장음표시 사용
431쪽
43α N. H E T. teruallis concluditur,elegatior :quu longis stat sol im semptio tur,circundu lam niugis reddit oratione Reseptio etia, siue quis earn in schematura numero ponat rue methodum putet nihil enim impedio elegantiam non parua Cr claritatem addit orationi. Ea est uerbi uel rei, ne eius obliuio propter orationis longitudinem auditorem cupiat, breuis repetitio Verbi, ut pro Pom. Quae ciuitus ante linquum silit,non dico Atheniensium, quae sutis late quondam mure tenuisse diciturinon Carthaginiensitu,qui permultum classe, maritimisq; rebus ualuerunt non Rhodioriam, quoram usque ad nostram memoriam distiplina nauali remansit: quae ciuitas antea unqua tm tenuιε Rei,ut pro Archia,Siquid est in me ingeni iudices,quod sentio quam fit exigua ,
aut si qua exercitatio diceriun qua me non inficior medio, criter esse uersutum aut si huius rei ratio aliqua ab optiis
irrarum artium studio,ac disciplina pro ima qua ego nullum confiteor aetatis meae tempus abhorruisse,rerum earum omnium,uel in primis hie Aulus Liciniussu tum a me reis petere prope suo iure debet.Vt enim in superiori,quae civitatus ante unquam,claritatis gratia uerbarcpetjt te in hoc posteriore omnia uni retulit uter clarior, muchmetior sibi esset toratio. Non enim,omniu,temere posuit. Nec enim
suum est quicquam otiosum diceressed inultitudinem osti.
cioris ostendere uoluit: nec eorum omnia dixit, quoniam naulto tenuita est: ed haec quidem grauitatis sunt Acuero interposita, non quod inultum ad rem pertinerent,sed ut ostenderemus,quam scite atq; subtiliter cum ratione cerri omnia oratori uel quae tenuit ima uidetur, examinanda sint. Verum resumptio non claritatem solum sed uim etiam quandam addit orationionis tanto acriorem,quantb breviore Lad reduplicationis enim uim accedit. Num hoc m-
432쪽
L s. uic Reduplicationem C Re amptionem uerbi interos uolu- Redustiiratis emus quod haec Cior 1 breuior it haec ut clari sciit, it laus cogat oratio accipisol ut. Quare quae prolixintentia, Ar casunt, utrunque mihi praejEre videntur, ut pro Deiotaro, Per dextrum ilitum te rogo, quam regi Deiotaro hos herib porrexisti, i Em inclum dextram non tam in bollis criri praelijs quum in promisses C fide firimorem. Rusiocinutio etiam sue quis Abcinu siue mcthodam eam magis mucrit nam alijsentcntia, Clacro Iorbo ram exornare uult quorum Miam ad irrcthodum alior: in id sichem ita pertinere diximus haec inquam ratiocinatio quid fili, quam apori ex clarum p 'disti ictione orationem efficiat, quis dubitat Est igitur ratiocinatio quam crebro a robis pliis cumus ritu cisiisque propositionis ratiori , ut pro Milone, Ciuibus descrui rogassct P. Cl.quis eos postularit Appius: qius produxi s Appius: vndo ab Appio. Quodsi duriinum ueheinrtitiae inest oratio ni Huclocitatis iiihil mirari debemus Saepe enitimium dictum est formas dicendi iliter se tanq-n multi ad depingendam effigiem colores,sic ad constituendum orationem, concurrere, C considcruri quidem cundi, rationibus suis, genus a ton ab sycacioribus nominari: quanquam milia inueniri negaridum iron fit,ita aequatis partibus potaderata, ut non magis
huius, quam illius recris se uideantur. Quare fidim,
excinpli causa, ratiociliatio lictoae,e uehemens cuiquam videbitur, ut est, id tonitaturae fcbcinutis, sed breuitati membrorum C crebris interrogationifus attribuat Membra, collocationcs,clausulas, 'numcros, haec omnia in elegantia
non alia quam in purose ori este minus Uerum ut purimi circundu tioncm, quae laudanda esl, opponi diccbamus ς' ita elegantiae, quae ut praeceptia patuit, ordine maxime nititia confisionem colitrariun dictilia , uuaebentpc si gicnda
433쪽
TRAPEZVM RHET.s , ali quin uin enter commotum unimam ostendere uolumus. Ipsi cnim natura in nobis His docet, nonnulos esse impctus animi , qui leganter loqui non sinunt: Impetu quo quum initan confisione opta est, ut Vergili a m infecundo, Iulumes forti lima spuma Pectoras uobis audentem extrema cupido certa equi,quaesiit robus f tuna uidetis. Excessere omnes additis,aris sicli sis, Di quibus imperum hoc stotcrat, succurritis urbi
Incensae,moriamur se in in diu ut na ruamus.
In qua Onyissione primum cauendum est, ne it con unda-inus, ut nIllo modo inlcctguimr: deinde, ne Scile confι-sio in ordium redigi polis. Num qui ita confindit, ut quomodo hoc sciat, ab auditoribu comproben i possit, is non impetu animi, fita nupetra simulatione confundere videbitur. Omnis igitur con*jto uel ruti res ionibus longis, quibusnibit elegantiae irrcst, uel coniunctionibIs e medio ullatis, uel quoniam consequentia ulmo trem orationis, aut non reddIntrer, aut non recte reddunttre, uel omnibus his fori solet,quorum duo Vergilius hic occupauit. Ac elegantia q&idem consi fio oppositi: si puro formoni circunductis, toti claritatio curitas,quam orator semper ut copulum uitali nil quam rcs cogat figurale aliquid dicere, quo de genere usurum in tertio dixisnus, aut quam aenigmatice quis fgnificare,uclytum tangore, non explicare opus sit. Sed deprima ditandi firma sutis dictum est. Neque enim alijs qui- ιν dum modis,qui minime ad ea, quae nos acceptineres, alit c lcogitauimus reduci possunt, clarum orationem confici urbitramur. Nunc quoniam nimia claritas humilcinae coni
timcndam reddit oration , qua ut one ei pondus atque magnitud
434쪽
1, VI UT V 43II ulli linon dira amus, perlandum cst. Non enim clarusolum sed clara simul Cr grandi,pulchra,mobili, morataincra, ac sit omnia lino concipiam uerbo,graui,ta ,,ut ita dicum, an muta,ac uiua orsione suis orationiblis Cicero nobis ulnidam esse per uadet,quamus non pari ratione ubique omnibus, scd magis minussi,ut rerum natura sttigitat.
Randren orationem, quae puri mnonis consuetudincin t odis oratis contritam excedit, sex formes scontineri putamus, di let ' in gnitate, asperitate, acrimonia, illustri oratione ae splendidae, iubcinentia,circunductione. Digniam est, lium de rebus ina Di ila,.gnis mugnam ornata confirActione habetur oratio. Eius sententiis fiunt prirnum quae Deo,ac diuinis robus non abuloscineque ut hominibrre, sed uere, ut dij quatini cum religione ultribuuntur: has apud oratores C poctas raro inuenies. Naquas ut hominibus dij poetae accomodat,ut amores, complexui, connubia,eae longe ab unt a dignitate. Foraicuti nos uero,stupra,ta adulteria etiam dignitati opposita fiunt,de quibus in iucunditate digeretur. Dignitatis igitur has sententius rariter,ut diximus, in oratoribus C poetis inuenire Nostrorum,cro hoc si, Christianorum libri refertisunt huiuFmodi tamen illud si apud Vergilium in sexto,
Principio coelum,ac terrus,camposq; liquentes, Luccntrans globam lunae,titantis ustra Spiritus intus ubi totamque infilsa per artus mens agitat molon, magnos corpore miscet. Inde homnam pecudumsgcnus diues volantam. Et quae marmoreo fert.
Cuius si nil cicciro pro Milone, Et est proficto issa uis crin his coemorons, dis in hac tabcci tate nostra ius qlio
435쪽
G. TRAPEZVN. Η ΕΥ.duni,quod uigeat ac sciatiat, e non ino in hoc tanto naturaenin praeclaro motu:nsi iste idcirco non putant,quia non ap-purci,nec cernitur:perinde quasi nostram ipsum montem, qua
sapimus, qua prouidonus, qua haec ipsa agimus C dicimus, uidere,aut plane qualis aut ubisitssentire possimus. Ea uis est igitur, quae semper incredibiles huius urbis filicitates utque
opes attulit. De diuinis uero rebus in Catone irruiore, Tu culanis quaestionibus alij, que latiusmodi liquis uiri libollis multids crantur,ucluti fiunt, quibus immortalem uniminin coelis collocutam, aeterna gloria frui continctur, aeternas poenas
apud infros cccatoribus paratas. Has igitur quae in diuinistractantur fictitentius,quibus uel de ipso Deo uel de religione, ac picta te in agri, ut de sanctorum uirorum fatur gloria digerimus, dignitatem in primis conficere arbitrat rur, deinde ea quae de rerum natura solant adhiberi, vis quis plures ne sint,nundi quaerat,quae fit solis magniti do, qua rati veci csca dccrescuis luna, quid tonitrua, quid fulmina ἀ-ctit, quis clitos inducat, quid proccstus,noirbos, tempesti-ttas in brat, quorum omnium, philosophorum libri pleni
mi sunt. Oratoris nihil interest bis rationes occupare, nim-bortum tamene fulminum vim, impetum, irruptionems o- coeli, oculis sub cere, oratorum di. Nam si quis ad commeatim diem idcirco dicit non uenflic,qu)d nimbi C pr celte,t pestis atque aquarum uis eum interclusi ct,earum rerum omnisim agmen, quale quantumq; acciderit,curio matque ample explicabit, quod sententiatrum gemis in hoc loco dignitatis collocamus. Tertio loco ea ponimus, quibus uitam hominum instituimus, bene uiuei ii praecepta dan , a uiti' depcllimus, qualia omnia fiunt, quae ad mores pretinent. Itesu ea, quae ascriptoribus exorirationum fontenti appcllantur:
haec enthimatio est, qua ea continentur, quae qu ac
436쪽
neraliter ita fleruntur tit ad omnes pertineant, aut quid , aut quid feri obeat, in uita octoidunt. Quid fit, ut pro Cornelio Balbo, Sed contentio tamdiu sapiens s l. quandiu aut proficit aliquid, aut si non proficit, non obest ciuitati. Item pro codem, Est enim hae fcculilabes quaedum C macula uirtuti inuidere, uelle ipsam forcin dignitatis instingere. O .iferi debeat, it pro M. Caelio, Detur aliquid inti sit
udolcstcntia liberior, non omnia voluptatibus cnegentur, non scin supcirci vera illa Cr direm ratio Vincat aliquando cupidinis, uoluptasq; rationein, dummodo illa in hoegcnere praescriptio, moderatios teneatur Purca iuuentum pudicitiae suae, ne stolici ullanum, ne fundat patrimonitum, ne foenore truciditur, ae curru in alterius domum atque β-mum, ne opprobrium canis, labem integris, in Sinium bonis infimat, ne quon interimat, ne intersit infidijs, scelere careat. Num totus iste locus summa cum autoritate quid feri debeat docci Sententiaram aliae sunt simplices re a que ' haud ab sratione, ut illa superior .Cr haec, Num in omni certainine qui eniςntia si opulcntior si, tutus accipit iniuriain trinen quti plus potest,fccre vidctur. Num haec non est, subiecti ratiotae, ut impcriti dicerent sta tot suns lex. si ratioticinenim totas, nec sententi quidnnirit, ut subiccti ratione, ut de responsis auguram, Parciuibus C dijs mirrortilibus, C patriae nos prirnum natura conciliat. Eodsii enim tempore crisi Epi-- in lucem, cr hoc coelesti ''iritu augemur, CT certam in Dupli esse sedom ciuitatis, ac libertatis ascribimur Aliae duplices erct i M. ne ratione, ut illa Terentiana, Obsequium amicos, ueritas odium parit. Et haec pro P extio, Neque enim rerum gerendarum digilitate efferri homines ita conuenit, ut ocio non pro biciunt: neque ullum amplexari otium, quod abhorreat
437쪽
ηι α TRAPEZVN. RHETd digninite. Vel subicctis rationibus, ut ud Herennianneso uiddole celium cccatis prerent ignosci oportere. Si untur, pr pterea quod aetas illa non si impcdimcnto bonis ludi'. At Iuspicnterficiunt,qui dolcficcntes quis maxime castigant
quibus uirtatibus omncm uitam tueri possint,cus in aetate mu- turifinidiclini comparare. Sentcntis ab univcrsis adfing Iu nonnunquam trahuntur, neque tantaem dignitatis mittunt, qt tum acquirunt suavitatis,ut illud Ciceronis, Nihil habet caesi , nec ortana ilia maius quam ut posis, nec tua latura inclius quam ut uelis constri re quum plurimos. Huic modo iis quaedam incit sicut 'Cr his quae ex contrari' coim noctuntur, qualis crensiana est, C ista Ciceronis, Parcit iuuentus pudicitis uae, non polis alienam sententias
hastice crebro, nec longiores in oratione collocutaris. Br uiores cim de rurior imis interlucent, nisi Cr locus commorationem quandam petat, C qui diciticii paraue uim . tetus sis non enim omnia aequaliter omnibus praecipiantur.
Praeterea vcraefant,a 'aiasinaedi ut auditor eis albentiat, rebus quo ite quibus de dicimus accommodatae, qua sola ex rem desinoniae; bi non parum ust,tur,utsi sed diceres h mne seditioso ciuitati perniciosius. Quarto loco ea ponimus, Methbam di quae a re goti e praeclara minora continctit Methodus ἄμ - η dignitatis,4 ablue dubitatione aliqua sic asserere, ar: neg re, ut nihil ambigere videaris. Nam qui dubitat,etium sib tentia dignituis fit,non id tam n, d moratam conficit orationem Prioris hic locus cxcmplo fit, ex orationei .P. Sex.
sumptus,Nunquam spicio conuinctior dolor unus esse potest, quoi hic meus fusceptus x hominis de me opsi ne meritim riculo. Postcrioris ex eadem, Sive illa usis mutatio ad I riami oram siue ad cprccandam ualebat In quibus quid method
438쪽
forare, communia methodo, immulantur Allegorice etiam
dicere res magnas dignitatis si, quod ire omnes theologiae principes non folium uere, fita fidie quoque ac se se inteflex
runt. Iton per subiectioncm,idni, Graece per cinphum, Per empho dignitatis sentcntius, erre hi ic formae conuenit, quod digiis nicin augc non Scit cuius lignum si, quod in alicita sentcntia aliud quid uiui Vt,dcinissam lassi per finem. Et, parsingcnicii, Princidine turpi Scundia: rursus quam Iinu tua sentcntia quicquam 4 innare ivitatis si,ut pro Plan. ζum qui pro repubammicdcrant, icci me desili cre dicalis,nuamquam mehercule morteia cos nonortalitatem secutos putaui. Nam hoc quaan litura fit huc nicthodo, qui non uiderit f qiamuis interie libiliti, licet me do, per dicatis, Lin-tim digimus detrahat quantam ex veritate adiiciat. Item rarius uti uerbis, in ut plurim monDisinicam uerbum inscrutat, dignita liu tribuesiduam mihi uid tur, ut inliciorum primo,D6crant nimiitae societavcm, quia nihil confirunt in villud , nihil si intum, nihil pone. Item in fecundo in Catilinam, RescosiumpridGn, sidc nupcrdc sic e coepit. Haec methodus csi celeritatis plurim2m haberi, dimen ubhuc fama omnino alicitu non cJ Dignitatis dictio quoi DP tηui ampli ficta scacbct, quod tum aurium acri iudicio confie 'o ρ' qui poJumas, si cxercituis sumusincino crata erit qai quan tam latius atque planius, quicquamsonet, non uictat,qu ctiara cit scin significationis particula tum ratione Implet enim gaios piritu C rotundum mittit quali uocem illae igitur in dignitate nobis deliciatur dictiones,qua Dirantibit atque robustioribus consonantibus componuntur, quae ampli vocalibus est runtur rivulcssunt longae fere
439쪽
4 o G. TRAPEZUN. RHETbij prostruntur. Quare omnos quae in m exeunt dictione clausulis a Cicerone,cui maxime curae Agnitas est,sepius obstruuntur. O uero clium in penultima tugnum quid pollic Isire se M tur, unde ortus quam ornatus fon uitius est. foti etiam quum producta sit,cxili est. Demittit enim C deprimit u mu, unde C Cicero quam huius generis clausulam in non- nussis orationibus maxime sequatur, huiusmodi membrorum exitu consilio uitat Omnis enim quae ultimum producitu Elio, longe amplior est, etiamsi quae antcoedunt in ea hilabae contrabantur, qu si caeterae longae, bi cui ultima si iritu prostratur. Praeterea translationes frequentiores hic erunt. Dignitatem enim siciunt si propinquae, accommodae sunt: remotiores, asporicatcm: si crcbrae colloccntur, Mongius repetantur, tragicam dignitalcm, non orator nes iciunt. Nam interata dura atque abrupta orige repetita translatio tragoediae dorica est Schiniata sunt omnia, quae purist
appellare postumus. Ea est, quum id quod dictura est, heri quadam subisectione asseranus, ut illa Guarini, C recte sane: adiudicuti quidon clarabuiusmodi est quae ab exordio ideo ulictahlia pi,quod circunductiorii opposita est Veram quuconditioni aut dubitationi inferitur,quamis moratum potium oratioticin efficiat, tu non uis sua etiam subapparet, ut Ocero pro M.Caelio, Etentans attendore diligenter, Critia mare uere uobieritis , sic constituetis iudices neque disson immmqucnquam, Cyc. Iniectiones C conuersonta scuti clarae oratiora, ita dignitati oppossit esunt. Quare in burtoirodidignitatibus rarium collocante aut nunqu sunt si quis boprosequi ita constituerit ut muriinatu hilius paruamuli rum curam habeat Membra quanto breuiora, tanto magis Agnitatis propia sunt: ciminis quis exempli
440쪽
LI BAE R AEL VI N WV s. 4 sollic Plibrum legat. Etenim in eo libro quin dignisti
rem maxime rerRm natura expeteret,quum caeteris,lum me
Dis,fummus horam omnium magister ciccro e torsequitur. Dignit ut collocatua afri,ut non ivignum curam ha Dignis bere vidcar :,ne con onantium concursus uoculianis hiatu κ μ
sepius fiant: scinde da blica omnis copo filio, o antistastica,
e maxime pondaica,c epitritica ignitati digium sonoritarem asstrae sotcnt lumbum etiam non1vinqstam ad Hore aenalionam est: a heo te GDiliqua ab hoste declinandum I. Nihil cnim magis deponit dignitatem ac deprimιt,quam trochoi ionici crebra locatio.
atitem epitritus praeter critum,cla filis coniti lilior Pae
ne uero tertio,ant pasto ac diti ochaeo,nocios quicquam um plius in clausula inucniri potcsi. Verum quoniain nonnulli uix
quod praecipitur cretati,iubi excinpii approbcturrita in cuncta generibus id Scere circo,id illi ucam antirmnn,quoillam uno in genere latius hancrcm tangi res secore putaui, hoc in loco potifimum nonnullas Ciceroni congcranium Lus-L Pro Maergo Marcello, Hodicritus dies attulit,inquit,σtotum inqu es tuum,c ud coiriparationem noui contulit. Alibi ire extiam membrorum solum sed initia etiam duobus uel trifum da bus composita in curanitribus numerum inuenies,ut in eodem loco,At uero haec tua iustitia: Et in ostic s. Principio gerum nonantium quod C in si 'ondeo dicit,S patres,inquit,conscripti pro ucstruian mortalibus in me inita quonia exitum horoici uorsus habet,ircino non uiderit,quuiuusrationem extollat, quod Cr T. Liuius status est, Facturus nesar operaepretior. Quas ob res uin eiure ab his dissentio, qui heroici uersus exitum in soluta oratione uitandum arbitrantur. N ausim grauis Crisi uta si in si raro