장음표시 사용
121쪽
Ad secundum vero in eis dubium,an matrimonium ex confessione Rei, prae senti A ctrice,coram duobus testibus,sit probatum,&c. dico, Quia in psenti causa non agitur de matrimonio contrahendo,sed de contracto,in quo parentes, fratres, sorores,consanguinei in testes admittuntur- super eo,de testi. c.videtur,qui matrimo. accu. pol. 5c multa alia iura, per Doctorem Sanageti allegata. pariter per Docto.Vlticum Molitorem,Cutiae Constantien. aduocatum subtilisse. 8c potitsu me quando partes sunt aequales quo ad honores vel diuitias: quemadmodum camsa in praesenti aequales sunt, Sc sufficienter per testes ipsius Rei probatur,re ex sequentibus patebit. Nam luce clarius est,consobrinum Rei ipsius Actricis habere α confiulem. sororem legitima in uxorem. Pariter magistrum ciuium Andream N.ipsius A-s SMalitia ctricis sororem habere in coniugem: ecilli ambo sint tales,qui cosueuerunt ast Zer Vitis Wm chas Maiorum,vulgo der nurger 3uni' visitare: pariter re uxores. Ipsa autem si e ορς non est peioris conditionis quam suae sorores:imo ipsius Actricis genitor, in 'm' faelicis memoriar quondam fuit minister ciuitatis, vulgo Stareammon: & expost electus in magistrum ciuium. Ad huiusmodi autem ossicia pater Rei nun* es ctus suit: fc quia causa matrimonialis fauorabilis res est: θc in Iudicio Iudex ea re debet,ne contra matrimonium pronunciet.c.Videtur,qui matrimo. .pos.fc ibi Hen.Bohic,&quamplures alij Doctores. similiter civiti.de condi.appo. ecci di
Nec obstat quod una testis suit famula matris Actricis, pariter sororis tuae,&c. quemadmodum Docto. antedicti, re in hac causa Scribentes satis clare eniclearunt.
Ad ultimum dubium, an Iudex in causa matrimoniali potuerit deferre iuramentum Achici,5 c.per Doctores saepedictos optime super eodem scriptum est, re eorum scriptis ea in parte assentio. Sed hoc unum prae omnibus in praedicta camsa, spectabilis domine Iudex,obticere nequeo, c quamuis Docto. saepedicti etiam tetigerunt. In primis re ante omnia mihi visum est fore necessarium, Ac tutis e ploratissimi,quod dominus Iudex mente reuoluat narrata in rescripto, quae animum sanctissimi mouerunt fatalibus transactis tuae patermiati causam committere,ec utrum preces veritate nitantur. si . de iudi. si quis ex aliena.& de appel. comparati. 8c multa alia iura. Quia si per salsitatis expressionem, vel suppressionem veritatis rescriptum impetratum suit: iuxta mentem c.super literis,de re p. D minus Iudex nullatenus cognitionis ossicium interponere debet, cum nulla pro sus sibi eo tunc competeret iurisdictio in eadem causa. Et sic necessarium erit quod ' dominus Iudex videat,an competat iurisdictio,vel non. Quia si non competeret, omnia acta re facta vicio nullitatis subiacerent. Si vero competit Domino Iudici iurisdictio, extunc mihi visum est in principali causa, re in prima instantia iusteatoe sancte pro matrimonio pronunciatum, malev appellatum, cum expen im refusione,sententiandum. Pariter si non competit iurildictio,iterum Reus Actrici' in expensis condemnandus est. Quemadmodum de praemissis omnibus 5c singulis Doctores saepedicti latissime & optime scripsere.& quorum dictis ec scriptis a sentio: Consilio saniori uniuscuiust in praemissas semper saluo.
Matrimo miιm inter absentes per Proeuratorem, ha- ius parentum eonsenses 3- faeis matrimemumbentem isteriale mandatum eontrahipotest. 1 Q uberi meratenus olligantur. Matrimon obligatio est fortiis omnisus obtuse Iiber homo non potes compelli ad perpetuam er-
rima contrahendi matrimonii ter Procurararem. Matrimonium ex praefiumptione Iuris tin requiris 3 verba. s.' Virginalis pudoris non est sibi eligere virum. 4. Reueremia parentum facit ut is matrimonis AlyVH non est consenses Wriusque contrahemis di tr 1em tacitur,tad veretur coIesum s o. a
122쪽
'requisi ei artificandam Ealis , qua non Subarrationes vinips contractum habitum adsim
ia Liristi nomine, eiusq; gloriosae genitricis Marte, Ame.
Ergastus quidam nominerinetijs constitutus literis suis scripsit seu madauit Co nelio,ut suo nomine cum Barbara, silia V Vilbaldini matrimonium contraheret. Cornelius venit ad patrem puellae, petens eum, quatenus siliam suam Ereallo matrimonio collocaret. Qui quidem pater siliam suam perconiugem suam ma- uenis puellae interrogauit, an Ergastum praedictum in maritum habere vellet Qus quidem puella matri eius respondit,quod pronunc virum seu maritum habere non vellet. Quod responsium coniunx marito suo de filia ipsorum nuciauit. R Iponso illo non obstante, paterpuellae Cornelio nuncio filiam suam Eepedictam per verba de praesenti nomine largasti detonsauit, in eiusdem filiae absentia Post Dato iplamet Ergastus venit in domum V Uilbaldint,in qua etiam pueIla erat comedens cum ipsa puella,&alijs: sed de desponsatione praeterita,per genitorem s
cta, seu aliquo matrimonio cum filia extunc nihil cogitatum ne tractanini suiu nisi quod Ergastus puellae praedictae in eius recessu& abitu annulu donauit: quem ipsa recepit. Ex illo namoe casu suminatur quaestiones, seu dubia tria. Primum via
mim Cornelius,cui Ergastus de Venetiis scripsit, quod nomine suo cu filia VHl-haidini matrimonium contraheret,habeat facultatem contrahendi nomineipsius non tamen habens mandatum. Secundo,utrum Pater filiae V Vilbaldinus,videliacet non obstante contradictione expressa, cum a matre sua interrogata fuerisinia hilominus potuit eandem Ergasto,mediante necio,desponsare. Terrio, Utrum per annuli receptionem praesumatur ratiliabitio praeteritorum factorum per patrem nulla ramen mentione habita de rebus praetcritis, videlicet de desponsatione porris, i in themate praemittitur. VVenio igitur ad primimi dubium in effectu, vinim inter absentes possit sim
leti contrahi matrImonium. Et dicendum est quod sic: ut habetur in I. in sponsalibus. Scin Uiij. eo. tit. T desponsalib. A in c. nec illud. 3 o. q. F. ex parte, de reuer. conivg. l. vlti. ff. desponsa. Requiritur tamen quod ille contrahens ii nilne alterius absentis habeat mandatum non generale,sed speciale ad contrahendum matrimonium: Ut probat rex. in c.VInde Procu.li. 6. Et potest illius esse ratio Vt hic dicit Domi. quia in hoc casuProcurator habetur quasi organum siue minister domitu:vt in l.&licet fi de consti.pecu.l. quod in eo. 9.Procurator de acqui.poss. Si etiam Procurator talis mandarim cum libera haberet,adhuc non posset nomine alicuius contrahere matrimonium: ut in c. qui ad agendum,de Procura .li. .Rasio est,quia onerosum est matrimonium, saltem propter onera matrimonii. in cisal briter,de Usitris. Item in matrimonio tractatur de obligatione, quae est sortior omnibus obligationiblis,qua alter efficitur caro alterius.in c. non debet,de consang.
ecassi. Sed in casu proposito nullum fuit penitus ostensum mandatum generale nec speciale, nisi ψ Cornelius,cui de Venetius per Ergastum scripuim fuit,venit ad patrem pitellae,comendans industriam 5c diuitias Ergasti, qus nullae fuerunt, ita Q ipsum patrem induxit ad consentiendu in eum,ita v demum eandem sua filia per mediti Cornelii Ergino desponsavit,in absentia sit filiae pdictae,ut in secunda quaestione luculentius ostendam. Posito etiam,no tamen concesib,quod ille Cornelius Zc, male mandatum habuisset Sc legitimum ad contrahendum matrimoniti nomine gasti:adhuc tamen non valuisset actus,seu contractus, per eundem CorneIium habitus: quia forma contrahendi per Procuratorem, quae necessaria esit, non sine seruata, neque tentata. Quia dicit Hosti. in summa de sponsa. 9. qualiter contrahantur, post princip. α Ioan. And. ibidem. irem Dominicus clari in c. Procur
123쪽
torem de Procura. li. 6. quod si aliquis Procuratorum velit contrahere matris nium nomine sui domini,tantum debet dicere ad sponsam, Promitto tibi de man, dato talis domini mei,& nomine eiusdem,quod ipse ducet te in Ixorem, re hoc manimam suam iuro. Et viceversa puella respondet,Promitto tibi nomine Domini tui recipientis,& sibi per te,quod ego ducam ipsum in virum.&hoc in sipons
hus de futuro contrahendis. In matrimonio vero de praesenti talis verborum so ma est seruanda,secundum praedictos Doctores : Dominus meus mandat , quod ipse per me,siue me mediante,& tibi nunciante,accipiet te in suran,& consentiet in te tanquam uxorem. Et puella respondeu Et te medidinis accipio Dominum tuum in meum,ec in ipsum tanquam maritum consentio. Ecce istae formae, votatim ai-xid non fuerunt obseruatae,neque obseruari potuerunt. Quia cum ille Cornelius
nuncius petet patrem pro filia,ipsa non suit praesens. Et quanquam pricdictae sormae obseruatae fuissent erga patrem in absentia filiae, non liaberem enicaciam. Quia dicunt allegati Dos'. quod huiusmodi verba debent fieri ad sponsam α non ad alium. Quare ipsi puellae non praeiudicant: quia res inter alios acta aliis non
Nunc restat secunda quaestio,quae in effectu intendit: Si parentes contris rent matrimonium,vel sponsalia pro si s,num scilicet ipsi filii Lial imatrimonio vel sponsalibus efficaciter obligantur. Eiprimo videtur,quod filii emcaciter OUIDoemur. nam virginalis pudoris non est sibi eligere virum: ut dicit tex. in c. hon rantur. 3 a.q. t.Vbi hoc duobus exemplis probatur.Primo exemplo Rebeccae,qus de sponsationibus non fuit consulta,led iudicium parentum expectauit. Habetur etiam Genes. α4. Item probatur etiam exemplo Heuripilion Philosophi,qui ait in persona mulieris: sponsalium meorum pater meus curam sibijt,hoc unde quaerere Icilicet virum, non est meum. Facit quod habetur Nume. 3 s. transumptiuem αα honorantur. Item facit:sicut pater spiritualis habet se ad siliu spiritualem, ita ea natis ad carnale. 8 .q. .sicut. Sed pater spiritualis potest madare,quod quis subeat Episcopatum.in c. qui Episcopatum. s . q. 3. Item parentes iurant sponsalia filioraiicita.c.ex literis,de sponsa. licet stultum esset iurare,quod adimplere non deberet. Item si Episcopus cogitet,praecipit sponsalia perfici. vid .c.ex literis. Pari rationesilia cogi potest a patre. Pro hoc facit i. sed quae pa tris,de sponsa. Ad hoc sa.l.si patre,de ri. nup. ubi patet, Si filius coactione patris ductus ducat,duceretue aliquam in uxorem,quam alias non esset ducturus, tenet matrimonium. Et postent adducialia multa similia: sed haec sufficiunt. In contrarium est rex. expressus in c. ves'. 1 6. q. et .vbipatet,quὀdvbi non est consensus utriusta contrahentium, ibi non est matrimonium,etiamsi pater vel mater hoc fecerunt. Pro hoc sa.c i c. sufiiciat.c.
cum minatur cum duobus.c. sequen.&qtIasi per totum. ατ. q. a.ubi solo contrahotium consensu contrahitur matrimonium. Fa.l.nuptiae,de re iur. de sponsa. Pro hoccii tex. in c.vnico,desponsa.li. s. ubi dicitur,quddetiam sponsalibus siue matrimoniis,per parentes contractis,silii nullatenus obligantur,ut infra latius dic1. Facit quod not. in c. s. 3o.q. a.&inc.honorantur,supra alleg. ubi consensius pare- tum non operatur in maiori,nee etiam in minori. Et pro hoc adduco tex. in c. si per eo,de condi. appos ubi consensus patris no operatur,si mulier non velit.c.cum causam,de rapto.Vbi licet parentes reclamen mulier potest contrahere cii rapi
Nobnriri domino scilicet cui vult vel ciuemantumm
Ha De Lan I ODUM . MC-Sed ad matrimonium contrahendum
mnes sumus pares. c. q.de conivg. ser. Praeterea patre vetante filius potest voti re. 2 2 .q. 3 .c. puella. Item nemo hominem liberum compellere potest ad perpetuam seruitutem, quae constituitur in matrimonio. in c. non debet, de consang.5 assi.
Haec sufficiant pro argumentis ad partes. Sed pro verisitatione iurium supradiactorum,pro θc contra allegatorum, dicendum eli, Quod quanquam iura aliqua sint superius allegata,vel non allegata, quae videatur probare,quod parentes poς sint matrimonium contrahere pro filii quod consensus parentum requiritur, intelli
124쪽
intelligantiir secundum praedicta, quando videlicet praesentes essent filii, ξc tacem
res,vel loquuntur de honestate, cui in illis notatur, vel loquuntur de traditione facti,non latis. Si quae autem leges reperiamur contrariae, quae ad praedicta trahi non possitnt sunt correctae in hac materia. Ita dicit Ioan. de Zochis in c. tuae,5 c. Sed quantum ad casum nostrum,tunc pro euidentia est aduertendum,qu6d quosdam est matrimonium fictum,seu praesumptum praesumptione iuris,& de iure: θc ad huiusmodi matrimonij esse no requiruntur verba.Vt in c.his qui,de sponsa.nam sponsalibus praecedentibus ex copula sequenti matrimonium contrahitur, dato
non appareant verba ad matrimonium. Quoddam est matrimonium fictum seu praesumptum praesumptione iuris tantum: ad huius esse etiam non requirutur Uerba: Ut in matrimonio,quod per patrem contrahitur, partibus illis, de quarum matrimonio agitur, praesentibus'non contradicentibus.. ec hoc est matrimonium praesumptum,& non verum,quod I.sic praesumit. Quoddam est matrimonium v rum:& tu exigit verba. quia,ut dicit glo.in d. c.tuae. quod in valentibus loqui ve
ha sunt de susstantia: quia ex quo potest haberi veritas ,non debemus sequi sictionem seu praesumptionem: re sic ex quo potest haberi veritas, ius non extendatur de sola fictione seu praesumptione. Sectis ubi non potest haberi veritas, Ut in animo. Sed dubitatur de quo genere matrimoniorum iam dictorum sit casus noster. Posito quod esset matrimonium inter personas supra nominatas,uidelicet Ergastum
re siliam V Uilbaldini contractum: quod tamen nullo modo dicendum,ut infra latius ostendam: Respondeo ,quὀd est ex nullo illorum genere, de primo non, quia ibi non est praesumptio iuris quod contraxerint, quia nulla verba suerunt facta cum filia N. neque per Procuratorem Ergasti, sed solum cum eius sonitor in sua absentia , neque per ipsummet principalem Ergastum : quia cum ipsemet venit Augustam, cum ipsa puella de matrimonio nihil Iocutus fuit, ut in tertiae quaestione patebit. nem ibi fuit praesumptio de iure: quia nulla copula imter eos habita est. quae si habita litisset,induceret praesumptionem de iure. Item necivit de tertio genere,videlicet quod ibi fuisset praesumptio iuris tantum,ut ibi dixi: quia requiritur si ibi debitisset fuisse praesumptio iuris tantum, quod ambae partes, tam sponsus quam sponsa,fuissentpraesentes,sc quod pater desponsasset filia sponso, seu Procuratori suo legitimo, re quod filia sua tacuisset, re non contradixisset,
tunc notum esset. Quia qui tacet consentire videtur: regula iuris.li. 6. c. qui tacet. Speciale igitur in parentibus reperitur. Ut in c. Unico, de despon. impu. li. 6.ec ibi tota materia casus nostri. Ratio specialitatis est,seu esse potest in parentibus,pr Ptcr reuerentiam parentum,& potestatem,quam habent parentes in silijs: θc reuorensia paterna multum debet attendi. in c. 1 . ec ibi per Docto.de despons impub. per Inno. in c.cum causam,de osti.dele.l. prima. 8c ibiper Bar. in j. quae honorandae. T. quarum rerum actio non de. In quibus locis habetur, quod metus reueremtialis paternus non inualidat matrimonium. Vnde licet reuerentia paterna 6c pro
sentia quodammodo habeantur inualidarὰ matrimonium,quod praesente silio co- trahit pater,adeo quod si sorte alius quam pater contraheret, ipse contradiceret,&rraesente patre tacet, nihilominus hoc speciale videtur inducere.e. unico,de depon. impu.li. 6.quὀd haec tacitirmitas hahetur pro consensu, quasi attento instimctu naturali, re reuerentia paterna, re inclinatione naturali animoru inter patre dc filium. l.isti quidem. T. quod me. eau.ca ibi not.5 incide pignorib. 5cu, tot tacentes sumuntur cosentire,oc se conformant volutati pater ,ut sic verba parentucenseatur verba filioru.Sed filia illa *pedicta no fuit psens,sed absens,lane in alia stuba vel habitatione,et fuit interrogata absens per genitrice sua an velit in maricii habere Ergastu. uae extunc statim cotradixit dicedo Non,quia nuc nubere nolo. Ecce,quomodo tunc ibi potuit esse praesumptio tutis tantum,cum ibi expresse tu rit contradictior Item,neq; de tertio: quia ibi deficit consensus, qui est substantia matrimonii. Item,defecerunt verba.licet verba non sint de substantia matrimonii, vel solennitate substantiali,sed solum de substantia probatoria: nani erba requia
xuntur ad certificandam Ecclesiam de contractu matrimonij,ubi per verba certis ι rari
125쪽
cati possit: alias certiscatur per signa,vt in muto :Ecclesia enim non iudicat de occulta mente alterius, nisi quantum certificatur extrinseca vi per verba. ut m d. c.
tuae. ibi. quantum ad Ecclesiam, id est, forum contentiosum, di c. Hinc est quoa ipsa filia V Uilbaldini nunquam consensit in ipsum Ergastum: quia consentus eliduorum vel plurium in unum sensus: & dicitur consentire, simul cum alijs sentire. Scd in casu nostro non iust simultaneus consensus, sed dissensus puellae: licet fuerit consensus ipsius Ergasti.sed illud non susticit,alias essent multa matrimonia: quia unu uis consentiret in locupletissimam re venustissimam sibi placentem. Otiare dicitur quod consensus amborum facit matrimonium: ut in Lepe d. c. tuae, de sponsa. Quia tunc quando per matrem interrogata suit an ipsum Ergastum hahere vellet in maritum, ipsa rcspondit quod non. Ecce, quomodo potui stet hic fuisse matrimonium, ex quo manifestissime constitit de dissensu. Hinc est etiam, quod ista sponsalia,contracta per parentes puellae in eius absentia, nihil operantur nem valent. Et posito, non tamen concesta,quod talis puella fuisset praetens: adhuc tamen non valuissent sponsalia,nisi approbauerit expresse vel tacite. De hoc bonus re in c. nico. in μ. porro.de sponsa. impu.sic inquiens: Porro ex spo salibus,quae parentes pro filiis puberibus vel impuberibus plerun* contrahunt, ipsi filii,si expresse consenserint, vel tacite,ut si praesentes suerint,nec contradix xint,obligantur:& ex eis oritur iustitia publicae honestatis. 5c est idem, si silii tempore sponsaliorum absentes,& etiam ignorantes eadem sponsalia,post scientes r cificauerint tacite vel expresse,per modum aliquem suprascriptum: alias ex sponsalibus, a parentibus pro filiis contractis, nec ipsi filii oblirantur, nec publicae honestatis iustitia inde suisit. Ecce apertum rex. qui dicit,quod sponsalia, pro li- Iijs per parentes contractis, non tenent, ipsis praesentibus vel absentibus, nisi probauerint tacite vel expresse. Sed puella ipsa nunquam approbauit neq; tacite neq; expresse huiusmodi sponsalia,per parentes contracta in eius absentia,sed ni nifeste contradixit,ut supra satis deductum est. Nunc de tertia,seu ultima quaestione videndum est in esse ,vinim munera data sponsae inducant praesumptionem pro matrimonio. Et videtur quod sic. per rex.&glo .in c.si. de despon .impub.ubi diciturn intelliguntur sponsalia contracta, si subarratio intercesserit. Et in casu nostro proposito puella recepit quendam amnulum ab Ergasto,ut praemittitur in casu positionis: Ergo, cui dicit manifeste al- Ico. glo. in iam d. c.si. siue interueniat expressus consensus, siue non,& constat de
subarratione, praesumitur matrimonium contractum. Respondendum est ad illa iura allegata,vue contraria,quod tex. c.fi. debet intelligi,imo expresse dicit,quod debeat intcrcedere mutuus consensus,ut supra ad saturitatem dictum est.Ergo,&c. qui rex. dicit: si subarrauit eandem, mutuo consensu antecedente. Sed hic in casa
nostro fuit dissensus expressus. c ut in secunda quaestione dixi, θc nota hoc ve. hum subarrauit,quod praesupponit contractum factum Schabitum,alias non diciatur subarratio, quia subarrationes fiunt post contractum factum,ad firmitatem eorundem.vr est casus in d. c.si. Non obstat etiam 8lo.iam supra alleg. quia intellicenda est secundum Docto. 8 praesertim Ia. de Zochis ibidem, quod illud ve hum,si non expresse consensit,intelligatur de mutis,ecnon valentibus loqui alias in valentibus loqui non praesumitur consensus per dationem munerum,rusi e Primatur per verba apta: Ut in c.tuae, de sponsa.
Vertia in futurum tollata non important racleugum Verba in futurum te, τε G Ialtem operemur ἡ rarenti. 1 Iulia defutura. 3
126쪽
tionem matrimonii non denotent constat: 5 quod se ad suturum conseram ma
Hccipsam Actoris re defendentis. c. placet, alleg. 5 Sicu. tenet in c. de i liis dei dia appo. Talia etiam intuerba defendentis, postquam domum habueris quae tempus futurum expectatierant. Talia sunt verba utriusque in vel ad matri monium. Dicis enim Anto. de But. in d. c. ex parte: Qiiodnoui dieat mitto quod te habebo in uxorem, Verba huiusmodi non denotan tractatum matrimonialem, sed dispoinionem ad eontrahendum,ae siesposalia de futuro Ouan-lo amplius in hoc casu in quo nod suerunt prolata verba denotantia traaetum
Iacius principio. ac ideo per illa matrimonium non potest censeri fuisso contractum inter supradictos. Quod autem verba tam Actoris,quam defendentis de suturo tuerint, quae solum pro principio contractus sollicitauerant, tenet etiam Sicu. .
Ae Λ - ῖ'' '' disterentiam iacit inter verbum Ae
cipiore Accipiam. & qtiod sit magna differentia vinim dicatur, Accipio in uxorem, re Accipiam in uxorem,sub conditione suspensiva, cum verba Actoris suerint de futuro, duplici ex sundamento, ut quia dixit, Accipias, re quia dixit in matrimonium,& verba defendentis dicendo ita similiter,ur praecedentibus corresponderent sequentia riuxta l. Titia. T. de verb. oblig. Et ultra haec adiecta etiam habere, Vt run: p. um acciperet in matrimonium
Secundo dico, quod dictis testium praedictorum attentss non sit etiam pro sponsalibus contractis inter praedictos pronunciandum. Si enim per Verba huiusmodi fuissent sponsalia de futuro contracta, illa tamen habuissent conditionem leu clausulam anticaeam, de cuius existentia non constat per dicta testium Draediaciorum: non enim constat per huiusmodi dicta, quod dictus Actor domum I, Deat. Licet enim tetres supradicti conati fuerint deponere de cuiusdam domus coemptione per patrem Actoris pro dicto Actore: tamen deponendo inficiunt propriam suam depositionem,dicendo se contractui non interluisse. ει .c. licet ex quadam, de testi. re quod Docto. not. in c. cum causam,de testi. Praeterea si testes supradicti intersuillent etiam contractui supradicto: non tamen per hoc constarer quod in Utilitatem Actoris dicta domus per patrem Actoris comparata fuisset: sed Potius in V sum sitium perpetuum. Item si constaret,quod dicta emptio facta fuisset invium Actoris: non tamen per hoc constaret, quod dictus Actor illam haberet cum toto rutilo emptionis non quaeratur dominium,nisi sequuta traditione.l. tra- caitionibus. C. depac. aut quod eam teneret. Habere autem dicuntur,cuius rei dominium habemus,vel quod tenemus. Ustipulatio ista. 9. habere licere.ff. de Vob. oo. Cum igitiu per dicta testium supradictorum non constat de dictae domus em-puone, neque quod in utilitatem Actoris suerit facta,neque etiam quod illius sit. - dominus
127쪽
dominus, aut eam teneat. Ideo si per verba huiuisiodi, de quibus tam in posta Actoris,quam indictis testium, fuissent sponsalia de futuro,cum certa condixi ne, modificatione, vel clausula, seu adiectione contracta : non tamen pronum ciandum esset pro sponsalibus huiusmodi, ex dictis testium praedictorum, qui asiectionem huiusmodi non probauerunt, re praesertim cum oc ex falsitate reda guantur. c. licet causam, de proba. Quinimo attentari re dici potest, quod per huiusmodi verba etiam non sint contracta sponsalia, etiam de futuro : sed solum facti promissio de illis insuturum contrahendas, postquam Actor domum haberet. Pro quo iacit dictum Anto. de But. post Vantium in d. c. placeti ubi dicit, quod per haec verba, Promitto quod te desponsabo, non sunt contracta sponsalia, etiam de suturo : sed sunt promissa de sponsalibus contrahendis. Quoniam haec verba,c de quibus in posta a si de illis legitime constaret, videmur sic intes- Iigenda, Ita postquam vel quando domum habueris promitto tecum contrahere, seu promitto quod te desponsabo. Pro quo etiam lacit, quod dicta Agnes su risit, quasi parvipendens dicta verba, id est, quasi non inducentia obligationem matrimonialem, vel sponsaliorum de suturo. Ac ideo videtur dicta Agnes dism
nitione debere absolui ab impetitione dicti Actoris. Laus DEO altis
. eo, pr.erri commum opinioni coaera i L i Matrimonio fauetin in diuersu semenrise, ω' dubist probatiombus. 2Consensus novi tantum verbis, fiasignis etiam Nasanis declaratus facit matrimonium. 3Matrimonium etiam per literas contrahitur , si acceptentur tar eonfensus acceptantis mittenti retra miscetur. cum ad Articulum partim fatendo partim negando restondetur, potest ponem confessionem acceptare misa negatione, ue. ν. 8 Nisi una structura seu oratio epiadificata sis. σAd matrimonium si liciuntdm tester etiam mulieres. 'Edictum de testibus obibitorium est, in omnis nouexprem obibitus admittituri Mater tar sorores testificantur de matrimonio in e su paritatis partium. l . 3Glossarum autoritas maior quam aliarum vini
confessio reserat ab onere probandi. r Togatis per Ome ad negocium aequia est approbatis eiu de νιοadrogantem. F. 3 Test se, attestanti facto proprio erectetur sui. stans is ni tar Actoris probatio se mucem adiu
Mra n umunt, quod bone stitis in. igVerba intelliguntur de commum Uu loquendi. 39 Pressitionem literarum allegans proriti a
Praebumptis est a ra --sem asContra laeerantem Eteras perinde troreditur ιμο iainterrisse alteruta partis,ac si ita pars pleri probaret contra lacerantem. 2t
Testis habetur pra producto centra eumquifecit ne traducatur. 23 Murratio in diuis indicat matrimonium a Preti, quantitas facit iudieari contractum. 23 Acceptans literas videtur faeteri contenta meis. as uuae in animo e uum per Iuramentum prola
oeae non pra fiunt gula multa tutiora a s Confitem simpliciterfictum Nidetur etiam circumstantias fasti m articulo eontentas fateri. a' micta non praesumuntur. 3 Domesticus propria dicitur, qui relabitu alicui mdomo eis dem expensis. 3sId non videmur post,quod sine scandalo aut comm G non possumus. 33 Proxeneta tui non potest,inpartibus e semientibus restituari,sed si ρο)ite vult, potes. 33 Paupertas cessante alia suspici Gnon repellis a tes, monio. 3 sTesimomum de auditu ante litem motam furit se sumptionem 3 sTestes deposituri tenorem instrumenti Lbent essep riti. 3r Testes πα- cireundem sermonem detonenter 1-s citi sunt. 3s Testeis fot in substantia messem concordare. 3 PMatrimonti contractus arbitrio partium solui nore potest,sicut alij contractus. Exegris contra personas testium est tempore M id opponenda, ι de ea aestandum.
128쪽
DAter tibi nos commendo . Cum omnis donatio bona , omne
donum persectum e supernis sit, descendens a patre luminum: re is destinata voluntate progenuerit nos sermone veritatis:ut testatur S.Iacobus in epistola sua, c. 3 . Igitur patrem nostrum coelestem precor,sermonem meum in re tam bona ecfacra c matrimoniali videlicet dirigere velit. quippe res bona, sacra,& quae inter sacramenta numeratur,matrimonium est,glo. c. cum Ecclesia,de simo. Ioan. And. c. si. de condi. appo. c. debitum, de bigamis. allidin paradiso,ti statu innoce tiae institutum : αγ. q. a. g. his. c. v. devo. li. 6. quod referre solet quandam immortalitatem generi humano,ut dicit Imperator in Authen. denup. in princ.col. 4.cui iura omnia in dubio fauent. c. si. de re iudi. c. licet ex quadam.in v. de testi.&e. D. de condi. appo. Nec non matrimonio adeo fauetur, quod in causa matrimoniali singularis opinio unitis authentici Doctoris praeualet communi opinioni,quae esset contra matrimonium: A sic ad sustinendum matrimonium opinio Unius praesertur opinioni multorum,fauore ipsius matrimonii. Ita tenuit Hosti.inc.ri .ae cogna. iritua. teu reseri&sequitur Panor.d.c. ij. 6c in c. si. de re iudi. Pro quo allegat Feli.ibidem.Imol. ini. ε .in 6.col.ff. Iu.matrimo. Idem Feli. ponit c. a. ut lite non contest. 8c in rubr. de sponsa. Licet alias communis opinio sit ecconsulendo re iudicando praeserenda, iuxta communem theoricam Doctorum. Et cum verum sit, quando duo ordinarii serrent diuersas sententias, unam pro matrimonio,aliam Uero confra,quod tunc praeualere debeat quae pro sauore mammonia. d. c. u.de re iudi. Sic etiam sentiendum est de probationibus in dihio in causa matrimoniali. Et sicut fauetur ei in sententia, iuxta Io. And. c. i.vili.non contest. ita fauetur circa probationes. Sic Andr. Barba .in addi.ad d. c. ii. de re iudi. per Bal. in tit. hic finitur lex Corra. f. ad haec,in Vsib. stud. Praeterea titius est in dubio pro matrimonio iudicare.c.iuuenis, de spon. Et ideo Visis actis, mihi a parte Actricis praesentatis, ac fauore matrimonii considerato, at* causae circumstantiis plerita alijs iterum atm iterum pensatis in causa matrimoniali inter honesita virginem Helenam, ec Adolphum Augustanos, videtur mihi de iure pro matrimonio, ec ita pro Actrice standum esse. Et pro huius cuidentia praemitto: Primo, quod ad essentiam matrimonii s lusconsensus sufficit: consensus videlicet animoru,causa matrimonii iunctorum. Quod non solum iure ciuili,iuxta l. nuptias, st. de reg. iur. sed&de iure canonsco, ac iuxta Canoni itas proccdit. c. cum apud. 8c c. tuae. Ac ibi glo. & Docto. despon. glo. c. si inter, eo. tit. Panor. c. licet, de spon. duo. Ad quem consensum probandam non requiruntur sola verba,etiam in loqui valentibus: sed etiam per signa. saltem verbis aequipollentia, talis consensuS probari potest. glo. 8c Panor cl e. si inter. Et plene Francis. de Are.consit. 3 3. Nec refert utrum quis verbo aut facto consentiat: ut probatur c. si. de coniv. ser. Nec ausus fuit Hosti. asserere, neque consulere, neque scribere, qualitercunq; consensus probetur, Uddai, quos Deus coniunxit,per hominem separentur: ut ponit in Summa de matrimo.versi. Qualiter contrahatur. Secundo praemitto, Quod matrimonium inter absentes perliteras, vel per nuncium potest contrahi, seu contrahitur. c. ibi Docto.de Procura. li. s. c. ex parte, et. q. de conuer. coniuga. Hosti. despon. re matrimonio, versi. Qualia ter contrahatur. Tamen matrimonium,literis aut per nuncium contractum,debet a parte cui mittitur acceptari :8c consensus eius, cui mittitur, debet notisicari mittenti,vel alteri: ec sufficit hoc casu,quod alij seu aliis norificetur. Archidia. c. nee illud, 3o .dist. s. Docto.d. c.fi. de Procura. li. s.
Tertio praemitto : Quod quando Actor ponit articulum, ad quem respondet Reus distinctim,ita quod diuidit contenta in articulo, unum scilicet fatetur,aliudi a negat,
129쪽
' 'f' Niri si quindo quis responderet positioni Una strivstura,&Una Praxionς
Salice 'l sqi doti, C. de excep. Hoc tamen verum misi contra illam iri r oonsione seu confessione:nnexa esset aliqua stacta praesiimptio. Nam sic, licet consessio emanet cum certa qualitate: nihilominus potest adueristiustere conlat onem, quatenus pro te, Sc reqcere, quatenus contra se : Et respon- riui adiecit oualitatem, debet probare eam, si vult obtinere. Ita Panor. d. c. cum enissent, de institui. Et est casus rex. ibidem : Archiepiscopus confite- - -rrim sessoriem suisse iactam per praedecetarem : sed dicebat eam fuisse pem Tamen aliud debet probare, cumst super possessione longaeua, quae realis praesumebatur. Facit quod scribit
Aliam & secundam limitationem ponit idem patior. in c. bonae,el. II. de pomo prae in si quod potest quis contra partem responsionis qualificatae adducerem iobabiles coniecturas: dc recipere confessionem, quatenus lacu pro se. Per c. 3. eo cit de postu. Praela. 5c c. praeterea, ei. h. de transact. Pro qua limitatione dicit in d. c. t Quod quando consessio sit sub eodem constructu seu qualitate, po-xest aduersarius recipere partem consessionis quatenus facit pro se, realiam partem confutare seu repellere per rationes probabiles,seu per PrQb xi Onς lcit Pana d. c. i. Nam Procurator ibidem confitebatur saltem tacite,quod Episcopus non seruabat interdictum: sed dicebat, quod illud ignorauerit. Papa vero super non obseruantia sundat se ex confessione Procuratorum,& ignorantiae allegotionem confundit per probabiles rationes. Ouarto praemitto, Quod ad matrimonium coniungendum vel separandum sufficiunt duo testes: non solum masculi, sed etiam sceminae. Ita elicit PCor exlex. c super eo, ei. n. de testi. ubi fuit quaesitum de duabs mulieribus. Et Papa
remouet matrem duntaxat certo casu: α remouendo matrem certo castrisidetur permisisse aliam mulierem. de qua etiam quaerebatur: cum vno ex duobus illatis negato alterum concessum videatur. per c. nonne, de praesump. x s. dist. Qualis. Probat etiam aliter quod duo testes sufficiant, ut ibi per eum. Item mulier regu- Iariter admittitur in testem. 4. dist. 3. Ex eo. l. ex eo, ae de testi. Sequitur ergo quost est permissa mulier in causa matrimoniali testificari: quia edictum de testistius prohibitorium est. l. s. T. de testi. glo. c. insinuante.& c. cum R. Canonicus, de oni delega. Et ideo quilibet admittitiir, qui expresse non prohibetur. Et cum mulier non eperiatur expresse prohibita in causa matrimoniali,censetur perimbia. Ita Barba. consit. 6. primi voltin re Phil. Decius consit .a 63. Quinto praemitto, Quod in causa matrimoniali, in qua agitur de coniungendo, seu de laedere matrimonii, quando partes sunt aequales, mater, oc multo tortius sorores sunt idoneae testes, quae in testimonium admittuntur. Prohatur de matre per mentem tex. glo. & Docto. in c. super eo, ei. q. de testi. licet alias non admistcretur mater. l. parentes, C. de testi. Et quando cessat causa suspiscionis contra matrem, videlicet, quod in hoc non videtur incrementum Oc h
130쪽
norem filiae diligere, quoad diuitias, nobilitatem generis, potentiam, vel honorem : tunc in causa matrimoniali potest pro filia esse testis. Ita etiam tenet Lan-Danc. in repet. c. quoniam contra, de proba. vcrsi. testium depositiones. Ad hoc facit Panor. ad hoc quoque rex. c. videtur, qui matrimo. ac . post. Et licet illud c. loquatur, cum agitur de matrimonio respectu impedimenti consanguinitaris : tamen in line loquitur generaliter. cui ec And. Barba. suffragatur consi. a GVOlu. q. Tenet quoque glo. d. c. videtur, idem, quod in d. c. super eo. Glossae autem magna authoritas est, quae omnes alias antecellit. Bai. in l. cum haeredia' ras, C. depo. 8c in l. precibus, C. de impub. 8c alijs substitu. dicit, quod non potest consiliendo adhaerere meliori opinioni quam glossae: nec est recedendum ab opinione sapientum, re maxime glossarum. Idem Bal. in I. s. C. de poena Iudia qui male iudica. Sali. l. 4. C. de senten. quae sine ceri quanti. Licet glo. hoc nostrum propositum sola non roboret: sed est communis conclusio Docto. sic, ind. e. super eo: ut testatur Socin. consit. T. versi. Nec obstat. Feli. quoque in o. c. super eo. re in c. in literis, de testi. citat Petrum de Ancha. reserens illum scripsisse, quod ideo mater testificari posssit pro filia, in casu paritatis : quia mixtum est inseparabiliter commodum cum incommodo. Et cum iam ostensum sit, matrem admitti in testimonium pro filia: Sequitur multo fortius, sorores esse, saltem hoc casu c quando videlicet est aequalitas admittendas, atque idoneas esse testes: per saepe alleg. c. super eo. Ita And. Barba. consit. α 6. vol.4. Decius consit .a 6 3. Facit c. literas, de praesumpt. ubi stater purgat fratrem de haeresi. Ita Franc. de Are. consit. 33. Istis sic praemissis venio ad literas, quas Actrix allegauit, asserens, dictum d eum ei literas scripsisse in haec verba : quod ei mitteret annulum in certum mmum sui recti ec honesti amotis, eccum eo Actricem, re nullam aliam in legitia mam uxorem habendi: atque eam Actricem per id cum eo subarrare, re ducere seu contrahere. Et quod praeter id mulier quaedam Elizabeth, quae literas,Una cum anni io ad Actricem ex Rei commissione detulit atque praesentauit: Actrici retulit, a Reo in commissis habere, ut ei indicet, quod nullam aliam deinceps, quam Α-ctricem solam in uxorem legitimam habere velit: 8c propterea hunc annulum incertum signum amoris per eum subarrandi misisse:quas quidem literas, una cum annulo, necnon relationem Nunciae, aeque aliis in continenti notificauerit. Est modo videndum,an sic matrimonium contrahi potuerit,& an tales literae huiusmodi tenoris legitime probatae sint. Et indubitanim est per supradicta, quod matrimonium perliteras,vel per nuncium contrahitur: 8c quod consensus non solum verbis, sta& signis, verbis aequipollentibus, probari potest: ut supra in phimo Sc secundo praemissis continetur. Item, pro secundo mihi videtur de iure dicendum, contractum, atque literas tales probatas esse legitime. Nam Reus super a 3. Actricis positione, videliacet, quod sabbatho, xo. mensis Februarii, Anno lsas. Reus miserit Actrici lia teras, cum annulo aureo Rubino, quarum literarum tenor erat talis, ct c. visupra relatum est. ad hanc positionem Reus respondit, se misisse Acttici annulum aureum, una cum litetis amatorijs: sed tenorem, per Actricem specificatum,omnino negat. Quam quidem responsionem, quan nim pro se fecit, potuit Actrix acceptare,& aliud refutare,cum non videatur una oratio: ut superius in tertio p- misso ostensum est.Et sequitur ex hoc, Q per talem confessioncm Rei satis probatusit,quod literas Acthici miserit amatorias, articulata die: ee quod Actrix in hoc releuata sit:ita,quod non teneatur hoc amplius probare:cum confessio partis sit rei iratio ab onere probandi. per Bal. in Rubr. C.de proba. deposi.*.s .i .eu,qui dei in reiurari. Ioan. And. c. bonae, de elect. 8c in Rubri de proba. Quoniam in conses
sum nullae sunt partes Iudicis. l. proinde, T. ad i. Aquit. Et ideo si Actrix habuiti occasione