De veterum acclamationibus et plausu libri septem Francisci Bernardini Ferrarii Mediolanensis theologi, ac Ambrosiani Collegij doctoris

발행: 1627년

분량: 478페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

101쪽

61 De Veterum Acclamat. & Plausu

batur. Idem Capitolinus in eodem libro non multo post ἰeundum Cordianum scribit suisse inter acclamandum nouidi veri Scipionis appellatione nominatum . Polemone tu quo

qt e sophistam , Demosthenis , Atticorum Oratorum sacile Principis, nomine signatum ab Acclamantibus tradit Philostratus de Vitis Sophistarum libro I. in Polemone. Idem Phi-Iostratus libro a. in Herode narrat , eid est rodi nomen unius 8 decem apientulls intcr acclamandum sui se donatum. Ita Hippodromo autem amrmat , Polemonis appellatione hic mox ibidem Vir Dii qui dicitur9 vocatum smile ab ac clamantibus eundem Hippodromum. Sic in Concilio Ephesino sub Capitis is . initium Romanus Pontifex Coelestinus, & Cyrillus F.piscopus, noui Tauli

nomine nuncupantur. Sic Martiano Imperatori in Concilio Chalcedoneiὶ si Act. I. & 6. notti Conniantivi, noui Tai li , retorti Laisia; pulcheriae vero Auguste, noua Helenae nomin noti serviet tribuitur. Etiam Iustinus Imperator, ποw3s Constantinos Augusta, noua Helena, iterum ac saepius dicuntur in Concilio Constantinopolitano sub Monna Act. s. In Concilio itcm Constantinopolit. sub Agathone Papa Act. S. I s. & 17. Con flaminus Pogonatus dicitur nonus C aetantivus magora,Melias Theudosius, nolims Martianus, norιus Iustinianus. In concilio tandem Nicamo 2. Act. 3. & 7. Constant imis & lienes noui an ut Constantini , O noua Helena appellatione nominantur. Infaustas porro Acclamationcs habuisse quandoque deter- Timorum hominum nomina ta eorum vittiperationem, quibus acclamabatiar,qtrae proxime dicturus sum, fidem facient. In Concilio Constantinopolit. sub Menna, paulo superius a nobis adducto, Adi. s. Seirems Manichaeus novi IE . nomine inter acclamandum non semel appellatur. Etiam Photio, Pseudopatriarchar Constantinopolitano , noui Inda,& nouiris i nomen ab acclamantibus tribuitur in Oecumenica synodo 8. Constantinopolitana q. quae fuit pro Ignatio contracundcm Photium celchrata. Sed liac super re nunc satis.

Proseram deinceps locos, quibus in publica referri Acta,atq; in aes etiam aliquando incidi solitas Acclamationea cui

102쪽

Liber Primus ἔ

In Acta publica referri olim . atque in aere

etiam incidi solitas Acclamationes Om des, tam Sacras, quam Prophanas. Afferuntur eius rei causae.

CAPUT XXV.

T vero, ut sempiterita es t Acclamationum memoria, consueuerunt prisci eas in publica referre Acta, atque etiam in aere aliquando incidere . Id quod Caius Plinius in Panegyrico ad Traianum claris me ostendit, tum multa in Traianum ipsum a cuncto Senatu fauste acclamata commemorans, tandem concludit in hunc modum , sed quid 'gula consector eolligo e qaasi vero a oratione complecti, aut memoria consequi Ism, qua vos T. C. ne qua interciperet obliuio, ' in publica mittenda, O incidenda in aere te uirus e Cuius quidcm consuetudinis , quo magis eam nobis ante oculos poneret, originem attulit , hac illico subiiciens, Ante orationes Trincipum tantum eiusmodi genere monumentorum mandari aternitati solebant . Accia reationes quidem nostra parietibus Curia claudebantur : erant enim, quibus nee Senatus 1liniari, nec Trincipes pinent. has vero O in vulgus exire,o posteris 'odi, esim ex γtilitate,rum ex dignitate publica fuit:primum, ut orbis terrarum pietatis HORra adhiberetur testis O conscius; dernde , ut manifestum esset, audere nos de bonis matisque Trincipuus non tantum possi os iudicare ; Ibemo , ut experimento cognosceretur, O ante vos gratos ,sed miseros fuisse, quibus esse nos gratos prolare antea non licuit. At, qua contentione, quo nisu, qaibvs clamori

103쪽

denique, ut in poneros exemplo Drouideres. Discant O Princia

ν es Icclamationes veras suis e discernere. abeantque κF-neris thi , quod iam decipi xon poterum oc. TaIis est ergo Plinii de hac consuetudine locus. Ex quo etiam apertissi ine intellistas, Quas ob causas in publica referrentur Acta, aut in aes incideremur Acclamationes . nimirunt & propter utilitatem ac diunitatem publicam,& ne vit' unquam tem-Pore quema lin clii est a nobis in ipso capitis huius mitio

iudicatum in obliuionem venirent . - . Caeterum extant apud Ι.atinos Augultae I istoriae Scripc res de hac mittendarum m Acta publica Acclamationum consuetudine loci, quos placet ad rei firmitarem adscribere. Aelius itaque Iampridius in Alexandro Seuer' , Int τeIt, ait, retexere Orationem, qua nomem Auron ι O Altam delatum sibi a Sexatu recusauit, Alexander, quam priuJquam Feferam , addam Acclamaticines Senatus, quibus id decretum est, ex Actis Vilis ad pridie Nonas Martias . Rem Lampridiu in eodem Alexandro , sed multo post , Post hoc, inquit, Mam xenit,trisiphoq; pulcherrime acto apud Senatum primum har erba haluit, ex Actis Scuatus die septimo Calendas Octobrin Pe fas P. C. vicimus Oc. Acclamatio Senatus , Alexanc a uetae Dii te fervent edic. Et insta de re eadem, Hac no in in Annalibus , O apud multos repet imus. Idem in Commodo Antonino, Accia attones Senatus post mortem Comm di praues fuerunt. Vt autem sciretur, quod iudicium Senatur de Commodo fuerit , ipsas Acclamationes de Mario Maaimo, cui Acta Vrbis de Senatus consecerat , indidi dic. Capitoli nus etiam in tribus Cordianis, Amatus est, inquit de senio Te Gordiano loquens , ab Afris, νt nemo antea Troconsulum. ita νt eum alii Seipionem, Catonem al- c. extat eorum A

clamatio , quae a Iunio in litteras rilata est. I x Actis igitur Vrbis ac Senatus fuere desumptae , quas ex Lampridio ac Capitolino adductis proxime locis protulimus , Acclamationes . ut iam satis constet , in publica eas Acta solitas

Sed & vetus Ecclesia consueuis cum, in Acta Synodica , tum in alia Gesta Ecclesiastica, factas siue a populo siue a claro Acclamationes , per Notarios suos pari diligentia

104쪽

referre Ia Actis ordinationis Eradii, quae Iam saepius ata monuimus, inter Augustini Epistolas post Epistolam 1 ou. reperiri, scriptum est hoc pacto ue piariis Ecelesiae, schocernitis , excipiuntur quae dicimus, excipiuntur quae dieitis: Omeus fermo, O Nesra Acclamation; in terram non cadunt. Apertius ut dicam, Eccl6 Utica nunc Gesa conseirens. scenim hoc esse, quantum ad homines, confirmatum olo Oe. In prima

Synodo Romana sub Symmacho Papa ita est , Symmachus Episcopus catholica Ecclesia Vrbis Romae dixit , acclamationes vestras, Unodique ivdicivm pr otia Gesia suscipiant Oe. In Sexta etiam Synodo Romana sub eodem Symmacho haec ad finem videas ab ipso Symmacho pronunciata, Et facto silentio Dmmachus Episcopus Catholicae Vrbis Roma dixit: Ecclamationes vestras , DKodique iudicium prasentia GeIIa suscis piant.

Adnotatum diligenter in Actis , quoties quidque inter Acclamandum fuisset ite

ratum.

Oreo tam diligentes suisse observo laesque accuratos Veteres in colligendis, atque in Acta reserendis huiusmodi Acclamationibus, ut di illud in iis studiose n tarent , Quoties quidque inter acclamandum fuisset repetitum. Flauius quidem Vopiscus, recensens factas Tacito a Senatu Α clamationes, cum delatum Imperium ob eam causam recusaret, quod esset assecta iam aetate,& viri-hus infirmis, ita scribit in ipso Tacito, Et Traianus ad Impe τium senex venit: dixerant decies. Et Adrianus ad Imperium fenex venit: dixerunt decies. Et Antoninus ad Imperium senex init :dia ei in decies. Et tu luini, in ca aque menta Regis

105쪽

εs de veterum Acclamat. & Plausu

moi: dixerunt decies. Et quis melius, quam senex imperati

taxerunt decies. Imperatorem te, non miti em, facimus: dixerunt vicies. Tu iube , milites pugnent: dixerunt tricies. Seuerae dixit, put imperare,non pedcs:dixerunt trιcies. Animum tuis,

non coipue, eligimus: dixerunt vicies. Apud Trebellium etiam Pollioncm , lactas Claudio Acclamationes, cum Imperator renunciaretur, in ipso Claudio commemorantem, scriptum videas in hunc modum, AuguΩe Claudi, Di te nobis pra- senti dictum sexagies. Clavdi h guste, Principem te, aut qui Lis tu es. semper optauimus: dirum quadragies. Claudi Augu- se, tu frater, tu pater, tu amicus , tu bonus Senator, tu vere Trinceps: dictum octuagies. Claudi Augune, tu uos ab Aureo-io vindicar dictum quinquies. claudi Auguine , tu nos a Palmyrenis vindica: dictam quinquies oec. Haec ex Trebellio Pollione, ac Flauio Vopisco: quibuscum ea, quae in B. Augustini Ep.rio. seu potius in addiuitis Actis ordinationis Eradii habentur,maxime congruunt. Inibi enim Eradium Presbyterum, populo coram, atque adstante Clero, sibi in Episcopali dignitate suceessorem faciens iam senex Augustinus, Prese terum Erudium, inquit, mihi succcssorem volo. 4 populo acclamatum en , Deo gratiad, Chrso laudes: dictum es vicies ter. Exaudi Christe, Augustino vitat dictum est feries decies. Te Patrem , te Episcopum: dictum est octies. Et aliquanto post, populo acclamatum est trigesies sexies, Deo ga alias, Cbrina Iaudes. Exaudi Chrine, Augustino Uita: dictum est tredecies . Te Patrem, te viscopum: dictum est octies. Dignum O luctumes: dictum est vicies. Bene meritia, bene dignus: dictum ea quinquies. Et inserius, Iudicio tuo iratias agimus: dictum essedecies. Fiat, Fiat, dictum est duodecies. Te Patrem, Er LMm Episcopum: dictum sexies. Deo gratias, Christo laudes edictum est tredecies . Et post pauca quaedam , Iudicio tuo gratias agimus : dictum es vicies sexies. Et sub finem, Fiat, Fiat: dictum es vicies quinquies. Dignum est, istium est: dACum vicies octies. Fiat, fatr dictum quaterdecies. Olim dismus , olim meritua r dictum vicies quinqMies . Iudicio tuo Sratias agimus e dictum tredecies. audi Chrse , Eradium consei Ma r dictum octies decies. In vetusto instructillimae n

106쪽

Liber Primus. c'

Cod re M. s. ita scriptum legimus, In erasistratione,

ronationeque, Pontifici acclamatur his verbis, Exaudi christe . Domino noni o P . a Deo summo Tontifici decreto O ωniuersalivapae, Vita . idque tra' r etitur. Pandulphus item Pisaniis, Vir sane temporis sui doctus& diligens, cuius extant in eadem nostra Bibliotheca quorundam Pontificum Romanorum vitae , Paschali Secundo in nouum Pontificem electo sic acclamatum notat in eius Vita, Primisi ni scribis

gionari s ter acclamatum est, responsumqMe, Paschalem Papam Sanctus Petrus elegit. Nicolaus Alemannus, qui nunc Vaticanam Bibliothecam honori ficentissime cum maxima rei- Dubl. litterariae, Ecclesteque totius utilitate tractat, Vir sane in omni virtutum ac doctrinae genere excellens, quarundam Acclamationum , huc etiam pertinentium , copiam mihi ex antiquis duobus Vaticanae Ceremonialibus humanissime secit: sunt aute hae,quas mox subscripsi. Ex uno quidem ,hoc modo, Expleta oratione a Tontifice,antequam Lector in ambonem ascenis dat ,pronunciat fecundo Diaconlis, O tertio Cantores, respondente illis Schola, hoc modo. Exaudi Christe , respondet Schola, Domino nostro P . a Deo decreto fummo Pontifici, O uniuersali Papae, Uita. Exavit christe; respondet similiter, Saluator reti di , tu illum adiuva. Tertia vice, Exaudi Cbr te ; respondet, Domino nostro Augusto a Deo coronato, magno O pacifico

Imperatori, Vita O Victoria:per ter. Socii a Maria respoudet, Tu illum adiuua per ter . Sancte Petre; respondet, Tu ἁ-ιos adiuna serier. Exaudi Chrsse; respondet,Exercitui RSmanorvm, o Theutonicorum, Vita ViUOMarsor ter . Sancte Theodore grespondet , Tu idos adiuua : per ter Oc. Ex altero autem Codice, in haec verba, Dominus Pata incipit Musam, O pon priamam orationem Diaconi Cardinales, Subdiaconi, est elii Ordines eum Scriniariis faciunt laudes Domino Tapa taliter ordinato . Archidiaconus cum aliis Diaconitus in Subdiaconibus ordinati sunt iuxta altare in di obus filis , Scriniariis vero stantibus deor fum in choro cum pluuialibus. Tunc Archidiacoημs eum Dia cciiilhs O alijs sic incipit laudem alta voce, Exaudi christe 3σcrini ij respondent, V. Domino nostro Papa Uita. Iterum Amcbidiaconus dicit, Exaudi chr te; Scrisiari, quoque νespondent

smiliter. Tertio Archidiaconus dicit , Gaudi christe ; Scrim .

107쪽

De Veterum Acclamat. & Pla usu

rii respondent sicut ante . . Deinde Archidiaconus dicit, Saluarer mundi: tribus vicibus : Scriniam s. totidim vicibus ei responde libus , Tu illam adiuua. Post Archidiaconus dicit , Sancta M ria; duabus vicibus t O Scriniari, respondent duabus vicibus, Tu illum adiuva. Demum Archidiaconus dicit, Sancte Michael; duabus vicibus: Scriniarii totidem Nicibus , Tu illum adiuva. Et haec quidem hoc modo ex vetuli is tum Vaticanae, tum Ambrosianae Bibliothecae Ceremonialium ac Ritualium M M fS. Codicibus; quorum verba illa, Ter, Ter ter , Tertio. Tertia vice, Tribus ricibus, Secundo, Duabus vicibus, Iterum, id quod dicimus planum omni:. no faciunt. Abundant autem huiusna , . di exemplis Synodica item Acta , sed referuentur ea ad quintum

... librum;cum nimirum Synodic excutientur Ac clamationes . Nunc inridicandum , quandonam potissimum coeperint Acclamationes in. Acta publica referri, . ' atque in aere tim

108쪽

Liber Prisus.

Consecrandarum publicis monumentis Acciatamationum consuetudo quando nam potissimum inualuerit.

Raiani quidem temporibus coeptas primo Acclamationes publicis consecrari monumentis , Caij Plinii ex Panegyrico ad Traianum verba haec , superius a nobi

aliam in rem prolata, aperte declarant. Ante orationes Princi um tantam eis modi genere monumentorum mandari aeternitati

solebant in publica nimirum Acta reser ri, atque in aere incidi, ut proxime superius scripserat Plinius Acclamationes quidem noni de parietibus Curiae claudebantur . erant enim, quibus nec Senatus gloriari, nec Principes possent. Has vero, in Traianum em istas , O in vulgus exire , O posteris prodi, cum ex utilitate, tum ex dignitate publica fuit. Traiani igitur honori videtur suisse hoc primo delatum .post eius autem tempora factae Principibus, atque adeo cuique , sue faustae, siue infaustae, Acclamationes, studiose diligente que in Acta publica ab Historicis relatae sunt. Quam consuetudinem si quis dixerit suisse ab Ecclesiasticis mox Scri Ptoribus exceptam, retentamque deinceps ac conseruatam.

109쪽

De Veterum Acclamat. & Plausu Indicatum , quibus maxime in locis solerent olim Plausus excitari fierique Ac

clamationes .

C A P U T XXVIII.

Am vero tandem lubet , pro huius prinii Libri clausula, summatim loca attingere, in quibus pothninum solerent olim fieri Acclamationes , Plaususque dari . Quaesa ne res, licet perstricta leuiter, luminis tamen plurimum afleret ijs, quae dicturi siu-mus ; ob eam maxime rationem , quod omnia pene Acclamationum genera, ut videbimus, a locis, in quibus fiebant, nomen inuenere . In Theatris itaque, coetelisque publicis Spectaculorum i eis, inter communes populi voluptates, sunt primo natae di adultae Acclamationes . Exceperunt mox eas Scholae 8c Auditoria. Ab his, cum in Forum, ac Senatum, tum in c. hr signorum etiam Ecclesias & conuentus penetrarunt.' Atque a Theatris quidem Theatrales dictae sunt. ιbolas lita a Scholis, i Foro Forenses, Serat ria a Senatu, ab Ecclesia Ecclesiastica Bcllica porro, ac Nuptiales quod

item de ovibusdam aliis dice dum est non a loco, sedi re traxerunt L mca

110쪽

FRANCISCI BERNARDINI

FERRARII

DE VETERUM

ACCLAMATIONIBUS, ET PLAUSU

LIBER SECUNDUS,

Qui THEATRALES complectitur Acclamationes ἀeas nimirum, quae in Theatris, coeterisque Spectaculorum locis fieri co

sueuerunt.

ΤHEATRALIUM Acclamationum nomiis ne quid debeat a nobis intelligi.

VONIAM In libro primo generatim a quid esset Acclamatio, quid & quotuplex

Plausus, quae eorum nomina, in quo disis serrent aut conuenirent; quae ilcm communia essent omnibus siue Acclamationi bus , siue Plausibus, vel certe possent ad ea commode reuocari, ut vires lac strae ininierunt, ostendimus: iam hinc singulas ex

SEARCH

MENU NAVIGATION