장음표시 사용
361쪽
. BERN. HENR. REI NOLDr dicibus antiquis, ipsisque Digestis nostris; exaratum deprehenditur. Ad legem I9. C. de pignoro. item ad L. 8. C. de pinerat. U. ne nos respondere cogeremur amplius , effecit industria Hu dem Noodiit. Adeatur ad illius libr. Praab. eap. nam quae dixit, uti probamus, ita describenda non fuerint, sique viveret Iacobus Gothostedus, desineret utique illis constitutionibus niti, ei sint, uti clausulam , de qua lis est, ad pignus quoque adplicaret. Ad L. 22. l. 4.-L. 34. D. de pi n. Oct. quibus etiam utitur Gotho. Dedus , nimis diligentes simus , si reponeremus quidquam. Ea enim capita non nobis, sed Gomosredo, adversantur. Non praestatur ergo in pignore diligentia, nec hoc autumavit Ulpianus. Interea, a quibus Domitius totiens variationis insimulatur , his fuerat Videndum, ne ejusdem argui ipsi possent. Gothostedus, qui ab Ie hane notam rejecturus sit, vix perspicimus. Nam pag. I 3o. ait: Et contra tamen idem Ulpianus plus in pignore exigere videtur libro 38. ad Ediisum in L. 13. l. I. D. δε pign. act. cum scribit . venire inatiione pigneraritia & dolum & culpam, ut incommodato : venire S custodiam. Verum verba illa ut in commodato medio loco posta non minus referri posunt ad nsrema illa venit & custodia, - quam ad priora. quid significabunt ista Gotholaedi verba, nisi si indieent, existimasse ipsum, ex
g. I. d. L. I 3. D. de pign. ad . haud liquido pro sari, Ulpianum in pignore idem, quod in com- modato, exegisse Τ nam hanc Ulpiani fuisse men--tem , ut in commodato custodia veniat, in pignore tamen nihil venire, nisi dolum S culpam ἐQui porro illis, quae dixerat Gothosredus, ad-Pegabis ea, quae statim subjicit: Ergo est. tibi
362쪽
DIssERTATIONES Ac ADEGCAE. 33r Ulpianus hac in re contrarius sibi Rhy Qin iisdem Conjunges ea , quae pag. I 32. adfert, ubi haec Gothostedi sunt verba : Neque tamen Iesum dolinae
re creditorem exhibere cogi ait 'Imperator in L. I9. CP de pignor. sit Ulpianus no ter in d L. I 3. f. I. D. 'de pign. ad . in actione pigneralitia venire 9 doluisculpam , ut in commodato , venire V custodiam Quid est sui immemorem suisse , si hoe non est pat non utitur incommoda ea defensione Ulpianus. quam Gotholaedus pag. I 3 o. attulerat. No tirilla praestantior est. & fines utriusque & comis modati & pigneralitiae actionis accuratissime rerigit. Auctoris illius, quam saepe adduximus . dissertationis subtilitas . quam ad i. 23. cap. I. in notis tradit, nimis minuta est. Ait autem, quolattinet ad praestationes in pignore, Iuris consul tos dissensisse. Alios culpam tantum . alios etiam
diligentiam exegisse. posteriores pignus habuissὸ
pro contractu tibi selius creditoris sit utilitas. m. rumque sententiam Ilia, eaque non contemnenda ratione niti. Pignus enim esse contracturn accesorium. 4Πtur debitorem utilitatem non habere ex contractu pigno ris , sed ex praecedente contractu mutui. Aculei
Sed quid ii invertamus 7 quia pignus est accessio contractus principalis, nec illud intelligitur, ubi
hic non est, ergo quae ex mutuo obvenerat deinbitori utilitas, ea durat, donec solutum fuerit debitum, pignus nexu liberatum. Est utique commodum debitori, si, ipso pecuniam repraesentare haud valente, creditor pignus tantisper retineat, neque sit rerum creditarum confestim acerbus exactor. Quam temere ejusdem disserta- rionis Auctor existimaverit, Paulum exactii limam
in pignore diligentiam L. 3o. D. de pign. est. eXe.
363쪽
. BERR HENR. REI NOLDIgisse, vel L. I 4. D. eod. tit. quae & ipsa Paulum habet auctorem, ostenderit. Immo ipsa Lexso. D. de pigner. adi. habet Voces duntaxat culpam. At, ait auctor, sequitur : non vim majorem; ergo Omnis culpa praestatur, ubi solus fortuitus carus excipitur. Non existimavit minus Paulus, aut
. Alfenus, inter culpam ct vim majorem quid esse medii, quam Iustinianus in I. 4. I. quib. mod. recontr. Gl. Doceat hoc ipse Paulus lib. II. sent. tit. 4. 3. ubi ait: custodia S diligentia rei commodaraa praefanda est. Adhibet cusodiae vocem , ut ea usus est Ulpianus in L L. I 3. I. D. de pign. o. Diligentiae autem , quemadmodum hoc vocabulum idem Ulpianus in nostra lege 23. D ri R. I. usurpavit. Quum autem casus fortuitus eximitur, saepius & ipsa levissima culpa cum eo eximitur , quia illa ad hunc proxime accedit. Tum Alfenus in d. L. 3o. D. de pign. G. de facto
consultus respondit , & de hujusmodi facto, in
quo de vi majore potissima videbatur occurrere quaestio. Interea illud observare ex d L. 3o. licet, quam salso Africanus regularum de praestatione culpae in contractibus perhibeatur auctor. Cum & Alfenus iis usus sit, qui quo ViXerit tem-POae. ei obscurum non est , qui vel Horatium legerit. Illud silentio , non refutatione, dignum arbitrati sumus, frustra ex his Iustiniani in b. uir.
I. quis. mod. re contrah. Oblia. verbis : placuiseere, ab Iacobo Gothosredo colligi , de praestarione culpae in pignore Iurisconsultos dissensisset Nam verbo illo placuit, vel placet, etiam in reliquidissima usus est. Quod inter exempla infinita vel Justinianus in I. 4. I. de adoption. Ostendat, ubi ait: minorem natu majorem non polse ad
Iare placet. Adopho enim naturam imitatur, E pro
364쪽
DIssERT, TIO Nas Ac ADRMI ea n 33Imonfra est, ut major si flius, quam paser. An illud placet notabit, fuisse Iurisconsultos , qui crederent , posse filium esse majorem patre 7 non' existimo , quemquam exemplum P. Clodii, hominis facinorosi , scelestissimique adducturum . in quo nihil gestum esse jure , . praeclare oratione
pro domo sua cap. XIII. monstravit Cicero. Locus pulcher est', tractatui de adoptionibus omnis no adhibendus. In Senatusconsultis verbum placere usitatum fuit, etiamsi omnium consensu quid
placuisset. Male denique Gothostedum in a. f.
ust. P. quib. mod. re conrr. GL exactam diligentiam eodem exaudire modo , quo in g. 2. 7. eod. ιit.
intelligitur , vel ratio in d. f. Mi. ab Iustiniano tradita , & verba : nec susscit quae in I. a.
eod. tu. Occurrunt, Ostendunt. Sed eam rem jam
. attigimus sora f. S. XIII. In L Acato culpae praestationem regula exigit L. S. l. 2. D. Commodati. Eandem desiderat Ulpianus L. 3. I. I. D. Nautae caup. Iab. ut rec. res. L. II. l. 3. D. locati & Alfenus quod iterum contra eum notandum, ) qui Africanum audiorem regularum fingit clarissime in L. 3I. in s. D. eod. tit. Labeo quod rursus adversus eum observandum, de Labeonis autem aetate constat in L. 6o. f. 7. D. eod. tit. Et quotiens ad ea, quae Ulpianus L L. 3. g. I. D. Nautae caup. flab. vi reci res. distinctissime tradit. attenditur, mirari subit, qua fronte dicadi Gotho-Dedus, ipsum Ulpianum etiam heic variasse. Quum tamen nullus Ulpiani locus adducatur, qui vel hilu ii ostendat contrarii. Gajus primum ex L. 2S. g. 4. D. Locati a Gothosredo in eam sen-
365쪽
HENR. Ret NOLDItentiam laudatur, ut culpae praestationem videatur exigere. At deinde S hic secum committi. r ex 7. d. L. 2S. D. Locati. Si ex opinione Gothosredi Gaius semel nihil, nisi ut culpa praestaretur, desideravit, qui potest in eo , qui mox
sequitur, 7. eum sili immemorem fume, existimari Τ Decii, Contii, Hbtmanni, Caroli Molinaei, aliorumque conciliationes recte adsperna tur Gothostedus: verum debebat S hic naturam contractus locati conducti considerare , ct secundum hanc exseperantia G i verba in L l. 7. L. as. D. Locati intelligere. Fuerat ita quoque capiendus Iustinianus in I. s. de locat. i' conducI.
Rem optime demonstravit V. C. Arnold. Vinnius, in Comment. ad L S & nos otio abuteremur , si ejus diligentiae adjiceremus quidquam. Maxime, quum oc eos , quorum partim &. Gothostedus meminit, resutarit , qui exceptiones fingunt , si operam quis aut peritiam profiteatur : vel, si quis rem conducat ab eo , qui publice rem ob quaestum locare solet: tum enim diligentiam praestari. Non conveniunt ea menti Iurisconsultorum. In locato ergo diligentia &cusodia non praestatur, eminentissimo sensu vocibus acceptis , ut tradit Paulus L. SS. D. Locari , nisi quis eam receperit, ut ipse ibidem docet. nec non Gajus L. 4o. D. eod. iit. Si quis autem plus minusve in singulis contractibus pacto rece- . Perit, quam quod natura contrast uum desiderat.
id praestandum esse, dubium nunquam fuit , sed nec ad regulam pertinet. Monuit id ipse Ulpia nus in nostra L. 23. D. de R. 7 eAcepto eo, si Convenerit , ne dolus praestaretur. Qua in re: Celsi guctoritate utitur, quamvis certa ea sit res.
366쪽
DissERTATI NTS Ae ADEMIe Az. 33squod ipsum his, quae supra Io. diximus, a gregari potest. f. XIV. Quod ad dotis inaestimatae. vel aestimatae quidem , sed tamen ex eleetione mulieris restituendae L. 69. 7. D. de jure iat. L. S. C. eod. tit. maAimeque in re soli consistentis. haec enim iis, quae Gotho redus habet, addenda sunt dationem attinet, idem Gothostedus ita rem tractavit, ut palmam sibi plane abiudicaverit. Nam ad L. II. D. de jure ritium ipse ita respondet, ut ea se uti non posse fateatur. Nos rem supra f. II. attigimus. Alterum Gothosredi argumentum ex L. 23. D. de R. F. petitum , est idem illud , quod erat in quaestione , quodque ipsum probandum frustra susceperat. f. XV. In tutela diligentiam requirit Goth Dedus. Quia ita vocem hanc capit, ut Ulpianus in L. 23. D. de R. eam adhibuit, errat. Primo , secundo, tertio loco ab ipso adductae leges id, quod vult, non probant. Res partim jam diAa est, partim sola inspectio eam ostendit.
Quarto loco L. Io. C. de negοι. gs. adsert, in- deque colligit, tutorem in plus teneri, quam negotiorum gestorem. Quam nos rem Gothosted nollemus excidisse. Certe non consideravit speciem, scopumque Imperatorum in illo rescripto. Hoc tantum volunt, tutori universam rerum pinpillarium administrationem incumbere , eamque
non nisi tutela finita ab ipso deponi posse. At qui amici absentis negotium suscipit, hunc tantum illud, quod sponte suscepit , utiliter gerere debere, nec ad alia, quae non suscepit. obstringi. Hoc est inter tutelam ct negotiorum gestionem discrimen, quod in adducta lege tradunt Augusti. Ultra hos fines quum ipsa protenditur, vehemen
367쪽
636 BERN. HENR. REI NOLDI ter offenditur. : Nec satis placet, qui eam legem in contrariam plane Gothostedo sententiam laudat. autem ait, mediam' negligentiam , seu levem culpam, praesari in tutela: uique jure singulari, eum enim tutor se non osserat , sed eligatur S texeatur necessitare ossicii, arg. L. 22. C. de negor. gos. eideri eum solum dolum praesare , sed id naturae tutoris θ' favori pupilli repugnare. Nam cum tutela sit quaedam adminiseratio . illam diligentiam requirere , nec aliena , . nedum mpilli , bona adminis re mcte eum, qui nae in suis si diligens. Et tamen d erre ab eo , qui sponte rem geris, d. L. 2O. restare ergo, ut levem culpam praestet. Doctrina bona est. Sed Lo 2Ο. C. de neg. ges. non decuit adducere in eam sententiam, quia is tantum illius rescripti scopus est , quem commemoravimus. Ad id , quod quinto loco ex L. 4. C. de perla. tu Ior. adfertur argumentum , quid reponi queat, supra g. I 3. jam indicavimus. Est inibi rescriptum ad . factum , ubi de solo fortuito casu quaestio erat. Inde si essicere tentes, ad omnem diligentiam te
neri tutorem, solam vim majorem eum non praestare, frustra fueris. Clausula ergo, de qua comtroversia est, ad judicium tutelae non pertinet,
ruamvis Scholiastes Harmenopuli S Gothola us id existimarint. f. XVI. Quod ad negotia gesta . nobis litis nihil est cum Gothostedo. Nam es ipsi existimamus , negotiorum gestorem diligentiam praestare debere , quia sponte sese alienis obtulit negotiis. Quae res A alias suasit, ut discederetur a regula, ut in ipso deposito quoque , si quis sese ei offerat, quemadmodum tradit Ulpianus L. I. g. 3S. D. Deposti. Paulus, Ulpiano aequalis , hic requirit bonam fidem, S exactam diligentiam, lib.
368쪽
DissERTATIONES. Aca DEHic λε. 33 sentent. tit. 4. eo sensu, quo vox usurpatur in s. 2. qui. mod. re contr. oblig. S quin ea suerit ordinaria juris ratio, eo minus dubitandum videtur , quo clarius etiam ab ipsa matre, quae filiae
negotia gessit, omnem diligentiam requirit Imperator Philippus in L. 24. C. de Uur. quem & secutus est Iustipianus de oblig. quae quasi ex contr. nas. De ordinaria iuris ratione diximus. Nam S alias est, ubi solus dolus praestatur, L. 3. 9. D. de negor. go. aliquando ubi casus fortuitus, L. LI. D. eod. tit. quo referenda est L. 22.
C. de negor. ges. modo huic pro pacto legatur facto , quod recte monuit lib. I. obf. 7. Amplissimus Bynhershoehius. . Longum satis iter cum IacobqGotho eclla confecimus. Niij fallimur,. non ap- Paret caussa, .Qb quam , prae vulgata, lectio Florentina in L. 23. D. de R. T. 'rotineatis. Cum evera tantum quidam, id est, tres ex octo illis, quos ante clausulam , de qua vidimus, Ulpianus retulit, contractibus, mandatum , commodatum S negotia gesta , diligentiam , eique oppositam levissimam culpam, ex coiisueta certe Iuris ratio ne recipiant. T A N T U M. ' .
369쪽
CAUSIS IN QUIBUS ETIAM NUNC ' QUERELA lNOFFICIOSI TEST, MENTI EST NECASSARIA..
namvis Iustinianus scribat, Ius Civile Romanum ab institutis duarum Civitatum, Athenarum S Lacedaemoniorum, videri fluxisse I. Io. Ins. de re N. G. F civ. ; Decemviri tamen non Lycurgum, sed Solonem maxime sunt secuti. Liv. Lib. I. c. 32. Latius id docet Μ. Aurelius Galvanus de Us ructu e. 6. n.' S. At ne Solonis quidem leges per omnia recepere, id quod vel nujus Lex de testamentis ostendit. Refert de Solone Plutarchus in ejus vita, Legem de test mentis ei laudi fuitae: fatea enim resari Buisse nem
370쪽
ni, sed pecuniam.domum in familia defuncti permanere debuisse. Soloηem autem permittentem , ut is . qui liberis careret, sua , cui vellet , lectaret, omici-riam consanguinitate , .bratiamque nec late potisrem
habuisse, bonorumque integram possessionem Domini; tribuis, non tamen absque omni conitione plenam legandi licentim admisso ipsum, sed illius modo ratum se voluisse testamentum , qui non morbo , veneflcio, vinculis , aliava nec laxe cdoctus, alip uxoris suasionibus inductus , is conditisset. Ab hac lege utique recedit illa . quam Decemviri in Tabula mposuere: Paterfamilia; uti legastis super pecunia tutelave sua, ita Jur eso. Solan testamentum conqdere permiserat ei, qui liberos non haberet: Decemviri liberrimam testandi facultatem patrifamilias tribuerunt.
f. II. Existimat quidem GaIvanus de Us rufi .
cap. 8. n. 14. I S. Patremfamilias non potuis
suum heredem exheredare , dc Decemvirali , quam retulimus, legi forsan eam exceptionem hiisse additam : Nis silaros habeas. Nam hane quum Solon suae addiderit legi. nec Decemviro omisisse verosimile esse. verum ηst ea conjectura & inanis S falsa ; ct qui adserit, Decemviro
Solonem per omnia esse secutos, nimis dissicile onus probandi in se transfert. Non fuere vel De cemviri, vel Quirites reliqui, deo inertes, ut Putarent, Leses Atticas suo genio , suis m'rbbus, suae reipublicae in ' omnibus conveuire. Dionysius Halicarnassaeua Anti latum Ram. LU Io. cap. 66. p. 68 I. cit. UN. auctor est: Dσπcemviros Leges xum ex Graecorum jure , tum a b ribrans uetudinibus conscriptas , in decem tabulis propia
suisse cuivis eunucendas; ferentes admoneri se a pr satis bovilagur , scriptis sic confirmanses , ut