장음표시 사용
371쪽
dc ibi halitus eius iere consstunt, pra terram contingunt . Et sic vi aut solis extra trahuntur Ica qua trium ad aliquos, manifestus actio ignis est ad tormandam ma est excelsus subterraneorum. Hagnam vaporum halituum O litus aque i. v.g.concrescunt intra piam,sed eorum complementum tetram in tot sontes& flumina magna ex parte habetur a solis case aquarum venas, in aere ver,nolore, qui eo de in halitus veluIi ima pluuias: ine dubio ex- inertes excitat,&vires addit, ut cedit aqua fluminum& fontium foras erumpant aquam pluuialem . Sic item protia , is, . . ii addi nci, adhiberi potest ductiones ignis malores sunt in
i Mi . copiobe, duci ex V in V nive, grandine , S c fortas , iis,in maxima enim quantita maior est copia supra nos. Immo
soli exposita est aqua, e qua liber non nisi probabiliter quodammori in haurit copio os halitus SQ do diuina ad aliqv d niuis intra
eis cacius agit in aquam, quam in caueruas terrae formari dicemus
terram quia suis radi spiosund simul cum sole alij putant in risis.)h.
an eam penetrat. Hinc Aristotet partem e re alia lydera Alber eis sis, dies loquens de evaporatione, quae . l. a. meteor.tract-I. cap. I. inqui tarmano, est ex aqua, magis nominat solem causa mouens vapores ut ascea.
de causas superiores . Sic lib. I. dant, est calor, qui est ex motu meteor. cap. II. quod clica tersi orbium stellarum, solis scilicet Stest humidum a radiisn ab alia, aliarum stellatum, quae lumine quae cle per est caliditate evapo suo super inferiora radiant. Dirat si tamen loquamur de ma gnior inter has est luna, quae etiateria meteororum igneorum, hq paruus sol dicitur sed de ea sic copiosius exhalat ab igne inter albitratur Plin lib. 2. cap. Ior feno Longe plures ex uno ignivo runt lunam saemineum ae molleniorum montiue ructant ignes sydus solucre humorem, ac trahe- quam extra in integro emisphac re, non auserre . Id manii est uiririo producantur . sunt in rater ese, quod scrarum occisa corpora in mineralia loca igneo ruin a ain tabem nisu suo resoluat, soni meteoloiu. Conspicimus emon noque pilis torporem contra.
tibus ignivomissumos exhalare, tum in caput reuocet, glacie: et , qui materia sunt horum meteo refundat, cuncta humifico spiror uua,non sic conspicimu 'aelia, ritu laxet Capite vero praeceden- In meteo lareaqueo halitus ti dixerat solem masculum sidus kissubi r Praedicta autem procedunt de ite, cuius ardore liquore siccan ranei po- halitibus&meteoris, quae supra tur. Nimirum languidior lunaetioν ea ope terram&inae resormantur Naut calor tenuiter humores vili cat,
rari eniι si loquamur de similibus impres nec suffcientem raritate in Si te si ovibus,quae intra terram contin uitatem in eos inducit, ut ascen .gunt. sc manifestior est maiores dere valeant,' solii in mollio-ficentia interni ignis, cum solvi res reddit sol autem sortim a- aliquid. forte nihil ad haec con gers, sursum attollit. Idem Plin. serat. Habet autem terra intra , ibid. significat, sole trahere vapo- se easdem sere omnes species me. res ex aqua saltabi una in ex dulii te ororum , quae in aere conspici cum dicat , solis alimentum effemus,ut alibi ostendemus Com ex aquis mari uis, lunae ex dulci-
parari autem possunt halitus isti bus Forta se sic astris pabula di- eorum effectus cum ij s. qui sua stribuit, quia soli ut ardentiorio
372쪽
maiori ex amplissimo oceano maius debebatur pabulum . Et pro minori unque orpore minores sufficiebbat halitus sontibus 5 4uminibus. Re vera tame virum Q.
Immo notior eli lunae vis supra marinam aquam,ut ex aestus motu constat. Alber M. de passio n. aer.ait,distingui duplicem calorem halitus educentem,quorum unus dicitur urens, qualis est aestiuus & eu cans , qui est vere dc autumno. Prior plus valet de halitibus re solvere,quam generare: posterior plus generare, qua in resoluere a. Id respondet proportionali actioni solis et lunae Plinio traditae, ut eam explicauimus. Praetermittimus artificiales igniculos, qui etiam halitus quosi clam excitant,ut etiam animaliu,&aliorum viventium calorein squi militer ex viventibus hali. tus transmittunt mimis eniti haec exilia sunt vis stimari debeat et commemorari cum astorum efficientia. Etiam frigus concurrere videtur ad educendo halitus. Qualiter autem id praestet, explicat Arist. .meteor. cap. s. ait l. id efficere per accidens, interius coisgendo calidum o calido autem sc coacto vapores educuntur. Ide
Thilosophus alium indicat moduseca. 16 probi. 1 . nimirum frigus constringetido materiam, ex ea exprimit subtiliores partes.Oportet tamen praeexistet vapores in
subiecto, neque enim frigus eos format. Ait Sues de sig.temp.du plicem esse frigiditatem, una dicitur prohibens,quae est hyberna, plus impediens halitus, constrin. gendo poros, quam eos euocet: et alia est adiuuans, qualis est autumnalis et vernalis. Sed hic aliter consideratur frigiditas in ordine ad halituum efficientiam, et posterior frigiditas non aliter dici potest adiuuatis, nisi negatius 4
quatenus negat intensorem sin ditatem Commemorari etiam possent
venti. Sic breui lutum 1 vento exsiccatur, extracto humore 3. Plurimi hanc causam aestimauit Lucret. lib. 6 dicens ventos tot vapores a mare abducere, ut hinc magna ex par te procedat, ne flumina augeant mare. At venti exinsccant,et humores abstrali ut ad . ducendo qualitates, quae id praestant Insuper rigiditate con stringendo materiam , ut significat Arist. seci 16 ut iam diximus . Et etiam quia vapores auertunt et abducunt.
aere, etc. ait ex Fracastorio, quod itus ascen ipse confirmat, vanores ascende re,non tam ob leuitatem , quam relisos ab inferiore loco non proprio impetu elatos,sed externa vi repulbs sic costat eos non reis cta ascendere et videmus sum iam in partem igni oppositam moueri. Addit,cum in altum ascend ut, sole retundi versus terram etn: si hoc effet, nihil prohiberet, qui ascenderent usque ad caelclunae. At nihil manifestius,quam vapores esse corpus tenuissimum, et valde rarum, et ob hoc pluries esse omnino inuisibiles, vade spl.
ritus appellantur sed iuxta Prois portionem raritatis eosdem conia sequitur leuitas. Rarescit autem vapor, quia spiritus igneus aqua peruadens, eam discindit et dilatat, ficq ignis se ipsum et suavi leuitatem aquae communicat et cum vapor ascendit, simul ascendit idem igneus spiritus cum eo permixtus. Sic monet Aristoteles eousique vaporem in altum pro .gredi, quousque eum ignis comitatur; hoc autem altius ascendeate, et vaporem deserente, vapor non amplius ascendit. Ecq meis Ieor. cap. ait exeunte cando evaporatium .dum: alidum, inqui, exit E corpore,et secum ducit hiumorem. Vnde quod ait Carda.
373쪽
3 4 Lib. 2. de Meteor is aereis.
nus, vaporem deserta ab externa es quatuor post solis occassim vi,intelligi potest de principio ex horis vertici sere inminentem a terno, idest elemento distincto candido ac sui genti habitu nube
sed non de externo, quasi separa culam. Haec ainen non omninoto Ad illud experimentum de nos retrahunt a communi sentenissumo ascendente in partem igni ia.Nimium plane est nubes extra oppositam respondetur, propin conum terrae formari sitam ct qaeus ad ignem vapores nimium re lumen excipi halitus, crassior attenuantur, et propterea ibi no eli, quam ut tam alie se efferat. apparent; nimia eorunden Illi igitur nocturni plendores, si raritate impeliuturin long guus fuerunt ex vi radiorum solis, id qui sunt remotiores,ij autem mi accidit non ex directa illustratio. nus rari magisq. uniti fiunt Visi ne, sed refracta ex .iferiori vap biles. re existente infra nostrumor ito.
Plures opinati sunt, in bina haec tem . Vel sui te ali lito igne AE elemento,uit 1 expiramenta ae: b teorologico, siue ex radiIs alio, I ream regionem penetrare,plδος syderum in crassiore aliquo vasis tarum et astrorum vi attrach re receptis, quo modo quanda, Omnino salsum est, astra instar auroiae speciem referre potuerui. animalium vaporibus pasci. ς Siue id quod videbatur permo- non aeque inueris mile est, passi dum nubeculi, esse potuit ignis instar ignis, si verum es natuI quidam iii materia tam pura is igneae et se quod nos supra proba Vt candoris colore in haberet,eoq. re conati sumus, ut sic restaurent, magis, quod Sarsius ait, id fuisse quod eis deficit ex diffusione a candidum fulgens fulgor auteloris effetqu hoc modo calor manifestius indicare solet arden.
quoddam solis instrumentun tem materiam . Itaq opus non quo ad se trahit humores subtilis est vapores ita attollere, ut a solesimos,quos ratione tenuitatis no directe illustrentur.
bis non detegit syderum lux, quaelibere per ipsos transit, nec bς, H Dir vdetinetur aut refrangitur De '
halitibus, qui aliquam maiorem
habent consistetitiam et op ς, aere nubila si
tem,vari loquuntur quo ad eo μι Γύrum altitudinem . Frequentius
usque ad , millia ita supra te x Vbes a nubendo id est tege . s.
eos attollunt, et ita post Albaῖς do dicitur, corpora nitri nem S: Vitellionem reliqui optiς superiora, ipsum q. solem obnu- affiniant , in il' dicunt nobi bit. Pro aethere non nunquam suis prii nam solis orientis lucem ap- mitur, praeiertim in sacris literis. parere ultimam occidentis. Ex Arist.linci .sum. 3. cap. I. est ex- Longe altius eos attollunt Roth halatio sue halitus ex aere in inanausiniuiduccius . Et pro aquam , est medium per quodabant, quia cum sol infra nostrum statu aeris vaporos ni transtus orirontem profundissime se de is reditus ad aquam Libde ud. miserit , videmus quosdam in a ad Alexan. dicitur est cralsamenis
aere spledores, qui proinde insunt tu in exhalatione conuolutum , halitibus lupra conum, murae er vim habens aquae gignendi. Ex
rae eleuatis . Ad idem pertinet Ex Hippo lib.de nat. puer.defini quod ait Latarius Sarsus: vidi ego tur est aqua in aere , , alii dimet, is inquit, non per aestiuum cunt, est aqua tenuis, igni aeri tantum tempus, sed Ianuari permixta.
374쪽
Nihil certius, nubis matertim NMM misee se ipsam aquam ii vaporem rer a II va halitum resolitiam Neque enim p hi vapores aptius in aliud tra sinu. tantur, quam in id per quod ad completam aquae forma redeunt. Neque nubes in aquam vertendae aptiorem materii habere possur, quam id quod ex aqua fornaatum est. Videri potest opposivum in dicari in sacris meteoris D. Iobi, nam cap. 26. dicitur, aquas in nu bibus ligari, aqua ergo non tam nubes sunt, quam id quod in au-bibus contine diur, unde non sunt ex vaporibus, qui substantialiter non disterunt ab aqua. Et in epis Iudae Apostoli dicitur e re nubes sine aqua. Et in prouerbiis vir pro . inissa non implens, talibus nubibus comparatur . Reipondetur, aquas sub alia forma, licet accidentaliter diuersa, se materiam
ci possiit in nubibus tanquam in te diuersa contineri dem .est co-tentum continens sub diuersa ratione . Nubes ne aqua dicuntur , quae non concrescunt in aquam eo quod laxiores fiat. Et et.a aer Sed iterum Iob c. 3 et significat materiam nubium e re aere in s.
Ait enim aerem cogi in nubias. Respodetur, etiam Aristoteles di. cit nubes se ex aere tendent et ad aquas. Sumitur aliquando aer pro corpore subtili ac tenui instar aeris; Et pro ut specificatur ad vaporem dicitur aer vaporosus, aer qui est vapor. Sive non solum vapor, sed aer ipse elementum ab aqua substantialiter dxuersus se potest materia nubium , maxunes si cum vaporibus conanti XIUS. Sic Plin. lib. c. 2. ait nubes O mari ex liquore egreso in sublime, vel ex aere coacto in liquorem Equidem ad milsa transnam
latione inter elemenca,poterit iacilius aeri a litam conuerti,cum maxima si propinquitas se nature conuenietia interm fodi eleme.
ta. Ia uasi tu autem aeris in aqua
fit progressus per media proporti
nata , nimiruin, ut aer cralsescat
aliquantulum instar vaporis rursus a magis addensetur . eritq. nu bes, atq. tandem aqua . Addensatio aeris in vaporem non videtur nisi accidentalis variatio , ne. que est substantialis productio, nisi cum fit transitus inpluviam . Si cut enim aqua retinet suam naturam , cum rarescit in vaporem rita suam retinebit aer , cum in vaporem addensatura est enim vapor quid medium , neque a. gis uni, quam alteri extremo re pugnat , potestque propterea utrumque extremum in tali meis dio reperiri similiter cum vapor iste substantialiter aer, fit nubes retinet naturam aeris. Hoc modo duo nubiuin genera possunt assia gnara substantialiter diuersa, qua inuis accidet aliter in pluribus sim ilia videntur aute hae aereae nubes era,cum conspicitur homogenea quaedam aeris crassiities sne varietate figurarum, quae in consuetarum nubium glomeratione spe. ctatur, ex quo aliqui nolunt eis concedere appellationem nubis. Pol sunt nubibus aliqui halitu im, misceri, prae ertim exhalationes terrae; eademq. therogeneitas ,
quam afferuimus de vaporibus asserenda est de nubibus cistis es'
Causa emciens nubium, peris Ma test rigus fiunt enim concretione de tendentia ad formam aquaeu sicut causa resoluens aquam Vapores per se est calor. Ita saepius Aristoteles in meteoris. Et sec. 26. Prob. ait solem, si superetur nubes efficere, vincitur autem frigore Per accidens actio te an peristas ad idem conducit opposta qualitas in in eis frigiditatis
praedonainium , nec quid qua in cogitatur effcacius ad asserenda frigiditatem inediae aeris retionis, quam nubium frigidita . Nun videntur aequaliter Dieidae omnes nubis partes. Intensior est sti-giditas in medias partibus , quia a 4 rem O-
375쪽
3 6 Lib. z. de Meteoris aereis.
remotiores enim sunt ab agentihus calidis: nam pars inferior est propinqua aeri interiori tepenti, et radio rei eae vel pertingunt vel propinqui sunt ipsi nubiuin extremitati Pars superior a Ioleta
directe semper asprcitur, cui no si stiperius corpus Obumbians, et ob crassitiem Iadios non nihil de .
Quamuis autem nubes rigidae Amethis: sint , nihilominus frigiditatem aditatem A nostro aere arcere videntur.hinc infimo re obseruat Arist.sech. a prob. 8. io nubilo tempore aere esse tepidiorem δε ut Bodinus notauit, post grandinem, nivem, imbre in rigo. ra sequuntur, quia dissolutae sunt nubes. Immo calorem aestu in augent. Ad quod spectare vide tur illud Iaiae s. quasi calore sub nube oriente Ratio autem est
quia sereno caelo nihil est, quod
calorem esterris sursum ascende. tem contineat, proinde terra reis manet rigidior eius abscessu nubilo autem tempore ipsae nubes calorem coercent, et liaditus cali diciaca perficiem terre congregantur et detinentur. Adde in nubium coactione fieri secretiouem calidi vaporibus, calor autem secretus partim deorsum impellitur, atques ex ipso calore
qui erat in vapore , incalescitio. sterae . Tempore nubilocrailr-
scit aliquantulum noster hic aer, proinde calor, tui in ipso est, ma-sissent itin Deride titillosophus antiquos, qui causam reddebant ex stellaru in rigiditate , quam cessare dicebant obnubium ima
Disputat Aristoteles, cur suprema aeris regio nubilo a non sit . Si enim aer et aqua symbola sunt, cur nequietae superioris loci in nubes concrescere minus eni in id est,quam fieri aquain . MaX mecum aer ille nee proprior stetitris calidis, et valde remotus a. radi j e crrare stactis. Respondet, causam ese, quia ibi non est
solus aer, sed ignis, et adeuna locum ascendunt calidissimae exhalationes . Aer etiam ille mouetur circulariter ad motum c. orum motus aute in non sinit ii bes cogere et disicutit acris crata
sciem . Quod si quid aeris adde set tir non ibi subsistit, sed Go
sum labitur Suess.cap. de ditie, inquit, fieri nubes subdo omed te regionis, parum infra locis, in quo fit pluuia . At non possime nube cella infra locum p u
igitur regio est proprii iesimus i ii
bium locus. Earu in a te ra altitudo ex Possidi pud Plin. lib. 2 cap. 23. est Q liorum,alij ad nonaginta stacti celserunt Plinius ait, esse in sic Dat iliale Cardan. subii .ait, nubes emoti simas nota distare , lira dia, milliaria a terra, et humi linas vix per so .passus. Sed haec expressitus supra .
cum de aera i r gionibus. Ion. tes irequenter nubibus teguntur.
Tum ex maiori montium frigiditate, qua valent vapores addensare. Tum ex Propinquitate ad regionem propriam nubium. Tum
quia vapores detinent a ventis delatos, qui ibi propterea concrescunt. Notaiq. Arist. seci. 26.
te, ubi ventus vix loca ardua superans depellere ulterius nequit. Quidam montes perpetuis nubibus obsidetur, ut resertur de Atlate Aethiopiae . Aliquae etiam regiones milis conditionis sunt. Scribit D. Basil .em Ob interruptam nubium consst,ntiam Ponticos Cimmerios solis aspectu ca. rere, unde somni domicilium in iis regionibus poetae constituersit. Ex opposito ait Plin. 1 capse a. Rhodi et Siracus nunquam lata
nubila obduci ut non aliqua ho
Dubitant, quid nam detineata .
nubes in aere elatas.Scali exerc. '7s ait eos a sole suspendi Nec
explicat qua vi, Quidam plusqui
376쪽
arcanam e more proserunt virtutem . Ea l. ad minus talis esse deberet, quae in nube persisteret, sine actuali dependentia a sole , alioqui nubes noctu laberentur, ab ente tunc oles, qu conditio
cunt, nubes ius pendi leuitate acquisita vi caloiis. Dubium est de gradu leuitatis. Fr Omondus lib. s capis .art. I. ait, nubes elis rariores infimo aere, idcirco pendulas in media regi ii consistere, contra Plinium, Thi Inonem, Scali iterum,S alios allerentes,nube, e .secrassiore sis minus leues
aere. Et culi liis no Setiam se n. timus. Nam nubes sormantur ad densatione vaporum, aut etiam
ipsus aeris, aer vel per se vel coniunctus cum vaporibus conuerti potest in nubes xproinde minor est raritas et leuitas in nubibus, quam sit in vaporibus&aere ex quibus nubes sormantur Noster hic aer, cogitetur cum misce lavaporum,crassior est, quast secutadu .nsui in naturalem puritate igitur utroque modo con-sderatus eth leuior nubibus Heautem nihilominus in aera pendent ratione figuro, scut ferri lamina, quamuis grauissima super
aquam manet , Ut etiam nauiso nulla et pari modo iubiunt a inoles undiq.cauernosa, ac dilecom acta. Insuper in ira nubes includitu tur exhalationes quedaleuissime, qui in fulmina solent accendi, cintra easdem nubes in. clusus spiritus tonitrua edit. Ab his ergo nubes sustineri ut aer pol laut, quamuis de se grauior essat Nini iam tamen densitatem et consequenter grauitatem ii eis supponit Plin. lib. cap. q.conia sideraus enim nubes obumbrare solem, ouodio facit aqua urinatoribus, idetur a iserere, ii ubes eos de ii sores aqua.Sed constat nubes fieri aquam peristeriorem coad eas acionem.
Est nubes opaca vi constatereo,quod solis aspectum tollit, et Cur μιε- multo magis inuisa reddit alia
corpora, quominus potentes, aut nullos disiui. dunt radios. Hinc Iob 16 de nubibus dicit,omnia desuper prsi exere, et David in Psalmis eas appellat aquam tene brosam Mirum id plerisque' detur,cum nubes sint substantia liter aqua iniq rariores, et e luti rarissima aqua at vero aqua in tota sua crassitie solis aspectuna non impedit vii natoribus in quit auis profunditate conliitutis, ut ait Plinius. Responderi solet, nu bem ita coparari. ad aqua, ut puluis vitri ad ipsum vitrci: at vitruinest perspicuum, et opaca congeries pulueris . Idq. ex eo,quod iavitro congrua est partium ordinatio et planities unde lux in eo munime confunditur: Cum vero solis uitur contii. uitas, aptaq. Ordinatio confusione atomorum pulueris, pret cluditur aditus lumini. Itae aqua continita est , et plana: nu. bes est discontinua quida aqua. Propinquius exempli ei ex ni. ue, que est opaca , non tamen sic eius aqua . Praeteriqc,nube Opa. cantur ab impuritate exhalatio-nsi,quq terre et subobscvrq sunt. Insuper nimia est profunditas et crasiities nubis, lue inter nos et solem mediat Neque omnino mihi persuadeo, per maiore in aquet crassiti ei videri solem , qui in minori non aspicitur per nubem. Neque credo urinatores ad tantiaque profunditatem descendere, qua ut est nubium crassit aes. Et quamuis modica nubes montis aspectum impediat. tamen minor crassities susscit ad impedienda visionem horum corporum, ut tiam aqua in modica quantitate idem efficeret. Tres prς cipue recensentur nu Nubium cobium colores, nigredo, albedo, et rubedo . Ceneraliter eorum productio se se habet. Docet Arist. lib. decolor colores medios sor.
377쪽
148 lib. 1. de Meteoris aerois.'
mari ex permixtione extremo tum eius. Probabilior expositiorum simplicium , qui sunt album est, sensum e se de lumine fulmi
Salgrum . In aere vapores vice num premittitur e vim, frumen- nigri gerunt, radi j solis vicem at tum de silerare nubes et tune nuhi, ex varia igitur permixtione a bes spargeret uineti :expetunt fru- vaporum et radiorum variantur ges nubem propcer aquam , sic l. colores . . d id pertinet, quod ait nubes iuxta stugum vota sui nunci Plin. iii ix. cap . varietatem in apparatu copiosum imbrem manubibus cerni Prout admixtus i. sttunt.
gnis supelata , incitur, igni, in Cardanus de subtil. lib. ir nu-quam, id est solis radii. Nigredo es omnes, inquit, plana elle . a ' 'itaque prouenit ex modicua te is haud dubiusn est tum quia talesium inis et mulii tudine vaporis, sunt, videtur l. iii montibus Tusue ex eius densitat nam etiam quia a ventis recta seruntur: quod ex hac fit modica lumini Suri me vetoo ibiculatum est, recta se- fio. an vaporum crati itiem in ratur, tu innectitur ac durum ordine ad nigi edinem inducen pitur. Tum quia nulla est ita a dam, sic explicat Viteli lib. o. quae hanc rotunditatem efficere prospe theor So. Quoniam, in polii . Ali in circulum mi bes quit, nubium consistentia ex duo omnes incuruari existimant i e-hus fit vaporibus, sicco et humi spondetur,s loquamur de tota scio quando sol agendo, exsicco nubiloia regione seu de ampli ili- Penitus extrahit humidular, adu mo aeris spatio nubilus obtecto Titur ficcum terrestre, ita quod in haud dubie in orbem inflectitur ipsum non potest penetrare tu circa infimam aeris regionem. Si anen, et ideo fit tunc nubes nigra ut e niua vaporosa regio taliter di- multa nigredine. In vapore e sponitur, ita&nebulosa consti-ro aqueo generatur nigredo ex tuenda est. Sicut media aeris re . condensatione rigoris . Cogita io quamuis orbicularis dicatur, etiam nubis irregularitatem et tamen alicubi crassior alie ubi te- asperitatem, ut enim docet Arist. nuior est ita, nubium regio lib. de color propter superficiei quae eadem est cu secunda regio asperitatem paucis radi j incide ne Incomposita haec Crudis cir-tibus&dissupato lumine, umbro culatio explicari potest exemplo sum nigruin apparet. Alij item terrae, quae sphaerica dicitur, de ta- modis contingit in nube debilem mei tot molitium eunt nenti)s seri luminis percussione, e quo vestium cauitatibus undi l. allicis nigredinis appare litia, ut mali tur Spectando vero singularem quod adsit medium radios dilli aliquam nubem , de modicum paus et aliquet liter impediens , t aeris spatium nubilum, tam irrex alia sit nubecula superior Sub gularis est figuratio, ut vix imperdit Vitellio , ex vapore quocunq. sectissima cui uaturae vestigi ha- disgregato subtili recipiente in beatur. Partium nubis aethero-trelsum luminis solaris, fieri nu gene ita talem irregularitate ia-bem albam et quando nubes lia ducit, via enim est alia crastior het in te humidum sumosum ad scua plusquam altera deprimi-
mixtum aliqGantulum terrestri tur. Adde etiam nubis maiorem adusto, seri nubem rubeam, et a consistentiam quam sit vaporu liquando purpuream . In libi si enim eis et tenuioris substantiae, Iob me nor itur nubes lucide, nu melius se in orbem dii poneret, ut bes, dicitur c. 7 .spa igunt lumen est uatura elementorum. Ex atris suum. Et iterum , precepit Deus luis vero montibuς, ut Cardanus
pluuijs,ut Ostendere tu lucem nu obi jcit , ubes apparent planx,
378쪽
cula cuinatura sesibilis no est,quo Diodo maris superficies est globo sa 4 apparet plana Aventi etiain orben , non in rectum seru-tur Sed quoad motus apparenistiam cum deseruntur ab orizon. te versus nostrum verticem, a apparent , ac si ascenderent . coiitra, cum iteretice miriZontem depelluntur, videntur descedere. Idc uod in alitas contingit, quae attolli ab ortu, depriani
occasu cernu ur, cum tam e re vera sem 'er circulariter fetantur.
Te lui Tempus nubium proprie est hy-bernum.Astate quamuis maxima vaporum copia formetur, tamen deest rigiditas, quae eos cogat, sunt l. tunc subtilissimi. Hyeme vero, quamuis modica sat apo
Tum leuatio, tamen ab uno at ex
precedenti solis operatione aestino xempore Et frigus est maximae tensionis.Solet nihilominus aestate velocius sormari nubes, qua in hyeme . Ratio est , quia tunc potest actione antiperistas s frigus insuperiori regione magis intendi, quam hyeme . Hac etiam ratione grossiores quaeda pluuiae coligunt aestiuo tempore, frequentius grand: uat . Obseruauit Ambros. Nolan. prob. 337 aestiuo tempore supra nostrum verticem admodu
sine nubes apparere . quia,inquir, nostro vertice ad aerem purum non est tanta distantia, quanta est ad aerem purum versus ori Zonle, plures igi rur halitus tu hac malo. 1i distantia intercipiuntur, proinde facilius sunt vis biles.Oole Iuat Card et subtil. ubi moram traxerint nubes, 1 solis siccitate abitimi,
ob id si pluuiae fiunt, repente fui. Ad id pertinere videtur quod ait
pose nubem diu manere sed vel conuerti in aquam, vel destrui per marcorem, aut d stipari a ventis. N buti de
De aere nebulos. NVbi assinis est nebula eu cali
go, de qua Arist. . meteor sis .i c. II. alceis e nubis decidentiam, seu excrementum eius, eluae in aquam concretionis qua propter signum serenitatis magis quam aquarum , est enim caligo veluti nebula sterilis. Declarat id Albert M traci I cap. q. apoc, quamuis fit sensbiliter homogeneus, in ischidit quandam partium et licio genetiaena, quadam sunt maxis aqueae , quaedam magis aerea: igitur agente frigido, condensante nubem, prius expellitur calor a partibus crastioribus, magis aqueis, quam ab alijs. His ergo in aquam concretis , fit si paratio, labente aqua, remanet bus alijs subtilioribus partibus , ad quas condensandas non ita efficax est omnesti duin Atobi jcit Olympiodorus, caliginem potius repartem nubis crassiorem, quia suo pondei in infimum aerem decidit. Respondetur,l rigus,quod nubem in aquam conuertit, agit
tes, quamuis non ita praeualeat contra tenuiores, ut ea cogat in aqua in aliqualiter tamen eas addensat, sic a versus terram dela buntur. Adde , tu sol mali Onera pluuiae laciam fuisse excretioneinccidi, pro ii de eae partes , quae lunt sine ullo sere igne sustentante deiceiadunt. Non nihil etiam
deorsum eas impellunt ipsa pluuiae si illicidia
Abiter opinatus est Cardan lec. 6 a b ipp. de aere,a c. circa hac nebulae materia in , dicens, eam esse terream, aut nimis arida . Ita a dici pol set, materiani nebulae non esse vaporem sue crassum
379쪽
3 Ο Lib. 2. de Meteoris aereis
terrestres halitus, qIi prius per quae vera est caligo semper sere.
nitati erant cum vaporibus in ira num nuntiat, etiam si atollatur,
bes significat id Ilippocrates di sic enuia attollitur a sole, qui cito
cens,este partem halituum turbi eam diisipat Saen tamen nube-dam ' quae noctem refert talis culae quaedam instar nebulae suis Impro is enim obscuritas ex terrea substan attolluntui, quae semper adden nebulaini. tia prouenit . Immo Aristoteles tantur, sua veluti fomes, cui a. ipse idem significat dic eos effera sic additio nouaru partium, usque excrementum, quod te cernitur a dum tandem sequatur pluuia . parte humidi Ex his admitti po Sicq cum attolluntur , nec reteii plurimas exhalatione, et se ad uoluuntur, immo potius cratem clas in caligine . Sed eius color scunt pluviam propinquam mi-aloicans indicat longe plures eis nantur Portendunt ite in pluviam partes subtiles aereas , aporo cum mane coalpiciuntur per Mi as, ex virisque prouen: aridi gum tempus supra montium vertas de sterilitas pluuiae. tices, aut supra siluas,&cum Cur Mur Non nisi aequi uoce dicitur ex assurgunt e pratis .locis homi-
excremen crementum nubis, proprie enim libus siue mane sue vespere is et mnubii , excrementa est , quod concocti cum mari terram petunt, qua ne cernitur at nubi cu fit aqua uis ventus in contrarium pernet.
non conuenit concoctio, sed con Impropriὸ quidam has nubeculas cretio, perfrigiditatem,&e ma prospecie caliginis asiniant. Et fit secretio nebulae Cap. x.Sapien ab hac etiam differunt, quia sunt dicitur nebula vestigium nubis magis obscurae&denis, uni vapo- Id co firmat sententiam Aristote res, qui non dum peruenerunt adlis; aptissime enim dicitur nubi sussicientem crassitiem pro statu vestigium , quod est eius excre nubis Affinitantur ergo nebulae, inentum , reliquiae In psalmi quae sunt concretio minor, ouam dicitur, nebulam spargi sicut ci nubiumn sed nebula est post con-nerem. Ut cinis est excrementum cretionem nubis, illae vero nubis terreum, ita nebula excremea. concretionem praecedunt Nota
vaporis, estq. terreum ob exbala ui etiam Suesilanus desia pluia. tiones quas includit Est etiam si c. s. ali tua ad post paruam alu
milis sparso cineri uiam remanere in aere tenuem
Ea Anum Serenitatem ex nebula praedi quendam fumum,qui terre heret
seren. ii cit Aristotcies. Plinii s nebulae ad modum caliginis non tamen montibus descendentes, aut AE est vera caligc neque est ita spitalo cadentes, vel in vallibus seden sus ut caligo, neque per eum lict-tes,serenitatem promiti ut Quia lae apparent punice ς, ut in vera quid uid erat aqueu in nubibu . calig: ne, sedio. ius pali de aut obia in delapsum est in pluuia sci c. cur hunc suuium Hirto ad iaciores partes, quae non potuerunt re copiosam pluviam in aquam stringi,veluti excreme- Nebul sali litando fiunt non ia stare liquuntur, quae , cum fiat te precedentibus pluui ja, sunt l. sic b.. rnues . facile i sole resoluuntur , ciores quedam nubes, adpli si e prcWAEvnde breui serenitas aeris appa uiam in secunde . Potest enim ret. Aliqui dicunt nebulam, cum terra tale, emit ere halitus quaisaicendit, gnificare pluviam . les sunt excrementa illa,quet nuquia tunc fit nubes , neque secre be post pluuias relinquuntur so tum est, quod in vapore est cras lent circa flumina nasci: tunc ab sus. Cum descendit,serenitatem, tena quo. tenuius est eleuatur, quia tunc facta est secretio. Sed ut ei restriore, halitus subsidunt,&beue aduertit Alexander caligo, stigoris rigore reprimitur impresse
380쪽
sus calor, nec altius assurge; esua pria nebula , que Lumorem con-let vinet, esici vapor quidam crassus, in omni seresim e Lblimi , ut ait se obseruasse. Cui consonati, iis quedan reca, a nubibu Spropan alia , que adducit ex Liuio nar ' b, , qua, ob e exatur nebula Gaiutiis ante Histriorum aciem ob ne. en in squaliter plutiat in mon hurim apparuisse maiorem ex tibus 5 in cani est,ibus, apparet Iovio milia reserente . ItaquEtamen nebula citus in monti humens nebula &vaporosa spe bus et Uiaraiciae etiam nubes iure frangit,i hoc modo obie- magi, Ict r.eniant ian lates. Vel um videtur maius et propin- quia decidunt qui di in cam quius, et talis est yderum spe pestria nubi uni exci cmenta, sed eius per aerem vaporosum, et co rariola iunt, ec spectantur: in sequenter etiam per vaporosa in otibus ei bloci rixiduat ma nebulam Arida autem nebu'a gis addens aiatur , si Hectari nequit rei angere , quia refractio
crementa abducere olent, mon modo halitus sicciores non adiutium autem obia es a decinent , aut syderum refractiones otta in magna copia apud ipsos fit cum ratione opacitatis lucena eorum unio et species debiliores reddat, hinc , Notat Plin. lib. et cap .co nebia potius obiectum videtur minoris N as nec aestate existere, nec maxi molis, et consequemςrrem*yim ino frigore Ceneraliter pleraq ese meteora fiunt medio tempore , in nebula vulgare nigma
nec in magno frigore, nec inma se itur, se id quod conspicitur gnos stu. e longinguo et non prope. e. uod no Agricolhobseruant, noxiam quentem fugere , et fugientem x.... esse frequentem caliginem tem sequi videtur . Ratio est , quia pore Aprilis&Maij, quia sua ca- lux hebetatur 1 caligine, et exliditate aduri S exsiccat humi utriusque admixtione fit quς dum fructuum,qui tunc incipiut, dam umbrς apparentia,quq com eo autem debiliori redditu,steri pletur ex aliquali distantia Nam lescunt stirpes longinguitas lucem hebetat MR r sentat Res, quae per nebulam aspicitur, gis, proinde in propinquo nc aebrectum re apparet remotior, quam re vera adest completa coiistitutio laus motiui st. Sed bene aduertit Fromon appareativi. dus, id non esse verum de impro-TRA.