장음표시 사용
91쪽
plenissimi plani eque demo Dant, nihil esse in S.-gustini doctrina certim ac fun ιι- , quam essepraecepta νιadam, qua M-nιbm non tamum in eistam, excoriscatis, obduratis, sedDebbm quoque s usi valensibin, conantibm secuniam praesente qua habent vires sint
impclbilia, de6se quoqMirmiam, qua fiant possibilia. Idem patet exus quae habentur eod. cap. col. 13.&
Reprobatur illa doctrina primδ ex ripturis. Hae enim hortantur homines ad omnium mandatorum hae t v. tionem , quod frustra fieret, si adbane voluntati humanae vires deessene quin gratiam qua praecepta impleri possint, eaedem Scripturae dis ita
pollicentur. I. ad Corin: h. o. v. Is DdelisDem, qui non patretur, saepitar suprιludqιιod potesti erat Luis eae I9. v. l. Reguum Dei ut vos est ac Joan. s. v. . Asandata istim gravis non sunt. Quomodo vero gravia non essent, aut intra nostram potestatem consti uta, nec griitia, nec vires adessent, inbus per Oblervationem mandatorum Peccatum vitari pos
Causam vero comminiscitur Jansenius Tom. 3. lib., cap. i7. cur aon frustra ad observationem manis dato tum consilia & molitiones ad rubeantur Quia, inquit, habent usum sienisicandi homini, nisi forte possit,fuia quod Iubetur , si non possit, is mcatem do. Ieas oretque pro viribsti impetrania. At quid iuvant ista ad movendam peccandi eis e sita ens, si dum tenetati urget i nec spatium, nec gratia ad Orandum necessaria concedatur mancauis rem quindoque deesse , diserte fatetur ipse Jan senius supra cap. 39. Est ait , quadam voluntatis infirmitas qua non potet certas tentationes superare . nec a9eΠgratia, qua severentur , nec βιrιtis orarionis quo viis
Reprobatur secundo , ex mente S. Augustini, quem friistra Jan senius doctrinae suae patronuin gloriatur. Huic enim errori ape te retragatur, dejeciscatorum meritis de renuis lib. I. cap. o. Dubitare inquit, non possum , nec Deum ahquid imposibiu/ο-mικι prac pisse , nec Deo ad opitulandum cs adjuvam in , quo sat quod iubet, impossibit aliquid es, ac per hocpotest homo, Auebi essesine peccato ad utina Deo. Quid dici potuit apertius 3 sed auditis riusim quentem Serm me IF . de tempore Execramur bia. st hemiam eorum , μι dicunt, osHis ahqm h mim a Deo esse praceptum , cs mandata Des non a Irulis sed ab omniam in communi posse servarι. Q ami- motib. de nas. 2grat cap. 67 pro evidenti principio statuit neminem posti peccare in eo quod nullo modo caveri potem peccatur autem praecepti Iolationeri ergo ea caveri potest. Ad hunc Scripturae aera Augustini sensum tam exploratum acceduntaCanones Conciliorum . a quibus impium dogma diro anathemate confixum est. Sic enim primis illis Ecclesiae temporibus de haedoctrina pronunciavit Concilium Arausicanum Can. is Hoc etiam secundum fidem Catholicam credimis quod accepi, per Bapἰsmum graιι omnes Bapti si, Gripo auxiliante re cooperante, qua ad salutem per-rment, posin es debeant .s fideliter laborare eboe,
assimplere. Et contra hujus aevi Novatores novum hoc anarii mi, is fulmen vibrat Tridentinum sess. 5.Qι i. i8. S qui dixerit Dei praecepta homini etiam ju-
sificato Nub gratia consλtut esse ad observandum imisi
possibilis, anathemast. Idemque Concilium . adimplenda Dei praecepta adesse iustis vires , nee abesso Dei adjutorium disertius inculcat, eadem Sessi ς. cap. II. Deus impossibilia non jubet , sed Iubendo mo isnet, ta facere quod possit, repetere quod non possit, taadjuvaι nipossis. Si quaeras, quid ad haec profligati dogmatis assertoreArgutias quasdam obtendit,scilicet,Impotentiam implςndi mandata talem esse, ut peccatores non desinerent ea implere, si vellent velint enim, mox ut voluerint, mandata implebunt. Aperta est haec reis sponso, eamque tam facile capio , quam claudum posse ambulare, dummodo ambulet istud vero non concipio,quid sta potentia ad ainbutandum juvet, liquis incedere iubeatur, qui fractis cruribus no a maia si potest italus tot fre, quam assumtis alis in crisum evolare. Neque uagis concipi potest quo pacto peccatos possit mandatis obtemperare, cui deest gratia&potentia, ut pet iam mandatorum progredi
At inquies, posset peccator implere praecepta iii alio italu quando scilicet latiae victricis auxilium haberet, ac proinde dum peccat, est saltem remotὰ
Sed quid juvat posse hominem in alia hypothesi
servare praecepta, si nunc dum mandatum illi incumbit, ita constitutus sit, ut auxitum in promptu non habeat. quo possit praeceptum explere ut siquis in tenebriis eos earcere conclusus lubeatur litteras perlegere. quis dicet illi nunc adesse obtemperandi potestatem, quamvis postea es panderentur senestrae,luce ait algen. te legendi facultas non deesser. Nunquam sane negavit Calvinus voluntatem humanam, quae violato praecepto in peccatam prolapsa est, potuisse a Deo petalia auxilia inflecti ad praecepti observationem AE ta. men ejus doctrina ab Ecclesia reprobata est, eo quod asseruetit, in hoc statu homini justo aliqua Dei praeeepta esse impossibilia. Hac igitur via nullum datur et fugium, nisi lubeatCalvini vepribus inhaerere. Alia tentatur via , sed longinqua ad Adamum sei licet in Paradisum, de prima mundi exordia recurritur. Praetenditur enim, peccatum quod bis propria voluntate admittitur, continuationem esse delicti ab Adamo in paradiso pridem commissi ex quo in nos peccati fomes profluxit.' atque ita ex uir usque peccato unum quoda in modo aciunt con Lqui nobis hoc ipsos liber, quo in Adamo liberet
En Machinam longe qua sitam, & belle compa ctam Og id enim a veri .ate longinquius fingi potest, quam peccatum ab uno homine propria volu tate hodie commissim, eam quam habet libertatem isto modo derivare ab alieno delicto , quod a sex millibus anno tu niuae tantum voluntatis arbitrio libere incurrit Aliud longe est de reatu peccati originalis,quem ut contrahamus nullus omnino voluntatis nostrae actus requiritiar. Quod si pomini actus a nobis elieiti malitiam poena aeterna plectendam eontrahere, ex eo quod ab Adami peccato causamae otium habuerint, cur etiam per amentiam caecitatem, talia hujusmodi affectiones necessarias peccati reatum non incurrimus, cum
hae quoque a primi parentis delicto in nos profluxerint
Quinimo si rese sum illud aliquid veritatis habereto
92쪽
vetet, Inae pariter conficerem Ieccata hominis Ba Perpetuum huneresesiae
veret, inae pariter cODucerem a V nomini οὐ Perpetuum hune Ecclesiae sensum veneraret Triptizati omni proisus culpa carere. Cum enim,ux aiunt, Muincynodus,&oppositum ruraSectarios nostilinam libertatem ae sol malem malitiam ea n Q ha temporis sub anathemate proscribit Sess G. Can. . A beint. nisi ut eonjuncta cum peccato Adami, ubi ' Quis dixerit libres aοmia inbitrium a Deo motum reto jam in nobis per Baptiimum primi Parentis ρομε --ris si ire, anam mas Neemitato, non possunt actus nostr , qui si Mept trans nus apertESesseadem cap. e. Tangente Deo cis homi-gredimur, ormalem malitiam retinere, aut pinnae a m -- Deo justὸ infligendae reatum incurrere. Deniqus si veritatis spiritu amatum idem enunciat Coneil. Sen actus illi aliena ex liberiate militiam contraherent ne nente anno si8. Decreto fideicis Non est Iet sentia quidem pol iunt a Deo iub reatui - aeternae homi varia auxia ,- resim non Usthibu, piohibeth, sic enim in ut naturae 3piae hin Si quae igitur vis divinis eloquiis,si quae veritas Sammini imperate non potest , ut careat concupist mis, is Ecclesiae Patribus,&Conciliis .exhis manifestum quamvis in Adamo liberum fuerit non Π udo con evadit,haneelta doctrinam omni aevo in MelesiaChri- cupiseentiae fomitem apostem summo e . Ex qui sti comprobatam adeo ut quisquis adhue veritati is hus breviter, ae manifeste apparet, hanc doctrinam dei tam luculentae repugnat, hoc ipso suis ostendat is
ab Ecclesia merito proscriptam, nulla veritatis specie divinae gratiae posse resistere. 'a quocunque defendi. inibus vero modis&argumentis quidam morianis δώ-Δ Pransitio. in Veritati obsistere, in operibus gratiae o
ut usis erit adme ιnati ad utorium Christi ulla comenen m emerendum saru tuis fana modo pertinere potest. Idem patet ex eod. lib. cap. 1 . I non reamrarΜr εα homine tibertas a necussare,sed Coi. Eoo. dc cap.EI. co in i cap. I. col. MO. Hanc fissot luota a coaurone. Hanc propositionem In Propolitionem Imiocent. X dc uexander II haete Centius X. 6 Alexander VI l. haereticam de latavit,iticam declaravit,&ut talem damnavit. talem damnavit. Eam veto docet&explicat lasa Repugnat illa primo,testimoniisSetiprutatum,quae anseni ub.6. degrat. Salvatoris cap. 6 N eqq. ubi docent hominem resistere vocationa divinae ac laepius Melatat in ordine ad actionem meritoriam vel demeia hortatu ur,ut acceptaegritti cooperetur quod frustra rixoriam, nihil elIe quod impediat libertatem voluntaneum foret, si gratia per se voluntatem humanam ad is praetercoactionem. Et brevitet Tom. . lib. d. eap. consensum ita raperet, ut nunquam ei dissentiendo 2. col. 6 8. Sic pronunciat rabia utinitis gener resistere . Si autem loquitur Scriptura Pioverb. t. orerr pugnar, Nuamnetrassitatu 3Eu prementiae, genia, vers 1 . Hoc ritarenMusis, extori manum meam, sine visum . Et hinc assetit latis inesse libertatis adta non erat auras'oret. Et Matth. 1o. Is.Multasunt meritum actu amoris quo Deus teipsum diligit , si vocati. pauca veiae Di Item Math M. vers 1 7 -- Deus metiti capax esset. Des volui congregaresbo tuos, quemadmodumg-- IJuic errori sat aperte quadrat haeresis Calvini, qui congregaspuλιμυμba onesuisti. Et Actar. .v.1 . diserti profitetur se non aliam impi ignare libertatem, Vossemper Spπιtu Sanctoria m. Denique a.ad Cor. nam eam quaesitaesti facultate voluntatis ad utram s. v. I. Exhortamur, in vacvumgratiam rareeipsa que partem expedita, quae scilicet praebeat liberam a. o. An non otiosa haec adgcatiam recipiendam exhor gendi vel non agendi potestatem, quam liberta em inia ratio, an ι On iniqua in resistentes exprobratio, II talis disserentiae nuncupamus : sic enim loquitur ipse inesset natura gratiae divinae, ut nulla possit voluntate Antidoto ad Can. Conci Tridentini: Deveriti, inrepi diarie quit, ne move-- rixam, sed quis per Memmam
Jam vem inspieiamus de hoe dogmate quis fuerit trium inresistunt Catholicio eligendιμπhar m. qua primaevae Ecclesiae enses, ac imprimis S. Augustiniussi sit in utramque parrem libera rusinia risulum . radespici litt.cap. 4.M Visus a Ceinoenit nuxo e se an a mant, christum habent aruihoram. sentireautem voeam Dei aut ab dissentire. 10bavo Quam vero longe abeat dogma hoc fatalea seriis tantam est. Eodem modo vim illam voluntatis in re plurae, Patrum,& Eceles sensis testantur aperta v pellenda trita vocationis divinae xponit in Evange ritatis oracula, quibus inimicum gratiae .libellatilio de voeatis ad nuptias , quorum aliqui noluerunt humanae commentum perpetuo avertantur. Christo vocanti obtemperare Adia vi semiar inquit, Atque imprimis ex Sacris litteris manifesta intoria
ginino testis aecidat ejusdem Doctoris Maevi disci gressu facere maiata nonfecit. Nec minus humanam Pes s. prosper lib. 2. devorat. Gent. cap. 6. Volse Iibertatem, ut subsistat, ab omni necessitate remotam risua habet aestam uod tu daeraria verosy requirit Gentium Apostolus r. ad Corinth. 7 versat. 3 --βρν eis Ea Ouod mulis refutastur gratia, Dra ouinco emo' , non haben3Meestarem. 8se m es, uitia quoda mustine προιών ranassi potestatem -tem εὐ- sua voluntatis. Necessit in fra volunιaru amaua tem a libertate seiungit Apostolus illam cum liberis
93쪽
iate conjungit Jansenius, quis hic erravit, nisi quier tinetur Itaque tota quae hie praetenditur volantatisaare potuita mutatio alia non est, quam concatenata commutatio
Sed inquies, quid de Augustinoa sat nota eius unius necessitatis in aliam interea in quavis actione
mensin sententia, si non aliusquam ille Ecclesiae Au catenam semper ad unum astringestem subit volun-gustinus audiatur. Paucis verbis decretoriam in hac las, sive auream operis boni , sive erream actionis controversia sententiam pronunciat Lib. de vera Re pravae r optio et catenae qua astringitur non est ligione cap. 4. Qioniam peccari non ἀμ-m est, ne ipsius volantatis, sed providenti gubUrnatricis, quae Aa quidem diabitandam video labere amm liberum sive delectationem justitiae . sive concupiscentia provoruntatis arburium tales ex servo suos malior esse arbitrio dispenset debebit illi voluntas humana ine-D- - - .s esseruirem liberaliter , quod nugo vitabili necessitate obsecundare. Hae illa est insignis modosierapossis sinon voluntate , sed necessita e servi larva libertatis , quam neque Manichaei quos imp rem. Audis S. Augustinum liberum arbitrum sic ex gnat Augustinus , nec Astrologi satorum aseitores plicantem , ut nulla sit liberalitas , nulla libertas, si nec vici eius , aut Calumus ab Ecclesia damnatus. Deo non serviatur ea voluntate quae omni careat ne sitam esse recusareno ae prolude , si huic sententiae cessitate. An non hoc iterum inculcat lib. de spir credimus , haeretici illi totam adnisere Iibertatem, liti cap. . Consentire vocationi De velis ea . quae ad metendum demerenduin in natui lapissentire, pro ιa volantatis es. Iterumque de lib. arbit statu requiritur. Ἀla sane libertate eget creatura lib. i. cap. i Hi cosa voluntarM,μη-μntes ratione praedita, ut apud suum creatorem laudem vel risisti, epoccas eice urs aut Ptest, ηοηρο δε vituperium, praemium vel poenam meteatur: ut nem- νων ta non pecca tur Si quis Augustinum tam cla pe cardo volutitatis in bonum vel malum ab ipsa infleista, tam sana suadentem audire nolit, videatnc ab eo elatur,&sic agat ut quantum est ex parteomnium quaedem insaniae arguatur lib. de duab Animabus cap. in actionem antecedunt possit ab agendo abstinere. Sine Dιcere reum teneri quempiam, quia nonfecit MMD hujusmodi libertate nemo sui mancipii actionem mmeere nonpotuus a es msq-tatis, rei Via. ratem poena vel praemio dignam ceniebit.
Quid ergo mirum summos Pontifices divino Sputitu afflatos illam docti inam abolere, qu S-ς uxo uora Propositio.
litteratum . Sanctorumque Patrum consensus toties condemnat ad 'elagiarii admittebant ramenientisoariae int Consensum hune testatur Concilium Senonense in ruris Melitatemad gnus actin, etiam admuriam deeretis fidei areret re ubi concludit , percuironti dat oei hoc erant hareιι quod vestent eam grati
Metam Setipturam obvium esse quod liberum in talem esse empsuh--avri taure me, velistutramvis partem hominis arbitroum asseveret per re Tradit hujus primam pineu diffuse nomitum denique vestigiis insistens Concilium T idςnti natus Author lib. 8 de haeres Petig cap. 6. Secundamnum Seir. 6. Can. . sic tandem definit. 'M .H lib. 2. degrat. Salvat cap. 4. Ecc. Quam brevissimexerit si ru hominis arbitrium a Deo mommo exta stringit col xit dum advel sarium suum perstringittarum ... Deo enitanti Mane vocant no risse Hsse his verbisci uota audacia, post condemnas Iam artis Avelit, anathema- Agit autem dc st3t tu sensis Ma Densis , asserere quod quia inflatu , dissentiendi quae conssti in libertate indifferentiae meentia sus cieba homini ad Distem rarι qua misad metendum Ddemerendum necessaria. Si enim reas perime moverit DamnuncIusscere. Declarata ita stare poss)t cum neces veto est in Iano X. dc Alexandro VII. haec A. PIOp state ad unam partem determinant parumConcilio sitio filiadi haeretica, dc ut talis damnata. laborandum fuisset ut statueret de libertat. I quam Pryna pars huiu, propositionis, quae facti quaestio voluntas motioni praesentisis excitantis gratiae possit nem continet falsa cleelaiat ut exhiliori haeretis P dumentite eum haec alia esse non possis quam liber a lagianae in iis quae apetiὸ tradit LAugust.Proiper.ec Hi. iis sensu composito expedita ad agendum Vel latius, qui contra hanc Me esim decertarunt. Re fecigendum, quae eum necessitate ad unum adstringent vel δ Augustinus lib. de Praedest. cap. 1. 3. s. Semipei eomponi non riuit gianos gratiam interiorem ad singulos acti is non ad Q ijdigitur in re tam clara reponunt istius dog mitisse sed censuisse , invium sido esse ex nobis, tan-matis patroni Aliquas excogitant subtiles emotas amam si des... a Deo nobis deaatur. Idein Fidem quae perspieus veritati tenebras fland nr Munt non esse donum Dei. Item Eos agnovist quaedam me- enim se admittere in voluntate libertatem sive indis rita lua, anquam UAb ecfecissent, namgratia Dei. fetentiam potentiae, non verbactionisci istam vero Denique, es credere espres verare ita nostrum Ussitan indifferentiam potentiae dicunt tam eue inmuta πα-mma Domino nos accipia o m. Consentit sebilitate, .flexibilitate humanae voluntatis a quae S. Prosper contra Collatorem, praesertim cap. 4 6. Io. annexa est statui vitae praesentis, in quam Odo ad VO IF l . de deinceps, ubi disertὸ exprobat, quod diceret tendum, mod ad nolendum facile inflectimur, hominem posse bene agere sine gratia non incitatum quamvis quod in particulari volumus, id necessario a Deo; ante gratiam; sine adjutorio Dei; per vires tan-
velimus. tummodo humanae voluntatis, merito gratiam prae-Sed quid hoc aliud est , quam voluntatem de uno veniente elae. Quae omnia in illis adeo obvia sunt coctu neeessatio, in alium necessarium devolvi e cum mantesta, ut contrarium sustinere aliud non videatnt quaevis actio voluntatis sua careat indifferentia,&-- esse,quam velle quodammodo lectori oculos,& menii elatur hic munera potentia in actu primo ad illum tem eripere. determin ea. Aut quam me ipsa potentia a Secunda pars propositionis dam ratae asserit here indifferentiam quando, isne potestate ad Oppo Haeresim essectamperitanam lema ritereWatia.erus ad hane tantummodo actionem adstrico re ραμε mana istunt-ria erevias temperar
94쪽
Cap. II. De Gratis, per Lib. Arbstr. Controv. Recentiores
rem assertio non videtur reipsa dissidere a propositio nitat. si enim loq ntur ille lib. s. de gratia salvat. ne secunda, quae lupra refutata est Nempe Dσι mors cap. 2 .col. 3so. Qua μη inquit cum in Augata oratia inj Munaturaian nunquam reγῖνι. Oteli ve- ιm doctrina conisu ua certaque t. nullo modo prin- tb utraque Propositio Calvino au. hore pridem glo opto 6- consent-neum est, utor sm Domin- , τὸ roriari. Docet enim ille lib. 2. Instu. cap. . , ii Erro infidelium is instititasem irιeutium, vel pro tu rumiem esse Scholasticorum, quod putarent in manu, no monserIeverantium terna dure mortuus esse, angus stra esse teipvere vel recipere oblatam Dei gra nem fudisse .smet Uum redemptionem deisse Patremtiania de suisse hunc eriorem Pelagianorum, quos orasse sentiatur. secuti sunt Semipelagiam . ibidem Calvinus diserte Contra hoc dogiua fidelium auribus tale acerbissi-
alserit . l. Aud mut, inquit , nunc Augustinum suo mum Ecclelia Romana, varia censurarum fulmina verbulam inem. Maratu nostrari ιμι. hoc est Sor prideri detorsit sic aute in poli alios Innocent. X. -c Sophisia, totam vetustatem nobis adversari pro crati xander Il in diplo nate gemino adversus Fuo erro e criminentur με silicet parrem Inum Peia piopoliti Oium quintam antenti. de ea doctrina pro
- protractim eis. Metiam eo sensu , ut Christus pro salute duntaxat Porro, ne in refellendo hoc errore ex Scriptura ac praedest uiatorum mi iluus si impiam, blasphemam, Patribus superiora repetamus, ex ista ridentini de contumeliosam , divinae pietati derogantem . cfinitione unum Ormemus argumentum nulli re Haereticam declaramus, Muti talem damnamus. Mendum, qui orthodoxae Ecclesiae auctoritatem sal Damnatur autet merito haec doctrina, quia aper. vam velit. ridentinum se definit ess. 6. cap. . te adversatur divinae Scripturae afferenti, Deum vella&quas diseris Merum arbitrium a Deo motum is exo omnes homines alvos se ii, Christum dedisse seis ta-- nonpos distenti Avelit, anathema sit. Censet metipsum redemptionem pro ii nibus. Sic etiam igitur liberum arbitrium, hoc elt, humanam volunta loquitur Apostolus I. ad Timoth. cap. I. Obsecrotem Deo motam per internam gratiam posse illi gra igitur primum omnium fieri ole atrones, orationes. tiae dissentire sive resistere, vel consentite si velit, stulasiones, gratiarum actιones pro omnibus homi-
qtio est obtempexare Atqui propolitio damnata ibin,pro Regiam ita omnisu qua in Ablimvate sunt.
advel asserit Semsel ιanum sive haereticum, ut quietam σι naώιliam viram agamus in omnι pie hoc enim bonum es, ta acceptu se a mittereratiam, spossis humana vorum resiste lare castitate hoc enim bonum est. γ aeceptum coisse vel Aremorare. Ergo emi pelagianai salsa est ram Samarore nafro Dacia OMNE HOMINra vvLaede finitio Tridentini. si vera est a Pontificibus damna a AL vos i ERI, ad agnationem vervari ven et
a Jan senii doctrina quod salva fidea Catholicae veri uum enim Dem -- Mediator Deso hominum boistate nemo admiterit mo Chrsm e , QUI DEDIT REDEMTIONEM E-Frustra hine quaeritur effugium; nexus est qui nee MET ipsuM RO M Nisus Ubi sine ulla exce silvi. ne stangi potest Frustra , inquam, cum qui ptione Apostolus affirmat, Deum velle omnes homi busdam finges Concilium hic sta Potentiam remotam nes salvos fieri, de mox rationem assignat. -- enim vel ad sensum divitum respexille. dum dixit liberum ea Dein unu NMediator Deita hominum Ege. At in arbitrium posse dissentire si velu, posse autem & velle qui absolute de absque ulla limitationes omnium Diadissentite pro eo statu, quo praesentis gratiae impulsu minum unus est Deus ergo etiam, ni illo excepto. earebit Quis enim credat Concilium in re maxim unus omnium est mediator pro omnibus mortuus est. terra nugas agere, aut linguam loqui, quam nemo ca- pro omnibus etiam reprobis in cruce sanguinem
piat inmonis nugando dicet. pauperem posse fa effudit Quod vel ex eo confirmatur quod Apo- te eleemosynam, si velit; si is media requisita in stolus disereCassiimet Drum velle salvos fieri omnes.
promptu non habeat, aut potentiam proximam, ut ea pro quibus dicit orandum esse, cupit autem olatio- aequirat. Neque dicetur ligatus posse currere, sive nes fieri peto Regibus. 6 omnibus qui in sublimitate lit, si praeter voluntatem non adsit illi facultas.quapos sunt cum tamen eo tempore essent Reges genti
sit se vinculis expedire. Ergo quando ridentinum les ac reprobi ergo non potest Apostolus intelligi pronunciat, hominem posse dissentire divinae gratiae de Christo mortuo pro solis praedestinatis. si velit necessarid definit. adesse potentiam proximam In eundem sensum verba Apostoli intelligit s. Au
&expeditam, ut velit dissentire, aut tollere impedi gultimis libi de Spirit. 'it ter. cap. t. Rullaatem Deus menta quae faciunt ne hici nune possit dissensum omnes homine salvo fieri us in agnitsonem veritatis elieete. Ergo necessarium est verba Concilii gratiae venire: nonficta n ut eis adsma liberum arbit m. Jinsentanae voluntatem ad assensum necessitanti, didia quo vel bene, veImale utente Iusti σὸμ antur. 3ce. metro adversari. Ubi admittit S. Doctor, Deum ex parte sua velle omisAtque hine ulterius satis inferri poterit, a Con nibus salutem procurare, illis etiam qui libero ar-Glo definitum esse dari veri nominis gratiam mere bitrio male utentes incidunt in judicium damnasutficientem cui voluntas actu resistit, quamvis in tionem. ejus potestate fuerit illi consentire mobtemperare Ut sententiam Augustini tam manifestam declinet Sed hoc infra inter controversias Scholasticas degra Ian senius persuadere conatur, illum loco citato non tu magis explicandum erit, loqui ex suo sensu, sed Pelagianorum dogma recita-
enim doctrinam minime reprobat sed per
95쪽
Deus ut velimm,es ut credam- , sive extrinsecus ope Sectarios agens , non immerito notat angelium, exbortatιones c e intrinsecus, uti ne rus olim Lovanti Doctor, ε Antueripae Episcopus itam habet in potestate quidetvemat in mentemsedconsen suis Antis noduis cap. s. Vehementer esse formida tire vel dissentirepropria voluntatu eis. Main imo ite dum,ne homines illi, qui negant Christum pro omnia tum dictum tuum de voluntate omnes salvandi raci bus mortuum esse eo tandem dementiae deveniant, te approbat.dum asserit,dam homini auxilium,cui con ut cum Mahometani sentiant, Christum pro nemi- lentite, vel dumentire sit propriae voluntatis. Ἀd quid ne mortuum esse. Nec desunt qui testentur, plures enim porrigit tale auxilium, cum quo possit aliquis dis Calvini asseclas qui in primum hune errorem sentiendo perit nisi velit ex parte sua etiam pereuntes runt, postea in secundum se praecipitasse.
salvosi ii Apostoli veto locum,quem in hac controve sia tu opponunt aliqui recentius circvradicta.
eidum ac decretorium Omnis retro agnovit antiquitas,nescio qua distinctionum caligine obnubilateio T Rim CHRISTUM quidem mortuum esse Mtiusquam elucidare contendit. tum enim Aposto 1 languiuem fud ita pro omnibus etiam reprobis.
Ius sine exceptione ait Deum velle omne homines eo sensu, Quod merita illius, quae sunt intinita , sine salvos fieri, Iansenius vult omnes homines in ea sen etiam omnibus suificientia quamvis non sint ab ilicitentia sumi tantum generatim pro generibus singu pro omnibus oblata. Sed satis refelli videtur bie-lorum,non vero pro singulis generum, hoc est, Deum viter evas illa , ex ipsis verbis propositionis, da- velle exquilaeis&Gentibus,ex servis&liberis .exprm mnatae , quae ali rit Semipelagianum esseCHRI-cipibus privatis, Momni genere hominum ahquos STUM pro Ommbus mortuum esse, di sanguinem salvari,non tamen velle,aut gratiae suae auxilia praebe fudisse. Ergis cra est propositio contradictoria quo te.ut linguli homines in cndividuo salvi fiant. Cum docet, Non esse Semipelagianum , sed omnino ve- enim absolute negare dari hominibus gratiam mere rum, mortem e& sanguitum a Chi isto pro omnibus Iussicientem,quam armonstrusam&Moliti isticam ab omnino hominibus data aut oblata esse : si enim pro olendam judicabaa, sed doceret omnem gratiam esse omnibus omnino mortuus est , pro omnibus nio suo modo victricem re essicacem, qualis reprobis ad tem suam Patri obtulit, intelligi vix posse, Quomo- persevorandum non conceditur, hinc illi inferendum do Christus sit Redemptor omnium, si non impetra-suit Deum non velle reprobos per media congrua lal verit omnibus auxilium quo saltem possint liberari, vos seci,neque Climstum pro eorum salute saliguinem quod aliqui negant. suum patri obtulisse. Secundis opponunt, quomodo Deus per gratiain Idem gratiae mer susscientis odium in Calusino, ut merysuffcientem sincere vult reprobos salvos fieri. eundem peperit errorem, ita enim Calvinus de aeterna cum Deo scientes, taliam gratiam dare nolente. Dei prad lag. o6 reci .atis Apostoli verbis, de vo melius serer ipsis nullam, quam talem gratiam habe-luntate omnes salvandi, eandem distinctionem ita re Sed aequessolvendum est ipsis , id quod cum o subjungit: Quu non videt ordinum hic geri menti mnibus admittunt Quomodo Deus Angelos i ooti. quam si tutorum hominum' revero ratio probos per gratiam mere suffcientem sincere volue. necaret trita tradistinctio,no singulorgenerum, sedge rit salvos se id bd igitur gratia sit meressu Helencnera singulorum notari nec irtiatur effectum,non provenit ex intentione Dei Et ne huic responso deesset assueta haereticis praefi illam concedentis, aut ex natura talis gratiae: nam dentia idem graviori tono incultat lib. de occulta illo se actum bonum semper operaretur, nisi in hoe Dei provid. pag. 7 . Certo, DPuit, certιus est, Paulum impediretur per liberum hominis arbitrium. Atque sine non desingulu hominibu agere, sedιηtelligere oria ita facile intelligitur, melius quidem esse nullam granes regenera vocat Onum. En pro malefido dogmate, iam habu .sse, quam illam percontumaciam liberia qaanta in concordia. bitrii neglexisse, non tamen melius esse simplieiter Hinc sane patet, quam longe dictus Dostor ab Au non habuisse gratiam illam , quae hominem ad bene gustini mente ac sententia recesserit, cujus tamen se agendum inclinabat occincitabar, cum qua poteis
prae caeteris ndelem interpretem gloriatur Peregri rat recte operati destiluari, si illi inclinationi obtemisnum, ut existimo, illi Sancti Doctoris sensum reddi perasset. est, in ejus opere non satis observata distinctio volun Tertio opponunt, siciu sustineri potest gratia phytatis divinae,in eam qua vult absoluid&essicaciterino sicci praedete iminans, quam tradunt Thomistae. aequEmines actu ad salutem pervenire, quam certum est posse subsistere taliam illam per se semper esseae emnon ad omnes,sed solos electos pertingere,ola in aliam, quam junt sitam esse in delectatione volitici gr rua Deus, quantum est ex parte sua, velit omnes ad sa liae caelestis c. Sed hanc concordiam nee ipsa hais item tendere, ex vi meritorum Christi omnibus tenus Schola Thomistica, nec ipse Iansenius admi- praebere auxilia quibus,si non obstet liberum homi sit, qui gratiam illam praedeterminantem, uti ulli nil aibittium , Ossant iustitiam de gloriam adipisci. rum gratiam congruam, diserte impugnat,&a gratia Et in hune sensum doctrinam orthodoxam, atque sua victrice vult utramque long abesse. Disterenia adeo Augustino consormem exooniit firmatque Tri riam gratiae Thomisticae praedeterminantis,is gratiae dentinum seg6. cap. 3 Etsi Gripus pro omnibus victri eis Jansentanae, vide in hujus Tom. I. Parte II.
mortuus en non omnes tamen mortuo- beneficium reci Controversia VII. circa initium . Ab hae Doctriapiunt sed ιν dumtaxat quibus meritum passionis e ton dcta
manicatur: Ubi minifeste mors Christi complectitur Quarto opponunt, Non esse damnatum omnem etiam eos qui ejus beneficio ad alutem non perve omninis sensum quem possint habere Iansenti prost niunt sitiones, vel earum Author, sed tantum aliquem sen- Ad extremum , de hoe nefario dogmate contra uum determinatum. Atqui probari non potest, quod sensus
96쪽
Cap. III de Sacram. Eucharist. Controversiae Recentiores es
istis quem illi ustinent si ille qui determinate da nobis tradenda erat, sed verum ipsius Corpus tradiis mdatur. Ergo potet sensus ille iustineri. Ium,&elus verus Sanguis effusus est. Ergo bostus
sed ex hoe effigio sequeretur, i quis siserte dice illis verbia amrmat verum suum Corpus ti sanguinein reti et ullinere pio pol itanes L, herana Citvlluana a in Sacramento contineri. Sic ut in sensu proprio ac
Iansentanas, non posse illum redargui Quia prae identico non possint illa verba aliud significare quam, tendere semper potest. Non usse damnatum omnem Onι rum tu hac specie panis est Corpus meum. omnino senium, die Quam latum lic bin cistolicis ut ii Christus in Cana Galilaeae, volens vi verboruio Deeretis effugium te per caphari pollit, quis non Vis aquam sibi praesentem in vinum convertere, dixussiet, dei sensus igitu in his, bc aliis ille censeti debet da Hoc eis vinum quod vobis fundetur. Si quis autem
mnatus, quem verba δέ cor extu sin mitus oropoli negaret Illis verbis hoc posse praestari, non verborumtionis damnatae pei se importam, iuxta inititurionem. proprie atem, ed Christi potentiam oppugnaret Neis proprium senium verboriιm quibus piopolitio da cessarium aurem est Christum voluisse illis verbis te innanata exprimitura ita in Quam cito utrili sine tergiver Sacramen ro Eucharistiae realiter constituere, vel M.
satione proceditur clesiam suam decipere, q aod sic desaio iutuntis opponunt, Recessus nimius a docti in Hae Si aliquis Pater probus d prudens promitteret lateticorum modernotum qualis est de Christo proo filiis relicturum auri summam sicut Cluistus promi-mnibus omnino mortuo, de gratia ahq ii md is ren sit se Corpus suum relicturum discipulis manduraniari,&mere suffieienti)pluri num nocet eorum conver dum d idem parens postea in ultimo testamento seriissioni, eum ab his longilli .nd recedint. Ergo potius um relinqueret cum his verbis Moe est autum amplectenda ea doctrina, quaeis his minus recedit, quod vobis tradetur sitis hominum dubitaret illie ive, ad illos magis accedit, etsi cum illis non Onve Verum ai)rum 6 non ratuum auraiguram aliquamniae continem vel patrem illum tunc delirasse. Resp. Accessum ilhim, de quo agitur, multo plus m. Regilliar, iid omnes,ma est eum S. August lib. habere periculi, ne Haereticos modernos in uiae ro oderict Christi cap. Q ndo vel ba Scripturae sumire magis eo firmet, ela Obiu et hoc 'em me possunt proprieti nunquἈm accipienda esse fistura tritius testari potest quam ipsi Haereticolum moderno' nisi diunde constet, id esse mani sest necessiarium. rum Doestores inter quos Samuel Mare Mi Hol od hie minimLeonstat, elim Christus non minus landia celebris Doctoi Calvinianus, in PraefaIione ad p., tuerit se in Sacramento collocare vere, quam fi-
suum Catechismum de Gratia, sic loquituς ipsi Iutat idque verbis illis propcὰ significare. Qiiod
Papae authotira lensim labascit per a ciantro νς, si a noli, hie eam regulam retinere, eodem iure pote de Gratia in quibus Pauliae usust ni equaces tunt Ariani explicare loea Scripturae, inritii bus dicitum ei texerintextu de qui biis' Mi atur pluram s de tui Clitistu esse unus eum Patre aeterito, de unitat fendunt propositiones quas P is V. regia tu XIII aliqua improprie dicta. Ut cum dicit Christus Joariare Urbanus Ilia. damnaverant,ace. Sunt quidem i. v. a. Ego re Patre unxm sumin illud rectὸ intel- haec verbis toris Haeretici,nec pro in ludic sydo liget Arianus de unitate metaphorica sita in concor nes Sed ex uuo facitreolligi potsit quid malo illo dia votiintatum,nou velo de unitate substantiae pr accessus etiam 'pi .dherer ad xos pereriar. pile dicta Neque unquam poteris ostendere ex Scri Debi, risu plura scholasti e rra mus, re expli Arianos in hoc a vero Scripturae sensu aberrate, mus in hoe Tomo I. I. de Gratia Divina, a Con' nisi ad illam regulam illos adstringas , quae requitit gro vertia . u que adControversam Io.Extant&Thς ut verba Scriptutae absque necessitate impropriὸ ses variae, aliaque de iisdem reccn. ius dita anno intelligantur. Iv. Hune Christi sensum, e realem eius praesen-CAptizais iam declarat Apost lus Paulus I. ad Coi in th. Io.
I in holici omnes a firmant in Sacramento Eu mandae σι panem huπe,vel b=berit calicem indign/ charistiae, post panisin vini Consecrationem, rem erit corpori ta Vmnu Domini. Christum etd. ae realiter ess praesentem; ita ut vir' Qio modo rius L Corporis Domini indignὸ tute Consecrationis subitantia panis mutetur in Cor manducati, scorpus Domini, Oi manducer, sed eiustus, de vinum in sanguinem Domini, tolu accidςrui figulam Non ad in t teleer e Calvinistam tm. iii in .us panis vini remanentibus digne tractat figuram at timis nem Christi reum esse Negant Calvinistae per Consecrationem Christum culpae eum Christum in sua imagine aut figura hono-eonstitui praesentem realiter , sed tantum figurati ἐν tandum esse prorsus neget.
sie ut nihil adsit praeter ipsum panem di vinum, an V. Nulla igitur hie apud Apostolum. nulla apud P quam figuram aut signum refraesentans Corpu3 c angelistas figurae mentio sed omnes eadem vel ba, ne Singuinem Christi pro nobis oblatum. Et in hoc incium meum quodpro vobis tradetaer. Eodem mois lune eontratii ipsis Lutheranis qui admittunt saltem do apertein sim liciter fropolim udd eert m in usu hujus Sacramenti realem Clim sti praesentiam,sed nime fecissent, si persorpius Christi figuram Coo reminente smul panisac vini substant a potis christi intelligi voluissent; quomodo enim il-II. Probatur Catholica veritas ex manifestis Chri lud intelli vellent, quod suis verbis toties repetitis ni verbis Matth. cap. 26. Hoc es com meum σευ non expresserunt pyro velis εν-etiar. Hic in vim mem/m pro vobis Quinimo Christus ipse Ioan K. vers in direnarr. Atqui non eura Corpora Christi pro Cur mea is ea iam, es Sanguu-- να. HI stis
97쪽
G Cap. III De Sacram Eucharist. Controversiae Recentiores.
ex. Panu quem ego dabo caram Hypr acuti vita; rem asse realem praesentiam, sed illam semper docuisse semitam ac novam declarasse ac promisisse ostendit, in per suos Patresis Do omisisse ostendit, re per suos patres & Doctores posteris subjungens, Hic Hypanis aut de caelo descendit, &, σα proposuisse. ma, ---panem vi et smazeoum. Quid autem Praeter testimonia Patrum primitivae Melesiae pro ri aut novi,metam particulam panis in sui memori reali praesentia avi reviter adducta, juvat paulo ex-am discipulis porrigere , aut quid habet haec triticei pa pressius oculis obiicere verba potissimum S. AmbroG. nisaureella cur manna coelesti praeserenda, muti 0rissi Hierosol m:tani, quiquarto saeculo tam ditam aeternam manducant allatura dicatur Haec au serierem hanc exposuerunt,quam si hom contra Caltem omnia in ipsum Christum verEi realiter in Sa Vini asseclas decertarent. S. Ambrosim ipsius S. Augu--amento praesentem rectissimὰ quadrate intelligun- in primus in fide magister,in eximium primitivae
tur ecclesiae oraculum sic loquitur lib. . de Sacramen-VI. Ad haec omnia opponunt. Quando Christus is cap. 4 Sermo, inquir, ώρim hoc conficat Sacramenis dixit, o Iu- viti, debet vitis intelligi figurat Ergo i m Qui Sermo Chrsi Plempe mauo facta iane a. quando dixit. Hoc incorpi mea,Corpus Christi intel- - a iussit Domin- &factum est carum, j su Do ligendum est figurate. Sed quis non videt, ex illo argu min-,sfactasterra gitDomininofact untia. mento eodem modo posse sic inserri, Ego sum vitis, ata sit Domin--nu creatura generata est. Ibis debet intelligi figurath, Ergo, Ego&Pater unum suis Geuoauam operator Asermo Chrsa S ergo taniam debet intelligi figuratevi metaphoriceὲ cum Aria ---hermone Domina sesu, ut inciperent esse Misoanisi atque ita eodem argument evertes omnia quae erant, se tometu opermorι-s, ut qua erant. an de Christo in Scripturis proprie dicuntur , quorea commmentur e Caelum non sinat, maxe non erat eristem ejus in Saeramento praesentiam auferre moliris rumorier foedaui dicentem, Uedixi ta facta I .a Verum haec, elasimiles ex Scripturis consequentiae, Per Uem Maw cs creataseunt. Ergo tib utre sonis ι-.
methodum tertiam superitis assignatam retundi de Non erat Oum Christ ante consecrationem, sed post bent co secrationem duo risi,quo amorpines Christi. U. Nunc ulterius se concludo In cognoscendo scri ais ore facto est. Si ex his nondum vides sensis plutae sensu primitiva Ecclesia non potuit errare sed pr/mitiva Ecclesia contra silam corporis figuram, Leill agnovit realem Christi in Eucharistia praesentiam, excaecarum , aut dementatum agnoscas necesse non veto figuratam. Ergo fides de reali Christi prae est. sentia non potest esse erronea. udi eiusdem circiter aevi 0ristum Hierosolymita-VII Ad minorem probandam Patrum primitivae num in sua Catechesi mystagogica C. Vse dixe-
Ecclesiae manifesta adduco testimonia rit, Hoc scorp- meum, Quis Adebit deinceps ambiis , S.Cyprianussermone de cana DOm. Panis inquit, iiste gereti cum,dem 'so tam asseveranter iuxerit, His quem Dominus discipulis suis porri ebat,non effigie, stranguM--,-- unquam dubitaverat in duas sed natui a mutatus est omnipotentia Verbi si tua est n- esse ej-saremnem Aquam olim in vinum eonia cato.Quid quatis utilis dici potest' vertit in Cana Galilaea, ρο non erat dignin, ea creda. S. Hilarius lib. 8.ῶ n. Deveritate Carnis&Sin xu ,quod vi-m in sequinem transmutaris Quoia
guinis non est relictus ambigendi locus modo possit hodie in rem hane si nilitudo cla S. Augustinus verba Christi in sensu litterat cur Dor, aut luculentius argumentum adduci versa te agnoscit Conc. r. in Psalm 33. Ferebatur is manib- quo volueris, vel in ipsum, vel primitivam Eecletiam suis. Qitymodo, inquit, hoc intelligatur in Davide erroris necessariis eondemnabis. secundum litteram non invenimus, in Christo autem Addo aliud testimonium Margumentum invinetiaonvenimur Herebatur enim Christus in manibus suis. bile ex apertis monumentis Historia Ecclesiastica de quando commendans ipsum Corpu, suum ait, hoc est mente primitivae Eeclesiae. Corpus meu;serebatenim illud comus in manibus suis Ex illa patet evidenter ab infidelibus saepe a ve- S. Ioan Damasci, siue tib. Mi . Dominus dixit, hementer accusatam & passam filasse ResigionemChri hoc est, non eorporis signum, sed corpus, non San manam, quod Christiani essent Androphagi, id est.
guinis signum, sed anguis comestores carnis humanae, quia Christi sui carnem S. Epiphanius in sepr. Synodo act. 6. Nunquam inVe- Tinguinem manducabant ut insta testimoniis eit nies neque Dominum, neque Apostolos, neque Patres iis ostendam. Atqui hoc ita intellectum, de manis incruentum illud Sacrificium quod a Sacerdote offer ducatione reali Christi in Eucharistia, Christi,naetur, imaginem dixisse, sed ipsum Sanguinem. Ecclesiae Patres tunc ViVentes nunquam negarunt , Nonne hic audis, nonne vides Scripturam Chri quod paucis verbis facere poterant, dicendo notistum Apostolos, Ecclesiae Patres realem Domini in manducamus corpus Tanguinem Christi, sed tam Sacramento praesentiam uno ore aperte profiteri. Cer tum illius figuram, scilicet panem& vinum in passio- te, nis velis agnitae veritati oculos occludere, necessa nis, mortis illius memoriam. tium est ut eum S. Hilario jam citato concludas: De Ergo ex illa Infidelium accusatione. Christian veritate eamis& sanguinis non est relictus ambigen rum responsione manifestissimum est, doctrinam mi- . di locus mitivae Ecclesiae fuisse eandem qirae nunc est Romanae. Sic enim ad extremum argumentor Si primitiva Christi Carnem & sanguinem in Eucharistia vereae Feclesia negasset realem Christi in Sacramento prae realiter manducari. sentiam hil atres, qui eam aperie docuerunt, ruissent In hujus argumenti, quod assiimpsi, probati olim haeretici,&ab Eceles separati. Sed hoc nemo nem evidentissimam, subiicio Patrum de illa accusa. unquam dixit aut cogitavit, imo fuerunt ipsi primiti tione tunc in primordiis Ecclesiae sedulo tractantium vae Eeeles praecipui Doctores ac defensores. Ergo aperta testimonia. nianifestum est primitivam Ecclesiam nunquam Accusiario ista patet primo ex Tertullimis, qui sie-
98쪽
Capali. De Sacramento Eucharistiae Controversiae Recentiores. Θ
teites Christi aevo vixit, polia AE cap 7. cs, quo solo consistit contradictio , sed sunt duae affe-
6 contra Celsum ubi sic loquitur: Nimur Icelera ctiones posivivae ejusdem corporis, ta ilicet praeleluiatissimi de Sacramento Intanticidii. Qui ista credis ad hunc locum &simul praetentia ad alium locum de homine potes ok facere. Tu homo es,&ipse quod separatum. Hoe si neges Deum alicui corpori posieu Christianus. Excipe rudem Samunem, eo pa se concedere, non hoc bacramentum, sed potius Veinem tuum sati Vescere libenter. Eaod ii non potes omnipotenuam oppugnas. Quinimo ei pia unum lataere, non debes credere, homo est enim Christia corpus in duobus locis discretis divina virtute si nus, quod de tu quando extitisse, patet Actor. q. ubi Christus in via Adde hominis etiam Athei, a Philosophi celebris D. Paulo appatuit Sc praesens adsuit, de palam locu
de hoc testimoruum Averrore comment. ι meta tus est , Saule, Saule, quid me persequeri cec nec μ's mundum,inquit, peragravi, multatque, de que tamen ideo caelum dexteram patris d seruisse di- omnes regiones circuivi.varias sectas inveni,sed Chri cendus est , iuxta illud Actor. I. v. ai. Oportet Lumstiana deteriorem aut etiam fatu im non repeta Quia coelum suscipem usique ad remur restitutionu omnium. DeAmsivum, quem colunt, devorant. id est, extrem judicii. Apparuit etiam corporaliter Ea quid post accusationem iit m supra quid alibi Christus Dominus Petro Romam costami, cum di. dicat idem Tertullianus lib.de Resur. earnis cap β. Caro ceret, vado Romam iterum crucifigi ut testatur Di-eorpore &Sanguine Chiisti vescunur,ut aiuma deDe vus Athanasius in Apologia pro sua fuga, dc D. Aminlaginetur. brosius contra Auxentium. Quid ad eam Scyprianus de cana saeculo tertio. Confirmantur haec a patitate rationis. Quia pos-Qnam praees.irus, inquit,ex calix iste, quain religiosi sunt duo corpora divina virtute in uno eodemque huius potus ebrietas perquam accedimus Deo, non loco simul constitui, de se miluo penetrare quod habentes sensum rius mundi languin: sugi tamen non minus est contra naturalem constitutio- mus , de intra ipsa Redemptotis nosti volam in nem corporum,quam unim orpus in duobus locis gucin fumus, quo interus , ex eriusque iubi ica dissitis collocari Patet Joannis ro. v. 6. quando adii a lapie itibus hujus saeculi iudicamur mentet Apostolos venit Iesus jannis clausis, ubi cum pene QDmodo quaeso utimi illi vetae EcHesiae Clicitia tratione dimensionum in eodem loco fuit ianua deni, a Sapientibus, ethnicis itassent ulicati Amen corpus Christi, utilissim admittunt Sancti Patres. res, iomodo aeculati ut Androphag Quomodo qui in hoe Christi ingressu manifestum mitaculum
Deum suum quem cotant devorare si illi iii memo agnostunt, ut 6 in Nativitate ac ResiurrectioneD riam Christi sui, panem tantum 6 vinum in suis mini orpus Virginis Macrum sepulthrale pene-e aestitis more Calvinistico manducarenta Ilii cert trantis. ipsi sapientes ethnici in memoriam amici absenti Opponunt secundo, de ratione corporis, sive aut defuncti,au. Cereris Bicchi sui, non raro cum quantitatis corporea est, in loco extendi, sive habe- pane de vino convivia celebrabant nihil proinde re partes extra patres Atqui corpus Christi in mo- ipsis eire primos Christianos , absque reali Christi diea Hostia non habet suarum pallitim extensionem. manducatione, mirum vel novum, vel lappiato da Ergo nequit Christus corporaliter in Hostia consecra-gnum visum suisset in continem. Ex praedictis omnibus hoc irrefraga te formatur Resp. Majorem tantum esse veram de extensione argumentum: In primitiva Ecclesia rami illi PM res, intrinseca, sive, quod debeat habere partes intrinsece inimicilis Christiani. morae primi illi infid te qui interie distinctae .d quoad situm internum non e Christianoriim Ritu, ubique explorabant, in Eu ha tb quod debeatu, a pars esse uno loco, de altera pars a xisti realem Ch isti praesen iam aperte testantia es: tio ioco quoad sim exti iniecum Cum enim si usne erat in sequenti is aeculis ut a lecta quae eam ille extrinlecus partium sit tantum proprietas na ura- negaret usque ad Berengarium . qui errorem ii iis, quam corpus exigit habere quin do relinquitur Ium eonvio, is retractavit: eodemque tenorem idie in statu suo natiarali, non est, cur Deus non possit stius tota Ecclesia Romana, imo quoad hane realam prae exigentiae effectit mactuale impedire, sicut combustio sentiam Lutheran , in credendo procedit Atqui nem ignis. aut illuminationem corporis ex natura suaptimitiva Ecclesia fuit expers erroris uti pii cctarii lucidi. Hic proinde a Doctis merito reprobatur opi- fatentur , dc Romana semper , hodieque in hoc est ni inanis Cartesia constituentis essentiam corporis primitivae cons)rmis. Ergo omnino fatuus con in actuali extensione, impenetrabilitate partium. vincitur qui contra hunc apertum omnium saeculo . nisi ea aliter explicetur, ut aliqui conantur. Sed hoe sensum, solvis Cilvini deliramentis adhaeret pondus habere non potest apud heterodoxos qui pas Quam tenues sint umbrae quas Cilvini assectae pro se in profiten rur se illius Princ piis adversari ut suse, de objieiunt, exsequenti earum solatione patebit adductis praecipuorum suorum Prosessorum ela Acade ἀ-m Ar mlarum decretis, Ostendit Fridericus Spanhemius ex
o Domris Moria ι Anglia. a d. novissimis eitectes sacras in Belgio diffidiis, OP ponunt primo, si Christus esset realiter praesens pag. 6.e seqin Eucharistia, deberet idem Christi eorpus esse Confirmatur aperi ex ipsis Scripturis baeera
simul in duobus locis discretis, scilicet in caelo,, in rana Lucae cap a verstas Facilis est camelum permHtari. Atqui idem corpus eodem tempore esse in ramen acus transire, quam Hvrtem intrare in re duobus locis involvit contradictionem, quia sic esset num ala umo bi aperte indicatur Deo possibile eme, in caelo de simul a eEo abesset ut eamelus transeat per foramen acus,cum dicat hoc fa- Re . Negando minorem . Quia praesentia in ilius esse, quam divitem retinentem divitias intra-
uno loco non est negatio praesentia in alio loco in te in regnum es, quod tamen cum divina gra-
99쪽
Cap.IV De Sacramento Eucharitae Controveritae tacentiores.
ita est absolute possibile aliasiisAbrabam,&David, non perseveret dum exponitur in templo, servatur in Salomon, omnes etiam pii Regesi Principe pyxide, aut ad aegros desertur. Cia lici codorum regno excluderentur. Sed contra, postquam Christus consecrationis e minatevmenta me e plebeja,&per se sutiliai quo ba protulit, Eucharistin aliquo temporis spatio in sevi, his principiis instructo facile ditsolventur ius aut Di pudium manibus veliabatur, antequam Ex quibus manifeste corruunt novomeria D.Mor singuli ex Ducilia, illam manducarent, Ergo i an labia suis Tractatibus de controversiis Religionis R. te Communionem Christus erat tu speciebus Euinis dia M.ta ubi majori confidentia quimio charisticis, non est ratio negandi, quod postea extrantia asserit, Transubstantiasionem in Elichaostiarum usum sub iisdem perseveret Veliet 4 Lutheranis. esse impossibilem, incredibilem, utpote contrariam ut ostendant ubinam in Scripturis dicatur, quod S' Misum testimonio,&necessari inducentem ad de statim post usum Chiistus recedat, evanelcare lilia Scepticorum non tantum in aliis artibus icien Nullum certe in Sacris litietis exstat illius doctrinaetiis sed etiam in ipsis heologicis vestigium. minimo ex antiquillimo usu primicivae Sed ut breviter concludamu QSisquis Theo Ecclesiae eonstat Eucharistiam asservari, in aegros logus est, aut Philosophus mediocris satis novi non deserti conluevisse. ratuum quatuor , sed quinque esse hominis sensu IV. Pro tur id primo ex Teitulliano , qui ob. a. fidem autem non esse ex visu, gustu, c. sed ex solo ad uxorem, testatui Christianos suo tempore consum .diim, ut testatut Apostolus ad Romanosio. Duo visse Eucharistiam ad suos domum deferre, ut eam ex aviditu, audis ui autem per verbum Christi. Vς b opportuno tempore sumerent. Et in Serm. de Lusis..iuam Chiilii de reali sua praesentia in Eucharistia a narrat mulierem quandam, eum arcam , in qua Sari
deo sunt ara apud praecellentissimos primi ivaeis caum Domini fuerat, indignis manibus pelire renis clesiae Patres , quos supra recensui , ut non asset, igne inde surgente deterritam fuisse. En conis meimus nos ad adios scepticos . quam ad Christum, suetudinem secundi post Christum saeculi, quo authotEVaneelistas ptimos Ecclesiae Patres a D.Moris ille vixit, etiam divino miraculo comprobaeam.
SJustinus Martyr ejusdem saeculi an Apolost. 2. asse
tit, post Saeta petacta Diaconos solitos tuisse deser
C AP UT IV. te Eueharistiam ad fratres absentes.
ηδεμ se . tum suspendisse in naufragii periculo,, sic salvum ARgumenta quae hactenus evincunt in Oniecra euasTEtione vi verborum panem muyari coΠης x in .Hieronymus in Epist.ad Rusticum, resert S.Ex Christi Corpus,& vinum in Sanguinem p Qb-D - - .-iu- Tolosae Epi scopum, Christi Corpus in canistro fiet impanationem , id est , Anem cum Q pQ vimineo comportasse. Christi in Eucharistia non pel manoro, uxi ςQuxx tu Denique hae Fides, Usus,&Consuetudo in prim
theium docet Ecclesia Catholica cum us M tisi adebeerta, indubitata fuit, ut S.Cyrilii. ρ Non enim dici potest unciubra tu, jo Dis ad Gallos mam, in terminis assimare non ilium converti, nisi prima deserit. ω lxς δ Π'j dubitet eos insanire, qui asserunt Euchalistiam si in loeum lueeedat. Sic lignum non potest,MRVς xi iterum diem altervetur vim suam amittere. Errare ignem , nisi forma ignis introduci , g iM non potuit Fides, Consuetudo primitivae Ecclesiae, setit neque dici posset virga Moysi sonVς isto sex Lut oui ..i, sequuntiit. Ergo errate necesse est eorpentem, si virga cum serpente per δ' ς - ut solo Luthero duce illi adversantur. II. Deelatant autem hanc transubstanti3xiQnem xς' CApu vstimonia Patrum supra allata, qui asserunt panem '
fieri Corpus Chiisti, mutari, converti α Audi De Sacraficu M O , Ommunione sub air
quas in quarto saecula primitivae Ecclesiae loquen que Specie. tem S.Cytillum Hieros. CAElech si , mist g. 'quam ' Oeet Ecclesia Carholica contra Sectarios Mo-
olim i a vinum convertit in Cana Galilaeae, re non e L Vernos, Christua in ultima coena non tantum iit dienus eui ei edatur quod vinum in Sanguinem Sacramentum, sed etiam Sacrificium per Sacerdotes transmutaverat offeiendum instituisse , per illa verba me faena in Idem eodem saeculo profitetur Gregorius Nysim meam commemorationem e prout a vera primior, catech cap.n7 Recte ergo nunc quoque Dei iva Ecclesia semper intellecta suerunt. Veibo significatum panem, in Dei Verbi corpus cro I. Probatur primo, ex Apostolo adHebraeos, eap. do tantaurari versi I. ubi declarat de Christo vere dici, Tu es Sace Denique Ambrosius disertis verbis scribit deia dos in aternumseondum ordinem Melchψ dech. Cum ne fieri corpus Christi MM. δε- t. cap. q. a autem Sacerdotis propitum munus si osterre Sacra fiωnis iste panis est ante verba Sacramentorum, ubi ac cium, non potest Christi Sacerdotium inaeelesiameessetit onsectatio de pane fit corpus Christi. Ac per esse in aeternum sine perpetuo Sacrifiei in taclesia stit ibidem ostendere nihil hie esse creditu dissicile offerendo. Atqui eruentum mos Saetificium set Anim, inquit, reeavit Deus coelii m&terram, quan mel tantum offerri potuit, cum Christus saepius mori, do non erant, quanto magis poteri in nem vinum, immolari nequeat. Ergo tantum restat ut perpenuae iam existunt in aliud commutare tuis offerat per suos Ministro cinei ventum Missae Sa- III. Altera controversia cum Lutherauis est. quod crificium, alias Apostoli verba erunt ab omni veritate doeeant Christum esse realiter praeseii em in solo usu aliena.&sumptione Fucharistiae, sic ut in Hostia consecrata sacrificivin autem illud sub specie Panis 'inl
100쪽
Cap.V De sacriticio Misse,&communione ub utraque specie t
inetendum ess indieant eadem Apostoli verba, dum Eusebius Emissen. rea. d. PHAHe. Melchisedech
asserit Sacet dotium Clytiit fore tecundum ordinem oblatione amavi vini,hoc uimirum quod in Euchari Melini sedeeh. euius Sacrificium consistebat in Panis stra celebratui Christi baciificium.figuravit. Vi ii oblatione, uti patet Genesi . versi8 Mel S. Iustinus ivtyr in saluo eam Iraphon l. chisede Rex Sabmproferor' emtamnum ratenim niasacrificia quae suo nomine facienda Iesus ChrisSacer Minus . stus tra Uidit, id et t. in Eucharistia panis is ali. II. Probatur secundo , ex eo quod Deus nullo quae in omni loco a Christianis fiunt, praeoccupatio in unquat tempore reliquerit Ecclesiam suam sine ali ne usus Deus, sibi grata esse testatur. Et iterum S.Iu- quo Saetificio,quod in lignum supremae maiestatis it stanas secundi saeculi testis Sacrifierum Euchai sticumli offerri debebit Nam in statu legis naturae reperi in omni loco a Christianis oblatum tu ille testaturinnis rublicum Saetificium Deo obuium per Abelem, Ergo vel errarunt Omni loco cinSS. Pat ibus hi, Noe, Abrahamum Sce. In lege Mosaica plurima e stimi primitivae Ecclesiae, vel aberrant huius temiscant instituta Saetaticia, holocausta, victimae liba potas Sectari huic Sacrificio contrarii. mina. Ergo nullo modo credibile est solam lacte v. Quoad Lincorum ommunionem 3 docet Eeasiam Chiisti relicti esse omni vero iublic facii clesia Romana non me necessarium praebere Laicis fiet destitutam , quo possit omni tempore Deum communionem sub specie vini. contra plerosque Se- placare, laudis Ocimpetrationis hostiam offerre , vitae clarios. ac necis Dommum agnOlcere . quod oblatione a Prim, quia nullum in scripturis extat praece octificii proprie praestatur. Quod divino cultui adeo tum ad initii strandi Laicis Eacharistiam sub specie vi in proprium est, ut nulla unqu. o Gens Deum coluerit, ni ut infia ostendam. quae sacrificium aliquod aut victima in non obtuleriti decundo , Quia ipse Christus duobus discipulis Quomodo igitur eogitari potest Ciuiitum, qui vo in Emaus porrexit Eucharistiam sub sola specie panis, .luit Ecelesiam suam toto orbe diffundi, non ord nas Luc. 14 cs ognoverunt eum in stasione panis, utis sacrificium aliquod publicum, & suae Ecclesiae pro eum locum explicat Hieronymus , Augustinus,ptium , in quo Omnes gentes convenirent, cultu Chrysostomus, & plures alii. Et tempota Apost conformi Deum adorarenti Quo autem sacrifieio lorum de fidelibus dicitur, Actor. a. Erant autem poterat populus Christianus meliis .conjungi, ac de perseveraures in do rema Apostolorum i communiis-sigirari, quam per oblationem corporis, de sanguinis ne fraction-panu. ubi nulla Cilicis fit mentio, uti Christi in uero lancto Missae lacrificio nee Act.1o. Una rem Sabbisba cum convenissemusia Ad hune finem ab ex rdio Ecclesiae Christianae avendum panem. instituti sunt Sacerdotes, erecta sunt Altaria. Ad Tertio, quia de eommunione data sub unie sp quid enim seiviunt Sacerdotes . dc Altaria . nisi ut te saepe memorant Patres piimitivae Ecclesiae,ut infra victimae, &sacrificia offerantur, sine quibus totus il patebit, quod sine errore fieri nunquam posset. li ex Ie apparatus inanis esset,&proprio ulu destitutus taret piaeceptum Christide communione lub uraque III. Probatur rertio, ex perpetuo usu Ecclesiae pecie. Christia Missiae lacrificium offerendi, ad haec usque VI. Contra haec praeceptum a Clit sto latum se tempora continuato adeo ut mirium sit, ab iis qui se se de praebendo Laicis cilice probare conantii Seis primaevam Ecclesiam venerari T. qui profitentur a ctarii primo ex Matth.26 vers 17. Bibite ex eo omnes.liud unquam fuisse cogitarum. Verum ea verba ad solos Aliostolos perranete decla- Saetificium hoc jam de a Christi temporibus4 rat Marcus cum addit , Et biberunt ex eo omnes , scis Ecclesia ubiqtie oblatum fuisse testis locuples est S. I licet Apostoli tunc in caena piaesentes. renaeus, qui floruit secundo post Christum laeulo, opponunt secundo verba Christi Ioan.6. - .
scribit enim lib. 4. cap.3t Christum in eoena Aposto Nisi manducaveritu carnem His hominu Os biberitistos novam novi testamenti oblationem doeuiue, quam ejus anguanem, non hab bstu vitam n visu. Erg
Ecclesia , inquit ab Apostolis aecipiens in universo non habebit vitam qui non sumit Euchistiam sub mundo offert Deo juxta Malachiae vaticinium specie vini. Sed facile negatur consequentia, non e IV. Eundem Gesiae primavae usum prodit nim requirit Scriptura, ut omnes bibant Sanguinem S. Augustinus in Isi 43. Ipse Dominus, inquit, de sub specie vini, sed tantum ut bibant Sanguinem corpore e sanguine suo instituit Saetificium secun Christi quocumque modo id fiat Jam vero sub sp dum ordinem Melchisedech i unde ripsi Apostoli cie panis necesse est totum Christi Corpus elim San- sacrifieare leguntur. An ergo Apostolia Christido guine coniungi, cum illic Corpus Christi non moris
ctrina aberrarunt. tuum, sed integrum, gloriosum, bc vivum proiit mo
idem toto orbe Christiano sacrificium offerti do in coelo existit, sub unica panis specie constituissetibi iterum Augustinus de civitata Des tib im cap. tur. a. go hoccipio quo aliquis Christi Q,rpus su-21. loquens de oblatione Melchisedechi. Ibi in scipit lub sola specie pani, Christi pariter angit inequjt apparuit sacrificium quod nunc a Christianis reficitur. meque ullus Scripturae locus plus equi-onertur Deo toto orbe terrarum. Et tib. Me initi rit, quam ut sumatur Sanguis Christi,non vel but lubev. t . Quid gratius otierri aut suscipi possit quam vini specie recipiatur.
Cato Sactificii nostri VII. Et sane graves admodum erant causae eves. Ambrosius in Luc. cap. . Cum sacrifieamus. M. Bis noluerit praceptum sumendi calicis omnia Christu adest, Christus immola iir. bus Laleis imponi. Nam in quib id misi gionibus Staieronymussuper verba Malachia In omni lo praesertim frigidis,& a vino ac commercio remotis,co, i Offerri oblat Oriem, neq qil mimmundam. ut aliquando mi r. lirer impossibile foret vinum in ea. a Populo Israel, ted murulam ut in ceremoniis Chti quantitate procurare quae tota populo suffcere r. a