장음표시 사용
561쪽
Vbi explosa illa subtili & superuacua scrupulositate Veterum,qua putabant, non csse possibile factum ab alio compleri, quod ali impositum estet Cur enim inquit Imper. I istin quo inprincipatibus ersonu iustum es , no adhaeredes, ct aduersus eos transmittatur cum pene similis o-m uium sit natura. Itoaui enim, si aliterfieret interpretatio, ex huiusmodi subtilitate , hominum voluntates intercide
Et licet rexI in d. I. unica. . ne autem de cad test. loquatur in substituto vel coniuncto, Secus, si remaneat apud eum, a quo relictum est, prout ibi expresse notat O- defred. Et in fideicomm. imo est ex clarus in I. a testatere de conit o demon ubi a testatore rogatus ut acceptis centum nummis restitueret haereditatem Titiae cohaeredi suae, is adita haere ita te decessiit, similiterin Titia antequam daret centum , respondet C. Scoeuola , deficere fideicommutam, nec haeredem conditioni parere posse. Vt proinde ille ex . non vltra terminos inrigibus loquatur, sit cxtendendus. Attamen propter textui . l. Iera non putarem diicedendum si enim tibi promis Insulam , vel monumentum fabricare, turio dare spopondisti, vel si centum promisi si mihi domum fabricaueris,certe utrobiqi stipulatio crit ad haeredes transi ories, quicquid inter veteres hac de re controuersum fuerit , si ex coiecturis appareat, promissorem saltem ad personam stipulatoris r specturn habuisse Puta ii osset clecta industria personae,ut si manibus suis domum construere, ci librum scribere, vel tabulam pingere stipulatum fuerit. Itaq; nihil inter- cst, quis det, modo edetur, qui nominatus est L siquis si Titius de ver.ob g. seruus sphaered de statu.lib. Neq; etiari recte insertur, non potest alipilari,quam ei qui nominatus est, ergo etiam nec alius, quam qui ut suscst,cum reserar, cui detur, Ia n qui det. Nam
562쪽
Nam quando fit respectus ad effectum , siue ad rem
ipsam,non chriatur, quo fiat, quo casu succedit Regilla Non curamus de modo, dummodo habeamus effectum k 3I sivero. g. sitiosam mandati l cum strum. Vbi Cuma nu. a. de υe . . . Et est textinae l. sicuti. g. si debitori. quib. moLygn.vel hypothec. ubi IC. subtilitates a Iudicibus non admittendas putat , quibus transmissio adhaeredes impedituro
Tertio,in hae materia concludendum est, conditionis existentiam ad principium non referri, quando accese Io sorium prius sit,quam principale. Nam tunc accessoriuro trahitur ad principale. Quod sane intelligendum est, quoad consideratio. nem scilicet conditionis personae,eum qua initio accessio rie contractum fuit, alias secus. Nam fideiussor ante. quam numeratio interueniat, propositum mutare non potest, adeo ut initium obligationis spectetur. Et si Nesci- . palis contractus nondum in esse sit productus. Et ita procedit text. in . . quidam cum filium. g. n. de verbor obligat. l. sidebitori, sin desfideiussis o siliuι- fam. q. n. ad Macedon. Q quin rationem expresserunt. Atque haec inspectio coiertinet , ut aestimetur conditio personae, eo tempore, quo principalis contractus existit. Existit autem eo tempore,eum principalis patri non obligatur,sed saltem filio Nam certum est, bligationem mdciu moriam pendere a contractu futuro. Quamuis igitur
fideiussor patri obligatus esset, vel etiam filius fideiussoris obligationem patri acquisivi et, quia tamen principalis
contra Ius nonduin in rerum natura inest productus, a
quo necesse est, ut accessorium robur accipiat, sequitur, ut naturam principalis, quoad personas contrahentes,assumat, eo quidem tempore, cum principale existit, quo tempore
563쪽
tempore cum status personae sit mutatus, ac etiam tum principalis obligario, substantiam in persona principali ter contrahentium capere videatur. I. quaecunf. in actIon. o obligat. Sane mirum non est, ut accc moria obligatio eo quoque, quoad quid pertineat meque etiam rarum est, ut in fictionibus extremum a quo, potissimum inspiciatur Bari iud quoties. de Nouation. Negusan in tract depignorIb. a. membro . fartis. s. nu. I. Sicuti igitur contra ctus principalis ecundum conditionem personarum, pro ut ea est tempore, quo contractus creatur regula tur; Ita quoque contractus accetarius aestimandus erit. ios Quod eo magis obtinebit, cum illa Iura loquantur in numeratione cuius natura est, ut ante numeratio. nem obligatio non nascatur, cum sint contractus, qui recelebrantur itaque magis ipse actus numerationis in spicitur , ex quo tempore obligatio oritur L ceri conditio. g. quoniam si cert pet o d. l. Tuim quae res pign. oblig. p s. ubi dicitur, obligationem contractam v Ideri, quo pecunia numerata est. Et ibi Balae dicit, quod tota virtus stet in numeratione, quae tit ex caussa voluntaria. tque sic potius res ipsa, cuius sit tempore contiactus principalis, quoad conditionem personae inspicitur, quan conuentio accetaria. l. sveto. .s sitiosam manda. l. bovem. g. D. de aedilit edicr. Itaque id consideratur, ex cuius redata sit pecunia. l. seruus aeών. g. nac desipulat ser
Quibus aecedat, quod iniquum esset, propter conuentionem praeambulam, quem cum iactura alterius locupletari. ibo Alia vero caussa est eius, qui principaliter contrahit, x hypothecam constituit, sub hac pactione, si crediderit. ι ut potior. qui balneum quipet in pign.hab se l. Ti-
564쪽
mercede sutura hypothecam quis constituerit. Nam etsi
merces post annam demum debeatur, retro trahitur tamen ad initium , tam contiactus accessistah, quam etiam principalis, cui accessit hypotheca. Sunt enim simul in esse producti contractus locationis, o contractus hypothecae, quamuis merces post
annum debeatur. Nam quaelibet obligatio necessaria ex caussa de praete ito, sortitur Ius praelationis contra obli .gationem interim proccden lema rapo in c. I. c. a. de condit. Nos se in c. de illis eo et tit. 9 not. in . c. sis roiae Paris cons . . ecsum se iudicasum nu. s. ol. . OLdra cons yy ad habe da in D. Quamuis in dominio Hibertate siccus si dicendum, vici non praeiudicctur retrotractione,cui pendente condicione, ius cst quetesitum, ne medio tempore duo re. peliantur domini in solidum alius vere, alius ficte, & ne inueniatur seruiasin liber Sala. in I. r. C. an fertius exsofa . iraqueP in TracIat. de Iure constii sayte 7. Aiax. cons. Io. nu. I lib. I. se cons. S. nu. yy t/b. s. ci con Iσ7 nu. I. h ubi Carol. Molin m adest. Decius consa. T. in causa Mae isiciuare M. TirAEquest in Tract de iure constit parte II Negua an depfgnor. a. membro nu . veri extoricino. Pariter fit ex in ratissicaride: qua uis eminilla retrotrahatur , non tamen retrotrahitur in praeiudicium ei ς, qui antcr. tificationcmclus quaesiuit t. l.D. desere. Bal R.tis de Fortis. in . si naus. e pignor Parth Socin. d. Io con . I.;n praestrisi consultatione nu.22. vo . . Sic etiam accidit In stipulatione cd dicio tuli, quae a casuin fortuna dependet, ut ad initium conriae vis clatio sit facienda. Nam si promisi tibi Stichum, si nauis ex Asia vcnerit, vel etiam sub conditione potesta: tua, si Capitolium ascende
ris, vel sub alia simili , α eius nomine tibi, hypothc-
565쪽
eam eonstituerim , existente conditione retrotrahitur conditio ad contractum principalem,in per consequens etiam ad contractum accessorium. d. l. qui balneum versa sius sed L otior vers videamus quipol in pign.hab. Ex quo tempore Ius hypothecae aestimabitur. Rationem subiungunt illa Iura , quia debitore inuito conditio impletur, hoc est, quia contractus statim in esse productus fuit,quamuis, quoad effectum, in mentum incertum sit suspensus , adeoque firmus ab initio hic contra imis dicitur, ut altera parte inuita ab eo recedi non possit. Hincltradit Salyc. in I. c. qui pol in ρgn.hab. quando finis necessitatur, tunc trahere necessariam consequentiam lprincjpio. Ideo principium inspicitur, cisi sit necessitas caussativa. Quod si eueniente conditione actum esset inter partes, ut liberum sit nihilominus, numerare vel recipere, tunc typotheca a principali constituta non prius initium caperet, quam contractus ipse firmaretur, etsi contractum esset sub conditione casuali. Atque inde insertur, si a tertio mihi hypotheca es hosti constituta,eius, quod Titio credidero, re interueniente, hypotheca a tempore, quo constituta sint, aestimanda erit, cum sponsore inuito, possit contractus principalis
celebrari ae L potior is d. L qui balneum Angei se reliqui. inc=Hisu de verbor oblig. Socimae cons. I.inpraesenti. nu ro. υσί. . . Et facilius hypotheca retrotrahitur quam obligatio personalis,etriam Socincin iam citato loco nu r . quamuis in potestate contrahentium sit, contrahere, vel non contrahere,' sic in persona tertij contractus accessori initium aliter, quam in personis principaliter contrahentibus , si ab eis hypotheca praeambula constituta suisset consideratur:
Hincque etiam dici posset, si filius m. Sempronio
566쪽
promisisset mutuo dare centum, si nauis ex Asa venerit, vel si pater eius consul factus fuerit, quo nomine Titius cauit, vel pignus dedit, eueniente conditione filius sem. emancipatus sit, atque de suo numeret, vix est ut dicamus , patri ex numeratione actionem contra principalem esse quaesitam, tum quia filiusfam rem tuam num rauit, eo tempore, cum sui Iuris factus est, quod tempus
quoad conditionem personae spectatur; tum etiam quod iniquum esset, ut pater iactura filiiemancipati locupletaretur. Quamuis quoad pignoris obligationem fiat relatio ad initium constitutae hypothecae Non enim potest fideiussis ab obligatione fidei utaria, siue hypotheca iam
constituta, inuito creditore recederes, Itaq; fit retrotractio ex caussa necessaria praecedentis conuentionis, qua fidei utar obstrictus fuit, Quin etsi filiusfaim in potestate constitutus pro patre fideiussisset, atque emancipatus soluisset,contra patrem sibi utilis daretur actio, is debit .
. de Dei C. Et sic inde satis manifestum fit, si ratione illius contractus, quem cum Sempronio sim celebraturus, Titius &sic tertia persona fideiusserit,is etiam majoris cautionis caussa, hypothecam mihi constituerit, post vero contractu principali inito, retrotractio equidem fiet ad initium constitutae fideiussionis, siue hypothecae ira deo ut si post tempus sidciussionis, constitutae hypothecae, alteri ressit obligata, etiam ante contractum principalem celebratum , ego in hypotheca mihi constituta , posteriori sim praeserendus V qui balneum. g. sedes haeres C. qm pol inpig. hab quamuis conditio personat, cui fit acquisitio, inspiciatur cotempore, quo contractus principali Sortum habeat. Non solum igitur fideiutar, vel etiam haeres eius
567쪽
obligatus erit, principali contractu existentes, sed etsi promissio ilitercessisset de credendo, quo calu inuitis patribu iniimpletio admittitur, adeo ut non solum promitar, sedineius haeres credere, sic etiam stipulatorin eius haeres recipere pecuniam promisiam tenebitur, si sub usuris facta esset stipulatio Bart. ind. l. Titiin quae res pign. obog. pris Et tha limirata d. l. qui pecuniam si ceri. et ubi DD. Maliruid hae de re ericos Menoch. lib. I. rasum. cap. o. cum mutuum subituris celebratur. Atq; hinc ex iis quae paulo ante deduximus, satis liquet in hac tertia conclusione, ia ullam quoque differentiam esse inter casualem dc potestativam conditionem. Ex iam quoque traditis detegitur error Aat V. B li4rai in consi quidae Iure in hac caussa nu. II vocis cir ca intellictum d. l. Tiιim qua res pign. oblig.pesi. quo in loco putauit, tum demum in potestate debitoris si non
recipere quando praecessit conuentio de mutuando. Nam cum creditor eo casu necessitate astringa tur ad numerandum , recte dicitur, in Debitoris potcstate esse, non recipere. t quando etiam positum cstinio testate creditoris, nonnum crare, tum conditionem po
testativam non esse led mixtam. Quia frustra consideratur debitoris ieculatio, quando crcditor numeratio'nem subterfugeret, satis enim in conspicuo est, potesta. tiuam esse conditionem etsi ex arbitrio utriusque depens dea numeratio' eius receptio . satisque dici ur in potestate debitoris esse, qui suo facto impedire potest, ne obligatio oriatur, quam rationem consideraueriint Iura M. qui balneum , O .. qui potior dum volu runt potestativam esse eam conditionem quae aliquo inuito impleti potest. mami conditio potestativa dico
568쪽
tur , quando creditore inuito impletio euitari vel admitti possit Quanto magis potestat tua dicenda erit , si potestas dependeat ex arbitrio utriusquo ne obligatio nascatur, quem tiam errorem Beroi notauimus in nostris i tellectibus. Quarto, ad haeredes non transmittitur conditi nis adimplendae facultas quando hoc inter partes actum fuit expresse vel praesumitve. Et ita procedit rexi in L qui Rom es Aeterius, secundum communem intellectum , dc quo paulo ante dictum fuit. Et circa hanc considerationem nullum etiam apparet discrimen inter conditi ne casualem' potestativam, cum etiam in casuali, quando hoc inter contrahentcs sic actum csse constaret,
ad haeredes non fieret transitus Is cssulatu sum. Iss.se verb oblig. Denique clara dc indubitata est conclusio, in ultimis voluntatibus, siue sit conditio casualis, siue potestat, ua, siue mixta, citis implendi facultatem ad haeredem non trantire. Vt proinde nee in hoc casu differentia sitfacienda inter conditionem casualem, potestativam.
Qxia de re tamen in sequenti quaestione fusius dissere, mus, atque sub hoc capite potest comprehendi dispositio
λα praetor non jub conditione de conI sonor. Ex quibus cones usionibus ante oculos omnibus iam clarissime constitutum esse existimo, utrum Iuris interpretes,qui homines alioqui acutissim fuerunt ingenii, pariter etiam vigilantissimi ac in enucleandis atquedi GI- uendis Iulium nodosisis abstrusis quaestionibus sole Ntissimi, caustae sat habuerint, ut ad distinctionem inuehendam in contractibus inter conditionem casualem dc potestativam , ut Regulas inde omnino contrarias inter a pugnantcs, uno quasi ore inuehcte, ac inter
569쪽
De Rarion disserentia, quare in contractibi non existente Conditione, fiat ira misso adharedes, Contra vero in distinitionibi stumarum voluntatum Z Et virum legatum comaelionale cedi s ad alia personas transferri
, transmittitur anι conditi u euentum. ' a 'Legasum fastum.J pin tute mmi te condemnatin Diris, non debetur. scivi haereris post mortem legatari con emnatifuerinι. 3. Legatumfactum alicui, tantequam hoc petat si ratisne ealculi cum haeredibi in bona concordia , mortuo te alario deficit conditio TLegatum, qua metim haeredibus fueris impletum. 4. In Inclitutisηδω eond uisna' ibin exissent conditione. si retrotrahitis adtemptu mortu ne auu Hiacatur decedere rotarte satin, intesatin Elnu. 4:s diιλ haereduatu , eueniente condisione requiritur, ,haereae tin transo
570쪽
bbifactum contrahentium interuenit. . . Gl. v iis ab impugnatiore Sarioli de inditur. o. Insipulatisne alteriis κοminefacta, Gnsetur interuenire factum Iur. euiis nomines stipulatis repraesinrative. ri Glossae ratis aliter impugnatur: In donatione enim causa morisffac Ium
stipulaioris intervenit. nec tamen retiatralitur. II. Barruli ratio admittam contracti fieri νelationem, quo exuempore pria iii.contractu condis s. subsantiam capivi. I; Rartoli ratio reprcbatur. 14. Haeres adeundo quas contrahit cum legatarys. is itarissub de Casi luo pro defessione Barioli adfert rationem. I 6. . Legatum poteR a testatore quan sicunque reuocari. Chrsub de Caselli κ. ratio reprobatur. IX. Ioan Francisc. Ogerifrasto. Quae itidem nu. I9 rie Tu nao. Raph. Cuma ratis quae nu. 2I rehcitur. 22. Ioa= Bolo ueliratis P qu. nu. 2s improbatur. a Stipulatiam conditi ain sue purae, Iubsantia nonpotest esse ivtndenii sed contractvisat,n Hires capit. as , Acontractu eondillanesi non poteII recidi, inuisis partibM. 26. Sub coud trone contrahens Acitur credisor largo modo. Et Ia 29. 27. In contractibin conditknalibis non turris temptu proponendae situ-ilanis, nisi a de implet e condulanta.
37. Fervandi qui reprobatur, qui putau t Caium condisynae. se