq gr via,neq; leuia. necesse est huiusemcdis licia innia corpora, qμα nec grauia, nec leuia sint, circulo agi

emnino, retari circa medi lim mlindi, quod cxm ecaeentricis orbibus, et epiriclis minime qlieat competere: tum quia eccentricorum aliqua pars medio propinquior est,aliqua remotior, thm quia viticii non feruntur motu proprio circa medium mmdi, ueri m in se ipsos adeoq circa suum centrlim lianos oportet omnino esse illos eccentricos, er epicietis orbes quod

uero quidam restondent oelestes glolos thm ad mea diam ferri, thm a medio non per lineam rectam, sed per circularem, illud valde ririculi m est . quandoquidem talis motus , nec rectus esset rec circularis, sed mixtus et copo tus ex utros. R d haec si corpora suo

ius mundi simplicii ut philosophi prctant, 'haerica .

et rotunda esse oportet nagisq; coriistia qua elemen

t Aria,

77쪽

De coelest globis,

raria, qumodo fieri potest, ut natura patiatur eeeentricos globos qui absides ferant, cum eoru altera su

perficies, aut convexa nimirum, aut conealia rotu detate careat ζ quamuis autem ex pluribus eccentriacis congregatum unum resultet homocentricum : non

propterea tamen sequitur, omne persi corpus coelesia non continuum aliis retundum esse omnino, sthariem Deinde omisas quamplurimis argu entati enibus, quas doctisoni philosephi ,Vastronomi eolii.

Iuni aduersus epiriclos, et eccentricos: abunde istud satis uelim esse ad epiciclorum uanitatem plane ostendendam. Quod Venerem aiunt nunquam soli opprytam, uerum soli nunc praeuiam,nunc aspectam O' eo. mitem se nimirum vi propter sui reuolutioncm vicieti, nune sit coniuncta cum soli,nunc praee dat, nunc sequatAr,nec ab eo maiore tamen unquam interuallo

distet, quam si , π qAadraginta gradum, aeduorum, triginta minΗtorum. non plus enim distare potest a fle, quam sit diameter epicicli. nimopus est, ut centrum epici cli aequaliter eum centro soles coniuncti semper feratur: quamuis enim ut dixi modo solem antecedat Venus, modo sequatur propter epicicti reuolutionem , tamen simul cum sole ananuum cursium, oe' proprium conficit. Qias inquam non tu det, einciclum nullum Vbe tantae magnitudinis posse, ut idiameter ellis trium, oe quadragin tu graduum existat' tota uero diameter sex, et octoginta gradu Quod si talis forte fortuna allus esset epitacias, oporιeret eius circunserentiam pene ad

78쪽

'centrlim retingere. Quod Mathemdtica dereonstruistione probat Fracastoriiιs: ita dignas est ideo'muis xima laude, quod omnes coelestes orbes uoluit esse has

mocentricos.

Inuentos a Turrio, & explicatos a Fra castorio motus commentitios esse, ac uituperandam homocentricorum

multitudinem ab illis eisiadem excogitatam. idendi uero fiunt motus illi, quos in longitudi' vim, dis in latitudinem somniauit ad rectos angulos, quippe' eum sint proculdubio faba.

flosi, ex quibus ait nimirum olim fore, ut cmni ex parte horieontis oriatur sol, atq; in omnem partem occidat. Quam fluam opinionem quas dignam, quae peni per habeatur in m moria, sic coelos interpellans denuo repetit in epilogo pui libri. vos aeterni orbes, ateretq; aetheris ignes, Qui tacito eiuwm labentes tempora cursu citis ber longam per secula volvitas aenum: Si non aeternum neq; enim fas poscere tantum At si item durare diu, producere vitam

Hoc concedite opus: Mideant sit vostra nepotes Saecula; aeternis vos admirentur ab annis. Mirenturq; uias. cum iam non tramite sueto

79쪽

De coelest. globis,

Talis fuit error quondam eorum , qui uiam lactea eorlι secantem in geminis, fagritario Toriacum, Cr uersus polos arcti cum, Cr antarcticum egredieratem, putaverunt, ac fibulati sunt dealbationem esse quandam factam olon a Die per adultionem. Quippe cum issi fingeret aliquando solem circulatum espe per . eam ipsam lacteam, uiam, eamq; βο calore combusis si R. Dcinde fabulam eiusmodι Poetae conmenta sane de Phaetonte; quemadmodum in sicundo libro Methamorphosios αι dere est apud Ovidium . Quis, rogo DL, multιs annorum millibus unquam deprehendit, obstrinuauiis, planetas non perpetuo ire, er redire per longitudinem, et latitudi nem dodiaci t quis unquam uidere patuit solem extra eclipticam lineam 8 quis denis immagines illas, quae sunt iu aplane, Baderaρε inerrantia lyectavit ultra Issos certos limites agi ad polos mundi ne , hos motus necesse fuit inducere os i

ιUularum, montι j; generationes . non propter maximas terrae mAtationes , aquarum: non propter eluuiones, exarsiones, magnas aestates Himes alii; id genus aba: quae raro eueniunt. In sicas enim, σ tuastas causis a praecellentibus. philosophis ea redigunmtur omnia: deinde nihil ad nos, quid seuperstitios potna illa natio A Egiptiorum aliquandosinxerit.Postremo nec Albitentus uaticinatus est, nec loannes P . Regro Monte auguratus, titere hos motus in stellis. Verum qui s ipsi circa epicietos, π eccentricos urens quodaem studio elaborantes , non ea omnino poterane

VonMare, quae ste ctantur in Astris, er sdideribus,

idcirco

80쪽

ideireo hallucinantes, ac prorsus, qμο ipsi confugerint,neficientes,ad eum modum loquebantur . Tanta porro illa , tanquam immoderata homocentricorum multitudo pugnat cum natura,quandoquidem multa

paucioribus homocentricis potest mundus ille superior, a quo sublunaris ,-inferior ille proculdubio regitur, consistere, ac nos ea quae circa stellas appament. facillime' possumus tueri. quemadmodum posterius cumulate ostendemus. Nunc Averrois opinionem referarens.

Averrois opinio. 1 N primit apud Auerroem statuendu est, eo tu esse

quinta essentiam quanda non generationi,non interitui, non accretioni, non imminutioni, non deanis alterationi ullo tempore obnoxium. aeq; aliena sit, prorsus a qMatuor uocatis elementis , ab cmm-ιusq; naturalibus, et mixtis rebus, in qua porro' nulla sit passiua, nisi ad lationem, adeoq; ad perpetuam

conuerson ,π reuolutionem, potentia: cuius inquam materia in actu est , e' qua nulla possunt formae siubstantiales ed 'ci: π cui nullae sunt formae asse fixae: at puis potius fomis ea ipsa quidem affigitur: profecto extra quintam illam elbentiam nihil est: imo, nihil potest esse ut statium illud infinitum,

quod extra supremum coelι connexAm maginamur, neq; plenκm sit, neq; Maclium: neq; res ullas: neq; re ν- etiam priuationes continiat, Sid rersim est -

SEARCH

MENU NAVIGATION