장음표시 사용
731쪽
ut tum in magnete, tum in alus multis pater. Atque adeo ejusmodo emuvia sunt quali esca, qua alliciuntur pliues res naturalessidunionem dc amicitia ut loquitur Athanasius orcherin lib. I u. Magnete para V I. cap. l. p. m. si7. Hoc idem contingit in humunis corporibus Unde inter homines vivos di ignotos vel ad primum subinde occursi uuam conversationem tanta oritur averso, ut semutuo tolerare nequeant, nec ullis motivis aut artibus inita se conciliari possint; econtrario autem alii, etiam Musdem sexus et alioquin turpissimi ad primum mox conspectum tanto exas descunt amore mutuo, ut a se invicem avelli non posse videamur.
Sic Cassar convictus amavit Marium, Damon Pythiam, Orestes Pyladem, Esau odio habuit Iacobum, Etheocles Polinicem,lu
pum ovis, elephas Rhinocerotem, Crocodilus Ichneumonem. Tinnunculus accipitres terret, leonem gallus, ter pedo simiam, aquila draconem, fetis murum, cornix noctuam, milvus pullum isc concordes reddidit natura pavones&columbas, tur Iesb Psittacos, merulas M turdos, hircos & equos, qves & capras, ba' lenam & hegeterum , &inter stirpes, vitem & ulmum, rutam S.leam, myrtum & laurum. Sycilla occidit reliquas plantas, ol & quercus viciniam renuunt, vitis &brassica, fella Ararundo, na re quercus. Quod certe non propter solam imaginationem confugit , sed propter Physicam quandam qualitatum convenienti
am aut co Irarietare, qua Antipathsam Sc Sympathiam nominant. Acutissimus Risc rus utrumq; in vulgari non autem stricto sensu aut rigore Philosophico vocat magnetismum rerum, per quanda analogiam ad magnetica vim operationesi magnetis, quem ici' mus ab uno latere interdum ferrum attrahere,ab altero repellere, qui tunc Theamedes dicitur, telle Iul. Cas. Scatigero exercitat. β, ric contra Cardanum CXXXI. Ric Sylυeser Ratirast in Neatu Sympatheticopag. s8. ct Ludov. orgim mali part. I. Ephemeriae Erudit. XVI H.8 m. ao .. Omnia in rerum universitate habent
aliquid quod timeant & horrea nitanquam inimicum & destructivum , & vicissim quidpiam quod ament, & sequantur, tanquam
letificans, confortans&co ervans, ait ornelius rippa Phil obiaecinisa Lic./7. ct i 8.Simpathetici enectus sunt duplicis ge neris quidam
732쪽
quidam fiunt interventione vel si plicis, vel reciprocae actionis unius in alterum, ut est magnetis in terrum olis in Heliotropium, Lunae in cerebrum animalium,alia humida quibus dominantur: Alii fiunt sine interventione talis actionis, ut cum in homine loco motiva potentia operatur ad voluntatis imperium, quamvis haec in illunihil agat Idem dicendum de Antipatheticis effectibus. Ex his sequitur, Sympatheticos oriri ex naturaru peculiari cognatio-nz , Ob quam res naturales amico affectu seu amore inter se assiciuntur , ita ut una hoc aut illud agente vel patiente,vel solum etiam praesent altera quoq; aliquid agat vel patiatur, sive deinde in se mutuo agant,si venon: Antipatheticos vero effectus oriri ex inimica affectione unius rei ad alteram. Amica illa astectio nihil aliud est, quam inclinatio quaedam naturalis rei in aliam rem tanquam tuum bonum, oriturque ex proprio cujusque rei temperamento. Inimica vero affectio est naturalis quaedam aversio rei ab alia re tanquam sibi noxia, & similiter ex proprio cujusque temperamento profluitaeis non in formis substantialibus quaedam similitudo vel diis militudo rerum inter se, est saltem in temperamento de qualitatibus seu manifestis, seu occultis&nos latentibus, quae a nobis non percipitur in se sed solum exesteini nobis innotescit, ut vis
magnetis; vel certe emissione tenuiorum quarundam exhalatio num, quas effundi a multis corporibus certu est, ut patet in rebus, odoriferis, fructibus, corpore luminose, Colorato, aceto,Vino S c. quae ideo etiam diuturni late temporis marcescunt,nisi arcte claudantur. Diffusio istarum qualitatum N exhalationum fit sphaerice& uniformiter difformiter , instar radiorum luminosi corporis. Ipsaeautem qualitates aut partes tenuiores diffusae vocantur communiterSpiritus propter iubi ilitate&im perceptibilitate a sensib9.. f. V II. Caeterum quod laudatissimus Imperator Rudolphus f. V. antecedenti aspiritibus, quos ex ore suavium puellarum haurire consueverat, corpuS suum debitu vegit rus reddi affirmavit, a Vero non est distentaneum. Quia amplexus ad Olc scentium boni anhelitus est m dicina temperata luxta Medicos Imo dulcem odorem,no tan: una reficiendi sed . tiam nutriendi vim habere, olim cre-H. craIc16. EZId. ubi odore, in exhalatione fundatos nos;
733쪽
implere testatur. Quem locum explicans Iohannes Alexandrinus, ex quorundam relatione affirmat , Democritum Abderitanum Philosophum mellis odore vitam quatriduo sustentasse', vel, ut quidam alii di xcre, panis calentis odore. Cu)us rei quoq; testis est Oribasiims p. assec.com. 12. inquiens: Philosophum quendam ad mellis odorem per quadraginta, dies vixisse, ubi tamen loco quatuor appositum quadraginta typographorum incuria, cum ex Drogenis Laertii lib. IX. ct Athenaei I l. habeamus, Democritum nonum ¢esimum agentem annum, cum jam ex senio dcficeret,& mot-ti propinquus esset, maerente sorore quod ille in celebritate Cereris moritur' ipsa vota salvare nequiret, bono animo esse iussit, panesque calidos sibi quotidie afferre , eos igitur cum naribus admovistet, vivum se, dum ea celebritas transiret, servavit, ubi autem dies illi transierunt, tres vero erant quietissime ac minimo dolo. re obiit vitam , quod exemplum HWpocrates Libro de Armento recensens, ait, non solum spiritus, sed & solidiora membra odoribus nutriri. Et n.6. subdita. qui celeri ad ectione opus habent,iis humi. dum nutrimentum ad reparandas vires aptissimum est qui auteadhuc celeriori,per odoratum nutriri debent. D. Cassar Bravo de
Sobre monte. Ramireae, Tomo I. Resolution. Medicar. V e. . I Fo. HIL
Colon. Agrippin 1 4. Anno I 674. Et lubitanthe, inquit, odorificae aliquas suae substantiae partes tenues valent emittere, quae tu chylum a ventriculo mutatae, materiam praebent pro nutritione,vel quae ad Cor, vel cerebrum delatae materiam praebent pro Spirituum generatione. Eandem sententiam defendit Hippocrates lib. desiens. oris quasentiuntur. Andreas Cafalprum cI. de Medic facult. c. I . aliiq; apud Zacutum Lusianum de Medicorum Principum historia l. I. His
lX . quaest. 8sqq. Cons Francisci Baconis de Herulamio Sylvam θ
rum centur. X. n. 934. Non sum nelcius Aristitelem contrariam sententiam tueri ib. II.desensu sesensiti c. s. circa finem,quia scilicet qualitas aut accidens,ut odor, substantiae corporis apponi nequit, nec illa instaurare valet, ideoq; nec principium nec pars Husdem esse potest. Uid. Zabaresta lib. de constit. Individ. c. q. Imo ut dialiger Exercit. 3vSect.I. habet, ne corps quidem alitur odoratis, quate-
734쪽
nus odorata sunt, quando quod admirabilius est,ne lapidis quidem quatenus sapida sunt, sed quatenus substatia transmutabilis in substanriam corporis, quod nutriri debet. Quando autem dicitur odoratis nutriri spiritus animales, respondent A ristotelici negative,
quonia nil nisi vivens matritur,Arast. 2.de Anima c. autem Spirit 'nec vivunt,nec sunt animati, teste FerneGl. 2. I sisyl. c. 2. Ergbilla nutritio tantum est metaphorica&impropria, qua Spir. uilicere creantur de refocillantur. Cos ScaI. Exm.los AP.i7. di i 6ses. a. Io .sict. Is'. Quomodo aer condensatus poderari& nutrimentupra stare possi t, doc u i t Herulam usHerosolv.fluar. cent. I 29. De Astomis narrat ex Onesterito Strabo Gogr.Li6.ct ran. l. 7.c. 2. illoseu sine ore sint, halitu tantum vi vere,& odore quo narib9 trahunt;
et si id alia ratione fiat , si ingeniosum ratiocinium admittimus, quod vid. ap. Marsi. Ficinum I. II. de triplici vita c. 18. Quod si est, quid vetat vaporibus tantum ali, cum simile simili nutriatur At vero de Astomis fabella est , autoritas autem Onesiurati parvi valoris.
Nam imprimis quidem Dalmachus , ct Megasthenes , sed post eos
Onesienius, & Nearchus, multa sunt de Indis mentiti: ut Strabo ipse agnoscit lib. I. Democritus vero non tam odore est nutritus,quam imbecilles cerebri Spiritus odorato halitu ad breve fovit,& firmavit. Hossis Idololatria III.c. Io. Rircherus de Psecap. LIII. g. VIII. Longe intrabiliorem esse istum lingua hominis sugendo& lambendo periculosis in morbis operatur. Tradit enim Plinius Lib. VII. Hist. μι. p. II. in Hellesponto circa Parium, genus hominum fuisse Ophiogenes vocatos, serpentum ictus contactu levare solitos,&manu imposita venena extrahere e corpore. Psyblos vi naturali venenis resistendi praeditos esse , imo illa exsugere
multi veterum memorant. Plutarchus in κιά Catonis minoris, Tomo
I: Oper.p. 78 . Solinus Polyhist. cap. XL. num. DXCI. Strabo Gographiae Lib. XIII. Suetonius in Augusto cap. XVII. Aelianus Lib. XVI. . de Historia Onimalium cap. XXVII. st X X VIII. ex Calliae Monu
mentis recenset, morsu Cerastris serpentis pestiferi, a quo non bestiae tantum, sed&homines intereunt, nihil aeque succurrerciposse, ac Lybicum natione Psyllum. Hic namq; ut ille ait) initio, ' plagami
735쪽
plagam saliva fovebat atq; curabat, deinde malo in cre scente mlibram in tradentes aquam hauriens , eaqueos suum eo liuens ejectam in poculum vulnerato absorbendam tradebat. Quodsi forte veneni acerbitas invalesceret acrius , nudus ipse nudo agrotanti accubans , proprio suo corpore morbi vim ita debilitabat atque frangebat , ut totum hominem liberaret. Codrρη-chus Lιbrou. cap. IV. negat tales a Getiones a natura innasci, sed aut divina virtute communicari, aut industria acquiri, vel Daemonum auxilio exerceri. At veto ejusmodi per industriam aut consuetudinem introducta affectio naturalis alterique exitiosa esse potest, ut exemplo patet illius formosissimae puellae, quam Napello veneno praesentissimo, nutritam Rex Indorum Alexandro M. dolo muneri dedit; a qua cum Rex iple Aristotelis sagaci prudentia abstineret, alii virginis proci commercio eius in toxicati obierunt, toste t verrae in Proclem. li I. P0s ct Galen. III. de NH.Si Proinde non est impossibile quibusdam talem virtutem ingenera ri. Tid. Saldus t Angelus Abbatius de Vipera cap. XXXIII. Si autem ingenitum est ex mente Plinii virus illud, ad Daemonis praestigias Deirio Lib. I Disiuisit. Mag.cap. 3. frustra recurrit. Cornelius Celm, is causam quod Psylli innoxii tractent serpentes, ex fiducia lonis go usu confirmata deducit. Locus Libro V. cap. XXVI. habe-ὐ tur, ubi adversus serpentium morsus praucribit ut cucurbitulisis venenum educamus, prius vero scalpello incidamus,circa vulis nus, quo plus vitiati sanguinis extrahatur. Si cucurbitula non
,, sit,adhibere; ubet vas quodlibet, quod usum similem praeitet. , Hinc ista subiungit: Si id ne quidem est, homo adhibendus est, qui vulnus ex sugat. Neque Hercule scientiam praecipuam ha se benthi,qui Psylli nominantur, sed audaciam usu ipso confirma
is tam . Nam venenum serpensis, ut quaedam etiam venatoria e
M nena, quibus Galli praecipue utuntur, non gustu, sed in vulnerori nocet. Ideo colubra ipsa tutis estur, ictus ejus occidit: - pente ea quod per quaedam medicamenta circulatores faci M unt in os digitum quis indidit, neque percussus est, nulla in eiis lativa noxa est. Ergo quisquis exemplum Psylli secutus id vul
736쪽
nus exsuxerit,& ipse tutus erit,& tutum hominem praestabit. Hossim Lib. IV. Idolotii cap. LXI. ingenitum virus,salivam Piyllorum fuisse censet. Quia Plinius loco citato ait: omnibus contra terpentes inest venenum, feruntque ictu salivae, ut ferventis aquae contactu,fugere. Leetunin Lemnius de occult.Natura taurae. Lib.2. cap.6 .venenum illud partim a dentium sordibus & uligine, pat-tim ex humoribus vitiosis salivam consequi existimat. Cum au. tem omnibus hominibus a natura saliva insit,nec tamen similis in toto corpore alexi pharmaca virtus ut in Psyllis facile deprehendatur, sane aliud quam saliva principium indagandum erit. lnde hsλου non sine applausu conlicit tanquam vero maxime consentaneum, Psyllos, quoniam inter serpentes degerent, a primis incunabulis, quasi cum lacte i matribus,qub tutiores e sient, remedia quaedam non adeo vulgaria esse edoctos: neque ista alienigenis aperuisse,partim ne minus iis essent admirationi,partim etiam ne minus ex illis caperent lucri. Ac credibile est, nec alibi remedia fuisse tam praesentia, quia ubi locorum abundarent serpentes, iisdem praecipue remedia venenis Deus produxit. Hinc Lucaminde iisdem canit Pharsalic.Lib. I X.
Incolit a saevo serpentum innoxia mortu, Marmaridae Psylli: par lingua potentibus herbis, Ipse craor tutus: nullumque admittere virus, Vel cantu cessante,potest. Natura locorum Iussit ut immunes misti serpentibus essent. Conseratur Marius Rignoni in Ruadrages mali Domin. 4. ρ. 2I4. g. IX. De linctu nutricis Variolas infantis curante, vir summae experientiae copia nobili gimus, D. I nac Parthotinus, Histor. Anatomic.Censur. l.n. 29. testatur his verbis: Linguae humanae de salivae insolitum usum non ita pridcin muliercula propalavit. Occupaverant variolae Epide micae universam faciem tenelli filii PLRe verendi &Clarissimi in urbe nostra viri, & oculis minitaban-
737쪽
tu rexitnam .Frustra aliis tentatis nutrix dolore infantis d& commile ratione lingua propria oculos pueri lingebat,sici rseratis oculis,absterIaque iani e convaluit infans morti antea t. eius. Ex quo colligendum, lativae humanae occultum aliquod cali,ejusqus abitersivam vim aegroto medelam at Iulisse, non in men absq; impressione amoris, quem linctus ille nutricis expreGl' sit ejusque interventus curationis maximam partem absolvit. Ilvat addere aliud fidem ferme excedens malitatis affectus miralisque curationis in Eduardo Anglo observatae exemplum, quca odericus Santitu Para . Histor. H lan.c IVeag. a litem man- tdavit posteritatique ierio pensitandum reliquit: Cum, inquit, Eduardi Regis Angliae primogenitus ad Domini sepulabria transfretasset uissetque invia proditorie a Mauro quodam gladio v ne nato percussus, Medicorumq; remediis non tam allevaretur. . quam alligaretur, tandem in Angliam sine salutia spe reversus est. Ε)us igitur uxor, Regis Hispaniae filia, novam atq; inauditam, sed 'amore & pietate plenam adhibuit medicinam; plagas enim martiti toxico infectas, quae veneni vi csaudi non poterant, lingua die tim lingebat humorem venenosum,ut liquorem dulcissimum,cu. ius vigore,verius dicam fidei uxoriae virtute, sic omnem materiem veneni attraxit, ut integratis Coalitisque vulnerum cicatricibus ,. ille pl. me curatus fuerit,ipsa incolumi etiam manente Quid huius mulieris fide rarius quid mirabilius audiri potesti ut uxoris lin. gua fide&dilectione maritali peruncta, venena a dilecto marito expulerit, quae ab electo Medico trahi non voluerunt , di quod plurima cxquisitaque non effecerunt medicamenta, una uxoris 'pietas explevit. Quomodo linguae humanae porten rosius tumor hirudinum suctu curatus, & aeger a periculo tummo evaserit imis munis,apud Zacutum Lusitanum de Praxi Medica admiranda L rLL 4 Observatione LXXX.pag. I9. Tomo I I. Operum, it. Lugdunensi αε rnno M DC XLIX. legere potes. ' g. X. Quid si autem serpentes mediante suctione remorborum lubministrem. Auditu quidem horrendum, propter innatam cum homine antipathiam , sed tamen velum, fidem enim facit modo Iaudatus Danorum medicus Histor.Malom.
ruri M. n. 47l.ma F. ita disserens: Spelunca serpentum ac
dum Macciam, vulgo It Sasso dictum XII. Leucis Roma
738쪽
multorum narrationibus nobilis. Hardetenti, Paralysi,lepra,arthritide,lue bus doloribusque aliis vexati feliciter lhumi se sternit nulloque vitae indicio dato tamdiu quieta is cub. it, donec ex suis antris hinc inde prodeant serpentes. Hi hominem
arctissime amplectuntur, corpore undique circumducto, sudorem proliciunt,tingunt Mabsorbent, donec omnem ex corpore aegro malignitatem exsuxerint. Cavendum voto sedulb, ne ino. tus ullo indicio te prodat aeger alioquin serpentes nec ex antris serpunt,nec si ad venerint,diu moranIur. Hinc quo quietiores morbi curationem exspectent,nonnulli optumalsumunt,quo remedio etiam timori suo consulunt. Ingrediuntur speluncam rustici mercede a viatoribus conducti simulantes morbum, qui referunt primo ex antris prodire Regem quendam serpentum,corona insignitum, omnia exploraturum, qui si quieta cuncta invenerit, convocat evocatque reliquos. Domuncula colli imminet,ubi caveae binae X l. pedes longae,quinque latae. In parietibus speluncae
nomina aegrotorum leguntur inscripta & figurae serpentum effigiatae. Foris grotta visitur,in qua si caputanteras, calorem sentius a sulphureis vaporibus excitatum. Editior collis multis quercubus floret, petrosus 5 orientem solem prospiciens. Serpentes medi. cathmense praecipue MaJo comparent,ubi efficacissiimi. Olim feruntur frequentiores semper ad speluncam confluxisse, sed ab invidis medicis antidoto quodam enectos. Innoxii coetera sunt, nullique lethales Unde referunt incolae non serpentes nominandos, sed peculiare esse vermium genus,a Deo huic ii sui destinatum,& in mortalium salutem immissum. Laedentibus tam euexitium inferunt, id quidam expertus est suo malo, qui corpori suo haerentem serpentem ex spelunca celeri astu exportavit,ut pectori suo aegerrimo commodum applicaret,removeretq;.Salutis recupera dae gratia speluncam hanc adiit prioribus annis Cardinalis Valence, lue venerea& arthriticis doloribus misere multorum annorum decursu divexit
x salvus restitutis viribus profligatisq; morbis inde est reversus. Senex quia dam Podagricus in spelunca eadesudans, cum sanitate in gratii rediit. Alius
Rosilius rustieus quatuor annis aqua in teucute immensu tumens, in spelunc
ternis diebus per aliquot horas commoratus, subito se sensit levatum, venueque detumescente sanatum,quemadmodum ipse Braccum nobi s praesens
739쪽
bona fide confessus est Colubri esse speciem, exuviae monstrat Si quaeras,quid colubros ex spelunca Bracciana eliciat,verbo dicae siccitas est loli,coelique Romani, quae ad humida Corporaimpe litur. Quomodo supra nominatos affectus gravissimos tollut sine dubio attra mone humiditatum noxiarum, vel sui formidirino qua multi perciti speluncam ingressi sudant,antequam ullus ciam her prorcpat. lia terrore multi & sudore dissivunt,& morbis liberantur. Deniq; saturi & humiditatibus repleti sponi decidunt quemadmodum hirudines,levique corporis agitatione territi antra repetunt. Cons. Petrus Servius Medicus Romanus in dissertae. de unguento Armarions'. p.142. in Theatro DNathetico Noram berga Anno I6 . edito..
g.XL Obiter hic nota, magnam viperarum pro curandis . diuturnis morbis efficaciam &una omnium Medicamentorum quae ex viperis parari solent miram esse potestatem; eaduntTh Daca magna Andromachi, Pastillii Theriaci, sales viperini&alia, Vipera nativa quadam proprietate habet vim calefaciendi , ex ficcandi , pravasque humorum qualitates emendandi; hinc cu.
tem mundificat humoremque ad partes externas detrudit. Vi-deatur Amin, retra.& Sermone 4. cap. 47. GaitInam cat. de visu Viperarum eius omnibus podagricis, arthriticis, anhe lo sis & elephantias laborantibus plurimum conducit, uraestatur Aetius luit. V. Hieroumus Cardanus in consilio pro patiente leproseia Gordomin Tractat.de Lepra,Zachanas Pureus eod. Tract. SebasIan. M uilanus Pant de morbo Gallico. V.I. in sine. Iosephus Suerceranus in Pharmacopaea resisuta, Mastori er Leonhaiam Palmarius Lis de morbis consagiosis cap. de Elephantias. Nicolaus FlorentInin Sermnact.1 sum. I.cap. . cutud Lusitanus, Medicorum P=inen um hiasoria lib. 6. Ustor. I. c=2.Vinum viperinum sanat luem Gallicam ,. hoc paratur, si vinum vel mustum vipera prius lota adjecto salvi bullierit,ex quo vano mane, prandio dcxoena miscien&quantitasἐassum i potest. Viperarum carne Antonius Musia Cariatas Augusti, Medicus ulcera insanabilia perlanavir,rse Ponto ib.3o. Hs. Nat. A ME. IA, Extant celebre&historiae apud Galenum υλυ.MNM.cap. ..
740쪽
DE OSCULO SALUTARI. 679 ct i Arelaum ci adocem, lib.a. de Causis o signis diuturn. morbor. quod quidam elephantici leu leprae lpecie infecti, odoratu Jam graves,ac aspectu foedi,ebibito vino, in quo tortuit. vipera extincta erat,ab hoc miserando morbo mirabiliter sanitati restituti sint, quam postea curationem Galensu imitatus, Sc alii post eum Medici exercitatissimi, verissimam esse invenerunt, ut Paulus lib. . cap.I.
dar.cap. Io. Es Porphyrius tib. .de abstinentia. Gilloertum Medicum Romanum plures elephantia laborantes tali modo persan allerefert κώου HLm pari. a.de Curat. membratfect.2.M. I cap. 8. Et Por phyraus lib.4 .de ab inentia ab animalibus scribit , servum quendam Crateri mediςum,dum laboraret lepra immanissima, ita ut carn ab ossibus abscederent, potato vino in quo sutacata fiagrat Vipera, statim convaluisse. Ita & porrigo affectus, quem Graeci Pytyriasin vocant, barbari furfurationem dicunt,pallio cutis universae, Capiti tamen , superciliis barbaeque communis, Iuxta Cornelium Celsum tib.6.c.a. e quibus partibus tquam ulta furfurum instar decidere sblent anguium decocto feliciter curatur. Eacutus lib. I. denaxi meaeca admiranda, observasione 2. Plinius tenet lib. . cap. 2. H s. t. quod Cirni dc Indi ultra flumen &habitatores montis Athon, de Ethiopes Macrobii& Setae alebantur carnibus viperi- nix, quae non solum proderant pro victu, sed ad prolongandam vitam ad centum & quinquaginta annos conducebant, ideo Diosio- rides huic videtur adhaerere opinioni, quod caro Viperina cornem prolongat vitam, & retardat sene et em, quem defendit AI-drobrandus contra Ranorium. D. sur Bravo de Sobremonte DisispuIus. Aprio et Ic. Se L. F. Resoluitone Σ.8. IT F. g. X II. Verum enimver6 non oris solii ira, sed etiam manus. contactu morbos lanari a quibusdam hominibus, curioso orbi dudum innotuit. Ita Reges Galliae legitime in regno succedentes, antiquis ceremoniis coronata, ac Equites Spiritus S. creati peculiare donum habent curandi strumas, pronunciatis his solennibus.
verbis: TANGiT TE REX , SANET TE DEUS. .
Pbitridie Coronationis in S. Spiritus militiam lolita Curemonia