장음표시 사용
171쪽
MELANCHTHONIS. 43'diaestantium, inprimis Romani Pontificis Ipproba-Is3s reis. Et quia sperabatur hoc facturos lacile et libenter Saxonicos, dominationis pontisiciae inimicos, remittebatur indies aliquid de saeuitia , quam ad illud usque tempus pariter cum Gallia crudeliter
exereuerant in eos, qui Saxonicarum Ecclesiarum exemplo non assentirentur Pontificia doctrinae. Et Hilippus Melanchthon literis nuntiisque fiebat certior, aduentum suum in Britanniam magnopere e peti, et suturum , ut ab ipso Rege accerseretur. Orabantque amici, ne recusaret , neue grauareturillad iter suscipere. quo sane animus ipsius neutiquam abhorrebat Rex autem Britanniae, ut mantrimonium nouum legitimo modo et iure bono videretur contractum , nihil non experiri , et reis gantes omnes odisse , et hanc maxime ob causam ad eos, quos ante fuerat insectatus, inclinare credebaistar Cuius voluntati repugnans inter alios Thomas
inrus, vir doctrina atque dignitate praestans , et qui praesentis status mutationem seri nollet, et eui nouitas coniugii displiceret, supplicio ultimo in illas est. Mev autem Galliae, qui in Italia bellum
gerere et occupare Mediolanum cuperet, bcietatem principum Germanorum expetebat Cumque conuenissent foederis laciendi iterum gratia aliquot, eodem Legatus Gallicus γ accessit. Non autem p tuit verecunde peti coniunctio sine excusatione eru- delua p. et de digami Regis Angliae, inserta quoque Baemeli et Actis Philippicis p. s. sed indictio anni3s3r sine dubio est falsa. o Tomo IV. Hist. Reformat Dan Merdes p. ninter documentam. XII. extat Georgii palatini Relatio de colloquio inter Guil Bellatum Galliae Legatum et Ministros Protestantium habito malealdiae d. ao. Decemb. is3s et P. I. Mel consciat. p. I . Respons
172쪽
I44 VITA PHILIPPIrsas delitatis suppliciorum, quibus plurimi in Gallia pee
summos cruciatus fuerant necati Itaque tune et inseditiosos quosdam suae gentis animaduertisse Regem dictum est, et petitum, ut de Religione diligenterre deliberata se consentiretur, ne afferendis defendendisque non necessariis aut etiam superuacaneis dabiisue, Respublica et Ecclesia amplius Urbaretur. Petitum etiam fuit, ut mitterentur ex Germania aliqui viri docti et boni, qui de dogmatibus sententiam suae partis exponerent. Fuerat autem quorundam studio effectum, ut Rex non alienus a Philippo Melunchthone videretur, cui et accurata explicatio rerum, quas tractandas ille suscepisset, et ab aduerissariis sine acerbitate dissensio, valde placeret. Itaque non modo amici institere literis suis, ut in Gabliam ad Regem proficisceretur, sed hoe etiam obtinuerunt, ut ipse Rex missis literis ad Philippum elementissime eum inuitaret ad congressum suum. Eo anno pestilentiae metu uittenbergensis schola dissipata fuerat, et Philippus Melanchthon cum plerisque Magistris doctrinae concesserat in oppidum Duriningiae nenam.
In Gallia mini viui Ombusti milh. Bellatus faueti manis ubi degoribus. Melanchitanis litterae ad D. Belga um Langaeum Epim Paris Barnabas oraeus Philippum solistrat, is secum in Galliam proficiscatur. Huius deismere isto ambigna onsilia. Regis Galliae
In Gallia autem Regis animus perturbatus ira indignationeque nullum modum seruare, neque facere finem suppliciorum. Et arrepti primum indicatisio ad Oratorem Gallieum Guil Bellatum Langaeum in eonventu Smaloidiae praescripta a P. eL Franciseo
173쪽
MELANCHTHONIS. Iasea e vimque tanquam conatuum seditiosorum, fasqdod uno tempore passim libelli quidam ' Parisiis
elaneulum propositi et ad Regii quoque conclauis tradam amri fuissent Huius igitur facinoris consciistium eomplures comprehensi et subieris ignibus torrendo excruciati ita demum rius combusti sunt. Sed indicibus praemio proposito et concessa deferenodi Meusandique licentia quibuslib*t, plurimi etiam illius audaciae nequaquam participes, rei facti et erimine defectionis ab Ecclesia, quod Lutheranismi
pomis inserebatur, damnati et cremati fuerunt.
trant et pietate et doctrinae literarumque eruditi ne in illo Regno, dignitate etiam et honoribus praeis lantes quidam viri , quibus crudelitas ista immanis admodum displicebat et ingentem afferebat dolorem. Et hi Germanos ' eelebres eruditionis nomine in Gallia, beneuolentia fauoreque complectentes tue hasta atque protegebant, neque patiebantur eos ab ista violentiae feritate attingi inter quos excelle bat benignitatis et omnino virtutis sapientiaeque Iam domus Langaea et in his Princeps Vilhelmus
Bria o qui Galliam suae sapientiae, sortitudDniss
α mi libelli stilo eonfecti erant vibrante quodam et
incitato atque potissimum in Missam tanquam turbinem et funus SS. coenae D. N. l. c. impetu rapidissimo ferebantur cons. Dan Gerdesii Hist. Reformat Tonulv. p. roo qui inter Documenta huic volumini subne- amum M. ipsos hos libellos famosos exhibet.' Vt Sturmium et smiles. a Vir summae dignitatis atque virtutis . et praeeipuum Gallicae nobilitatis ornamentum ob insignem doctrinam eloquentiam usum rerum, et singularem in omni functione dexteritatem, longe nimirum dissi . milis a plerisque regum sectatoribus . qui suas modo facultates amplificare studenticipse autem ingenio praestivus heroieo solum eo spectabat, ut solida virtute s-
174쪽
ro vi TD pHILIPPI I saynis , integritatis, fidei ope moriens destituit grauissime laborantem et in saeuissimo bello et asperrima sortuna illius, Anno Christi, DXLIII. Germano in autem, de quibus egregia ingenii, doctrinae , vi tutis, sapientiae, pietatis esset existimatio, princeps habebatur Iohannes tumius Per occasonem igitur illis de negotiis inter ipsos verba fieri, et co silia rationesque iniri a quaeri, quibus tam grauiter laborantibus rebus subueniri posset Persemamque est diligentia et studio horum , ut apud ipsum Regem mentio fieret doctrinae Saxonicae . et Philippi quaedam scripta a coram eo legerentur, quorum dilueida expositione et disputationibus placidis Regis oduntas ad clementiam conuersa serebatur, Coninsderantis, et quousque esset superstitio progressa et quibus in tenebris laeuisset obscurata verita mele, et quam tetri errores doctrinam disciplinamque Ecelesiae occupashnt, uerentis etiam fortasse, ne animaduersionis iracundia insontes cum λntibus eorriperet Hoc cum Philippo Melanchthoni esset significatum , amicis suadentibus atque hortantibus Iiteras scriptas mittit ad Episcopum Parisiensem I
famiem Belgatum Quibus monet et orat Ania mos Principum in Galliae res o mitigari studeat,
hi veram gloriam eompararet, et fidelem operam suo 'rincipi vel cum rerum suarum dispendio nauaroti Steidan ad A. is 3. Melanchthon dedicauit et en phontem, eonf. Mel. LIII app. p. a. b cuius epistola ad Melanchthonem extat in Seulteisti Aunalibus, qui inserti suu Hardit Hist. litteri Re--m P. V. p. 94. Omnes has epistolas, quae iter Melanehthonis in Galliam illustrant, vide inter Docuis mentam. HI .e Inprimis Loci communes.
eius consit lat. P. I. P. ause
175쪽
auctorque fit, ut ratio ineatur, qua sanari Ecelsa Isas possit, quam hidis magis magisque lacerari appa ireat. Musis quosdam esse reprehense , et uno
multos pios atque doctos veritatem quaerere et doctinis genus purum, non praua cupiditate aliqua,
sed studio religionis. Atque esse ortas controuersas
de maximis rebus, quae nulla amomum vi aut sunt clarum metu opprimi posse videantur. Non patrocianari se rurbulentis et seditiosis, neque sis, qui improbitate et malitia veritatem fluetuis doctrinae coris rumpant, quos fanaticos solebat vocare. Verum horum etiam furoris maxime rem posse, Lextet rem
tum doctrinae genus, quo ambigentum animi mommati nitantur ostendit, quantum momentis in Galliae forenti mo regno, ad omnium bonorum an mos tam erigendos quam deiiciendos. In eo F exemplum istud flaruatur, ut non modo fanatis et sed tis coherceatntur, sed nulla prorsus admittatur emendatio Meletastine doctrinae et errorum correis
etio, que praesentia Ecclem vitia summa vi defendantur, futurum esse, tibique gentium magna daspe boni piique decidant nidit Esse ea preces et
Dota ista, ut in periculo communi succurraturis eis, seu atque Reipubi non unius nationis egentis sed omnium in toto orbe terrarum religiosae pietatis et tranquillitatis publicae cupidorum , Mu, tum profuisse constat has literas, et lenitam esse Regis iram, et de suppliciorum saeuitia nonnihil romimum. Inculcatum autem fuerat Regi in Gem ni turbarum, motuum, seditionum, caedium, V stitatis, denique malorum omnium aussam fuisse mutationem doctrinae Ecclesiasticae, et sesso pleraque coram eo narrata Quamuis igitur minime ignora retrae potius perspicue videret , quid in doctrinae ritibus usitatis non modo vitiorum sed omnino scelerum haereret, tamen a nouitate sitalia ineom- a inoda
176쪽
auabatur, et eosdem euentus, quos persuasum hacte.
nus habuisset de innovata doctrina Ecclesiastica exibtisse. Sed siue hoe seu aliud suit, quo Rex Galliae
tune ad elementiam se inclinauit, et eo adduci passus est ut de rebus tantis cogitandum diligentius, certiusque cognoscendum arbitraretur, primum in Germaniam missus aliis etiam de caussis Barnabas quidam Horaeus, amicorum ' literas scriptas Philippo attulit, et eum eo locutus est de prosectione ad Regem, pollicitusque non modo literas regias . qui. bus aceelseretur, sed cum obsides etiam, qui daren. tur, dum abesset, tum praesidia, quibus deduceretur et reduceretur, ut undique periculi metus esset amo. tias. Urgebant rem amici qui persuadere conarentur, in congressu colloquioque cum Rege Melamchthonis, non Galliae solum, sed paene orbis terraeum fortunam esse positam. Si illum praesentem vidissent, simul salutem suam cum aliorum omnium coniunctam assirmare se conspecturo, Si in illulluctibus et saeuissimis tempestatibus audiissent aluentantem, iam portum et tutissimam stationem sibi ostensum iri. Quodsi negligeret aut etiam eontemneret postulata Regis, fore ut omnis spes, quis, stentati in maKhnis periculis et praesenti discrimine fulment, debiIitata infringeretur, et simul aegre ali- pilaiorum immani a recrudescere Atque eum eo gitare, aequum eme censebant, non iam a se tantum rogari sed ab omnibus hominibus non ab iis, qui grauissima supplicia perpessi sint, neque qui eadem pertimescant, praesentiam eius exoptari, sed aduora. ri ipsum Dei Christique Iesu voce. Remoneret igitur ex oeulis Caesarea et regia nomina. Non respiceret populorum coniunitionem aut alienationem,
177쪽
MELANCHTHONIS. lunestas flammas intueretur et fumantes rogos, in Isas quibus innocentissimorum hominum orpora conflagrassent, et se plurimorum periculis, quibus humi, neret idem exitus, moueri sineret. Haec et his eum lusippo et seriberentur et unciarem, et multiplice ille eura et varia consideratione meiebatur atque perturbabatur. . Difficile enim constituere quid in tanta ae tali re fieri opor Vel ea potius quae offerebantur, inexplicabis las habebant quaestiones et disputationes infinitas. Non eum respectus ad se aut suos, non longinquistas laci, non periculorum metus morabatur, quam/hae ab ipsius amantissimis praesentia demon'. ex quibus quidam insidias vitae eius strui picabamur, et eum literis grauissime scriptis, ut eaueret admonebant Verum cum nihil esset pri- .us illi nequo antiquius gloria Filii Dei Domini nostri
Iesu Christi, tot piorum bonorumque salute et in eo. Iumitate, tranquillitate Ecclesiae tantis procellis infestae, hae una eura excruciabatur et in eo adhaere, hant cogitationes uniuersae, quod dubitaret de consilio suscepti negotia, et quae actiones futurae huius essent, non posset decernere, et de exit selire plane desperaret. Nequb ille, quid sibi e dueeret, omnino laborabat, sed ne quid in tanta re impru. denter factum, turbarum mala asperiora redderet
o Lucter in p. ad Ionam d. r. Sept. De Oporum Lutheri edit Waleb. T. XXI. p. 4 8. Von de' anet Gesandien gehet erat s et gemein Geructi auch vo den hrlictsten Mannem sir, das teli nunsether nicti Wdnsche, das Philippus mi thnen reise Manis Wohnet, das di rechte Gesandre an det Rei se mgehrach und dure die Papisten andere mit Bri en ahgerichte Worden, Philippum naulochent Antea ipse Lutherus lectori auctor et hortator Ditivi Philippo profectionem in Galliam concedere Quod docet epissola eius in Mel consit germ. p. s
178쪽
Iso v ITA PHILIPPI Isas prouidens, mirifice sollieitabatur animo suo. V
niebat ei in mentem, varias esse opiniones diuersorum in Gallia, et ea erat expertus, quae causam, rent circumspectionis atque sormidinis. Audiebat, tanquam seditiosos esse eos damnatos, de quibus tam crudeliter supplicia sumsissent. Praeterea cum inte, Iexisset, Gallos hoc agere, ut quaedam discrePant,um capitum in Ecclesiastica pctrina controuersae tollerentur, hoc maxime umhbat, ne minuta aliqua, et quae sua sponte iam e manibus elaberentur, concedentes, retinere vellent ea, in quibus potissimum salsitas impietatis resideret. Quod videbat neque fieri debere, et si tentaretur, plus emturum mali quam boni. Cumque esset de Regis voluntate existimatio ipsius praeclara, tam multis tantopere illam praedicantibus, quid ipse tamen Rex, ut m xime esset atque cuperet, posset emeere, non sine
causa dubitabat. Itaque rescribens amicis hortabatur eos, darent operam, ut Rex curaret maturamdam Synodum, et per quoscunque liceret, ad hoc impelli studerent animum ipsus. Tum enim communiter ineundae rationis occasonem omnes habituros, qua Ecclesiae amictae erretur auxilium.
Caetera consilia sibi sgnificabat videri inutilia, quae periculosa essent omnia inee ad amicos perstribens, ipsis ut in re praesente deliberationem totam e mittebati Quod non tergiversandi ista causa commemorarentur, sed ut ipsi statuerent, quibus nota Gallia esset, quid expediret. Cum in omnem euem tum fauorem atque gratiam potentissimi Regis, cam De conciliari posse optaret. Quod sperabat ore, veris et commodis sermonibus. Non enim ignorambar, quanto odio ubique hae laboraret, excitato aduersariorum fictis eriminibus itaque si ipsi in eo
Perseuerarent, ut existimarent suum aduentum prin
futurum et Galliae Eeelesiae uniuersae, pollicebatur,
179쪽
MRLA,cΗTHONIS. III separatum promtumque fore ad suseipiendum iter Isas istud, relatis quidem prius omnibus ad illustrii aeum Principem , qui haberet conductam operam tam. Itaque omnia fidei prudentiaeque ipsorum
committere. Cum autem moraeus et studiosus de Piilippo ad Regem reuersus loqui, et prolixius promittere, et si accerseretur, polliceri aduentum ipsius non dubitamet, ita a Rege literae hsunt micte, quibus collaudato studio ipsius, quod Rex ab eo ad ihiberi intenoxisset in sedandis altereationibus inuectis tu Eeelesiasticam doctrinam , quoniam ipse se laborem itineris non grauatim suscepturum esse ostendisset, quo ad Regem se conserret, coramque illo de eone dia doctrinarum eum selectis aliquot Gabisae nationis viris dom dissereret, ea petebatur, ut literis regiis tanquam fidei publieae obsidibus seeius, quam primum adueniret, neque se abduci ullis iis persuasione sineret a tam pio sanctoque instituto. Nullam enim rem unquam mature Regem cura, st dis, sollieitudine animi complectendam duxisse, quam ut laceratae dissensionibus Eeclesiae detrimenta sarciurentur, et pulcerrima politia illius instauraretur. Denique assirmabatur modis omnibus aduentum Phia
lippi futurum esse Regi gratissimum.
Mium itineris Gassici adiici Melanchares, et datis ad Fri istumasteris se excuser Varia de omis Gallica pr
Iectaene iuditia. flamma ante aedes Melanchthonis de coelo cadere visa. In Brittamiam irreum accersitur Hypoctondriacis doloribus vexarus.
His literis aereptis omnino erat animus his lim in Galliam proficisci, neque expectationem et spem de se conceptam amicorum frustrari. Neque operam suam, quae nauari posse crederetur, subtra-
s AExtant infra inter Doeumentam. VIII. . -
180쪽
x333here amictae Eeelesae. Sed ut veniam hane et IIIuis strissimus Princeps ipsus daret, et potestatem
bona gratia in Galliam se illo tempore, conldi saceret, impetrari non potuit. Cum alia autem obstare visa sunt, tum non minimo impedimento fuit bellum quod Rex Galliae aduersus Imperatorem Carolum non meditari aut moliri, sed iam, uere et gerere ferebatur. Cognitiim quoque est, malevolorum quorundam obtrectatione optimi et Praestantissimi Principis animum ad quandam haesitationem fuisse perductum , ut nonnihil Philippo di fidereti laque denegans x et plane praecidens Petenti Philippo copiam sibi clementi lI fieri in Galliam veniendi . literas misit ad eum verbose et seuerescriptas. In quibu hoe potissimum mouit Phili pum et a consilio itineris Gallici deterruit, quod ostem debatur, verendum esse, ne ista prosectione non modo nihil stuctuose perseeretur, sed ne detrimemta maiora acciperentur, et causae darentur, quibus, de causis publiea Germaniae quies turiraretur, neue adeo ipsius Principis quaedam negotia redderentur
dissiciliora. Hoc omnino perieulum in se recipere illeg Melanchth in Epp. ad camel. p. 48. quidem
Ithenter vim congressau Gallicos, nec aliter promisi. nisi promittente principe, sed Princeps commeatum
negat, et ita respondet ut vereri cogar, animum illius sermonibus malevolorum a me redditum alieniorem,
etsi sane de optimo principe, ut mihi perspectus Hunune etiam melius spero sed nosti illud γλωσσα omisi igitur Gallicum iter, ne de meo Seio ullo modo queri possent. Nunc reliquum est, ut etiam. Wrincipi respondeam ac me purgem. Id constitui grauiter facere ita ut simul de meis consiliis ac de iudicio doctrinae seribam neque quicquam vel dis inlabo vel celabis voluntatis et sententiae meae, nolo enim perpetuo istas plagas ferre. Eadem fere L V. Epp. p. 36 8s